Осси Дэвис: Американдық актер, режиссер және қоғам қайраткері

Кіріспе

Американдық актер, режиссер, жазушы және белсенді (1917–2005)

Райфорд Чатман "Осси" Дэвис (18 желтоқсан 1917 – 4 ақпан 2005) – американдық актер, режиссер, жазушы және белсенді. Өмірінің соңына дейін жиі бірге өнер көрсеткен әйелі Руби Диге үйленген. Ол көптеген марапаттарға ие болды, оның ішінде «Грэмми» сыйлығы және Америка Жазушылар Гильдиясының сыйлығы, сондай-ақ бес «Эмми» сыйлығына, «Алтын глобус» сыйлығына және «Тони» сыйлығына ұсынылды. Дэвис 1994 жылы Америка Театр Даңқына енгізілді және 1995 жылы Ұлттық өнер медалін, ал 2004 жылы Кеннеди орталығының сыйлығын алды.

Дэвис 1940 жылдары Росс МакКлендон труппасында театрдегі актерлік карьерасын бастады. Ол 1946 жылы Екінші дүниежүзілік соғыстан кейінгі «Джеб» пьесасында Бродвейдегі дебютін жасады. «Ямайка» (1958) спектакліндегі рөлі үшін «Музыкалық комедиядағы үздік актер» номинациясы бойынша «Тони» сыйлығын жеңіп алды. Ол 1961 жылы жазған және басты рөлде ойнаған «Пурли Викториус» сатирикалық комедиясы 1963 жылы фильмге, ал 1970 жылы мюзиклге ұзартылды. Дэвистің режиссерлік жұмыстарының ішінде «Коттон Гарлемге келеді» (1970), «Қара қыз» (1972) және «Гордонның соғысы» (1973) фильмдері бар. Ол «Шалпаншылар» (1968) фильміндегі екінші рөлі үшін «Алтын глобус» сыйлығына ұсынылды. Дэвис сонымен қатар «The Hill» (1965), «A Man Called Adam» (1966), «Let's Do It Again» (1975), «School Daze» (1988), «Do the Right Thing» (1989), «Grumpy Old Men» (1993), «The Client» (1994) және «Dr. Dolittle» (1998) фильмдерінде де ойнады. 1978 жылы NBC телеарнасының «King» мини-сериалында Мартин Лютер Кинг рөлін сомдағаны үшін «Драмалық сериалдағы үздік қосалқы актер» номинациясы бойынша «Primetime Emmy» сыйлығына ұсынылды. Ол сондай-ақ «Мұғалім, мұғалім» (1969), «Мисс Эверстің ұлдары» (1997) және «L сөзі» (2005) фильмдеріндегі рөлдері үшін «Эмми» сыйлығына ұсынылды. Әйелі Руби Димен бірге «Ossie and Ruby» (2005) альбомы үшін «Ең үздік сөздік альбом» номинациясында «Грэмми» сыйлығын жеңіп алды.

Ерте өмір

Райфорд Чатман Дэвис Джорджия штатының Кодделл қаласында, теміржол құрылысы инженері Кинс Чарльз Дэвис пен оның әйелі Лораның (қыздығы Купер; 1898 жылдың 9 шілдесі – 2004 жылдың 6 маусымы) ұлы болып дүниеге келді. Ол туу туралы куәлігі толтырылып жатқанда "Осси" деп танылды, себебі анасының "Р. С. Дэвис" деп айтқанын Клинч округі сотының кеңсе қызметкері дұрыс естімеді. Дэвис өте ерте жасынан нәсілшілдікке тап болды, себебі ККК оның әкесіне оқ атумен қорқытқан, оның жұмысы қара нәсілді адамға тым жоғары деді. Оның бауырлары ғалым Уильям Конан Дэвис, әлеуметтік жұмыскер Эсси Дэвис Морган, фармацевт Кеннет Кертис Дэвис және биология пәнінің мұғалімі Джеймс Дэвис болды. Әке-шешесінің тілегімен ол Говард университетіне оқуға түсті, бірақ 1939 жылы Ален Локктың ұсынысымен Нью-Йоркте актерлік мансапты кездестіру үшін оқуын тастады; кейін ол Колумбия университетінің жалпы білім беру мектебінде оқыды. Оның актерлік мансабы 1939 жылы Гарлемдегі Роза МакКлендон труппасымен басталды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Дэвис АҚШ армиясының медициналық корпусында қызмет етті. Ол 1950 жылы Сидней Пуатье түсірген "No Way Out" фильмінде кинода дебют жасады.

