Кіріспе
Blue Peter белгісі – Blue Peter көрермендеріне табыс етілетін сыйлық, оны BBC балалар телебағдарламасы бағдарламаға қатысқандарға немесе олардың жетістіктерін мойындау үшін береді. Бұл белгілер 5-тен 15 жасқа дейінгі балаларға немесе бағдарламаға қонақ ретінде келген ересектерге беріледі. Ересектер ерекше еңбек еткен жағдайда алтын белгіге ие болуға мүмкіндік алады. Жыл сайын шамамен 22 000 дана таралды. Белгілерді бағдарлама редакторы Бидди Бакстер 1963 жылы Blue Peter продюсері Эдвард Барнстың идеясы бойынша енгізді. Дизайнды, Blue Peter кемесінің логотипі бейнеленген қалқанды, Тони Харт жасаған. Кездейсоқ жағдайға байланысты, Харттың пластилин серігі Морфқа 1981 жылы сол кездегі Blue Peter жүргізушісі Сара Грин белгі табыс етті. Түпнұсқа ақ және көк түсті белгі ең көп таралған және танымал болып қала берсе де, әртүрлі мақсаттар үшін түрлі-түсті нұсқалары жасалды. Алтын белгілер – ерекше жетістіктерге жеткендер мен бұрынғы жүргізушілерге арналған ең жоғары награда. Белгінің иесі көптеген британдық тарихи орындарға, әсіресе музейлер мен көрмелерге тегін кіре алады, бірақ көптеген орындар толық төлем жасаған әрбір ересекке бір белгіні ғана қабылдайды. Бағдарлама өндірушілері 2006 жылдың наурызында белгілердің сатылуына байланысты алаңдаушылықтарды білдірген соң, олардың артықшылықтарын тоқтатты, бірақ бірнеше айдан кейін қосымша қауіпсіздік шараларымен қайта қалпына келтірді.
A Blue Peter badge is an award for Blue Peter viewers, given by the BBC children's television programme for those appearing on the show, or in recognition of achievement. They are awarded to children aged 5 to 15, or to adults who have been guests on the programme. Adults can also get a Gold badge if they have done something extraordinary. Approximately 22,000 are distributed annually. The pin badges were introduced to the programme by editor Biddy Baxter in 1963, from an idea by Blue Peter producer Edward Barnes. The design, a shield containing the Blue Peter ship logo, was designed by Tony Hart. Coincidentally, Hart's plasticine companion, Morph, was awarded one in 1981 by Blue Peter presenter at the time, Sarah Greene. Although the original white and blue design remains the most common and well known, differently coloured variations have been created for various purposes. Gold badges are the highest level of award, being reserved for exceptional achievements and former presenters. The badge provides the wearer with free entry to many British attractions, particularly museums and exhibitions that are featured on the show although many of the attractions will only allow one badge holder for each full price paying adult. The programme producers suspended the privileges amid concerns about the badges being sold in March 2006, but they were reintroduced with additional security a few months later.
