Кіріспе

Жаңа Зеландияда радио хабар тарату 1922 жылы басталды және қазірге таймай, шамамен отыз радио желісі мен станциялар тобы басымдық құрып отыр. 1925 жылдан бері Үкімет радио хабар таратуды бақылап келсе де, жекешелендіру мен реттеуді жеңілдету (1989 жылы) коммерциялық әңгімелік және музыкалық станцияларға кең аудиторияға жете алуға мүмкіндік берді. Жаңа Зеландияда маори тайпаларына, Пасифика қауымдастықтарына, этникалық азшылықтарға, евангелистік христиандарға және арнайы мүдделерге қызмет ететін бірнеше радиостанциялар бар. Мемлекеттік радиохабар таратушы «Radio New Zealand» екі тілді флагмандық станциясы «Radio New Zealand National» арқылы тыңдаушылардың ең кең ауқырына жетеді. Бұрын мемлекеттік радио брендері болған, мысалы, ең жоғары рейтингті әңгімелік станция «Newstalk ZB» қазір «NZME Radio» компаниясына тиесілі, ол құрлықтағы радио және «iHeartRadio» арқылы сегіз желіні басқарады. «MediaWorks New Zealand» компаниясы он радио желісін, соның ішінде ең жоғары рейтингті музыкалық станциялар «The Edge» және «The Rock»-ты басқарады. «The SkiFM Network», «1XX» және «Coast FM» сияқты тәуелсіз станциялар жергілікті қауымдастықтарға қызмет көрсетуді жалғастыруда, сондай-ақ аз қуатты және интернет станцияларымен бірге. Жаңа Зеландия христиандық радионы енгізген алғашқы елдердің бірі болды, қазір «Rhema Media» бүкіл ел бойынша үш желіде жұмыс істейді. Студенттік радио желісі 1969 жылы «bFM» станциясының іске қосылуымен басталды, ал елдегі алғашқы қауымдық радиохабар таратушылар 1981 жылы құрылды. «Te Māngai Pāho» маори тайпаларының радиостанцияларын қаржыландырады, ал «Pacific Media Network» Үкіметтен қолдау ала беруде.

Ертедегі радио

Профессор Роберт Джек 1921 жылғы 17 қарашада Отаго университетінің физика бөлімінен Жаңа Зеландияда алғашқы хабар таратуды жүргізді. Бірінші радиостанция, Radio Dunedin 1922 жылғы 4 қазанда хабар тарата бастады, бірақ 1925 жылы ғана Radio Broadcasting Company (RBC) бүкіл Жаңа Зеландияда хабар тарата бастады. Окленд радиосы 1923 жылғы 13 сәуірде сағат 19:45-те хабар таратуды бастады және 1YA аптасына 4 кешке Дунединге дейін естілді. Үкімет RBC-нің құрылуына жағдай жасады және оған 5 жылдық келісімшарт берді. Содан кейін 1925 жылғы 20 қарашада Окленд радиосын Жаңа Зеландияның радио хабар тарату компаниясы сатып алды. 1926 жылғы 9 тамызда Ньютон қаласында жаңа студия ашылды, ол 62 метрлік (204 фут) мачтамен және қуатты бергішпен жабдықталған. Оның құны шамамен 8500 фунт стерлинг болатын және ол елдің көп бөлігіне жету үшін 500 Вт International Western Electric Company бергішін қолданды. Крайстчерчтегі RBC-нің ұқсас 3YA 1926 жылғы 1 қыркүйегінде хабар тарата бастады. Оның 2YA Веллингтон студиясы 1927 жылғы 16 шілдеде ресми түрде ашылды. Тыңдаушылар саны тез өсті, 1926 жылы 3588 лицензиядан 1927 жылы 18 162 лицензияға дейін.

1927 жылғы қазан айтындағы станциялар:

| Орналасқан жері | Алғашқы лицензия | Иесі |
|---|---|---|
| 1YA | Окленд | 1923 05 | RBC |
| 1YB (кейін: 1ZB) | Окленд | 1923 09 | La Gloria Gramophone Co |
| 1ZQ (бұрын: 1YD, 1 YQ) | Окленд | 1926 01 | L. R. Keith |
| 2YA (бұрын: 2YB, 2YK) | Веллингтон | 1923 08 | RBC |
| 2ZF (бұрын: 2YF) | Палмерстон Солтүстік | 1925 12 | Палмерстон Солтүстік Радио Клубы |
| 2ZM (бұрын: 2YM; кейін: 2XM) | Гисборн | 1923 10 | Гисборн Радио Co |
| 3YA (бұрын: 3AC, 3AQ) | Крайстчерч | 1923 08 | RBC |
| 3ZC | Крайстчерч | 1927 02 | Finemore Strachan Ltd |
| 4YA (бұрын: VLDN) | Дунедин | 1923 08 | RBC |
| 4ZB (бұрын: 4AB; кейін: 4ZD, 4XD) | Дунедин | 1923 08 | Otago Radio Association |
| 4ZM | Дунедин | 1927 10 | J. D. McEwen |
| 4ZL | Дунедин | 1927 10 | Radio Service Ltd |