19391959: актерлік дебют және Бродвей жұмысы

Дэвис актерлік мансабын жалғастыруды қалағанда, сол кезде қара нәсілді адамдар кездесетін әдеттегі кедергілерге тап болды, себебі олар көбінесе Степин Фетчит сияқты стереотиптік рөлдерді ғана ойнай алатын. Оның орнына, ол Сидни Пуатье сияқты, беделді рөлдерді ойнауға тырысты. Егер Pullman жүк тасушысы немесе үй қызметшісі рөлін ойнау қажет болса, ол оларды карикатура емес, шынайы түрде сомдады. 1961 жылы ол Бродвейде "Пурли Викториус" атты пьесаны жазып, оның басты рөлін ойнады. Дэвис Пурли Викториус Джадсон рөлін сомдады, ал Руби Ди және Алан Алдамен бірге сахнада өнер көрсетті. Кейіннен пьеса "Күндер суытқанда!" атты фильмге бейімделді, ол 1963 жылы экранға шықты. Бродвейдегі актерлер фильмде де өз рөлдерін қайталады. Говард Таубман "Нью-Йорк Таймс" газетінде пьеса туралы: "Негрдің өзінің атынан сөйлегенін естігенде керемет қуанышқа бөленесіз, әсіресе ол оны туған құштарлығымен және жан-жақты күлкісімен толыққанды жеткізгенде" деп жазды.

1970-1989: Режиссерлік жұмыс

Актерлік өнерден басқа, Дэвис Мелвин Ван Пиблс және Гордон Паркспен бірге өзінің буынының ең танымал афроамерикандық режиссерлерінің бірі болды: ол «Коттон Гарлемге келді» (1970), «Қара қыз» (1972) және «Гордонның соғысы» (1973) сияқты фильмдерді түсірді. Билл Косби мен Пуатьемен бірге Дэвис 1970 жылға дейін стереотиптік рөлдерден аулақ жүріп, коммерциялық сәттілікке қол жеткізе алған афроамерикандық актерлердің санатында болды, соның ішінде Ото Премингердің «Кардинал» (1963) драмасындағы және Сидни Люметтің «Тірге» (1965) түрме драмасындағы маңызды рөлдері де бар еді. Ол Сэмми Дэвис-младший, Луи Армстронг және Сисили Тайсонмен бірге «Адам деп аталатын адам» (1966) музыкалық драмасында ойнады. Сидней Поллактың «The Scalphunters» батыс драмасында Бёрт Ланкастер мен Шелли Винтерспен бірге Джозеф Ли рөлін сомдады. Ол рөлі үшін «Алтын глобус» сыйлығының «Ең үздік қосалқы актер» номинациясына ие болды. «Чикаго Сан Таймс» газетінің сыншысы Роджер Эберт фильмдегі Дэвистің ойынын жоғары бағалап, «Дэвис, білімді құл ретінде, шекаралық өмірдің қатыгез шындықтарына біртіндеп еніп келеді. [Ол] өте қиын рөлде шынайы комедиялық талант иесі болып көрінеді (әдетте, Ланкастер басты рөлді ойнаса да). Оның кейіпкері Том ағадан сіздің көз алдыңызда қатал және дайын ковбойға айналады» деді. Осы кезеңде ол Бёрт Рейнольдс пен Энджи Дикинсонмен бірге «Сэм Уиски» вестерн комедиясында, Дион Уорвиктің қатысуымен «Құлдар» драмасында және Дом ДеЛуиз бен Сюзанн Плешетпен бірге «Жылы тығылып» комедиясында ойнады. Дэвис 1975 жылы Козби мен Пуатьемен бірге «Let's Do It Again» фильмінде түсті. Алайда, Дэвис ешқашан олардың екеуінің танымал болған коммерциялық немесе сыншылар тарапынан жоғары бағасын алмады. Драматург ретінде Дэвис «Пол Робсон: All American» пьесасын жазды, ол жас көрермендерге арналған театрлық бағдарламаларда жиі қойылады. 1976 жылы Дэвис Мұхаммед Алидің балаларға арналған «Али және оның бандасының оқиғалары» және «Тіс шіріуі» атты жаңа альбомында пайда болды. Дэвис өмірінің соңында режиссер Спайк Лидің бірнеше фильмдерінде жұмыс істеу арқылы танылды, соның ішінде «Мектептегі дау-дамақ» (1988), «Жақсы іс жасайық» (1989), «Жұңғақ қызуы» (1991), «Малькольм Х» (1991), «Автобусқа мін» (1996) және «Ол мені жек көреді» (2004) фильмдері. «Малькольм Х» фильмінің соңғы сәттерінде Дэвис, дауыстап, Малькольмнің жерлеу рәсімінде 27 жыл бұрын жазып, оқыған нағыз сөздерін айтты. Ол сонымен қатар коммерциялық дауыстау шебері ретінде жұмыс істеді және 1990-жылдардың басында Бёрт Рейнольдстың басты рөлде ойнаған CBS ситкомы «Evening Shade» сериалының баяндаушысы болды, онда ол оңтүстік шағын қаласының тұрғындарының бірін сомдады. Дэвис пен Рейнольдс бұрынғы Рейнольдстың «B. L. Stryker» (1989–1990) телесериалында да бірге жұмыс істеген, ол ABC Mystery Movie сериясының бөлігі ретінде көрсетілді.

