Кіріспе

Америкалық ақын, эссеші және сыншы (1949 жылы туған)

Катха Поллитт (14 қазан, 1949 жылы туған) – американдық ақын, эссеші және сыншы. Ол төрт эссе жинағының және екі поэзия кітабының авторы. Оның шығармалары солшыл көзқарас тұрғысынан саяси және әлеуметтік мәселелерге, оның ішінде аборт, расизм, әлеуметтік қамтамасыз ету реформасы, феминизм және кедейлік сияқты тақырыптарға арналған.

Ерте өмір және білім

Политт Нью-Йорк штатының Бруклин-Хайтс қаласында дүниеге келген. Оның әкесі заңгер, ал анасы жылжымайтын мүлікпен айналысатын агент болған. Әке-шесі Политттің поэзияға деген қызығушылығын дамытуға қолдау көрсеткен. Әкесі протестант, анасы еврей дінінде болған. Политт "Қозғауды үйрену" атты туындысында отбасы туралы кеңінен жазған, ол кітабы ата-анасына арналған. 1972 жылы Радклифф колледжін философия мамандығы бойынша, ал 1975 жылы Колумбия университетін жазу мамандығы бойынша бітірген. Гарвардта оқып жүрген кезінде ол "Демократиялық қоғам үшін студенттер" ұйымының мүшесі болды және Джаред Израильмен бірге 1969 жылғы студенттік ереуілге қатысып, оқу процесін тоқтатқан.

Кәсіби өмір

Политт ең жақсы "Табыс тақырыбы" атты екі айда бір рет жарияланатын бағанасы арқылы The Nation журналында танымал. Оның жазбалары Ms., The New York Times және London Review of Books сияқты басылымдарда да жарық көрген. Оның өлеңдері көптеген антологиялар мен журналдарда, оның ішінде The New Yorker және 2006 жылғы Oxford Book of American Poetry жинағында қайта басылды. Ол NPR-дің Fresh Air және All Things Considered, Charlie Rose, The McLaughlin Group, CNN, Dateline NBC және BBC телеарналарында сұхбат берді. Политттің көптеген жазбалары заманауи феминизмді және басқа да жеке құқықтар саясатын қорғауға арналған, сонымен қатар саяси спектрдің әртүрлі сыншыларының қате түсініктерін жолға салуға бағытталған. Оның жиі қозғайтын тақырыптарына аборт, бұқаралық ақпарат құралдары, АҚШ-тың сыртқы саясаты, кедейлік саясаты (әсіресе әлеуметтік реформа) және әлемдегі адам құқықтары қозғалыстары жатады. Политт 1991 жылы "Смурфетка принципі" деген терминді ойлап тапты, онда ол Смурфетка мультфильмінің кейіпкерін еркектер тобындағы "бірден-бір әйел" ретінде бейнелейді, ол көбінесе стереотиптік бейне болып табылады. 2003 жылы ол Гуманистік манифестке қол қойғандардың бірі болды. 2020 жылы ол Харпердің хатына қол қойды, онда әлеуметтік әділет үшін наразылықтарды қолдау және жеңіл қылмыстар мен құқық бұзушылықтар үшін күшейіп бара жатқан пропорционалды емес жазаларды сынау жазылған. 2020 жылдың 20 мамырында Политт президент сайлауында Джо Байденге дауыс беретінін айтты, тіпті "ол балаларды қайнатып жесе де".