Бұл станциялардан басқа, 1923 жылы Оклендте 1AA (C. N. Edwards), 1AB (V. J. Penny), 1AC (L. S. Spackman), 1AH (Hartle & Gray), 1AM (Hamilton Amateur Radio Club) станциялары болды. Веллингтонда 2YA (сол кезде Wilkins & Field, Nelson иелігінде), 2AB (D. Wilkinson, Motueka) болды. Гисборн 2AD (P. R. Stevens), 2AE (R. J. Patty), 2AF (W. J. Sinclair), 2AG (I. H. O'Meara) станцияларына ие болды, ал Уангануиде 2AG (L. K. Ewen) және 2AH (Whanganui Amateur Wireless Club) станциялары болды. Веллингтонда 2AI (W. L. Harrison), Стратфорда 2AJ (Bransgrove), Хаверада 2AK (L. Rawson), Бруклинда 2AP (P. Collier), Веллингтонда 2YK (Dominion Radio), Веллингтонда 2XA (Experimental Station) болды. Крайстчерчте 3AA (R. J. Orbell), 3AB (F. Vincent), 3AC (Radio Society), 3AF (L. F. Ball), Греймутта 3AD (R. G. F. Blake) болды. Палмерстонда 4AA (F. D. Bell), Дунединде 4AC (R. E. Robinson), Инверкаргилде 4AD (A. E. Jordan) болды. 4YA сол кезде British Electric Supply иелігінде болды, ал Дунединдегі 4YO (Radio Supply Company) және 1YA (сол кезде Auckland Radio Service) елдегі жалғыз үш 500 ватттық бергішке ие болды. 1926 жылы тағы бірнеше станциялар ашылды: 1YC (N. C. Shepherd, Whangārei), 1YD (L. R. Keith, Auckland) және 2YL (B. C. Spackman, Napier). 1930 жылы 1ZR станциясы Оклендтегі Льюис Иди Лимитедтің Куин-стрит үй-жайларынан жұмыс істей бастады. Алғашқы хабар таратушылардың арасында Aunt Daisy, Dudley Wrathall және Rod Talbot болды. "Дос жол" деп аталатын "радио шіркеуін" 'Uncle Tom' Garland және преподобный Colin Scrimgeour басқарды. 1932 жылы RBC активтерін үкімет сатып алды, ол Жаңа Зеландия радио хабар тарату кеңесін (NZBB) құрды. Кейіннен оның орнына Жаңа Зеландияның Ұлттық телерадио хабар тарату қызметі (NBS) және Ұлттық коммерциялық телерадио хабар тарату қызметі (NCBS) пайда болды. 1950 жылдары олар бірігіп, үкіметтік бөлім болған Жаңа Зеландия радио хабар тарату қызметіне (NZBS) айналды. 1962 жылы бұл жаңа Зеландияның радио хабар тарату корпорациясына (NZBC) жол ашты, ол Ұлыбританиядағы BBC үлгісінде жасалған тәуелсіз мемлекеттік орган. 1980 жылға дейін станциялар бір цифрдан және екі әріптен тұратын Жаңа Зеландияның шақыру белгілерін қолданды. YA National бағдарламалық станцияларынан, YC Concert бағдарламалық станцияларынан және жеке меншік X станцияларының шектеулі санынан басқа, бірнеше станциялар коммерциялық мақсатта үкімет тарапынан жұмыс істеді. Әр өңірде ең үлкен қалаға ZB станциясы (1ZB Окленд, 2ZB Веллингтон, 3ZB Крайстчерч және 4ZB Дунедин) және ZM музыка станциясы (1ZM Окленд, 2ZM Веллингтон және 3ZM Крайстчерч) тағайындалды. Newstalk ZB және ZM брендтері NZME (бұрынғы The Radio Network) компаниясында қолданыла береді. Екінші ірі қалаға ZA станциясы тағайындалды: 1ZA Таупода, 2ZA Палмерстон-Нортта, 3ZA Грейммутта және 4ZA Инверкаргилде. Басқа қалаларда соңғы әріп қала немесе қала атауынан тағайындалды, мысалы, Горде 4ZG және Гамильтонда 1ZH. Бұл ZA және басқа станциялар, қазір NZME-ге тиесілі, Classic Hits деп қайта аталды және 2014 жылы қайтадан The Hits деп аталды. 1YA, 2YK, 3AQ, 4YA - елдің төрт негізгі қаласында жұмыс істейтін алғашқы станциялар, ал 5ZB - 1940 жылдары теміржол вагондарында таратылатын мобильді радиостанция. 1975 жылғы Женева жиілік жоспарының бір бөлігі ретінде ел 1978 жылғы 23 қарашада 10 кГц-тан 9 кГц-қа дейін АМ жолағында арна арақашықтығын ауыстырды. 1989 жылы үкімет телерадио хабарларын тарату нарығын реттеуден бас тартты, нәтижесінде жекеменшік радиостанциялар саны күрт өсті. Олардың көпшілігі жергілікті меншікте және басқарылатын, бірақ ақыр соңында Mediaworks станциялары тобының бөлігі болды, ал 2004 жылға қарай бұрынғы жеке меншіктегі станциялар қайта аталды және бір компанияға тиесілі болды.

