Кіріспе

Испаниялық кәсіби гольф ойыншысы (1957–2011)

Севериано Балестерос Сота (seβeˈɾjano βaʎesˈteɾos; 9 сәуір 1957 – 7 мамыр 2011) – испаниялық кәсіби гольф ойыншысы, әлемнің бірінші нөмірі, 1970 жылдардың ортасынан 1990 жылдардың ортасына дейін осы спорттың жетекші тұлғаларының бірі болды. Дарынды гольф отбасының мүшесі болған ол өмірінде 90 халықаралық турнирде жеңіске жетті, оның ішінде 1979 мен 1988 жылдар аралығында өткен бес ірі чемпионатқа қатысты; Ашық чемпионатты үш рет және Мастерс турнирін екі рет жеңіп алды. 1976 жылы, 19 жасында Ашық чемпионатта екінші орынға ие болғаннан кейін ол гольф әлемінде танымал болды. Балестерос еуропалық гольфтің қайта жандануына үлкен үлес қосты, ойыншы және капитан ретінде Еуропалық Райдер Кубогы командасына бес рет жеңіс әкелді. Ол Еуропа туры бойынша рекордтық 50 титул жеңіп алды. 1976 мен 1992 жылдар аралығында 17 жыл қатарынан кем дегенде бір Еуропа туры титулын жеңіп алды. Оның соңғы жеңісі 1995 жылғы Peugeot Spanish Open турнирінде болды. Көптеген жарақаттар, әсіресе арқасының ауруларына байланысты, Балестерос 1990 жылдардың соңында өзінің жақсы формасын сақтап қалуда қиындықтарға тап болды. Бұл тұрғысынан, ол гольфпен байланысын үзбеді, Seve Trophy турнирін құрды және гольф алаңдарын жобалаумен айналысатын бизнес жүргізді. 2000 жылы Golf Digest журналы Балестеросты барлық уақыттағы ең үздік континенталды еуропалық гольфші деп таныды. 2000 жылдары Балестерос арқасының проблемаларына байланысты сирек ойнады және 2007 жылы кәсіби гольфтен зейнеткерлікке шықты. 2008 жылы оған мидың қатерлі ісігі диагнозы қойылды. Балестерос 2009 жылы BBC Sports Personality Awards сыйлығында екінші рет өмірлік жетістіктері үшін марапатталды. Оған бұл сыйлықты Испаниядағы үйінде оның отандасы және бұрынғы Райдер Кубогының серіктесі Хосе Мария Олазабаль табыс етті. Балестерос 2011 жылы 54 жасында ми ісігінен қайтыс болды.