In addition to acting, Davis, along with Melvin Van Peebles and Gordon Parks, was one of the notable black directors of his generation: he directed movies such as Cotton Comes to Harlem (1970), Black Girl (1972) and Gordon's War (1973). Along with Bill Cosby and Poitier, Davis was one of a handful of black actors able to find commercial success while avoiding stereotypical roles prior to 1970, which also included a significant roles in the Otto Preminger directed drama The Cardinal (1963) and the Sidney Lumet prison drama The Hill (1965). He acted in the musical drama A Man Called Adam (1966) acting alongside Sammy Davis Jr., Louis Armstrong, and Cicely Tyson. He played Joseph Lee in the Sydney Pollack directed western drama The Scalphunters acting alongside Burt Lancaster and Shelley Winters. For his performance he received a nomination for the Golden Globe Award for Best Supporting Actor – Motion Picture. Critic Roger Ebert of The Chicago Sun Times praised Davis' performance in the film writing, "Davis, as an educated slave, is gradually initiated into the brutal realities of frontier life. [He] emerges as a genuine comic talent in a very demanding role (actually the lead, although Lancaster gets top billing). His character changes from an Uncle Tom to a rough and ready cowboy before your very eyes." During this time he acted in the western comedy Sam Whiskey with Burt Reynolds and Angie Dickinson, the drama Slaves starring Dionne Warwick, and the action comedy Hot Stuck with Dom DeLuise and Suzanne Pleshette. Davis starred with Cosby and Poitier in the 1975 film Let's Do It Again. Davis, however, never had the tremendous commercial or critical success that either of them enjoyed. As a playwright, Davis wrote Paul Robeson: All American, which is frequently performed in theatre programs for young audiences. In 1976, Davis appeared on Muhammad Ali's novelty album for children, The Adventures of Ali and His Gang vs. Mr. Tooth Decay. Davis found recognition late in his life by working in several of director Spike Lee's films, including School Daze (1988), Do The Right Thing (1989), Jungle Fever (1991), Malcolm X (1991), Get on the Bus (1996), and She Hate Me (2004) For the final moments of Malcolm X, Davis, in voiceover, recited the actual eulogy that he wrote and delivered at Malcolm's funeral 27 years earlier. He also found work as a commercial voice over artist and served as the narrator of the early 1990s CBS sitcom Evening Shade, starring Burt Reynolds, where he also played one of the residents of a small southern town. Davis and Reynolds had also worked together on Reynolds' previous TV series, B. L. Stryker (1989 1990), aired as part of the ABC Mystery Movie series.