FM хабар тарату

Жаңа Зеландияның FM радио хабарларын таратудың бастапқы үлестірілуі 1986 жылға дейін 89,0–94,0 МГц, ал 1986 жылдан бастап 2000 жылға дейін 89,0–100,0 МГц болды. Осы аралықта, FM хабар тарату үшін пайдаланылмаған, мысалы, 100 МГц жоғары жиілікті жолақ сияқты, жолақтың сегменттері құрлықтағы AM ұялы радио телефонының пайдаланушыларына (такси, өрттен қорғау қызметтері және т.б.) бөлінді, бұл бөліну 1950 жылдардың соңына таман басталды. Жаңа Зеландияның FM жиіліктерінің үлестірілу мәселесі 1990 жылдардың соңында ғана шешілді, одан кейін аталған пайдаланушылар басқа арналарға көшірілді және жолақ толық 20 МГц-ге дейін кеңейтілді. Қазір Жаңа Зеландия FM үшін стандартты жаһандық үлестірілімді, яғни 87,5–108 МГц-ді пайдаланады. Бүгінде толық қуатты FM станциялары 88,6 МГц мен 106,5 МГц арасындағы жиіліктерді пайдаланады, бірақ 101,8 МГц мен 103,3 МГц арасындағы жолақ болашақтағы үкіметтік, маори және қысқа мерзімді хабар таратуға бөлінген, алайда қазіргі таңда пайдаланылмайды (2024 жылдың ақпанына дейін). Төмен қуатты FM станциялары 87,6 МГц-ден 88,3 МГц-ге дейін және 106,7 МГц-ден 107,7 МГц-ге дейін жиіліктерді пайдаланады. Жаңа Зеландия Радио дерек жүйесін (RDS) қолдануға рұқсат береді, Radio NZ National өзінің FM желісі үшін RDS-ті, AF (балама жиілік) функциясы қосылған күйі қолданады, ал RDS станцияны анықтау және бағдарлама туралы ақпарат беру үшін коммерциялық радиода кеңінен қолданылады. Жаңа Зеландияда FM-де алғаш хабар таратқан станция – Уакатане қаласындағы FM 90.7 уақытша станциясы болды. Станция 1982 жылдың 5 қаңтарынан 31 қаңтарына дейін жұмыс істеді. Жаңа Зеландияда FM-де тұрақты жұмыс істеген алғашқы станция – Оклендтегі Magic 91FM (91.0 МГц), одан кейін 89 Stereo FM (89.4 МГц) станциясы болды. Екі станция да қазір жұмыс істемейді; Magic 91 – ZM радиостанциясының Оклендтегі жергілікті жиілігі, ал 89 Stereo FM бүгін Newstalk ZB радиостанциясының FM нұсқасын бір уақытта таратады. Radio New Zealand 1980 жылдардың басында FM арқылы хабар таратуды бастады және қазіргі таңда көптеген желілер FM-де хабар таратады. 1982 жылдың 22 ақпанында Веллингтон қаласындағы Виктория университетінің студенттік радиостанциясы Radio Active FM-де заңды түрде хабар таратқан алғашқы станция атанды.

Қылмыскер радиосы

1966 жылдан бастап Хаураки радиосы Окленд маңындағы халықаралық суларда орналасқан MV Tiri кемесінен, ал 1968 жылы MV Tiri II кемесінен хабар таратты. Бұл Оңтүстік жарты шарда 1111 күн бойы хабар таратқан кемедегі жалғыз пираттық станция болды, бірақ кейіннен кеме Жаңа Зеландияның Аумақтық суларында, Хаураки шығанағының жанында орналасқаны анықталды. 1970 жылы оған құрлықтан хабар таратуға лицензия берілді, ал оның ізбасары бүгінге дейін Radio Hauraki брендімен Окленд нарығына хабар таратады және бүкіл ел бойынша таратылады. 1972 жылы Radio Bosom қысқа мерзімге хабар таратты, бірақ пошта инспекторлары Окленд университетінің ғимараты астындағы техникалық қызмет көрсету туннелінде жасырылған хабар тарату құралын тауып алып, тәркіледі. Қазір 95bFM деп аталатын станция Окленд университетінің студенттік одағы ғимаратынан заңды түрде хабар таратады. Kiwi Radio 1977 жылы 4YZW ретінде, ал 1978 жылы орта толқын жолағында WKNZ ретінде хабар таратуды бастады. 1980 жылдың 25 наурызында олар қысқа толқын мен FM арналарында пираттық Radio Freedom хабарын іске қосты. 1983 жылы басқа Radio Freedom станцияларымен шатастырмау үшін атауы Kiwi Radio деп өзгертілді. Kiwi Radio 1997 жылы хабар таратуын тоқтатқанға дейін, Австралиядан келген басқа пираттардың хабарларын да таратып тұрды. 2013 жылы Radio Totse 6.925 МГц жиілігінде Солтүстік Америкаға қысқа толқынмен хабар тарата бастады.