Ерте өмір және мансап

Севериано Балестерос Сота 1957 жылдың 9 сәуірінде Испанияның Кантабрия провинциясындағы Педренья ауылында бес ұлдың ең кішісі болып дүниеге келді. Олардың бірі бала кезінде қайтыс болды, ал қалғандары кәсіби гольфшылар болды. Ол үйіне жақын жағалауда ойнап, мектепке барудың орнына гольф үйренді, көбінесе сегіз жасында ағасы Мануэль сыйлаған 3 нөмірлі темірмен ойнады. Оның анасының інісі Рамон Сота төрт рет Испанияның кәсіби чемпионы атанды және 1965 жылы Мастерс турнирінде алтыншы орынды иеленді. Балестерос ағасы Мануэль 1972 жылдан 1983 жылға дейін Еуропалық турдың Артықшылық тізімінде жыл сайын 100 үздікке кірді, кейін Балестеросқа менеджер болды. Оның ағалары Висенте мен Балдомеро, және немерелері Рауль мен Иван да кәсіби гольфшылар. Балестерос 1974 жылдың наурыз айында 16 жасында кәсіби гольфшы болды. Ол 1976 жылы Royal Birkdale Golf Club-та өткен Ашық чемпионатта екінші орын алып, халықаралық аренада танымал болды. Үшінші раундтан кейін ол екі соққымен көш бастады, бірақ соңғы раундта 74 соққы жинап, Джек Никласпен теңесті, жеңімпаз Джонни Миллерден алты соққы қалып қойды. Сол жылы ол Еуропалық турдың Артықшылық тізімін жеңіп алды, бұл титулды ол келесі екі жылда да жеңіп, барлығы алты рет жеңді, сол кездегі рекорд (кейін Колин Монтгомери бұл көрсеткішті жаңартты). Балестерос 1979 жылы Ашық чемпионатын 70 соққымен жеңіп алды, онда ол 16-шы лункадағы тиісінше автотұраққа тигізіп, бір құс ұтып алды. Балестерос бес ірі чемпионатты жеңіп алды: 1980 және 1983 жылдары Мастерс турнирі, 1979, 1984 және 1988 жылдары Ашық чемпионат. 1979 жылы Ашық чемпионатын жеңіп алу арқылы ол 20-шы ғасырдағы ең жас жеңімпаз атанды және 1907 жылы француз Арно Масси Ашық чемпионатын жеңгеннен бергі континенттік Еуропадан шыққан алғашқы гольфшы болды. Балестерос 1983 жылы жаңбыр салдарынан кешіктірілген Мастерс турнирін бес соққымен жеңіп алды. 2023 жылғы мәліметтер бойынша, ол Мастерс турнирін дүйсенбі күні жеңген соңғы гольфшы. Балестерос 1984 жылы Ашық чемпионатын жеңіп алу үшін Сент-Эндрюс стадионындағы 18-ші жасыл алаңда салған путті "өмірімдегі ең бақытты сәт" деп сипаттады. 1983 жылдың 30 қыркүйегінде Балестерос PGA Tour-ға қосылды. 1984 жылы ол 15 турнирде ойнады, мүшелікке ие гольфшыға рұқсат етілген ең аз саны. Келесі маусымда ол тек 9 турнирде ойнады. Кейіннен ол PGA Tour-дан міндеттемелерін орындамағаны үшін шеттетілді. 1988 жылы Балестерос өзінің бесінші және соңғы ірі титулын, Royal Lytham & St Annes-те өткен Ашық чемпионатын жеңіп алды. Соңғы раунд жаңбырдың салдарынан су басқаннан кейін дүйсенбіде өтті, сенбідегі ойын тоқтатылды. Ол Ник Прайсты екі соққымен ұтып, 65 соққыдан тұратын соңғы раундын "мүмкін, менің мансабымдағы ең жақсы раунд" деп сипаттады. 1980 және 1990 жылдары Балестерос Еуропаның Райдер Кубогы командасының тұрақты мүшесі болды. Ол АҚШ-қа қарсы 37 матчта 22½ ұпай жинады; оның испандық Хосе Мария Олазабальмен серіктестігі бәсеке тарихындағы ең табысты серіктестік болды, 15 жұптық матчта 11 жеңіс және 2 тең нәтиже. Балестерос 1985 жылы Райдер Кубогын жеңген, 1987 және 1989 жылдары сақтап қалған және 1995 жылы қайта жеңіп алған Еуропалық командалардың мүшесі болды, бірақ оның бәсекедегі мансабының шыңы 1997 жылы Испанияның Сотогранде қаласындағы Вальдеррама гольф клубында жеңімпаз Еуропалық команданың капитаны болған кезде келді. Бұл континенттік Еуропада өткен алғашқы Райдер Кубогы болды. Балестерос 1986 жылдың сәуірінен 1989 жылдың қыркүйегіне дейінгі кезеңде ресми әлемдік гольф рейтингісін 61 апта бойы бастап тұрды, соның ішінде 1988 жылғы маусымның соңында әлемнің бірінші нөмірі атанды. Ол сондай-ақ McCormack's World Golf Rankings-ті басқарды, ол McCormack's "World Of Professional Golf" жылнамаларында жарияланды (ресми рейтингтер осы жылнамалар негізінде жасалған), 1983, 1984 және 1985 жылдары. Ол 1977 жылдан 1991 жылға дейін осы рейтинг бойынша маусым соңындағы әлемнің үздік ондығында тұрақты түрде болды.

