Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Суды сіңіретін заттар нәрселерді ылғалды ұстау үшін қолданылады.
Water absorbing substance used to keep things moist
Ылғалдандырғыш – гигроскопиялық (суды сіңіретін) зат, ол нәрселерді ылғалды ұстау үшін қолданылады. Олар көптеген өнімдерде қолданылады, соның ішінде азық-түлік, косметика, дәрі-дәрмектер және пестицидтер. Тамақ қоспасы ретінде қолданылғанда, ылғалдандырғыш тағамдағы ылғалды сақтауға көмектеседі. Ылғалдандырғыштар кейде пластиктерге арналған антистатикалық жабындардың құрамына енгізіледі. Ылғалдандырғыш сіңіру арқылы ауадағы ылғалды тартып, су буын организмнің немесе заттың бетіне немесе астына өткізеді. Бұл гигроскопиялық материалды ылғалды кетіру үшін құрғатушы ретінде қолданудан өзгеше. Фармацевтикалық және косметикалық өнімдерде ылғалдандырғыштарды химиялық қосылыстың белсенді компоненттерінің ерігіштігін арттыру, белсенді компоненттердің теріге сіңу қабілетін немесе олардың әсер ету уақытын ұзарту үшін жергілікті түрде қолдануға болады. Бұл ылғалдандыру қасиеті сондай-ақ құрғату әсері бар белсенді ингредиенттерге (мысалы, сабын, кортикоидтар және кейбір спирттер) қарсы әрекет ету үшін де қажет болуы мүмкін, сондықтан ылғалдандырғыштар ылғалды сақтау туралы мәлімдеме жасайтын көптеген косметикалық және жеке күтім өнімдерінің құрамында кеңінен қолданылады (мысалы, шаш кондиционерлері, дене лосьондары, бет және дене тазартқыштары, ерін балдамы және көзге арналған кремдер).
A humectant /h//juː/'/m//ɛ//k//t//ən//t/ is a hygroscopic (water absorbing) substance used to keep things moist. They are used in many products, including food, cosmetics, medicines and pesticides. When used as a food additive, a humectant has the effect of keeping moisture in the food. Humectants are sometimes used as a component of antistatic coatings for plastics. A humectant attracts and retains the moisture in the air nearby via absorption, drawing the water vapor into or beneath the organism's or object's surface. This is the opposite use of a hygroscopic material where it is used as a desiccant used to draw moisture away. In pharmaceuticals and cosmetics, humectants can be used in topical dosage forms to increase the solubility of a chemical compound's active ingredients, increasing the active ingredients' ability to penetrate skin, or its activity time. This hydrating property can also be needed to counteract a dehydrating active ingredient (e. g., soaps, corticoids, and some alcohols), which is why humectants are common ingredients in a wide range of cosmetic and personal care products that make moisturization claims (e. g., hair conditioners, body lotions, face or body cleansers, lip balms, and eye creams).
Химия
Гимектант көбінесе бірнеше су тартатын тобы бар молекула болып табылады, ең көп кездесетіні – гидроксилдік топтар; алайда, аминдер мен карбоксилдік топтар, кейде этерификацияланған түрде де кездесуі мүмкін (су молекулаларымен сутектік байланыс жасауға бейімділігі – аса маңызды қасиет).
A humectant is often a molecule with several hydrophilic groups, most often hydroxyl groups; however, amines and carboxyl groups, sometimes esterified, can be encountered as well (its affinity to form hydrogen bonds with molecules of water is the crucial trait).
Қолданылуы
Ылғалдандырғыш – өнімдерді ылғалды ұстау үшін қолданылатын және косметикалық өнімдерде, тамақта және темекіде қолданылатын заттардың сақталуына әсер ететін зат. Ылғалдандырғышқа бай құрамда терінің гидратациясын арттыратын және терінің қалыңдығын азайтуға көмектесетін қарапайым спиртті қант бар.
A humectant is a substance that is used to keep products moisturized and affects the preservation of items, which can be used in cosmetic products, food and tobacco. A
humectant rich formulation contains simple alcoholic sugar that can increase skin hydration and helps to remove and reduce thickness of skin.
