Кіріспе
Ирландтық католиктік бауырластық ұйымы, негізінен АҚШ-та белсенді. Ұйым мүшелері еркек, католик және Ирландияда туған немесе ирланд тегінен болуы тиіс. Ең көп мүшесі АҚШ-та, ол 1836 жылы Нью-Йорк қаласында құрылған. АҚШ-тағы ирланд иммигранттары бұл атауды қабылдады. Ұйымның мақсаты – 19 ғасырдың ортасында католик шіркеулерін католиктерге қарсы күштерден қорғауға күзетшілер ретінде қызмет ету, сондай-ақ католик иммигранттарына, әсіресе кемсітуге ұшырағандарға немесе көмір шахталарындағы ауыр еңбек жағдайларына тап болғандарға көмек көрсету болды. Пенсильвания штатындағы көмір өндіру аймағындағы көптеген мүшелердің «Молли Магуайрлар» тобымен байланысы болған деген қаңтар бар. Бұл ирланд-американдық саяси қызметтің маңызды орталығына айналды.
The Ancient Order of Hibernians (AOH; Ord Ársa na nÉireannach) is an Irish Catholic fraternal organization. Members must be male, Catholic, and either born in Ireland or of Irish descent. Its largest membership is in the United States, where it was founded in New York City in 1836. The name was adopted by groups of Irish immigrants in the United States, its purpose to act as guards to shield Catholic churches from anti Catholic forces in the mid 19th century, and to assist Irish Catholic immigrants, especially those who faced discrimination or harsh coal mining working conditions. Many members in the coal mining area of Pennsylvania allegedly had a background with the Molly Maguires. It became an important focus of Irish American political activity.
Шығу тегі
Бұл ұйымның бастаулары 18-19 ғасырлардағы католик аграрлық қозғалыстары – Қорғаушылар мен Ленташыларға тікелей байланысты. Ол 19 ғасырдың соңында Ольстерде Оранж орденіне қарсылық ретінде пайда болды. 1905 жылы Бас шебер болған Белфасттан Джозеф Девлин оны ұйымдастырды. AOH Ирландия парламенттік партиясымен тығыз байланыста болды, мүшелерінің көп бөлігі партия мүшелерінен құралды. Ол Ирландия республикалық бауырластығы (IRB) сияқты секулярлық идеологияларға күшті қарсылық көрсетті, олар осы ескі бәсекелес «оңшыл» ұлтшыл қоғамның қайта жандануына наразылық білдірді. 1900 жылы 5000 мүшеден тұратын, олардың барлығы дерлік Ольстерде болды, 1909 жылға қарай 64 000-ға жетіп, Біріккен Ирландия лигасына көмектесті. 1914 жылға қарай бұл орден ел бойынша тарады, негізінен меценаттық, делдалдық және ойын-сауық ұйымы ретінде пайдалы болды. Ирланд ұлтшылдығының құралы ретінде AOH 20 ғасырдың басында Ирландия саясатының діни аспектісіне зор ықпал етті. Ольстерде және басқа жерлерде ол Девлин, Диллон және Редмондты радикалдарға және Уильям О'Брайенге қарсы белсенді қолдау ұйымы ретінде әрекет етті. О'Брайен 1909 жылғы «Бэтон конвенциясында» өзін партиядан ығыстырылған деп есептеді. Орденнің рәсімдік аспектілері Оранж орденіне ұқсас болды, жағалар мен тулардағы қызыл түс жасылға алмастырылды. Бұл Джим Ларкин сияқты қарсыластарды оны «Католик апельсиновтерінің ежелгі ордені» деп атауға итермеледі.
1916 жылдан кейін
1916 жылғы Пасха көтерілісінен кейін ұйым Ольстерден тыс аймақтарда әлсіреп, мүшелері Синн Фэйн мен Ирландия Республикалық Армиясына (ИРА) қосылды. Көптеген жерлерде AOH ұйымдастырған құрылым жарымәскери күшке ең жақын нәрсе болды. Алайда, 1916 жылдың 13 маусымында Джо Девлин Дублинде өткен AOH съезіне төрағалық етті, онда Ирландияның бөлінуі 475 дауысқа қарсы 265 дауыспен мақұлданды. 1916-1923 жылдар аралығында Сеан Мак Диармада, Дж. Дж. Уолш және Рори О'Коннор сияқты көптеген республикалық көшбасшылар 1913 жылы Ирландиялық еріктілер құрылғанға дейін «Хибс» болған. AOH жаңа ұлтшыл ұйымдар мен халықтық әскери қоғамдардың ғасырлық дәстүрі арасындағы байланыс ретінде де маңызды. Тікелей айтқанда, ол Келісімді қолдау көрсеткен ұйым ретінде сақталды. Кейбір гиберниялықтар Испан азаматтық соғысында Ирландия бригадасында күресті. 1930 жылдардағы жартылай фашистік «Блюз-шырттар» қозғалысы, шын мәнінде, оған ұқсас Лента дәстүріне де көп қарыз болған болуы мүмкін, еуропалық үлгілерге қарағанда.