Кәсіптің соңына таман және зейнеткерлікке шыққанда

1999 жылы Балестерос Дүниежүзілік гольф даңқы залына енгізілді. Ол 2000 жылы Сев Трофи турнирін ұйымдастыруға белсенді түрде атсалысты, бұл командалық жарыс Ридер Кубогына ұқсас, Ұлыбритания мен Ирландия командасы Еуропа құрлығының командасына қарсы өтетін. 2000 жылы Golf Digest журналы Балестеросты барлық уақыттағы ең ұлы гольфшілердің 16-сы деп атады; ол Еуропа құрлығындағы ең үздік гольфші болды. 1990 жылдардың соңынан бері арқасының ауруына байланысты Балестерос сирек ойнады және 2005 жылы Мадрид Ашық турнирінде көптен кейін алғаш рет қатысты. Ол 2006 жылғы маусымда көбірек турнирлерде ойнағысы келетінін айтты. Ол 2006 жылғы Ашық чемпионатына қатысты, ал Еуропалық турда The Open de France Alstom турнирінде ғана ойнады, онда ол кезеңнен өте алмады. Оның өркендеген гольф алаңдарын жобалау бизнесі болды және 2007 жылы 50 жасқа толған соң Чемпиондар туры мен Еуропалық ағалар турына қатысуға құқылы болды. Балестерос 2006 жылдан бастап құрылған Корольдік Трофидегі Еуропа командасының капитаны болды. 2008 жылы Бангкоктегі Амата Спринг Кантри Клубында Азия командасына қарсы Корольдік Трофейді қорғау үшін ол Еуропа командасының ойыншы емес капитаны болып тағайындалды. Арқасының ауруы қайталағаннан кейін, ол Чемпиондар турының жалғыз турнирінде соңғы орынды бөлісті, 2007 жылдың 16 шілдесінде Балестерос гольфтан зейнетке шығуын жариялады, осымен ұлы мансабының соңы болды. Баспасөз конференциясында ол еуропалық БАҚ-та тараған өзін-өзі өлтіруге тырысқаны туралы хабарларға қатысты, бұл хабарлардың "шындықтан мүлдем алыс екенін" айтты. Ол жүрегінің жағдайына алаңдағандықтан қысқа мерзімге ауруханаға жатты, бірақ денсаулығы жақсы екені анықталғаннан кейін сол күні босатылды. Балестерос Лауреус әлемдік спорт академиясының мүшесі болды. Ол соңғы жылдары еуропалық гольф алаңдарын жобалауға қатысты, ең әйгілісі 1997 жылғы Райдер Кубогы алдында Вальдеррамадағы 17-ші лунканы өзгерту болды.

Жеке өмір

Балестерос 1988 жылдан бастап 2004 жылы ажырасқанға дейін Эмилио Ботиннің қызы, Кармен Ботин О’Шиаға үйленген. Олардың Хавьер, Мигель және Кармен деген үш баласы болды. Некедегі қиындықтар Балестерос өзінің мансабының төмендеп бара жатқанын қабылдай алмауынан туды деген қауесет болды.

