Кіріспе

MTH Electric Trains – американдық ойыншық пойыздар мен модельдік теміржолдарды жобалайтын, импорттаушы және өндіретін компания. Мэриленд штатының Колумбия қаласында орналасқан жеке меншік кәсіпорын MTH «Майқтың Поезд үйі» деп белгілі.

Ерте мансап

MTH негізін қалаушы Майк Вольф 1973 жылы 12 жасында Williams Electric Trains үшін пойыздарды құрастырып, сатуды бастады. Williams Electric Trains 1970 жылдардың басында Lionel Corporation өндірген көне пойыздардың көшірмелерін жасауды бастаған болатын. 1980 жылға қарай Вольф Williams пойыздарын және олардың бөлшектерін ата-анасының үйіндегі жатын бөлмесінен пошта арқылы сатумен айналысты. Williams Lionel Standard gauge және O gauge көшірмелерін жасауды тоқтатуды шешкен кезде, Вольф құралдарын сатып алып, көшірмелерді жасауды жалғастырды. Көптеген жарияланған есептерде Williams Lionel-дің түпнұсқа құралдарын сатып алғаны айтылса да, Вольф және Джерри Уильямс бұл мәлімдемені жоққа шығарды. 1983 жылдан 1987 жылға дейін MTH көшірме пойыздарды өздігінен сатты. 1987 жылы Lionel Оңтүстік Кореядағы MTH субподрядшысы Samhongsa-ға Lionel атын таңбалаған Standard Gauge пойыздарын өндіруді тапсырды. Samhongsa Lionel-ді Вольфқа бағыттады. 1987 жылдың соңына дейін MTH Lionel-дің субподрядшысы болды, бұл MTH-ның Lionel көшірмелеріне Lionel таңбасын қоюға және оларды Lionel-дің өзі сатуға мүмкіндік берді. Келісімнің бір бөлігі ретінде MTH Lionel пойыздарын пошта арқылы тапсырыс беру бизнесі арқылы сатты. 1990 жылдардың басында MTH елдегі екінші ірі пошта арқылы тапсырыс беруші Lionel дилері болды. MTH-ның Lionel-мен қарым-қатынасы 1993 жылдың сәуірінде аяқталды, себебі MTH General Electric Dash 8 дизель локомотивінің O масштабтағы моделімен нарыққа қайта кіруді жоспарлады, ал Вольф бұл локомотивті алғашқыда Lionel үшін жасауды ұсынған еді. Одан бас тарған соң, Вольф локомотивті өзі сатуға шешім қабылдады, себебі MTH-ның көшірмелеріне Lionel-дің тапсырыстары азайғанын айтты. Сол кездегі Lionel бас директоры Ричард Кугн, бұл шешімді пойыз көрмесіндегі жарнамадан білгеннен кейін, MTH-ның Lionel дилерлігін тоқтатуға жауап берді. MTH өз кезегінде Lionel-ге қарсы монополияға қарсы сот процесін бастады, ол 1995 жылы соттан тыс келісіммен аяқталды. Содан кейін MTH өнімдерін кеңейтіп, бұрынғы Lionel көшірмелерін, басқа өндірушілердің жабдықтарының көшірмелерін және жаңа түпнұсқалық дизайндарды қосты. 