Очерктер жинағы

1994 жылы Поллитт "Reasonable Creatures: Essays on Women and Feminism" (Vintage) атты жинағын жариялады, онда "The Nation" және басқа журналдарда жарық көрген он тоғыз эссе жиналған. Кітаптың атауы Мэри Вулстонкрафттың 1794 жылғы "Әйелдер құқығын қорғау" трактатындағы бір сөйлемге сілтеме жасады – "Мен әйелдерді қаһармандар да, жануарлар да емес, ақылға қонымды жаратылыстар деп көргім келеді". Оның 1994 жылдан 2001 жылға дейінгі "The Nation" журналындағы эсселерінің көпшілігі 2001 жылы "Заманауи кітапхана" басылымынан шыққан "Тақырыптарға қатысты: әйелдер, саясат және мәдениет туралы пікірлер мен келіспеушіліктер" жинағында топтастырылды. 2006 жылдың 13 маусымында Random House басылымы оның "Қыздық немесе өлім! : және біздің заманымыздың басқа да әлеуметтік және саяси мәселелері" кітабын шығарды, бұл оның "The Nation" бағаналарының тағы бір жинағы. 2007 жылы Поллитт "Көлік жүргізуді үйрену: және басқа өмірлік оқиғалар" (Random House) атты жеке эсселер жинағын жариялады. "Көлік жүргізуді үйрену" – оның саяси пікірлерінен ауытқу болып табылады, онда адал дос іздеуден бастап, Ақпаратты ашық ету туралы заң арқылы ата-анасы туралы нені білгеніне дейін әртүрлі тақырыптар қамтылған. "Көлік жүргізуді үйрену" сценарийін Сара Керночан жазып, Изабель Койхет түсірген 2014 жылғы "Көлік жүргізуді үйрену" фильміне бейімделді, онда Патрисия Кларксон басты рөлде ойнады.

Поэзия

Политттің алғаш басылып шыққан кітабы – «Антарктикалық саяхатшы» (Knopf, 1982) атты өлеңдер жинағы болды, ол 1983 жылы Ұлттық кітап сыншылары шеңберінің сыйлығына ие болды. Оның екінші өлеңдер жинағы «The Mind Body Problem» 2009 жылы жарық көрді және Granta журналында бөлімдері жарияланды.

Арнайы: Аборттық құқықтарды қайтару

Политт "Pro: Reclaiming Abortion Rights" (2014) көптеген абортты қолдайтындар арасында "біз көбірек нық болуымыз керек, қорғаныштан бас тартуымыз керек" деген сезімге жауап ретінде жазылғанын айтты. Бұл мәселе әрдайым пікірталас тудырса да, Политт оны абортты әйелдердің репродуктивті өмірінің ажырамас бөлігі деп мойындау арқылы талқылау қажет деп санайды. Оның пікірінше, аборт – "қоғам үшін пайдалы жақсылық" және "әйелдер үшін қажетті мүмкіндік". Политт абортты "тек әйелдердің өмірі мен дененің ғана емес, сонымен қатар ерлердің, отбасылардың және олардың бар болған немесе болашақ балаларының өміріне қатысты қарастыру керек" дейді. Ол бұл мәселе қыздармен менструальді цикл туралы қалай сөйлесу керектігін және жалғыз ата-аналы және толық отбасыларға қанша ресурстар қолжетімді екенін анықтауға көмектеседі деп санайды. Бұған қоса, бұл шешімді әйелдің жеке ойлауы деп қарастыруға болмайды, себебі абортқа "әйелден басқа көп адамның қатысуы және ынтымақтастығы" қажет. 2014 жылдың қазан айында ол еврей дәстүрінде "ұрықтың жеке тұлға ретінде қарастырылуы туралы түсінік жоқ (тіпті жарылыстың немесе ұрықтанған жұмыртқаның да жоқ). Еврей заңы бойынша, адам бірінші дем алғанда ғана адам болады" деді. Пікірлерге Политттің жауабы да кірген.

Жеке өмір

1987 жылғы 6 маусымда ол «Нью-Йорк Таймс» журналының «Этист» бағанасының авторы Рэнди Коэнге үйленді. Кейін олар ажырасты. Олардың бір қызы бар. 2006 жылғы 29 сәуірде Политт саяси теоретик Стивен Люкске үйленді. Олар Манхэттенде тұрады.