Кіріспе
1978 жылы Венераға жіберілген американдық роботтық ғарыш кемесі; Пионер бағдарламасының соңғы ғарыш кемесі.
Пионер Венера Мультипробы, сондай-ақ Пионер Венера 2 немесе Пионер 13 деп те аталады, 1978 жылы NASA-ның Пионер бағдарламасы аясында Венераны зерттеу үшін ұшырылған ғарыш кемесі. Миссияның бұл бөлігіне Жерден бір үлкен және үш кішкентай зондтарды алып ұшқан ғарыш кемесі кірді, олар бөлінгеннен кейін Венера атмосферасына әртүрлі жерлерде еніп, планетаның қалың атмосферасына түскен кезде деректерді қайтарды. Атмосфераға ену 1978 жылдың 9 желтоқсанында болды.
Контекст бойынша
1978 жылы осы атмосфераға енетін зонд миссиясымен қатар, жалпы "Пионер Венера" жобасының бір бөлігі ретінде орбиталық аппарат та іске қосылды. Зондтар 1978 жылы атмосфераға енген болса, ал "Пионер Венера" орбиталық аппараты 1980-ші жылдардың және 1990-шы жылдардың басында орбитада болып, тұрақты жұмыс істеді. Келесі маңызды миссия – "Магеллан" ғарыш кемесі, ол радар көмегімен Венераның тығыз бұлттары арқылы көріп, оның картасын жасауға қабілетті орбиталық аппарат болды.
Ғарыш кемесі
Pioneer Venus Multiprobe автобусы Хьюз Aircraft Company компаниясы HS 507 автобусының негізінде құрастырылды. Ол цилиндр пішіндес, диаметрі және массасы атмосфераның төменгі қабаттарында баяулағанға дейін тікелей өлшеулерді бастамаған зондтардан өзгеше, автобус Венераның жоғарғы атмосферасы туралы деректерді қайтарды. Автобус Венера атмосферасына көлбеу бұрышпен ену және атмосфералық үйкелістің қызуынан жойылғанға дейін деректерді беру үшін жоспарланды. Мақсаты атмосфераның құрылымы мен құрамын, бұлттардың сипаты мен құрамын, төменгі атмосферадағы сәулелену және энергия алмасуын, сондай-ақ атмосфералық ағындар туралы жергілікті ақпаратты зерттеу болды. Жылу қалқаны немесе парашют болмағандықтан, автобус жоғарғы атмосфераны екі құралмен өлшеді: BIMS – иондық массалық спектрометр, Венера атмосферасының пайда болуын және ұзақ мерзімді дамуын, жоғарғы атмосфера қабаттарының динамикасын, оның энергия тепе-теңдігін, сондай-ақ күн сәулеленуі мен планетаралық кеңістіктің осы қабаттарға тигізетін әсерін анықтау үшін. Бұл құралдың диапазоны 1-ден 46 у-ға дейін, қуаты 6 Вт, салмағы BNMS – бейтарап массалық спектрометр. Ол күннің желдерінің Венерамен өзара әрекеттесуін, жоғарғы қабаттардың фотохимиясын және Венера атмосферасындағы жылу таралуын өлшеді. Оның диапазоны 1-ден 60 у-ға дейін, салмағы және қуаты ~1 Вт болды. Ғарыш кемесі ыдырап кетуге дейін шамамен биіктікте жұмыс істеді.
BIMS – an ion mass spectrometer to determine the origin and long term development of the Venusian atmosphere, the dynamics of the upper atmosphere layers, its energy balance and the effect of solar radiation and interplanetary space on those layers. This instrument had a range of 1 to 46 u, used 6 W of power and weighed BNMS – a neutral mass spectrometer. This made measurements of the interaction between the solar wind and Venus, the photochemistry of the upper layers of and heat distribution in the Venusian atmosphere. It had a range of 1 to 60 u, weighed , and used ~1 W of power. The spacecraft operated down to an altitude of about before disintegrating.
Зондтар
Ғарыш кемесі Венера атмосферасына енген кезде мәліметтер жинау үшін бір үлкен және үш кішкентай атмосфералық зондтарды алып жүрді. Зондтарда фотоаспаптар болған жоқ, және олар қонудан аман қалу үшін жасалмаған – кішкентай зондтар парашютпен жабдықталмаған, ал үлкен зондтың парашюты жерге жақындағанда ажыратылуы күтілді. Барлық төрт зонд соққыға дейін мәліметтерді беруді жалғастырды, алайда біреуі аман қалды және жер бетінен мәліметтерді беруді жалғастырды.
Іске қосу
Пионер Венера мультипробы Капе-Канаверал әуе күштері базасының 36А стартовалық кешенінен ұшырылған Atlas SLV 3D Centaur D1AR зымырасымен ұшырылды. 1978 жылғы 8 тамызда сағат 07:33-те ұшыру жүзеге асырылды және Мультипроб Венераға қарайтын гелиоцентрлік орбитаға жіберілді.
Жолсызығы
1978 жылы Жерден Венера планетасына PVM-нің қалыпты жолының схемасы, сондай-ақ сол жылы іске қосылған «Пионер Венера» орбиталды аппараты туралы да мәлімдейді.