Ұсынушылардың қолдануы
Ұсынушылар шоуда көбінесе өздерінің белгілерін тағады – ерекше жағдай, киімдеріне сәйкес келмегенде (мысалы, құтқару жилеті), онда әдетте кеме эмблемасы бар стикер қолданылады. Сонымен қатар, түсірілімдер кезінде ұсынушылар жүргізетін көліктерге кеменің үлкен суреттері немесе желімшелері бекітіледі. Кейде жаңа ұсынушылар бағдарламаға белгісіз пайда болып, олардың жаңа ұсынушы екені көрермендерге түсіндірілген соң ғана белгі тағады. Мысалы, Зое Салмон шоуға қонақ ретінде бір апта бұрын пайда болды, ал кейін ұсынушы ретінде таныстырылды. Саймон Грум алғаш рет дискотекада түсірілім кезінде ди-джей ретінде пайда болды, ал Гетин Джонс Зое Салмонның алғашқы көрсетілімінде Санта-Клаус кейпінде дебют жасады. Көптеген ұсынушылар шоудан кеткен кезде құрметті "алтын белгіге" ие болады. Саймон Томас 2005 жылы кеткен кезде соңғы бағдарламасында алтын белгімен марапатталды. Бұл дәстүрге айналды, Лиз Баркер, Мэтт Бейкер, Конни Хак, Кэти Хилл, Джоэл Дефрис, Энди Акинволер, Хелен Скелтон, Линдси Расселл, Адам Билс және Барни Харвуд та соңғы бағдарламаларында алтын белгілермен марапатталды. Керісінше, Ричард Бэкон есірткі қолданғаны үшін шоудан қуылғанда, ол өзінің "Көк Питер" белгісін қайтаруға міндетті болды. Бірнеше бұрынғы ұсынушылар бағдарламаға қонақ ретінде келгенде оларға белгі табысталды. Валерия Синглтонға 1990 жылы түсірілген "The Best of Blue Peter, the 60's and 70's" видеосы үшін студиялық сұхбат кезінде алтын белгі берілді. Оның әріптестері Джон Ноукс пен Питер Пурвс 2000 жылы 2000 жылға арналған уақыт капсуласы қазылып алынған алғашқы бағдарламада алтын белгілер алды. Питер Дункан 2007 жылдың ақпан айында бағдарламаға қонақ ретінде келген кезде алтын белгімен марапатталды.
Көршілер үшін сыйлықтар
"Көк Питер" белгілері шоуға қатысқан балаларға жиі тапсырылады. Сонымен қатар, 6-15 жастағы көрермендер пошта арқылы бағдарламаға хат жазып белгі алуға өтініш бере алады. Өтініштерде белгіні неліктен лайықты екенін түсіндіретін кем дегенде 50 сөзден тұратын мәтін болуы керек, сондай-ақ көбінесе суреттер, өлеңдер немесе басқа да шығармашылық жұмыстар қоса беріледі. Белгілер жетістіктің түрлі деңгейлерін көрсетеді. 2017 жылдың басында көк және күлгін белгілер де жаңарып шықты. Бұл белгілер бұрынғы белгілерге қарағанда сәл кіші, жұқарақ және жеңіл, бірақ 2004 жылғы белгідегі кеме суретімен бірдей.
Түрлері
Blue Peter жеті түрлі белгіні, сондай-ақ кейде шектеулі шығарылым нұсқаларын таратады.
Негізгі белгілері
Көк немесе ақ төсбелгі (ақ қалқандағы көк кеме): Бұл шоудың жүргізушілері әдетте киетін нәрсе. Бағдарламаны көретіндер қызықты хат, өлең, сурет немесе әңгіме жіберіп немесе бағдарламаға қатысып, осы төсбелгіні жеңіп алуға мүмкіндік алады. Күміс және көк төсбелгі (көк қалқандағы күміс кеме; төменде сипатталған жаңа күміс төсбелгімен шатастырмау): Бұл көк төсбелгіні жеңіп алған көрермендерге, одан әрі жетістіктерге қол жеткізгендері үшін берілді, бірақ 2022 жылы жаңа күміс төсбелгі пайда болғаннан кейін ол тоқтатылды. Жасыл төсбелгі (жасыл қалқандағы ақ кеме): Бұл Blue Peter-дің экологиялық сыйлығы, көрермендердің табиғатты қорғау, табиғат немесе қоршаған орта туралы тақырыптағы хаттары үшін беріледі. Бағдарламаның жүргізушілері кейде көк төсбелгінің орнына осы төсбелгіні киеді, сондай-ақ бағбан Крис Коллинз тағы басқалары да киеді. Бұл төсбелгі экологиялық мәселелерге арналған бағдарламаларға қатысқандарға да берілді. 