1998 жылға қарай MTH O масштабты пойыздардың ең ірі өндірушісі болды, Lionel-дің нарықтық үлесін шамамен 60 миллион долларға 50 миллион доллардан асып түсті. Өзінің ең жақсы кезеңінде MTH шамамен 135 адамды жұмысқа алды. MTH сонымен қатар MTA лицензиясы бойынша Нью-Йорк метросының көптеген вагондарын және Чикагоның 'L' вагондарының екі жиынтығын өндірді. Қазіргі уақытта Lionel NYC метросының O масштабты вагондарына арналған MTA лицензиясын иеленсе, Walthers Life Like сатып алғаннан кейін HO масштабты вагондарына арналған лицензияны иеленеді. Лицензияны берудің бір себебі MTH-ның граффитимен жабылған жиынтықтарды шығаруы болды. MTH және Lionel 1930 жылдардағы Lionel және Ives, 1940 және 1950 жылдардағы Lionel және American Flyer арасындағы бәсекелестікке ұқсас бәсекелестікті дамытты. Олардың вагондары бірдей өлшемде болғанымен және бір пойыздың бөлігі ретінде жұмыс істей алғанымен, екі компанияның локомотивтері өздерінің жеке меншік электрондық басқару жүйелерін пайдаланды. MTH Digital Command System (DCS) деп аталатын жүйені пайдаланды, ол MTH локомотивтерін, сондай-ақ көптеген басқа O масштабты өндірушілер қолданатын Lionel's Trainmaster Command Control (TMCC) және Digital Command Control (DCC) жүйелерін қолданатын локомотивтермен басқаруға қабілетті. DCC – бұл ашық индустрия стандарты. 1999 жылдың желтоқсанында Samhongsa-ның бәсекелесі Korea Brass компаниясының үш бұрынғы қызметкері Lionel үшін модельдерді өндіру үшін MTH-ның меншік дизайнын ұрлап, пайдаланғаны үшін өнеркәсіптік тыңшылық жасағаны үшін кінәлі деп танылды. 2000 жылдың сәуірінде MTH тағы да Lionel-ге қарсы сотқа берді, бұл жолы өнеркәсіптік тыңшылық үшін, дәлел ретінде түпнұсқа электрондық сурет файлдарын және Оңтүстік Кореяның қылмыстық соттарында белгіленген прецедентті келтірді. 2004 жылдың 7 маусымында Мичиган штатының Детройт қаласындағы төрешілер Lionel-ді кінәлі деп танып, MTH-ға 40,8 миллион доллар төлеуді бұйырды. Келесі күні Lionel сот шешіміне шағымданатынын мәлімдеді. 2006 жылдың 14 желтоқсанында сот шешімі апелляциялық сотта күшін жойды, себебі сот процесінде заңдық қателіктер болды және жаңа сот процесін тағайындау туралы шешім қабылданды.