Жаңа Зеландия радиосы

Жаңа Зеландия радиосы – Жаңа Зеландия мемлекетіне тиесілі ұлттық қоғамдық радио хабар тарату қызметі. Ол 1925 жылы құрылған, ал 1995 жылғы «Жаңа Зеландия радиосы» заңына сәйкес қазіргі түрін алған. Бұл радиокомпания Заңға енгізілген жарғы мен жұмыс принциптеріне бағынады, олар Жаңа Зеландия Парламентімен бес жылда бір рет қарастырылады және соңғы рет 2004 жылы өзгертілген. Радиокомпания пікір-талқы мен сын ойды қозғауға, Жаңа Зеландия мен маори мәдениетінің әртүрлілігін көрсетуге, түрлі жастағы және қызығушылықтары бар тыңдаушыларға қызмет етуге, музыка мен драма өнерін дамытуға және ұлттық бірегейлік сезімін қалыптастыруға міндетті. Сонымен қатар, ол Төтенше жағдайлар радио хабар таратушысы болып табылады. «Жаңа Зеландия Ұлттық радиосы» (бұрынғы «Ұлттық радио») – «Жаңа Зеландия радиосының» жалпыға ортақ қызмет көрсететін радиостансасы. Ол «Таңғы баяндама», «Түскі баяндама» және «Бекет» сияқты негізгі жаңалықтар бағдарламаларын, сондай-ақ «Тоғыздан түске дейін» таңғы бағдарламасын, «The Panel» кешкі бағдарламасын және әртүрлі сұхбаттар мен журналдық бағдарламаларды эфирге береді. «Radio New Zealand Concert» – классикалық, джаз және рок музыкасын, сондай-ақ тұрақты жаңалықтарды хабарлайтын FM радио желісі. Оның музыка тізімі әлемдегі мемлекеттік классикалық музыка желілері арасында ең әртүрлі және эклектикалық болып саналады. «Жаңа Зеландия радиосы» ұсынатын басқа қызметтерге «Жаңа Зеландия радиосының» халықаралық Тынық мұхиты қысқа толқынды хабар тарату қызметі, «AM Network» парламенттік хабар таратушысы және «The Wireless» жастар веб-сайты кіреді.

Иви радио желісі

Te Whakaruruhau o Ngā Reo Irirangi Māori – ағылшын және маори тілдерінде хабар тарататын, жергілікті маори ілуіне (iwi) жергілікті жиіліктер арқылы және онлайн трансляция арқылы қызмет ететін маори радио станцияларының желісі. Жеке станциялардың барлығы Te Māngai Pāho-мен қаржыландырылады және оған есепті. Олар ұлттық және жергілікті жаңалықтарды, музыканы, білім беру бағдарламаларын, комедияны, драманы және маори тілін үйретуге арналған бағдарламаларды, сондай-ақ жергілікті тұлғаларды, қоғамдық хабарларды және ортақ желілік бағдарламаларды эфирге шығарады.

Тынық мұхит медиа желісі

Тынық мұхиты медиа желісі – Ұлттық Тынық мұхиты радио трестіне тиесілі және басқарылатын, Жаңа Зеландияның Air компаниясымен қаржыландырылатын, Пасифика аймағының ұлттық телерадио тарату тобы. Оның заңнамалық міндеті – ағылшын және он Пасифика тілінде Тынық мұхиты халықтары мен қауымдастықтарына қызмет ету, соның арқылы елдің ұлттық ерекшелігін қалыптастыру. Сондай-ақ, Жаңа Зеландияда Пасифика мәдени ерекшелігі мен экономикалық өркендеуді күшейтуге, ынталандыруға және дамытуға, Пасифика рухын мерекелеуге ұмтылады. Оның негізгі табысы – Үкіметтен жыл сайынғы 3,25 миллион долларлық грант. Тынық мұхиты медиа желісіне 2002 жылы құрылған Niu FM жалпыұлттық радио желісі, 1993 жылы іске қосылған Radio 531pi радиостанциясы және тәуелсіз Pacific Radio News жаңалықтар қызметі кіреді.

Радио желісіне қол жеткізу

Қоғамдық радиоарналар қауымдастығы 1981-2010 жылдар аралығында құрылған және 1989 жылдан бері үкіметтен қаржыландырылып келе жатқан он екі қоғамдық радиостанцияны білдіреді. Олар қоғамдық бағдарламалар таратумен және жеке тұлғалар мен қоғамдық ұйымдарға бағдарлама жасауға қажетті жағдайлар, оқыту және эфир уақытын ұсынумен айналысады. Станциялар сонымен қатар нақты діндерді, мәдениеттерді, тілдерді, жас топтарын және әртүрлі сексуалдық бағыттарды көрсетуге міндетті. Қазіргі таңда Окленд, Уайкато, Таранаки, Хоукс-Бей, Манавату, Вайрарапа, Капити, Веллингтон, Нельсон, Кентербери, Отаго және Саутленд аймақтарында жергілікті радиостанциялар жұмыс істейді.