Тамақ қоспалары
Тамақта қолданылатын кейбір кең таралған ылғалдандырғыштар – бал мен глюкоза сиропы, олар суды сіңіріп қана қоймай, тәтті дәм береді. Глюкоза сиропы өнімнің пішінін басқа альтернативалардан ұзақ сақтауға көмектеседі. Сонымен қатар, кейбір ылғалдандырғыштар, мысалы, натрий гексаметафосфаты, қоректік құндылығын арттырғандықтан әртүрлі елдерде жақсы тағамдық қоспалар ретінде танылады. Қосылыстың ылғалдандыру қасиетін бағалау үшін ғалымдар оны бірнеше сынақтан өткізеді, көбінесе суды сіңірумен байланысты. Тіс пастасымен жүргізілетін сынақтарда тәттілік пен кристалдандыру сынақтары да қоса жүргізіледі. Әртүрлі өнімдердегі ылғалдандыру қасиетін бағалау кезінде, тестілеушілер тиімділігін бағалау үшін нәтижелерді осы өнімдерде қолданылатын басқа ылғалдандырғыштармен салыстырады. Осы ылғалдандырғыштардың кейбіреулері сукроза, глицерин немесе глицерол және оның триэстері (триацетин) сияқты иондық емес полиолдарда кездеседі. Бұл ылғалдандырғыш тағамдық қоспалар тұтқырлық пен текстураны бақылау үшін қолданылады. Сонымен қатар, ылғалдандырғыштар көлемді арттырып, ылғалды сақтайды, судың белсенділігін азайтады және жұмсақтықты жақсартады. Ылғалдандырғыш тағамдық қоспалардың басты артықшылығы – олар иондық емес болғандықтан, сулы жүйелердің pH-ына әсер етпейді деп күтіледі. Глицерол немесе глицерин ылғалдандырғыштарын 100% таза глицерол алу үшін саптау, ағарту, ион алмасуды жою (катодтық және аниондық), вакуумдық булану, жұқа пленкалық дистилляция және қыздыру процестерінен өткізеді. Ылғалдандырғыштар тағам өнімдерін тұрақтандыру және тағам мен ылғалдылықты бақылау арқылы сақтау мерзімін ұзарту үшін қолданылады. Қол жетімді ылғал микробиологиялық белсенділікті, физикалық қасиеттерді, сезімталдық қасиеттерді және химиялық өзгерістердің жылдамдығын анықтайды, егер бақыланбаса, сақтау мерзімін қысқартуы мүмкін. Мысалдар: құрғақ дәнді дақылдармен жартылай ылғалды кішміш, конусқа салынған мұзқаймақ, шоколад, ішінде сұйықтығы бар қатты кәмпиттер және ірімшік. Ылғалдандырғыштар азық-түліктердің ылғалдылығын тұрақтандыру үшін қолданылады және тағамдық қоспалар ретінде қосылады. Ылғалдандырғыштар сондай-ақ әскери технологияда, MRE және басқа да әскери рациондарды пайдалану үшін қолданылады. Көптеген тағамдар әрқашан ылғалды болуы керек. Ылғалдандырғыштарды қолдану қолда бар су мөлшерін азайтады, демек бактериялық белсенділікті төмендетеді. Олар қауіпсіздік, сапа және тағам өнімдерінің ұзақ сақталу мерзімі үшін қолданылады. Тағамды ылғалды ұстау үшін ылғалдандырғыштар қолданылатын мысалдар – тіс пастасы және кейбір печенье түрлері. Аймақтық печенье түрлері көбінесе ылғалдылықты сақтап қалу үшін байланыстырушы агент ретінде ылғалдандырғыштарды қолданады, осылайша ылғал печеньенің ортасынан буланбастан сақталады. Ылғалдандырғыштар тағам өнімдерінде олардың ылғалдылықты сақтау және сақтау мерзімін ұзарту қабілетіне байланысты бағаланады. Барлық ылғалдандырғыштардың құрамында сутекті байланысқа түсуге және суды тартуға мүмкіндік беретін жалпы гидроксилдік топтар бар. Бұл процесс ылғалдылықты терінің сыртқы қабатынан немесе жоғары ылғалдылықта атмосферадан тартады. Содан кейін ылғал эпидермиске немесе шаштың білгісіне, ылғалдандырғыш қолданылған жерге байланысты жабысады. Әртүрлі ылғалдандырғыштар әртүрлі ылғалдылықта суды байлау қабілетіне байланысты әртүрлі мінез-құлық көрсетеді. Косметикада қолданылатын ылғалдандырғыштарға триэтиленгликоль, трипропиленгликоль, пропиленгликоль және PPG жатады. Косметикадағы басқа да танымал ылғалдандырғыштар – глицерин, сорбитол (шәкер спирті), гексилен және бутиленгликоль, мочевина және коллаген. Глицерин – жиі қолданылатын ылғалдандырғыш, өйткені ол қажетті нәтижеге жиі жетеді және төмен бағалы. Нанолипидгельдер деп аталатын ылғалдандырғыштардың бір тобы теріге ылғалды ұстауға көмектеседі, сонымен қатар зеңге қарсы қасиеттерге ие. Ғалымдар ылғалдандырғыштардың жаңа түрлерін табуға жұмыс істеп жатыр; 2011 жылы жарияланған зерттеу шарап торттарынан алынған экстракттардың косметикада ылғалдандырғыш ретінде қолданылуы мүмкін екенін көрсетті. Ксерозды емдеу үшін теріге ылғал беретін өнімдерге ылғалдандырғыштар қосылады. Кейбір ылғалдандырғыштар терінің қорғаныш функциясын әлсіретеді, бірақ ксерозды зерттеулер ылғалдандырғыштарды қамтитын ылғалдандырғыштар терінің қорғаныш функциясына зиян келтірмей, зардап шеккен аймақтағы қажетті ылғалдандыру әсерін арттыратынын көрсетті. Бұл ксерозды емдеу зерттеуінде ылғалдандырғыштарға бай өнімдерді қолданудан кейін "қышыну және күйдіру" сезімі де хабарланды. Сондықтан ылғалдандырғыштардың емдік қасиеттері әлі толық анықталған жоқ. Ылғалдандырғыштар тіс пастасына (дентифрис) құбыршада кептіріп жарылуын болдырмау үшін қосылады. Сорбитол көбінесе қолданылады, өйткені ол тіс шіруіне себеп болмай, тіс пастасына тәтті дәм береді.
