Үндістанның Бас заң кеңесшісі

Кіріспе

Үндістан үкіметінің бас заң өкілі

Үндістанның Бас прокуроры – Үндістан үкіметінің бас заң кеңесшісі. Бас прокурор Үндістан Конституциясының 76-бабының 1-тармағына сәйкес, Одақ Министрлер кабинетінің ұсынысы бойынша Үндістан Президенті тағайындайды және Президенттің қалауынша қызмет етеді. Бас прокурор Жоғарғы Сот судьясы лауазымына тағайындалу үшін қажетті талаптарға жауап беруі керек. Сондықтан, Бас прокурор жоғары сотта кемінде бес жыл судья болып қызмет еткен немесе жоғары сотта кемінде он жыл адвокаттық тәжірибесі болуы тиіс. Басқаша айтқанда, егер ол көрнекті заңгер деп есептелсе, Президент жеке тұлғаны осы лауазымға лайықты деп тануы мүмкін. Р. Венкатарамани – қазіргі Үндістан Бас прокуроры. Ол 2022 жылдың 1 қазанында 16-шы Бас прокурор болып тағайындалды. Оның алдында К. К. Венугопал қызмет еткен.

Құзыреті, міндеттері және функциялары

Бас прокурор Үндістан Үкіметіне оған жіберілген заңдық мәселелер бойынша кеңес беру үшін қажет. Бас прокурор Президент тапсырған басқа да заңдық міндеттерді орындайды. Конституцияның 88-бабы Бас прокурорға Үндістанның барлық соттарында сөз сөйлеу құқығын, сондай-ақ Парламент отырыстарына қатысу құқығын береді, бірақ дауыс беруге құқығы жоқ. Бас прокурор Жоғарғы Сотта барлық істерде (соттарға шағымдану, апелляциялар және басқа да іс жүргізулерді қоса алғанда) Үндістан Үкіметі атынан өкілдік етеді. Бас прокурор Конституцияның 143-бабына сәйкес Президенттің Жоғарғы Сотқа жолдаған кез келген сауалда Үндістан Үкіметінің өкілі болып табылады. АҚШ Бас прокурорынан өзгеше, Үндістан Бас прокурорының атқарушылық билігі жоқ. Бұл функцияларды Үндістанның Заң министрі атқарады. Сондай-ақ, Бас прокурор мемлекеттік қызметкер емес және жеке заңгерлік практикадан шеттетілмейді. Бас прокурорға іс материалдарымен танысуға рұқсат етіледі, бірақ олар Үкіметке қарсы сөйлеуге құқылы емес. Сонымен қатар, Бас прокурор қылмыстық іс жүргізуде айыпталушы тарапты қорғауға және Үкіметтің тікелей келісімінсіз компанияда директорлық лауазымды атқаруға құқылы емес. Бас прокурорға Бас солицитор және Қосымша бас солициторлар көмек көрсетеді. С. № Жұмыстың атауы Ақы төлеу ставкалары және басқа жұмыстар үшін жалақы мөлшері. (1) Сотқа жүгіну, шағымдану, апелляциялар және 143-бап бойынша сілтемелер күніне бір іс үшін 16 000 ₹ (2) Арнайы рұқсат алу және басқа да өтініштер күніне бір іс үшін 5 000 ₹ (3) Арызды дайындау (афидавиттерді қоса алғанда) бір арыз үшін 5 000 ₹ (4) Іс бойынша мәлімдеме 6 000 ₹ (5) Заң министрлігі жіберген істер бойынша пікір беру үшін бір іс үшін 10 000 ₹ (6) Жоғарғы Сот, Жоғары Сот, Тергеу комиссиясы немесе Трибуналдар алдында жазбаша ұсыну үшін бір іс үшін 10 000 ₹ (7) Делиден тыс сотта өкілдік ету үшін күніне бір іс үшін 40 000 ₹ Жоғарыда көрсетілген істер үшін төленетін жалақыдан өзге, Үндістан Бас прокурорына, Үндістан Бас солициторына және Қосымша бас солициторларына ай сайын тиісінше 50 000 ₹, 40 000 ₹ және 30 000 ₹ мөлшерінде ұстап тұру ақысы төленеді. Сонымен қатар, Үндістан Бас прокурорына демалыс кезеңінен басқа, ай сайын 4 000 ₹ көлемінде жәрдемақы да төленеді.