Ми ісігі және өлім

Мадридтің Барахас әуежайында 2008 жылдың 6 қазанында Балестерос есінен танып, ауруханаға жатқызылды. Алты күннен кейін оның миында қатерлі ісік бар екені анықталды. 15 қазанда Испанияның EFE ақпарат агенттігі оның ісікті жою үшін 12 сағаттық операция жасағанын, бұл оның төрт операциясының алғашқысы екенін хабарлады. Аурухана өкілі хирургтардың ісіктің маңызды бөлігін алып тастағанын мәлімдеді. 23 қазанда ісік қатерлі олигоастроцитома екені ресми түрде жарияланды. Денсаулығы күрт нашарлағаннан кейін, 24 қазанда оны тұрақтандыру және ісіктің қалған бөлігін алып тастау үшін тағы бір операция жасалды. 24 қазанда 6 жарым сағаттық операциядан кейін ісік толығымен алынып тасталғаны расталды. 3 қарашада аурухана оның жансақтау бөлімінде реабилитациясын бастағанын және тынысы қалыпты екенін хабарлады. 18 қарашада ол жансақтау бөлімінен шығарылып, Мадридтегі Ла-Пас ауруханасында реабилитациясын жалғастыру үшін бөлімшесі ауыстырылды. Балестерос 2008 жылдың 9 желтоқсанында ауруханадан шығарылды. Содан кейін ол Солтүстік Испанияға оралып, амбулаториялық емделу үшін химиотерапиядан өтті. 2009 жылдың қаңтар айында оның веб-сайтында бір химиотерапия курсына жақсы жауап бергені туралы жазылған хабарлама жарияланды. Мен өте жігерлімін және тырысып жұмыс істеймін, бірақ қалпына келуім ұзаққа соғатынын білемін, сондықтан шыдамдылық пен зор жігер керек. Осы себепті дәрігерлердің барлық ұсынысын қатаң сақтаймын. Сонымен қатар, физиотерапевтер маған үлкен көмек көрсетуде, мен күн сайын жақсырақ сезінемін. Балестерос 2009 жылдың ақпан айында Мадридтегі Ла-Пас ауруханасында екінші химиотерапия курсын аяқтады. Өзінің веб-сайты арқылы ол: "Тексеру нәтижелері өте жақсы, тіпті алғашқысынан да жақсырақ", - деді. Ол 2009 жылдың наурыз айында үшінші курсын аяқтады және бір айдан кейін төртінші және соңғы химиотерапия курсын аяқтады. 2009 жылдың маусым айында Балестерос ми ісігінен емделгеннен кейін алғаш рет көпшілік алдына шықты. Ол тірі қалуын "ғажайып" деп атап, күтіміне және әл-ауқатына қатысқан барлық адамға алғыс айтты. Алғашқы қоғамдық сөз сөйлеген кезде Балестерос "Севе Балестерос қорының" құрылғанын жариялады. Бұл қор қатерлі ісікпен күресуге көмектесу мақсатында құрылды. Қордың мақсаты - қатерлі ісіктерді, әсіресе ми ісіктерін зерттеу, сондай-ақ қаржылық қиындыққа тап болған жас гольфшілерге көмектесу, осылайша олар да оның сияқты табысқа жете алады. 2011 жылдың 6 мамырында Балестеростың отбасы оның неврологиялық жағдайы "күрт нашарлағанын" хабарлайтын мәлімдеме жасады. Ол 2011 жылдың 7 мамырында 54 жасында қайтыс болды; оның ағасы Балдомеро өлім уақытын дәл сағат 2:10 CEST деп растады.

Құрметтеулер

Балестерос қайтыс болған кезде Испания Ашық чемпионаты өтіп жатқан еді. Еуропалық тур оның өлімін құрметтеп, Барселонадағы Real Club de Golf El Prat-та үшінші раундта бір минут үнсіздік жариялады. Тайгер Вудс Балестеросты "көшбасшы гольф ойыншыларының ең талантты және көріктілерінің бірі" деп сипаттады. Ли Вествуд Балестеро туралы: "Севе бүгінгі Еуропалық гольфті қалыптастырды" деді. 2010 жылғы Мастерс турнирінің жеңімпазы Фил Миккелсон, Балестеростың денсаулығына байланысты қатыса алмағандығына орай, 2011 жылғы Мастерс чемпиондарының кешкі асы үшін испандық тақырыптағы мәзірді таңдады. Бастапқы тағамдардың ішінде теңіз өнімдерінен жасалған паэлья, манчегосы қосылған филе миньон, салат, спаржа және тортилья, ал десерт ретінде алмалы емпанадасы бар балмұздақ болды. Мадрид ашық теннис турнирінде Рафаэль Надаль мен Роджер Федерер арасындағы жартылай финалдық матчтан бұрын бір минут үнсіздік сақталды. Балестеростың жақын досы Надаль, видео экранды көріп, жасқа қанатынан шықты. 8 мамырда, EST уақыты бойынша сағат 15:08-де, АҚШ-тың үш ірі ерлер турнирі ойынды тоқтатып, бір минут үнсіздікке берілді. 10 мамырда Irish Independent газеті оның туралы былай деп жазды: "Ол көптеген басқа тілдерде де сөйлей білді: құрмет, қадір-қасиет, спорттық рух, әдеп, әділ ойын, адалдық, тұтастық және соңында, қайсарлық, естен кетпес, таң қалдырарлық батылдық тілдерінде. Қысқасы, оның спорты мен елі үшін тағы да жақсы елші болған адам болған жоқ." Балестеростың кремациядан кейін өткен жерлеу рәсімі оның туған ауылы Педреньядағы Сан-Педро шіркеуінде өтті. Қатысушылардың көптігіне байланысты 400 орындық шіркеудің сыртында бірнеше үлкен экран орнатылды. Содан кейін оның күлі үйінің маңына шашыратылды. Балестерос қайтыс болған күні Флоридадағы Дүниежүзілік гольф даңқы залында испан туы көтерілді, АҚШ туы жартылай түсірілді, кассада Балестеростың суреті ілінді, ал оның шкафшасының сыртына қара лента ілінді. Кларк былай деді: "Севе мен үшін өсіп келе жатқандағы батырым еді. Оны өткен аптада жоғалту, менің ойымша, бүкіл гольф әлемін қайғыға батырды. Оның туын осы жерде көтеру – оған деген шағын құрмет. Әрине, ол одан да көп құрметке лайық."