Соңғы онжылдықтар
Жалпы Ольстерде, әсіресе Солтүстік Ирландияда AOH католик қауымдастығының көрінетін, бірақ маргиналды бөлігі болып қала береді. Олар Жасыл жексенбіде, Әйелдер күнінде және жылына бірнеше рет шерулер өткізеді. Қауіпті кезеңнің басында AOH мүшелеріне 1975 жылға дейін шеруге ерікті түрде тыйым салды, бірақ тыйымға қарамастан өткен шерулер туралы хабарлар да болды. 1978 жылы Килреада өткен шеруге шамамен 10 000 адам қатысты. Содан бері қатысушылардың саны күрт азайды және әдетте бір орында 20 бөлім шеру өткізеді. Солтүстік Ирландиядағы AOH шерулері көбінесе католик халқы көп қалаларда өтеді, сонымен қатар AOH жағдайды шиеленістірмеуге тырысады. Ферманаг округі қауіпті кезең басталғаннан бері AOH шеруін өткізбеген, ал Армаг округі бір рет өткізген. 21 шеру өткізілген орынның көп бөлігі Антрим, Даун және Дерри округтерінде болды. Кейде шеру лоялисттік халық көп тұратын аймақта өткенде, агрессивті наразылықтарға ұшырады, атап айтқанда 1985 жылы Гарваг және 1989 жылы Армой 35 жылдан кейін алғашқы AOH шеруін өткізді.
erry. On occasion when the parade has been held in an area with a significant loyalist population it has been met with an aggressive protest, notably Garvagh in 1985 and Armoy in 1989 which held its first AOH parade in 35 years.
Алғашқы жылдар
Орден 1836 жылдың 4 мамырында Нью-Йорк қаласындағы Сент-Джеймс шіркеуінде, ескі Five Points ауданының жанында құрылды. Сол жылы Пенсильвания штатының Поттсвилл қаласында филиал ашылды. Орденнің болуы мен қызметі бірнеше жыл бойы құпия сақталды. 1850 жылы мүшелері католиктерге қарсы Know Nothing қозғалысының наразыларынан Қасиетті Патрик соборын өртеуін болдырмады. 1860 жылдардың соңы мен 1870 жылдардың басында Пенсильваниядағы орденнің көптеген ложаларына Молли Магуайрлар еніп кірді. Бірақ Молли Магуайрлар мен олардың қылмыстық әрекеттері 1876 жылғы АОХ ұлттық конвенциясында айыпталып, орден Пенсильванияның көмір өндіру аймақтарында қайта ұйымдастырылды.
Бөлу, қайта қосылу және қосалқы
1884 жылы ұйым екіге бөлінді. Бұған дейін орденді Ирландия, Ұлыбритания және АҚШ-та басқаратын Эрин кеңесі басқарған, бірақ кеңес құрамына тек Ирландия мен Ұлыбританиядағы ұйымдар таңдаған лауазым иелері кірген. 1884 жылы көпшілік бөлініп, Американың Гиберниялықтардың ежелгі ордені құрды, ал қалған кіші топ өзін Эрин кеңесі деп атады. 1897 жылы Эрин кеңесінің Ежелгі гиберниялықтар ордені Нью-Йорк, Нью-Джерси, Огайо, Иллинойс және Мичиган штаттарында шамамен 40 000 мүшеден тұрды, ал Американың Ежелгі гиберниялықтар ордені одақтағы дерлік барлық штаттарда 125 000-ға жуық мүшеге ие болды. Екі топ 1898 жылы қайта бірікті. 1894 жылы Эриннің қыздары атты әйелдерге арналған көмекші ұйым құрылды, 1897 жылы оның құрамында 20 000 мүше болды. Ол орденнің үлкен, "америкалық" нұсқасына қосылды. 1898 жылы Филадельфияда, Пенсильвания штатында 87-ші Порт-Ричмонд бөлімі құрылды. Ол Филадельфия округі мен Пенсильвания штаты кеңесінің ішіндегі ең көне, үздіксіз жұмыс істеп келе жатқан бөлімдердің бірі болып табылады. Ежелгі гиберниялықтар орденінің әйелдерге арналған көмекші ұйымы Вашингтон қаласындағы майдан даласындағы қаһарман қарындастардың мүсінін салу үшін 50 000 доллар жинады, оған 1918 жылы АҚШ Конгресі рұқсат берді. Ирланд-американдық мүсінші Джером Коннор төлем жасалмағаны үшін орденді сотқа берді.