2016 жылдың 2 маусымындағы бағдарламада жасыл төсбелгі енді қайта өңделген материалдан жасалатыны жарияланды. Байқау жеңімпаздары немесе қызыл төсбелгі (қызыл қалқандағы ақ кеме): Бұл Blue Peter-дің көптеген байқауларында жеңіске жеткен немесе жүлделі орын алған көрермендерге беріледі. 2005 жылы ол бастапқы байқау жеңімпаздарының төсбелгісін ауыстырды, ол ортасында кемесі бар дөңгелек металл төсбелгі болды және сыртында "Blue Peter Competition Winner" деген сөздер жазылған. Жарыс клубы, күлгін немесе командалық ойыншы төсбелгісі (күлгін қалқандағы ақ кеме): 2006 жылдың қыркүйегінде енгізілген, бұл бастапқыда бағдарламаға идеяларын ұсынған 12 балаға айына бір күнді Blue Peter командасымен жұмыс істеу мүмкіндігін берді. Сондай-ақ, бұл төсбелгі 2007 жылдың 10 мамырындағы бағдарламада Геттин Джонс басқа келген "күлгін ханымға" да тапсырылды. 2007 жылдың қыркүйегінен бастап командалық ойыншылар схемасы өзгертілді және көрермендер енді бағдарламаның бір бөліміне шолу жазғанда осы төсбелгілермен марапатталады. Күміс төсбелгі (күміс қалқандағы күміс кеме) 2022 жылдың 14 қазанында іске қосылды, мейірімділік көрсеткендері және басқаларды қолдағандары үшін беріледі. Кітап төсбелгісі 2023 жылы енгізілді. Бұл балалардың кітап оқуға қызығушылық танытқандары үшін беріледі. Оны сэр Квентин Блейк өзінің карикатуралық стилінде жасаған. Алтын төсбелгі (кеме логотипі пішінде алтынмен қапталған брошка): Бұл Blue Peter-дің ең жоғары наградасы және ерекше жетістіктері үшін, мысалы, өте батыл әрекеттер жасаған немесе елдерін ірі шараларда көрсеткен адамдарға беріледі. Ол алтынмен қапталған кеме пішіндес брошка түрінде. Алтын төсбелгі иелері: Лео Стючбери (1993) 6 жасында Ұлттық жүзу марафонын аяқтаған ең жас адам болғандығы үшін, Дэвид Бекхэм, Дж. К. Роулинг, Стивен Пэйн, Елизавета II (2001), Том Дейли (2009), Дэвид Теннант (2009), Сэр Льюис Гамильтон (2009), Карина Бейли МакНелли (2009), Энтони Хоровиц (2011), Сэр Джонатан Айв (2013), Хелен Гловер (2014), Питер Лорд (2015), Стивен Спилберг (2016), Кембридж герцогы мен герцогинясы (2017), Эд Ширан (2018), Капитан Том Мур (2020), Энн Вуд CBE (2020), Дани Хармер (2021) және Маркус Рэшфорд (2021), Король Чарльз III және Королева Камилла (2023). Сондай-ақ, 2006 жылы кистоздық фиброзбен күрескен Мэтью МакГиннес үздік крикет ойыншысы болды, 2013 жылы Э. Хеншоу қайырымдылық шараларын ұйымдастырды және 2019 жылы Эмили Берроуз батылдығы мен қайырымдылық қызметі үшін марапатталды. Екі ит те алтын төсбелгіні алды: Бонни 1991 жылы және Эндал 2003 жылы. Валерия Синглтон алтын төсбелгіні алған алғашқы бұрынғы жүргізуші болды, оны Иветт Филдинг пен Джон Лесли 1990 жылы шыққан Blue Peter – The Best Of The 1960s And 1970s коммерциялық VHS үй бейнежазбасын түсіріп жатқанда тапсырды. Джон Ноукс пен Питер Пурвс 2000 жылдың қаңтар айындағы бағдарламада алтын төсбелгілерін алды, онда жүргізушілер 1971 жылы жерленген қорапты ашу үшін қайта қосылды. Алтын төсбелгіні соңғы бағдарламасында кететін жүргізушіге тапсыру дәстүрге айналды, бірінші рет Саймон Томасқа (жоғарыда көрсетілген жүргізушілердің қолдануын қараңыз). Бағдарламаның бұрынғы редакторлары Бидди Бакстер мен Льюис Бронз соңғы бағдарламаларында төсбелгіні алды, ал Ричард Марсонға соңғы бағдарламасынан кейін Бакстер төсбелгі берді. Жанет Эллис 2017 жылдың қараша айында BBC таңғы жаңалықтарында Радзи Чингянганья жүргізушісі алтын төсбелгімен марапатталды.