Мұра

2012 жылғы Райдер Кубогы, Балестерос қайтыс болғаннан кейін алғаш рет өткізілген, Еуропалық команда соңғы күні Севе есіне теңіз көк және ақ түсті киім киіп, оның турнирдің соңғы күні дәстүрлі түрде теңіз көк түсті киім киетінін еске алды. Сонымен қатар, команданың киімінде 1984 жылғы Ашық чемпионатта жеңіске жеткен Балестеростың суреті бейнеленген. Ирландиялық гольфші Падрейк Харрингтон, Ник Фальдо және басқа да еуропалық ойыншылар PGA-дан Еуропалық турдың ресми логотипіндегі Гарри Вардонның суретін Балестеростың суретімен (1984 жылғы Ашық чемпионатта жеңіске жеткеннен кейінгі оның әйгілі "салют" позының суреті) алмастыруды ұсынды. Испания үкіметі 2015 жылдың 16 сәуірінде мақұлдағаннан кейін, Балестеростың туған жері Кантабриядағы әуежайға оның есімі берілді. Сантандер әуежайының атауы Севе Балестерос – Сантандер әуежайы деп өзгертілді. Бұл өзгеріс 2014 жылдың мамыр айында аймақтық парламент бірауыздан қабылдаған петициядан кейін жасалды. Бұл танымал бастаманың мақсаты – Кантабрияның ең танымал тұлғаларының бірі және спорт пен өмірдегі үлгі болған Балестеросқа құрмет көрсету болды. 2017 жылы Еуропалық тур ойыншыларының арасындағы «Жыл ойыншысы» сыйлығы оның құрметіне қайта аталды. «Севе Балестерос» сыйлығының алғашқы иегері Хенрик Стенсон болды.

Австралияның PGA турниріндегі жеңістер (1)

Жоқ. КүніТурнирЖеңіс есебіЖеңіс айырмасыЕкінші орын алған18 қараша 1981Мейне Никсіз Австралия PGA чемпионаты−6 (73 74 66 69=282)3 соққы Билл Данк

Жаңа Зеландия гольф трассасының жеңімпаздары (1)

Жоқ. КүніТурнирЖеңіс есебіЖеңіс айырмасыЕкінші орын14 желтоқсан 1977Отаго қайырымдылық турнирі−17 (69 67 66 67=271)3 соққыБоб Байман

Сафари конькиі жеңімпаз (1)

Жоқ. КүніТурнирЖеңіс есебіЖеңіске қатысты айырмашылықЕкінші орын алған ойыншы112 1978 жыл 19 наурызКения Ашық −10 (73 66 69 66=274)1 соққы Бернард Галлахер

Қорытынды

Турнир Жеңістер 2-орын 3-орын 5 үздік 10 үздік 25 үздік Турнирлер Ұсынылған кесімдер Мастерс турнирі 2 2 1 7 8 14 28 18U. S. Open 0 0 1 3 3 7 18 12The Open Championship 3 1 0 4 7 11 28 18PGA Championship 0 0 0 1 2 5 13 8Барлығы 5 3 2 15 20 37 87 56Қатарынан жасалған ең көп кесімдер – 10 (1984 U.S. Open – 1986 Open Championship)Ең ұзақ үздік 10-дық сериясы – 4 (1984 Open Championship – 1985 U.S. Open)

Жабдық

Балестерос өзінің мансабы бойы тұрақты түрде Ping путтерлерін қолданды және Пинг Голд Путтер қазынасында жеңістері үшін кез келген басқа ойыншыдан көбірек алтын клубқа ие.