Студенттік радио желісі

Студенттік радио желісі (1998 және 2009 жылдар аралығында bNet деп танылды) – қазіргі және бұрынғы студенттік радиостанцияларының еркін біріккен тобы. Бұл радиостанциялар жергілікті тәуелсіз жаңалықтар мен өзекті мәселелерді таратумен қатар, жаңа немесе тәуелсіз Жаңа Зеландия әртістеріне платформа ұсынып келді. Желі жарнама сатуда, идеяларды өңдеуде және түпнұсқа бағдарламаларды бөлісуде ынтымақтастықпен жұмыс істеді. Кейбір станциялар студенттік ұйымдармен басқарылса, ал кейбіреулері тәуелсіз коммерциялық емес трасттарға тиесілі. 2011 жылғы Кентербери жер сілкінісі және ерікті студенттік мүшеліктің енгізілуі студенттік хабар таратудың болашағына қатысты жаңа алаңдаушылықтар тудырды, бірақ станциялардың рөлі Жаңа Зеландияның «On Air» телерадио компаниясы және Мәдениет және мұра министрлігі тарапынан мойындала беруде. Желі ірі қалалардағы университет студенттік радиостанцияларының бірігуінен пайда болды және бір кезде алты нарықтағы студенттік одақ станциялары мен бұрынғы студенттік одақ станцияларының коммерциялық желісі ретінде жұмыс істеді. 1986 жылы мүше станциясы Radio One қаржы жинау мақсатында Rad One Card-ты, төмен бағадағы жеңілдіктер мен адалдық картасын ұсынды. Соған ұқсас схемалар кейіннен басқа станциялар тарапынан да іске асырылды, мысалы, Radio Active-тің «Active Card» және bFM мен Bank of New Zealand-тың «bCard» карталары. Желі он жылдан астам уақыт бойы bNet деген атпен танылды, Оклендтегі bFM мүше станциясының брендін пайдаланды және 1998 мен 2007 жылдар аралығында Жаңа Зеландия музыкасын жанрлар бойынша дамытудағы станциялардың рөлін насихаттау үшін bNet NZ Music Awards марапаттарын өткізді. Алайда, 2009 жылы өткен отырыста топ өз атын Student Radio Network деп қайта өзгертуге келісті, бұл студенттік радио брендтерінің кең ауқымын көрсетеді. Әртістер қатарында Jean Paul Sartre Experience, Putty in Her Hands және Cassandra's Ears тобы болды. Оның дистрибьюторы Jayrem Records болды. Freak The Sheep Vol. 2 – Flying Nun Records компаниясы 1992 жылы шығарған тағы бір ұқсас жинақ альбомы.

Central Media Group (Ski FM Network) (Ски FM желісі)

Ski FM Network – Жаңа Зеландияның ең ірі тәуелсіз Top 40 радио желісі, толығымен жеке меншікте және жеке басқарылады. Охакунедегі студиялардан бағдарламаның аудиосы жоғары жылдамдықты талшықты желі арқылы 93.6 FM (Уангануи), 106.2 FM (Охакуне), 91.8 FM (Руапеху/Туроа), 105.4 FM (Ұлттық саябақ/Вакапапа), 90.0 FM (Роторуа), 107 FM (Тайхапе), 91.1 FM (Таумарунуи), 87.8 FM (Таупо) және Tune In, iHeart Radio және www.skifmnetwork.co.nz арқылы желіге беріледі. Бұл желі 1980-ші жылдардың басында нарықтық ниша ретінде құрылған, содан бері бірнеше иесі болды. 2012 жылдан бастап қазіргі иелері Жаңа Зеландия бойынша қосымша брендтер мен контент үшін кейінірек пайдалануға қосымша жиіліктерді бекітті. Болашақтағы кеңейту үшін тағы 12 жиілік сақталды. Ski FM Network аймақтық жамылу аймағына ие, онда 135 772 тұрғын және жазғы-қысқы маусымдарда келушілер санының артуы қамтылған. Бұл жарнама берушілерге провинциялық бағамен сатып алып, ірі қалалық аудиторияға қол жеткізуге мүмкіндік береді. Қазіргі уақытта нарықты сегменттеу қажеттілігі болмағандықтан, жарнама берушілер толық желіге орналастыруға жасаған инвестицияның өте табысты екенін мойындайды.