1960 жылдардан бастап
1965 жылы АОХ-тың 181 000 мүшесі болды, ал 1979 жылы 736 жергілікті бөлімшеде 171 000 адам тіркелді. АҚШ конгрессмені Марио Биагги 2011 жылы Ирландияның досы ретінде Гибернианның ежелгі орденінен марапат алды. 1982 жылы гиберниандық дәстүрді жаңарту кезеңінде Томас Фрэнсис Мигер дивизиясы №1 Монтана штатының Хелена қаласында құрылды, ол орденнің қағидаларына адал болуға және бригадир генерал Мигердің Монтанаға қосқан үлесін тарихи тұрғыдан дұрыс жазуға бағытталған. Одан кейін Монтанада тағы алты дивизия құрылды. Америкадағы Гибернианның ежелгі орденінің Сент-Патрик ағайындары дивизиясы 1995 жылы Калифорния штатының Мидуэй-Сити қаласындағы Сент-Патрик ағайындарының үйінде құрылды. 2002 жылы Фр. Бернард Доннели дивизиясы Джонсон округінде, Канзас штатында құрылды, ол қоғамдық қызмет көрсетуге және Канзасқа гиберниандық дәстүрді қайта енгізуге арналған. Оның аты Канзас-Ситидегі ирланд қауымының негізін қалаушы Фр. Бернард Доннелидің (шамамен 1800-1880 жж.), Каван округынан келген иммигранттың құрметіне берілді. 2013 жылы Гибернианның ежелгі ордені "Сэнди" даулынан зардап шеккендерге көмектесу үшін 200 000 доллардан астам ақша жинап, таратып берді. 2014 жылы АОХ саудагер "Spencer's"-ке бойкот жариялады, себебі ол АОХ-тың пікірінше, ирландтарға қарсы стереотиптерді және жауапсыз ішуді насихаттайтын өнімдерді сатқан. 2014 жылдың 10 мамырында АҚШ Әскери-теңіз академиясының аумағында Америка революциясының теңіз күштерінің командирі болған және кейіннен АҚШ Әскери-теңіз күштерінде бірінші комиссияны алған Уэксфордтан келген иммигрант Джон Барриге ескерткіш орнатылды. Ескерткіш және оған қоса "Барри Гейт" Гибернианның ежелгі орденінің мүшелері академияға сыйлады. 2017 жылдың 17 тамызында Джон Фицджеральд дивизиясы Небраска штатының Линкольн қаласында тіркелді. 1997 жылы Теннесси штатындағы бірінші дивизия, Джеймс Дардис дивизиясы №1, Ноксвилл қаласында құрылды. 2019 жылдың 23 сәуірінде Аризона штатының Финикс қаласында Аризонадағы бірінші дивизия, №1 құрылды. Дивизия Ирландия мәдени орталығының аумағында құрылды.
Сент-Патрик күніне арналған парад
Бұл ұйым 150 жыл бойы Нью-Йорк қаласының Сент-Патрик күні шеруін ұйымдастырды, 1993 жылға дейін. Одан кейін, ирланд-американдық гейлер мен лесбиянкалар тобын қатыстырмауға байланысты туған дау-дамайлар мен мэр Динкинстің осы себептен 1992 жылғы шеруді бойкоттауынан кейін басқару тәуелсіз комитетке берілді.
Ғимараттар
Гиберниялықтардың ежелгі орденіне тиесілі бірнеше ғимарат АҚШ Ұлттық тарихи орындар тізіміне енген немесе өзге де маңызды орындар болып саналады.