1990-2005: кейінгі еңбектері мен соңғы рөлдері

Дэвис сондай-ақ 1990 жылдардағы бірнеше танымал фильмдерде ойнады, оның ішінде Джек Леммон мен Уолтер Маттау қатысқан студиялық комедиялар «Grumpy Old Men» (1993) және Берт Рейнольдспен бірге «Cop and a Half» (1993), сондай-ақ Сьюзан Сарандон мен Томми Ли Джонстың қатысуымен Джон Гришемнің драмалық фильмі «The Client» (1994). Ол Спайк Лимен бірге «Get on the Bus» (1996) фильмінде ойнады және HBO деректі фильмі «4 Little Girls» (1997) фильмінде түсті, ол «Оскар» сыйлығының «Үздік деректі фильм» номинациясына ұсынылған. 1998 жылы ол Эдди Мерфидің «Dr. Dolittle» комедиялық фильмінде ойнады. 1999 жылы ол «Trans Siberian Orchestra» фильмінің «The Ghosts of Christmas Eve» фильмінде театрдың күзетшісі рөлінде пайда болды, ол екі жылдан кейін DVD форматында шықты. Ол көп жыл бойы Вашингтондағы жыл сайынғы Ұлттық Еске алу күні концертін жүргізіп келді. 1994 жылы Дэвис Стивен Кингтің «The Stand» мини-сериалында судья Ричард Фаррис рөлін ойнады. 1995-1996 жылдары ол CBS-тің құқықтық драмасы «The Client» сериалында судья Гарри Рузвельт рөлін ойнады (1994 жылғы фильмдегі рөлін қайталады). Дэвис 1996-1998 жылдары «Promised Land» сериалында Эразм Джонс рөлін ойнады. Сериал «Touched by an Angel» сериалының спин-оффы болды, онда ол 1996 жылдан 2000 жылға дейін бірнеше кейіпкерді сомдады. Ол Лоренс Фишберн мен Альфре Вудардтың қатысуымен HBO фильмі «Miss Evers' Boys» (1997) фильмінде мистер Эверс рөлін ойнады. Фильм «Primetime Emmy Award» сыйлығын «Үздік телефильм» номинациясы бойынша жеңіп алды. Сол жылы ол Showtime телефильмі «12 Angry Men» (1997) фильмінде 2-ші нөмірлі қазы болып ойнады. Ол Кортни Б. Вэнс, Джордж С. Скотт, Джеймс Гандольфини, Джек Николсон және Хьюм Кронинмен бірге актерлік топ құрады. Ол PBS балалар телехикаясы «Sesame Street» анимациялық сегменттерінде Ананси өрмекшінің дауысын берді. Сондай-ақ ол 1990 жылдың 7 ақпанында көрсетілген «The Red Shoes» HBO Storybook Musicals бейімделуін баяндады. 2000 жылы ол «Disney» компаниясының «Dinosaur» анимациялық фильмінде Яр рөлін орындады. 1999-2000 жылдары ол NBC-нің қылмыс драмасы «Third Watch» сериалында Паркер мырза рөлін ойнады. Ол сондай-ақ 2003 жылы «Deacons for Defense» және «JAG» фильмдерінде түсті. Дэвистің соңғы рөлі «Showtime» драмалық сериалы «The L Word» сериалындағы бірнеше эпизодтағы қонақ рөлі болды, онда ол қызы Беттің (Дженнифер Билс) лесбиянка серіктесімен бала тәрбиелеуін қабылдаумен күресіп жатқан әке рөлін сомдады. Соңғы эпизодтарда кейіпкері ауырып, қайтыс болады. Оның әйелі Руби Ди оның өлім көрінісін түсіру кезінде болды. Бұл эпизод Дэвис қайтыс болғаннан кейін көп ұзамай көрсетілді және актерге арналған деп жарияланды. Дэвис қайтыс болғаннан кейін актер Деннис Хейсберт оны 2015 жылғы «Experimenter» фильмінде бейнеледі.

Davis also appeared in several popular 1990s films, including the studio comedies Grumpy Old Men (1993) starring Jack Lemmon and Walter Matthau, and Cop and a Half (1993) with Burt Reynolds, as well as the John Grisham drama film The Client (1994) starring Susan Sarandon and Tommy Lee Jones. He reunited with Spike Lee acting in the film Get on the Bus (1996) and appeared his HBO documentary 4 Little Girls (1997) which was nominated for the Academy Award for Best Documentary Feature. In 1998 he acted in the Eddie Murphy led comedy film Dr. Dolittle. In 1999, he appeared as a theater caretaker in the Trans Siberian Orchestra film The Ghosts of Christmas Eve, which was released on DVD two years later. For many years, he hosted the annual National Memorial Day Concert from Washington, D. C.