Жаңа Зеландияның БАҚ және ойын-сауық

Жаңа Зеландияның Медиа және ойын-сауық компаниясы – Жаңа Зеландияның ең ірі радио компанияларының бірі. Ол 2014 жылы «The Radio Network» және «APN News & Media» компаниясының Жаңа Зеландиядағы активтерінің ресми бірігуі нәтижесінде құрылды, оған «The New Zealand Herald» сияқты журналдар мен газеттер кіреді. «The Radio Network» өзінің кезенін 1996 жылы «Жаңа Зеландия радиосының» коммерциялық радио қызметі сатылғанда бастады, осы арқылы «Sports Roundup» қызметі және «Newstalk ZB», «Classic Hits» және «ZM» желілері толығымен жеке меншікке көшті. Компания қазір «Newstalk ZB» сөйлейтін радио желісін, «Radio Sport» спорттық радио желісін, сондай-ақ «Radio Hauraki», «Coast», «Flava», «The Hits» және «Mix» музыкалық желілерін басқарады. Жеке меншіктегі «Gore» станциясы «Hokonui Gold» NZME компаниясымен ұзақ мерзімді жалға алу шарты бойынша басқарылады.

MediaWorks Жаңа Зеландия

MediaWorks New Zealand телеарналары TV3 және FOUR қатарлы, он радио брендін де басқарады. Ол 2004 жылы CanWest Global Communications компаниясы TV3 Network Services телекомпаниясын және RadioWorks радиокомпаниясын біріктіру арқылы құрылды. Мақсаты – NZSX биржасында компания акцияларын сату және қалған үлесін Ironbridge Capital-ға өткізу болатын. MediaWorks үздіксіз қаржылық қиындықтарға тап болды, 2011 жылы үкіметтен 43 миллион долларлық қарыз алды, ал 2013 жылы қысқа мерзімге банкроттыққа ұшырады. 2014 жылдың тамызында Марк Уэлдон компания басқармасын қабылдағаннан бері радио мен теледидарды интеграциялау жоспарлары жасалып келеді. Бұл жоспарға 2016 жылы NewsHub біріктірілген жаңалықтар қызметін енгізу кіреді. 2004 жылдан бері MediaWorks ересектерге арналған More FM және жеңіл музыкалық The Breeze брендтеріне жергілікті танымал радиостансаларын қайта жаңартып, жергілікті хабарларды азайтуға немесе тоқтатуға ұшырады. Оның басқа музыкалық брендтеріне The Edge, The Rock және The Sound кіреді. Сондай-ақ, жаңа талқылау радиожелісі Radio Live және жергілікті музыка стансасы Kiwi FM іске қосылды, Radio Pacific стансасы LiveSport-қа айналдырылды және Mai FM мен George FM брендтері сатып алынды. MediaWorks-тің серіктес стансаларына Оревадағы Times FM, Коромадель түбегіндегі Coromandel FM, Отагодағы Radio Dunedin және Тимарудағы Port FM кіреді.

Брайан FM

Марлборо, Нельсон, Уангануи, Тайхапе, Тимару, Оамару, Эшбертон, Александра және Кромвель қалаларына хабар таратады. Станция диджейлерді пайдаланбай, музыканы қысқа, тікелей эфирде айтылатын жарнамалармен ұсынады.

Қасқыр

The Wolf - Оңтүстік Кентерберидағы Текапо көлінде орналасқан, қысқа ғұмырлы радио желісі. 2001 жылы құрылғаннан бастап станция жеке меншікте болды және үлкен желілік станциялардың кейбір ауылдық аймақтарда хабар таратпаған немесе жергілікті станциялар ашпаған жерлерге хабар берді. Бұл желі, көптеген Жаңа Зеландия станциялары Жаңа Зеландияның ең ірі екі радиокомпаниясы – The Radio Network және MediaWorks New Zealand компанияларына өткен немесе, әсіресе Оклендтен желілік өнімдермен алмастырылған кезде құрылды. Қаржылық қиындықтарға байланысты 2003 жылы эфирден толығымен тоқтатылды. Желі бірнеше қалаларда 100.6 FM жиілігінде хабар таратты, оның ішінде Темука, Бленхайм, Кайкоура, Метвен, Ваймат, Оамару, Александра, Гор, Маунт Кук ауылы, Рифтон, Джеральдин, Твизель, Фэрли, Мёрчисон, Тимару, Вестпорт, Ханмер Спрингс және Карамэа қалалары. Сонымен қатар, Хокитикада 91.9 FM, Текапо көлінде 97.8 FM, Капити Кост жағалауында 99.0 FM, Оклендте 105.4 FM және Крайстчерчте 1593 AM жиіліктерінде де хабар таратты. "The Wolf" желісі Sky Television цифрлық қызметі арқылы бүкіл елде қолжетімді болды.