Some common humectants used in food are honey and glucose syrup both for their water absorption and sweet flavor. Glucose syrup also helps to retain the shape of the product better than other alternatives, for a longer period of time. In addition, some humectants are recognized in different countries as good food additives because of the increase in nutritional value that they provide, such as sodium hexametaphosphate. In order to gauge a compound's humectancy, scientists will put it through a series of tests, often involving water absorption. In tests involving toothpaste, the process is also coupled with a sweetness test and a crystallization test. When humectancy is being assessed in different products, testers will compare the results to other humectants that are already used in those products, in order to evaluate efficiency. Some of these humectants are seen in non ionic polyols like sucrose, glycerin or glycerol and its triester (triacetin). These humectant food additives are used for the purpose of controlling viscosity and texture. Humectants also add bulk, retain moisture, reduce water activity, and improve softness. A main advantage of humectant food additives is that, since they are non ionic, they are not expected to influence any variation of the pH aqueous systems. Glycerol or glycerin humectants undergo a pretreatment process using saponification, bleaching, ion exchange exclusion, both cationic and ionic ion exchanges, vacuum flash evaporation, thin film distillation, and heating to produce a 100% pure glycerol. Humectants are used in stabilization of food products and lengthening shelf life through food and moisture control. The available moisture determines microbial activity, physical properties, sensory properties and the rate of chemical changes, that if not controlled, are the cause of reduced shelf life. Examples are dry cereal with semi moist raisins, ice cream in a cone, chocolate, hard candy with liquid centers and cheese. Humectants are used to stabilize the moisture content of foodstuffs and are incorporated as food additives. Humectants are also used in military technology for the use of MREs and other military rations. A number of food items always need to be moist. The use of humectants reduces the available water, thus reducing bacterial activity. They are used for safety issues, for quality, and to have a longer shelf life in food products. An example of where humectants are used to keep food moist is in products like toothpaste as well as certain kinds of cookies. Regional kinds of cookies often use humectants as a binding agent in order to keep moisture locked into the center of the cookie rather than have it evaporate out. Humectants are favored in food products because of their ability to keep consumable goods moist and increase shelf life. All humectants have common hydroxyl groups which allow them to participate in hydrogen bonding and attract water. This process attracts moisture from the outer layer of the skin or, in high humidity, from the atmosphere. The moisture is then trapped against the epidermis or the shaft of the hair, depending on where the humectant is applied. Various humectants have different ways of behaving because they differ in water binding capacity at different humidities. Humectants used in cosmetics include triethylene glycol, tripropylene glycol, propylene glycol, and PPGs. Other popular humectants in cosmetics include glycerin, sorbitol (sugar alcohol), hexylene and butylene glycol, urea, and collagen. Glycerin is one of the most popular humectants used because it produces the desired result fairly frequently and is low in cost. A category of humectants called nanolipidgels allow skin to retain moisture, but also possess antifungal properties. Scientists are also working to discover different types of humectants; a study published in 2011 concluded that extracts from wine cakes have the potential to be used as a humectant in cosmetics. Humectants have been added to skin moisturizing products to treat xerosis. Some moisturizers tend to weaken the skin barrier function, but studies on xerosis have proven that moisturizers containing humectants increase desired moisturizing effects on the affected area without damage to the skin barrier function. In this xerosis treatments study, some "smarting and stinging" was also reported from the use of humectant rich treatment products. The healing properties of humectants are therefore uncertain. Humectants are also added to toothpaste (dentifrice) to stop the product drying out and cracking in the tube. Sorbitol is commonly used as this also contributes a sweet flavour to the toothpaste without contributing to tooth decay.