The attorney general is necessary for advising the Government of India on legal matters referred to them. The attorney general also perform other legal duties assigned to by the President. Article 88 of the Constitution confers on the attorney general has the right of audience in all Courts in India as well as the right to participate in the proceedings of the Parliament, though not to vote. The attorney general appears on behalf of Government of India in all cases (including suits, appeals and other proceedings) in the Supreme Court in which Government of India is concerned. The attorney general also represent the Government of India in any reference made by the President to the Supreme Court under Article 143 of the Constitution. Unlike the Attorney General of the United States, the Attorney General of India has no executive authority. Those functions are performed by the Law Minister of India. Also the AG is not a government servant and is not debarred from private legal practice. The Attorney General is permitted to receive briefs; however, they are precluded from advocating against the government. Moreover, the Attorney General is restricted from representing an accused party in criminal proceedings and assuming a directorial role in a company without the explicit consent of the government. The attorney general is assisted by the Solicitor General and Additional Solicitor Generals. S. No. Nomenclature of the item of work Rates of fees payable for appearance and other work. (1) Suits, writ petitions, appeals and references under article 143 ₹16,000/ per case per day (2) Special leave petitions and other applications ₹5,000/ per case per day (3) Settling pleadings (including affidavits) ₹5,000/ per pleading (4) Settling Statement of Case ₹6,000/ per case (5) For giving opinions in statements of cases sent by the Ministry of Law ₹10,000/ per case (6) For written submission before the Supreme Court, High Court, and Commissions of Inquiry or Tribunals and the like ₹10,000/ per case (7) Appearance in Courts outside Delhi ₹40,000/ per day per case

In addition to the above fee payable for cases, a retainer fee is paid to the attorney general for India, Solicitor General of India and the Additional Solicitors General at the rate of ₹50,000, ₹40,000 and ₹30,000 per month, respectively. Moreover, the attorney general for India is also paid a sumptuary allowance of Rs. 4,000 per month, except during the period of his leave.

Бас прокурорды саясаттастыру

Жаңа үкімет құрылғаннан кейін Бас прокурордың отставкаға кетуі қалыпты жағдайға айналды. Үкімет тағайындағандықтан, Бас прокурор үкіметтің қорғаушысы ретінде әрекет етеді, бұл толық бейтараптықтың болмауын білдіреді. Алайда, конституциялық міндеті болғандықтан, Бас прокурордың пікірлері қоғамдық бақылауда болады. Дегенмен, Бас прокурордың ұстанымдарына саяси факторлар айтарлықтай әсер еткен жағдайлар болды. Кейбір Бас прокурорлардың қызметтерінде, Бас прокурордың шектен шығып кеткені сезілді. Мысалы, Нирен Де Индира Ганди кезінде Ханс Радж Ханнаның сұрағына жауап бергенде, төтенше жағдай кезінде тіпті өмір сүру құқығын да тоқтатуға болатынын мәлімдеді. Сол сияқты, 2005 жылы УПА үкіметі Маяватимен коалиция құруды жоспарлағанда, Тадж коридоры ісі бойынша Маяватиді ақтаған Милон К. Банерджидің пікірі Жоғарғы Сотта ескерілмеді. Жоғарғы Сот үкіметке Бас прокурор Милон Банерджидің пікірін басшылыққа алып, Маяватиға қарсы істі жабуды тапсырған шешімін тікелей айыптап, аталған мекемені Бас прокурордың пікіріне ғана сүйенбей, барлық дәлелдерді қарастыруға міндеттеді. 2009 жылы Милон К. Банерджидің Бофорс ісі бойынша Оттавио Кватроккиді кінәсіз деп тануы "Бас прокурор лауазымын девальвациялап, ыдырату" ретінде қарастырылды. 2013 жылдың сәуір айының соңында көмір коррупциясы ісінде Ваханвати Үндістанның жоғарғы сотында фактілерді дұрыс емес көрсеткені үшін айыпталды. Сол іс бойынша Ваханватидің рөлі оның кіші заң қызметкері Харин П. Равалдың орынсыздық және қысым көрсету туралы айыптауларынан кейін тексеріске түсті, нәтижесінде ол Қосымша Бас прокурор лауазымынан кетті.