Қуаттылығы аз және әуесқой

Жаңа Зеландияда төмен қуатты радио хабарларын тарату лицензияларын Радиоспектрді басқару жүзеге асырады және оны Бизнес, инновациялар және жұмыспен қамту министрлігі басқарады. Көп жағдайда, олар қоғамдық ұйымдарға хабар таратуға оңай қол жеткізуге мүмкіндік береді. Кез келген тұрғынға жалпы пайдаланушы радио лицензиясы (GURL) бойынша 87,6–88,3 және 106,7–107,7 МГц FM жиіліктерінде 1 Вт EIRP-ға дейін тегін лицензия беріледі. Аукленд және Веллингтон әуежайларына ұшу жолдарының астындағы аумақтарда әуежайлардың автоматты қону жүйелеріне кедергі келтірмеу үшін кейбір жиіліктерге шектеулер қойылады (олар 109,9 МГц және 110,3 МГц жиіліктерінде жұмыс істейді). 2010 жылдың маусымына дейін төменгі жиілік диапазоны 88,1–88,8 аралығында болды және ең көп 500 мВт EIRP рұқсат етілді. Осы жиіліктерде хабар таратушылар басқа лицензияланған немесе лицензиясы жоқ хабар таратушылардың кедергісін сезсе, жұмысын тоқтатуға міндетті және басқа лицензияланған немесе лицензиясы жоқ хабар таратушылардан кедергіге қарсы қорғау құқығына ие емес. Байланыс ақпараты сағат сайын хабарлануы керек. Радиоинспекторлар жүйелі түрде бақылау жүргізеді және хабарламасыз радио хабар таратушыларға кездейсоқ сапарлар жасап, ережелерді бұзған жағдайда айыппұл салады. Жаңа хабар таратушылар да бастапқы міндетті тексеруден өтеді. Окленд, Веллингтон және Крайстчерчтегі жиіліктердің жоғары құны осы нарықтарда төмен қуатты хабар таратуды ерекше танымал етеді.

Радио нарықтары

Жаңа Зеландиядағы радиостанциялардың арасында желілік станциялармен қатар, бір нарықта жұмыс істейтін, көбінесе аз қуатты станциялар бар. Окленд, Веллингтон және Крайстчерч – ең ірі коммерциялық радио нарықтары. GfK New Zealand оларды жылына төрт рет зерттейді. 1991-2015 жылдар аралығында бұл зерттеуді TNS New Zealand жүргізді. Уайкато сияқты кішірек нарықтарда да жылына төрт рет сауалнамалар өткізіледі, бірақ деректер негізгі нарықтардағы жеке тоқсандық нәтижелерден өзгеше, соңғы төрт тоқсанның орташа көрсеткіштері болып табылады. Radio New Zealand желілері коммерциялық нарық зерттеулеріне қатыспайды, сондықтан олар тыңдаушылар санына және нарық үлесіне енгізілмейді. Алайда, Radio New Zealand тапсырысымен Nielsen Media Research жүргізген зерттеу нәтижесінде Ұлттық және Концерт станцияларының біріктірілген аудиториясы 563 000 адамды құрайды. Ұлттық бағдарлама 503 000 адамға жетеді, бұл 15 жастан асқан халықтың 14 пайызын құрайды, соның нәтижесінде станцияның нарық үлесі 10,2 пайызды шамалайды. Концерт бағдарламасы 138 000 адамды қамтиды, бұл 15 жастан асқан халықтың 4 пайызы, ал нарықтық үлесі 1,4 пайыз деп есептеледі. Салыстыру үшін, коммерциялық радио зерттеулері 10 жастан асқан тыңдаушыларға негізделген.

Окленд

Окленд – елдегі ең ірі радио нарығы. Аукленд қалалық аймақтарында тұратын 1,2 миллионнан астам адамның радио тыңдау әдеттерін анықтау үшін жылына төрт рет зерттеу жүргізіледі. Жоғары трафик тілігіне байланысты, халықтың 74,6 пайызы апта сайын радио тыңдайды. Newstalk ZB радиостанциясы Пол Холмс пен Майк Хоскингтің кезекпен жүргізген таңғы бағдарламаларының арқасында ұзақ жылдар бойы рейтингтерде көшбасшылықты сақтап келеді, оның үлесі 13,4 пайызды құрайды және 2014 жылғы тамыз-қыркүйек айларындағы ең соңғы Q2 14 зерттеуі бойынша апталық жалпы тыңдаушылар саны 178 000 адамды құрайды. The Edge радиостанциясының үлесі 7,7 пайыз, тыңдаушылар саны 169 200 адам; ZM радиостанциясының үлесі 4,5 пайыз, тыңдаушылар саны 136 900 адам; The Breeze радиостанциясының үлесі 7,8 пайыз, тыңдаушылар саны 136 200 адам; Mai FM радиостанциясының үлесі 5,2 пайыз, тыңдаушылар саны 126 200 адам; Coast радиостанциясының үлесі 7,8 пайыз, тыңдаушылар саны 105 400 адам. Radio Live, The Hits, The Sound, The Rock, George FM, More FM, Flava және Radio Hauraki радиостанцияларының барлығы 50 000-нан астам тыңдаушыны қамтиды. Radio Sport, BBC World Service және хинди тіліндегі Radio Tarana радиостанцияларының да 30 000-нан астам тыңдаушылары бар.

Веллингтон

Веллингтон нарығында шамамен 335 000 адам қамтылған, олардың 64,1 пайызы апта ішінде коммерциялық радио тыңдайды. Бұрынғы жергілікті таңғы бағдарлама жүргізушілері Поли мен Гранттың болмауына қарамастан, ZM әр апта сайын шамамен 42 000 тыңдаушымен және 6,7 пайыздық нарық үлесімен рейтингтерді жетектеп отыр. Newstalk ZB жергілікті жаңалықтар мен таңғы бағдарлама ұсынады, нарықтағы үлесі 14,5 пайызды құрайды және шамамен 34 000 тыңдаушысы бар. Ұзақ жылдар бойы жұмыс істеп келе жатқан және басымдықпен жергілікті эфир ұсынатын The Breeze станциясының үлесі 12,7 пайызды құрайды және 38 000-нан астам тыңдаушысы бар. The Hits және The Edge станцияларын да 30 000-нан астам адам тыңдайды және олардың нарықтағы үлесі 7 пайыздан жоғары.

Крайстчерч

Крайстчерч нарығында 1500 адамға сауалнама жасалды, нәтижесінде 365 мың тұрғынның 72,8 пайызы радио тыңдайтыны анықталды. More FM радиосы Саймон Барнетт пен Гэри МакКормик таңертеңгі эфир жүргізушілерінің арқасында шамамен 70 000 тыңдаушымен тұрақты түрде рейтингтерде көш бастап отыр. Newstalk ZB радиосының нарықтағы үлесі 15,3 пайызды құрайды, оның тыңдаушыларының саны шамамен 56 000-ға жетеді. Оның жергілікті жаңалықтары мен таңертеңгі бағдарламалары 2010 жылғы Кентербери жер сілкінісінен кейін туындаған мәселелерге ерекше назар аударады. The Breeze радиосында 57 000 тыңдаушы және 9,9 пайыз станса үлесі бар; The Sound радиосында 44 000 тыңдаушы және 9,1 пайыз станса үлесі бар; ал The Edge, The Rock және ZM радиоларында 30 000-нан астам тыңдаушы және 3 пайыздан жоғары станса үлесі бар.

Басқа зерттеу нарықтары

Жаңа Зеландияның ең ірі провинциялық нарығы – Вайкато, онда 227 000 адам тұрады және халықтың 79,7 пайызы апта сайын радио тыңдайды. Жергілікті құрылымдағы The Edge радиосы 47 000 тыңдаушыға ие, одан кейін ZM радиосы 44 000 тыңдаушымен екінші орында тұр. Жергілікті The Hits радиосының нарықтағы үлесі 12,2 пайызды құрайды және 33 000 тыңдаушысы бар, ал жергілікті The Rock радиосы 12,1 пайыз үлеске және 32 000 тыңдаушыға ие. Солтүстік аралдың жоғарғы бөлігін қамтитын тағы үш нарық бар. Нортлендте 112 000 адам тұрады, More FM радиосы 27 000 тыңдаушыға жетеді және нарықтың 17,3 пайызын құрайды. Таурангада 136 000 адам тұрады, Coast радиосы 23 000 тыңдаушыға жетеді және нарықтың 15 пайызын алады. Роторуа нарығында барлығы 47 000 адам тұрады, мұнда Flava радиосы 8 000 тыңдаушымен көш бастап келеді, ал Coast радиосының нарықтағы үлесі 16,6 пайызды құрайды. Солтүстік аралдың орталық бөлігіндегі Таранакиде 84 000 адам тұрады, The Edge радиосы 21 000 тыңдаушыны тартады, ал The Hits радиосы 13,8 пайыз нарық үлесін қамтиды. Hawke's Bay нарығында 107 000 адам бар, олардың 23 000-ы The Edge және Newstalk ZB радиоларын тыңдайды, бұл нарықтағы 15,6 пайызды құрайды. Манаватуда радио тыңдайтын 97 000 адам бар, олардың 18 000-ы The Edge радиосын тыңдайды, ал нарықтың 15 пайызы The Rock радиосына тиесілі. Оңтүстік аралдағы Нельсон нарығында 61 000 адам тұрады, олардың 15 000-ы The Edge радиосын тыңдайды және нарықтың 15 пайызы Coast радиосына бөлшектенген. Данидинде 102 000 адам тұрады, олардың 19 000-ы The Edge радиосын, 16 000-ы The Hits радиосын тыңдайды, ал Radio Dunedin радиосының нарықтағы үлесі 14,8 пайызды құрайды. Саутлендте 68 000 адам тұрады, оның ішінде 14 000-ы The Edge радиосын тыңдайды. Нарық үлесі қызу бәсекеде, мұнда Coast радиосы шамамен 16,5 пайызды, ал The Rock радиосы 15 пайызды иеленеді.

Сауалнамаға жатпайтын нарықтар

Бірнеше радио нарығы бар, олар коммерциялық сараптамалармен мойындалмайды, бірақ Newstalk ZB сияқты коммерциялық радио станциялары арасында бәсекелестік сақталады. Оларға Вайкатодағы Токоруа және Таупо, сондай-ақ Веллингтондағы Капити жағалауы жатады. Басқаларына Марлборо облысындағы Бленхайм, Батыс жағалаудағы Грейммут, Кентерберидегі Эшбёртон және Тимару, ал Отагодағы Оамару, Александра және Куинстаун кіреді.