Кейінгі мансап

MTH сонымен қатар Quantum Sound Industries компаниясымен сотқа жүгінді, оның технологиясы әр түрлі өндірушілердің локомотив модельдеріне электрондық дыбыс қосу үшін қолданылады. MTH сыншылары сонымен қатар компания DCC кейбір элементтерін патенттеді деп айтады, бұл ашық стандарт болуы керек еді. 2004 жылдың маусым айындағы жағдай бойынша, MTH-де 57 қызметкер жұмыс істейді және жыл сайынғы сату шамамен 40 миллион АҚШ доллары. 2004 жылдың күзінде шыққан жаңалықтарда MTH-ның жылдық сату көлемі 30 миллион долларға жуық деп бағаланды. Жеке меншік компания ретінде MTH сату көрсеткіштерін ресми жарияламайды. 2007 жылғы қайта ұйымдастыру жоспарында Lionel MTH-ның жылдық табысын шамамен 30 миллион долларға бағалады және MTH нарық үлесі бойынша O калибрлі пойыздардың екінші ірі өндірушісі екенін мәлімдеді. MTH-ны Lionel коллекционерлері ұнатпаса да, өйткені оның репродукциялары барлық, бірақ ең таза винтаж Lionel жабдықтарының нарықтық құнын төмендетті, және кейбір басқа хоббистерге оның агрессивті маркетингтік және заңдық тактикасы үшін ұнамайды, MTH 1950 жылдардан бері өте аз өзгерген хоббиге жаңалықтар енгізумен қатар бағаларды төмендетумен кеңінен танымал. 2005 жылдың 30 желтоқсанында Union Pacific Railroad MTH компаниясын оның логотиптерін, сондай-ақ бірнеше құлаған темір жолдың логотиптерін лицензиясыз пайдаланғаны үшін сотқа берді. UP осыған дейін басқа өндірушілерді, әсіресе Lionel және Athearn-ті, осы себеппен сотқа берген болатын. Сотқа жүгінген кезде UP-да 104 лицензия иелері болды. Сотта MTH компаниясының тауар таңбаларын қолдануды тоқтатуын, зиянды өтеуді және UP брендті тауарлар тізімін темір жолға жоюға жіберуін талап етті. 2006 жылдың 8 қарашасында MTH Electric Trains және Union Pacific Railroad компаниясы Омаха, Небраска штатындағы федералды сотта MTH компаниясына қарсы U.P. ұсынған тауар таңбасын бұзу туралы істі достық жолмен шешкенін хабарлады. Келісімнен екі тарап та, сонымен қатар бүкіл теміржол үлгісі саласы да пайда алады, Union Pacific өзінің зияткерлік меншігін қорғауға мүмкіндік береді және MTH-ге Union Pacific тауар таңбаларын және бояу дизайнын теміржол үлгісі өнімдері мен аксессуарларында пайдалануға рұқсат береді. Сонымен қатар, Union Pacific компаниясы тауар таңбаларын лицензиялау бағдарламасын өзгерту туралы шешім қабылдады, сондықтан теміржол үлгілерін өндірушілер бұдан былай авторлық ақы төлеуден бас тартады және Union Pacific компаниясының тауар таңбаларын және бояу дизайнын теміржол үлгілерінің өнімдеріне пайдалану үшін мәңгілік лицензияға ие болады. 2007 жылдың соңында Lionel мен MTH ұзақ уақыттан бері сауда құпиясы мен патент бұзушылық туралы дауларын шешті. 2008 жылдың наурыз айында сот шешім қабылдады, оның мәліметтері сот мөрімен бекітілген, оның ішінде бір реттік ақшалай төлем MTH-ге Lionel банкроттан шыққаннан кейін көп ұзамай жүзеге асырылады. 2009 жылы Lionel Electric Trains (Lionel, LLC) және MTH Electric Trains Lionel Corporation баннерімен бірлесіп жұмыс істей бастады. Үш онжылдықта MTH Trains пойыздардың қалайыдан жасалған (Tinplate) үлгілерін жасап келді, бірақ модельдер мен қораптарда шынайы Lionel және American Flyer графикасы болмады. 2009 жылы екеуі күш біріктіріп, MTH Trains компаниясына ресми графикалық Lionel электр пойыздарын шығаруға мүмкіндік берді. Ішкі электроника MTH Electric Trains компаниясынан, бірақ сыртқы жағында Lionel Corporation графикасы бар. Бірақ содан бері компания 6660 Santa Barbara Road мекенжайына, Elkridge, MD 21075 қаласына көшіп, портфельіндегі қалған құралдармен RailKing O Gauge және Premier Line O Scale модельдерін өндіруді және сатуды жалғастыруда. 2021 жылдың 31 қаңтарында ScaleTrains.com компаниясы MTH-тің HO және S масштабты құрал-жабдықтарын сатып алғанын хабарлады. M.T.H. және Lionel LLC арасындағы Лионель логотипі бар қалайы пойыздарды өндіру жөніндегі лицензиялық келісім 2019 жылы тоқтатылды. Қарым-қатынасты жалғастыру мүмкіндігі ұсынылса да, Лионельдің 2019 жылдан кейін ұзарту үшін ұсынған жаңарту шарттары болашақтағы MTH қалайыдан жасалған үлгілеріне қолайлы емес еді. Classic Toy Trains (1994 жылдың наурызы). CTT Майктың пойыз үйіне барды. Classic Toy Trains, 106-бет. Grossmann, John (2005 жылдың ақпаны). Train Wreck. Inc., 84-бет. Hollander, Ron (2001 жылдың ақпаны). Let's call the whole thing off. Classic Toy Trains, 97-бет.