In 1994, Davis played Judge Richard Farris in the Stephen King miniseries The Stand. From 1995 to 1996 he played Judge Harry Roosevelt in the CBS legal drama The Client (reprising his role from the 1994 film). Davis played Erasmus Jones in Promised Land from 1996 to 1998. The series was a spinoff from Touched by an Angel where he played multiple characters from 1996 to 2000. He played Mr. Evers in the HBO film Miss Evers' Boys (1997) starring Laurence Fishburne and Alfre Woodard. The film won the Primetime Emmy Award for Outstanding Television Movie. That same year he acted in the Showtime television film 12 Angry Men (1997) playing Juror #2. He acted in an ensemble cast acting alongside Courtney B. Vance, George C. Scott, James Gandolfini, Jack Nicholson, and Hume Cronyn. He voiced Anansi the spider on the PBS children's television series Sesame Street in its animation segments. He also narrated the HBO Storybook Musicals adaptation of The Red Shoes aired on February 7, 1990. In 2000, he voiced the role of Yar in Disney's live action animated film Dinosaur. From 1999 to 2000 he played Mr. Parker in the NBC crime drama Third Watch. He also took roles in Deacons for Defense and JAG both in 2003. Davis's last role was a several episode guest role on the Showtime drama series The L Word, as a father struggling with the acceptance of his daughter Bette (Jennifer Beals) parenting a child with her lesbian partner. In his final episodes, his character took ill and died. His wife Ruby Dee was present during the filming of his own death scene. That episode, which aired shortly after Davis's own death, aired with a dedication to the actor. After Davis's death, actor Dennis Haysbert portrayed him in the 2015 film Experimenter.

Неке

1948 жылы Дэвис актриса Руби Диге тұрмысқа шықты, ол 1946 жылы Роберт Ардрейдің "Джеб" пьесасының қойылымында танысқан. Осси мен Рубидің бірлескен өмірбаянында олар ашық неке құру туралы шешім қабылдағанын, бірақ кейіннен пікірлерін өзгерткенін айтты. 1960 жылдардың ортасында олар Нью-Йорктің Нью-Рошель қаласына көшіп, сонда тұрып қалды. Олардың ұлы Гай Дэвис – блюз орындаушысы және бұрынғы актер, ол "Beat Street" (1984) фильмінде және "One Life to Live" күндізгі телесериалында ойнаған. Олардың қыздары – Нора Дэвис Дей және Хасна Мухаммад.

Саяси белсенділік

Дэвис пен Ди Азаматтық құқық қозғалысы кезінде азаматтық құқық белсенділері ретінде жақсы танымал болды және Малкольм Х, Джесси Джексон, Мартин Лютер Кинг және сол дәуірдің басқа да көрнекті тұлғаларының жақын достары болды. Олар 1963 жылы жұмыс және бостандық үшін Вашингтондағы азаматтық құқықтар митингін ұйымдастыруға қатысып, оның жүргізушілері болды. Дэвис Ахмет Османмен бірге Малкольм Х-тің қосылу рәсімінде сөз сөйледі. Ол Спайк Лидің "Малкольм Х" фильмінің соңында осы сөздің бір бөлігін қайта оқыды. Сонымен қатар, Теннесси штатының Мемфис қаласында Мартин Лютер Кингке жасалған қастандықтан кейін Нью-Йорктегі Централь Паркте өткен естелік шарасында оған құрметпен сөз сөйледі.