Басқа марапаттар
1978 жылы марапаттардан басқа, "Ерен еңбегі үшін" сыйлығы да тағайындалды. Ол дөңгелек пішіндес, мыстан жасалған және шоудың кеме логотипі бейнеленген. Бағдарламаның 20 жылдығына арналған кештің жүргізушісі Кристофер Трейс осы сыйлықты табыс етті. Трейс сол кезде бір зауытта жұмыс істеді, ал оның әріптестері сыйлықты өмірді құтқару сияқты ерекше ерлік көрсеткен немесе қандай да бір қиындықтан жеңіп шыққан көрерменге беру үшін жасады. Трейс тікелей эфирге шығар алдында, бағдарламаға сыйлықты енгізу жоспары туралы өндіріс тобына хабарламаған. Алғашқыда бұл сыйлық жыл сайын шоудың қазан айындағы туған күнінде тапсырылып, 1982 жылы "Музыкалық жастар" тобына, ал 1983 жылы трамплиннен жарысқан Андреа Холмсқа берілді. Ол 25 жылдық мерейтой кешінде Трейстің өзінен сыйлық алды. 1984 жылы 11 жасар құтқарушы Мартин Пут, ал 1985 жылы Боб Гелдоф бұл сыйлықтың иегері атанды. Дон Аллум 1987 жылы, ал 1988 жылы мектеп автобусын апаттан сақтап қалған жасөспірімдер Саймон Марш пен Энтони Уолтерс марапатталды. 1989 жылы шоу 1988 жылғы 12 желтоқсандағы Клэпхэм Джанкшн теміржол апатының құрбандарына көмек көрсеткен Эмануэль мектебінің оқушыларын құрметтеді. "The Sun" газеті оқырмандарынан "жазасыз «Көк Питер» белгісі бар адамдарды білетіндердің есімдерін жіберуді" сұрап науқан бастады. Сату туралы ақпарат кеңінен тарағаннан кейін, eBay-де сатылатын белгілердің саны бірнеше ондағаннан 300-ге дейін өсті. eBay авторлық құқықты бұзу фактісі анықталған жағдайда жалған белгілерді сатуға арналған аукциондарды алып тастайтынын, бірақ түпнұсқа белгілердің саудасы заңсыз емес екенін және eBay әкімшілігі оған араласпайтынын мәлімдеді. Шоудың редакторы Ричард Марсон "Blue Peter" сыйлықтарын алған және осы қатыгез саудадан көңілі қалған балаларды қорғауды көздейтінін айтты. "Blue Peter" белгілері 2006 жылғы 19 маусымда жаңа жүйе бойынша қайтадан енгізілді. Осы жүйе бойынша барлық қазіргі "Blue Peter" белгісінің иегерлері мен жаңа белгі иегерлеріне фотосурет қойылған жеке куәлік берілуі керек. Бұл идеяны 11 жасар көрермен және көк белгінің иегері Хелен Дженнингс ойлап тапты, тіпті ол шоуға жіберген хатында куәліктің прототипін қосты. Оның ұсынысы үшін продюсерлер Дженнингске күміс белгі табыс етті. 6-15 жас аралығындағы бұрынғы белгі иегерлері "Blue Peter" веб-сайтындағы арнайы формаға мәліметтерін енгізу арқылы жеке куәлік ала алады.