Темекі өнімдері
Кейбір темекі өнімдерін, мысалы, темекі, электрондық темекі және өздігінен оралатын темекі өндіруде ылғалдандырғыш заттар қолданылады. Олар кесілген темекі толымының ылғалдылығын бақылау және сақтау үшін, сондай-ақ дәм беру үшін пайдаланылады. Ылғалдандырғыштар темекі шегу өнімдерін жасауда маңызды рөл атқарады. Су құбырынан темекі шегуді зерттеу барысында, ғалымдар су құбыры түтініндегі формальдегид, ацетальдегид және акролеин сияқты заттарды анықтауға тырысты. Бір шегу сеансында анықталған формальдегид мөлшері, дәстүрлі темекідегіден бес есе артық екені анықталды. Бұл деректер, жақпайтын темекідегі ылғалдандырғыштардың мөлшері артқан сайын, су құбыры басындағы температура төмендеп, зиянды заттардың көп мөлшерде пайда болатынын көрсетті. Сонымен қатар, электрондық темекілер никотин құрамындағы ылғалдандырғышты темекіні жақпастан қыздыру арқылы аэрозоль жасайды. Осы аэрозольді дем алатындар никотинге қол жеткізеді. Электрондық темекілерге қатысты басты денсаулық мәселесі – олардың өндірісі реттелмегендігі және өндіріс кезінде сапаны бақылаудың нашарлығы. Өздігінен оралатын темекіде ылғалдандырғыштардың мөлшері көп, олар темекінің дәмін жақсарту және құрғап кетпеуі үшін қосылады. Ылғалдандырғыштар жану кезінде акролеин сияқты химиялық заттарды бөліп шығарады. Ылғалдандырғыштар темекідегі ең қауіпті химиялық заттардың бірі саналады. Дегенмен, осы өнімдердің денсаулыққа қаншалықты зиянды екені туралы әртүрлі пікірлер бар. Электрондық темекілердің денсаулыққа тигізетін қаупін зерттеуге арналған әдебиеттерде 388 түрлі симптом тіркелген; ауыз және жұтқыншаққа қатысты шағымдар басқа топтарға қарағанда көп кездеседі. Электрондық темекілердегі аэрозольдің зиянды заттарының денсаулыққа тигізетін қаупін растайтын жеткілікті зерттеулер мен дәлелдер әзірге жоқ. Қазіргі уақытта темекідегі ылғалдандырғыштардың нақты зиянын анықтау үшін қосымша зерттеулер жүргізілуде.
Humectants are used in the manufacturing of some tobacco products, such as cigarettes, e cigarettes, and self rolled tobacco. They are used to control and maintain the moisture content of the cut tobacco filler and add flavor. Humectants are vital to the creation of cigarettes. In an examination of waterpipe smoking, researchers worked to identify substances such as formaldehyde, acetaldehyde, and acrolein in the smoke of a waterpipe, discovering that the value of formaldehyde detected in one smoking session was five times higher than that of a regular cigarette. This data demonstrated that increasing amounts of humectants in the unburned tobacco lowered the temperature in the waterpipe head during smoking, so that considerable amounts of toxic substances were present. Further, e cigarettes produce aerosol by heating a humectant containing nicotine without burning tobacco. Those "vaping" then inhale the aerosol and receive nicotine. The main health concern regarding e cigarettes is that their production is not regulated, and there is immense uncertainty of quality control during manufacturing. Self rolled tobacco contains more humectants, which are added to tobacco to improve taste and keep from drying out. As the humectants burn, they release chemicals such as acrolein. Humectants are found in most cigarettes and are considered one of the most dangerous chemicals found in tobacco. However, there have been conflicting claims about the degree to which these products warrant a health concern. In a literary study of e cigarette health risks, 388 different symptoms were reported; mouth and throat concerns generated more negative symptoms than any other group. There are not enough studies or sufficient evidence to suggest that products, particularly the contaminants of the aerosol in e cigarettes, produce health risks at a concerning level. More research is currently being conducted to find the true dangers of the use of humectants in cigarettes.