Өлім

Дэвис 2005 жылғы 4 ақпанда Майами-Бич қаласындағы қонақүй бөлмесінде қайтыс табылған. Ол 87 жаста болды. Өлімінің ресми себебі жарияланбады, бірақ оның жүрек ауруларымен ауырғаны белгілі еді. Оның күлі Фернклиф зиратына жерленді. Дэвистің қоштасу рәсімі 2005 жылғы 12 ақпанда Нью-Йорк қаласында өтті. Гарлем шетінде орналасқан Риверсайд шіркеуіне баруға тізілгендердің саны бірнеше көшеге созылды, ал шіркеудің 2100 орындық сыйымдылығы толғандықтан, мыңнан астам адам ішке кіре алмады. Сөз сөйлегендердің қатарында Дэвистің балалары мен немерелері, сондай-ақ Алан Алда, Берт Рейнольдс, Амири Барака, Эйвери Брукс, Анжела Бассетт, Спайк Ли, Атталла Шабаз, Тавис Смайли, Майя Энджелоу, Соня Санчес, Гарри Белафонте және бұрынғы президент Билл Клинтон болды. Уинтон Марсалис музыкалық құрмет көрсетті. Мансабының басында Дэвистің қасында жұмыс істеген Берт Рейнольдс: «Осси Дэвис менің бойымнан Оңтүстіктің жаман қасиеттерін кетірді. Осси Дэвис арқылы ғана нағыз ер адамның кім екенін білдім», – деді. Малкольм Икс пен Бетти Шабаздың үлкен қызы Атталла Шабаз өзінің және бес әпкесінің «Аға Осси» деп құрметпен атаған ол кісі туралы жылы лебіздер айтты. Ол әкесі қаза болғаннан кейін оларға көрсеткен қолдауы үшін ризашылық білдірді. Билл Клинтон рәсімнің ортасында келді және мінберден: «Мен артқа отыруды сұрадым. Осси Дэвистің автобусында кез келген күні мақтанышпен мінер едім», – деді. Содан әрі ол Дэвис «тамаша президент болар еді» деп қосты. Қоштасу сөзін айтқан Гарри Белафонте: «Осси Дэвис заманымыздың ең маңызды тұлғаларын қабылдады. Пол Робсон, доктор У. Э. Б. Дюбуа, Элеонора Рузвельт, А. Филип Рэндольф, Фанни Лу Хамер, Элла Бейкер, Тюргуд Маршалл, доктор Мартин Лютер Кинг, Нельсон Мандела және тағы да көптеген адамдар. Ең қиын және келіспеушіліктерге толы сәттерімізде, «Біздің Америкамыз» нәсілдік мәселелерге байланысты бөлініп кеткен кезде, Осси біздің ең батыл жауынгерлеріміздің бірінің қабірі басында тоқтады. Ол айтқан қоштасу сөзі арқылы тарихқа қара нәсілділердің дауысын және Малькольм Икстің африкалық-американдықтардың бостандық күресіндегі маңызын түсіндірді. Оның даналығынан, юморынан, адалдығынан және моральдық күшінен айырылатынымызды түсіну қиын. Бірақ оны бізге осы уақытқа дейін сыйлағаны үшін өте бақыттымыз».

Davis was found dead in a Miami Beach hotel room on February 4, 2005. He was 87 years old. An official cause of death was not released, but he was known to have had heart problems. His ashes were interred at Ferncliff Cemetery. Davis's funeral was held in New York City on February 12, 2005. The line to enter The Riverside Church, located on the edge of Harlem, stretched for several blocks, with a thousand or more members of the public unable to attend as the church filled to its 2,100 capacity. Speakers included Davis's children and grandchildren, as well as Alan Alda, Burt Reynolds, Amiri Baraka, Avery Brooks, Angela Bassett, Spike Lee, Attallah Shabazz, Tavis Smiley, Maya Angelou, Sonia Sanchez, Harry Belafonte, and former president Bill Clinton, among many others. Wynton Marsalis performed a musical tribute. Burt Reynolds, who early in his career had worked with Davis, said "Ossie Davis took the bad parts of the South out of me I know what a man is because of Ossie Davis." Ms. Shabazz, oldest daughter of Malcolm X and Betty Shabazz, spoke lovingly of the man she and her five sisters called Uncle Ossie, saying he had provided exceptional support to her and her sisters after her father's assassination. Bill Clinton arrived midway through the service, and said from the pulpit "I asked to be seated in the back. I would proudly ride on the back of Ossie Davis's bus any day," adding that Davis "would have made a great president." Delivering the eulogy, Harry Belafonte said: Ossie Davis "embraced the greatest forces of our times. