Кіріспе

Пластикалық өнімдер бренді Nalgene – бастапқыда зертханалық қолдану үшін жасалған пластикалық өнімдердің бренді, оның ішінде банкалар, бөтелкелер, сынақ түтікшелері және Петри ыдыстары сияқты, шыныдан берік және жеңіл заттар кіреді. Пластикалық өнімдердің қасиеттері оларды әртүрлі температуралық диапазонда көптеген заттармен жұмыс істеуге ыңғайлы етеді. Nalgene өнімдерін Nalge Nunc International компаниясы өндіреді, ол 2004 жылы Fisher Scientific компаниясының еншілес компаниясы болды, қазір Thermo Fisher Scientific. Nalgene атауы – тіркелген тауар таңбасы.

Нальген ашық ауада

1970 жылдары табиғатты қорғаушылар шөл далалар мен демалыс аймақтарында банкалар мен шыны бөтелкелерді өртеу және көму арқылы кәдеге жіберуге тыйым салуды бастады, ал кейбір жерлерде мұндай материалдарға ресми түрде тыйым салынды. Nalgene өнімдері рюкзакпен саяхаттайтындар арасында ыңғайлы нәрселерді сақтау үшін танымал балама ретінде пайда болды; жеңіл, кең ауызды жоғары тығыздықты полиэтилен (HDPE) және поликарбонат бөтелкелер пластик қаптарға қарағанда сенімдірек болды және сұйық және қою тағамдар үшін қолданылды. Алғашқыда, жабайы табиғатқа саяхат жасайтындар Nalgene өнімдерін зертханалық жабдықтарды жеткізушілерден сатып алған немесе жұмыс орындарында қол жеткізген. Компанияның айтуынша, Налдж компаниясының президенті Марш Хайман, Нью-Йорк штатының Рочестер қаласында, оның ұлының скаут тобы лагерьде Nalgene зертханалық ыдыстарын пайдаланғанын білген. Содан бері компания Nalgene Outdoor өнімдері желісі арқылы тұтынушыларға арналған тауарларды қайта қаптамалап, сатуға шығарды. 1990 жылдардың соңында "Nalgene" тауарлық белгісі көптеген туристерге танылды және бұрандалы қақпағы бар, ашылғанда жабылатын пластикалық қақпағы бар 1 литрлік кең ауызды поликарбонат бөтелкелердің (бастапқыда көбінесе сұр, бірақ қазір көбінесе жарқын түстерде, көбінесе бөтелке сатушысы үшін жасалған жекелеген жапсырмалармен) сатылымы арта бастады. Бүгінде көптеген туристер және басқалар Nalgene брендінің бөтелкелерінің ерекше сыртқы түрін таниды. Оның зертханалық тарихы әлі де жүздеген миллилитрлермен өлшенген көлем белгілерімен көрсетіледі. Материалдар дақтарға және иіс сіңіруге төзімді және қайнаған сумен толтырылуы мүмкін. Кең ауызды бөтелкелер мұз астында тар ауызды бөтелкелерге қарағанда жиі қолданылады және сатылады, өйткені кең ауызды бөтелкелер мұзды тезірек бұзады. Қазіргі уақытта Nalgene компаниясы әртүрлі түстерде, соның ішінде классикалық кең ауызды және тар ауызды бөтелкелердің он екіден астам әртүрлі көлемдерін ұсынады. Басқа өндірушілердің түрлі өнімдері осы өнімнің жалпы өлшемдерімен немесе 2,5 дюймдік мойнымен үйлесімді болу үшін жасалған; оларға мыналар кіреді: Суды тазартатын бұрандалы сүзгілер. Ішуге және/немесе пеште пісіруге арналған, Nalgene литрлік бөтелкесіне сыйып, ықшам түрде сақталатын, бүктелетін тот баспайтын тұтқалы кеселер. Nalgene 1 литрлік бөтелкелерге арналған оқшауланған нейлон матадан жасалған қаптар; ерекшеліктері тұрақты бекіту нүктелерін және көп жағдайда кесеге арналған ұяны қамтиды. Пластик "шашыраудан қорғайтын қақпақтар", мойынның ашылуын тарылтады, осылайша қозғалыс кезінде су ішу кезінде төгілу ықтималдығы азаяды. Пайдаланушыға кофе немесе шай қоюға, ішіндегісіне қайнаған су құюға, қақпақты жабуға және сусынды дайындауға мүмкіндік беретін бұрандалы сүзгілер. LED шамдарды бұрап, аз қуатты тұтынумен пайдалануға болатын шам жасаңыз. Nalgene Outdoor компаниясының тағы бір танымал өнімі - 650 мл (22 фл унция) "All Terrain" немесе "велосипед" бөтелкесі. Бөтелке төмен тығыздықты полиэтиленнен (LDPE) жасалған, ал оның бұрандалы қақпағында екі жылжымалы бөлік бар - аузын ашып жабатын және тартылғанда жабылатын ішу созғысы және жабық болғанда созғышты жабатын және ластанудан қорғайтын шарнирлі поликарбонат күмбезі. Традициялық Nalgene ыдыстарынан айырмашылығы, бұл өнімді өте ыстық сумен толтыру арқылы зақымдауға және бұзуға болады. Жақында Nalgene велосипед және жабайы табиғат өнімдерінің қатарына су гидратация жүйелерін қосты. Бұл желіде 1-ден 3 литрге дейінгі шұңқырлар мен созғыш клапандары бар кішкентай арқаға арналған қаптарда (көбінесе 1000 текше дюйм немесе 16 л қосымша сақтау) ұсынылады. Nalgene екі түрлі шұңқыр материалы ұсынады, олардың бірі тамаша дәм мен бактерияға төзімділік, екіншісі - жақсартылған беріктік үшін таңдауға мүмкіндік береді. Сонымен қатар, бұл өнімдердің шұңқырын шланг пен қаптан жылдам түрде ажыратуға болады, өйткені шұңқырда өздігінен жабылатын жалғау бар. Бұл мүмкіндіктер қолданыстағы гидратация жүйелерінің проблемаларын жақсартуға арналған, соның ішінде суды толтырудың және/немесе қаппен бірге сақталатын заттарға судың ағып кетуінің қиындықтарын қамтиды. Дене шынықтыру кезінде гидратацияның маңыздылығы туралы хабардарлықтың артуы Nalgene контейнерлерінің спорт залдары, кеңселер және кампустар сияқты қалалық және қала маңындағы жерлерде пайда болуына әкелді. Көптеген колледждер студенттеріне Nalgene су бөтелкелерін сыйлайды немесе сатады, ал Nalgene бөтелкелері де жекешелендіріліп, бөлшек саудада сатылады. 2017 жылдың қазан айында Nalgene су бөтелкелері үшін жаңа түстер желісін іске қосты.

Бисфенол А (BPA) мәселесі

Соңғы жылдары жүргізілген зерттеулер көрсеткендей, Nalgene қолданғандай бисфенол А (BPA) және фосгеннен жасалған поликарбонаттар, BPA-ны қоса алғанда, эндокриндік бұзылушы заттарды бөліп шығаруы мүмкін. Nalgene компаниясы өнімдерінен бөлінетін мөлшердің денсаулыққа қауіпті емес екенін мәлімдейді. Басқа зерттеулер поликарбонат пластиктегі бекіткіштер жасуша бөліну кезінде хромосомалық қателіктерге, яғни анеуплоидияға себеп болатынын анықтады. Nalgene компаниясы бұл химиялық заттардың Nalgene өнімдерінен тек жоспарланған температура режимінен тыс қолданғанда ғана бөлінетінін хабарлады. 2007 жылдың қараша айында Канаданың ұлттық кооперативтік сауда орталығы Mountain Equipment Co-op барлық қатты, мөлдір поликарбонат пластиктен жасалған су бөтелкелерін (соның ішінде Nalgene таңбалы өнімдерді) сөрелерден алып тастап, оларды BPA-сыз Nalgene бөтелкелерімен ауыстырды. 2007 жылдың желтоқсанында Lululemon да осындай қадам жасады. 2008 жылдың мамырында Recreational Equipment, Inc. Nalgene таңбалы поликарбонат су бөтелкелерін алып тастап, оларды BPA-сыз Nalgene бөтелкелерімен ауыстырды. 2008 жылдың 18 сәуірінде Канаданың Денсаулық сақтау министрлігі бисфенол А-ның "адам денсаулығына зиянды" екенін жариялады. Сол күні Nalgene компаниясы BPA-ны қамтитын поликарбонат контейнерлерінің Outdoor желісін өндірістен шығаратынын мәлімдеді. Кейіннен Nalgene Eastman Chemical компаниясының BPA-сыз кополиэстерінен жасалған Tritan кополиэстерін пайдалана бастады. 2008 және 2009 жылдары Орегон штатының студенттері жүргізген жарияланбаған зерттеулер көрсеткендей, поликарбонат пластигінен BPA экстремалды жағдайларда бөлінбейді, бірақ BPA пластиктің эстрогенге ұқсап, эндокриндік жүйеге әсер ететін жалғыз құрамы емес. Алайда, кейіннен BPA-сыз Tritan пластигінің де басқа эстрогендік химиялық заттарды бөліп шығаратыны анықталды. Tritan өндірушісі Eastman Chemical компаниясы Tritan химиялық құрамы туралы нақты ақпаратты жарияламайды. CertiChem (Остин, Техас қаласындағы эндокриндік бұзылуларды зерттейтін жеке зертхана) жүргізген зерттеуде жасыл түсті Nalgene бөтелкелерінің ультракүлгін сәулелердің әсерін тиімді түрде тоқтататыны және осылайша зерттелген модельді BPA бөлінуіне байланысты қауіптен қорғайтыны анықталды. Дегенмен, CertiChem-нің негізін қалаушы және Остин қаласындағы Техас университетінің нейробиолог профессоры Джордж Биттнер дүкендерде сатылатын жасыл Nalgene бөтелкелерінің "химиялық формуласына енгізілген шағын өзгерістер эстрогендерді қосуы мүмкін болғандықтан, олардың қауіпсіздігіне кепілдік беруге болмайды" деп ескертті. Биттнер сонымен қатар көптеген полимерлерде, соның ішінде Tritan-да іздеуге болатын мөлшерде бисфенол А бар екенін мәлімдеген мақала жариялады.