Кіріспе

1990 жылы Тим О'Брайеннің қысқа әңгімелер жинағы

"Олар алып жүретін нәрселер" (1990) – американдық жазушы Тим О'Брайеннің Вьетнам соғысындағы жердегі шайқастарға қатысқан американдық солдаттар взводы туралы байланысты қысқа әңгімелер жинағы. Бұл соғыс туралы жазылған үшінші кітабы, және ол 23-ші жаяу әскер дивизиясындағы сарбаз ретінде өткен тәжірибесіне негізделген. О'Брайен Вьетнам соғысы төңірегіндегі саяси пікірталастар мен талқылаулардан әдетте қалысқанды жөн көреді. Оның туған қаласындағы адамдардың соғыс пен оның қыр-сырына немқұрайлы қарауы оны қынжырды. "Олар алып жүретін нәрселер" атты туындысы осы бейхабарлыққа жауап ретінде жазылған. Кітап 1990 жылы Houghton Mifflin баспасынан шықты. Көптеген кейіпкерлердің өмірбаянымен байланысы бар, олардың кейбіреулері "If I Die in a Combat Zone, Box Me Up and Ship Me Home" атты естеліктеріндегі тұлғаларға ұқсас. "Олар алып жүретін нәрселер" кітабында О'Брайен метабелеу жанрымен тәжірибе жасайды; ол шынайылықты қолдана отырып жазады. Нақты жерлердің атауларын пайдалануы және өзін басты кейіпкер ретінде енгізуі көркем және көркем емес шығармалардың арасын жояды. Осы эффекттің бір бөлігі ретінде О'Брайен "Олар алып жүретін нәрселер" кітабын "Альфа компаниясының" ойдан туған ерлеріне арнап, оған "соғыс мемуарының пішімін береді", – дейді О'Брайен.

Жарияланым

1990 жылы кітап жарық көргенге дейін, бес әңгіме: "Олар тасыған нәрселер", "Нағыз соғыс әңгімесін қалай айтуға болады", "Сонг Тра Бонның сүйіктісі", "Көшпелі әскерлер" және "Өліктердің өмірі" Esquire журналында жарияланған. "Батылдық туралы әңгіме" алғаш рет О'Брайеннің бұрынғы романы "Какчатоны қуа жөнелу" романының бір бөлімі ретінде (көп өзгертілген түрінде) жарияланған. "Олар тасыған нәрселер" сондай-ақ Энн Бити құрастырған 1987 жылғы "Американың ең жақсы қысқа әңгімелері" жинағына және Роберт ДиЯнидің "Әдебиет: көркем проза, поэзия және драмаға қатысты тәсілдер" атты екінші басылымына енген.

Қабылдау

"Олар алып жүретін заттар" сыншылардың жоғары бағасына ие болды және Вьетнам соғысы әдебиетінің ең маңызды туындыларының бірі ретінде танылды. Ол әлем бойынша 2 миллионнан астам данада сатылды және 2010 жылы жарық көргеніне 20 жыл толды. Францияның "Prix du Meilleur Livre Etranger" сыйлығы мен "Chicago Tribune Heartland Prize" сияқты бірнеше марапатқа ие болды, сондай-ақ Пулитцер сыйлығы мен Ұлттық кітап сыншылары шеңберінің сыйлығына үміткер болды. О'Брайен кітаптың орта және жоғары сыныптарда оқу бағдарламасына енгеніне өзі таңырқап, "он төрт және он сегіз жастағы балалар, тіпті жиырма жасқа жуық жандардың кітапты оқып, оған осындай құштарлықпен қарайтынын есімде ұстамаған едім, бұл олардың жеке өмірлік тәжірибесінен туындайды. Кітап жаман балалық шаққа немесе отбасылық араздыққа байланысты болады, және олар осы ауыртпалықты көтеріп жүреді. Бір жағынан, бұл қызықты, ал екінші жағынан, кейде көңілді күйге түсіреді" деді. 2014 жылы кітап Amazon.com сайтының "Өмір бойы оқуға тиіс 100 кітап" тізіміне енді және Ұлттық ардагерлер өнер мұражайының көрмесіне шабыт бергендігі айтылды. Ол АҚШ Конгресі кітапханасының 2016 жылғы "Америка оқиды" көрмесіне де қосылды, онда американдықтардың таңдауы бойынша елдегі ең ықпалды 65 кітап пен олардың өмірімізге тигізген әсері көрсетілді.

Фильм

"Тра Боңның сүйіктісі" әңгімесі 1998 жылы Кифер Сазерленд қатысқан "Әскердің сүйіктісі" деген фильмге түсірілді. Қазіргі уақытта Руперт Сандерс режиссерлік етіп, Том Харди түсірілген кітаптың бейімделуі дайындық кезеңінде. Скот Б. Смит сценарийді жаңғыртумен айналысып жатыр.

Театр

Кітапты пьесаға бейімдеудің заңды құқықтары Джеймс Р. Стоуэллге берілді. Кітап пьесаға бейімделді және 2014 жылдың 14 наурызында Миннесота штатының Сент-Поль қаласындағы The History Theatre театрында тұңғыш рет қойылды. Екінші қойылым 2015 жылдың 5 қарашасында Небраска штатының Линкольн қаласындағы The Lied Center-де өтті. "Олар алып жүретін заттар", "Жаңбырлы өзенде", "Нағыз соғыс тарихын қалай айтуға болады", "Песня Тра Бонгтың сүйіктісі", "Мен өлтірген адам" және "Өлілердің өмірі" әңгімелері 2011 жылдың наурыз айында Шығыс Вашингтон университетінің Театр бөлімі тарапынан, Ұлттық өнер қорымен бірлесіп өткізілген "The Big Read 2011" әдеби фестивалінің аясында театрға бейімделді, оның басты романы "The Things They Carried" болды. Сол бөлім 2011 жылдың желтоқсанында Кеннеди орталығының Американдық колледж театры фестиваліне қатысу мақсатымен қойылымды қайта қойды. Бұл қойылым KCACTF VII аймағының ішінде балама ретінде таңдалды, сондай-ақ режиссер, актерлер және өндіріс тобы үшін басқа да KCACTF наградаларын алды.

Ойындар

Алып жүру. Соғыс туралы ойын. – 2006 жылы Натан Д. Паолетта жасаған үстел үстіндегі рөлдік ойын. Авторы оны "Платун" және "Толық металл жакеті" фильмдерінен, сондай-ақ "Олар тасыған нәрселер" романынан үлкен шабыт алған" деп сипаттайды.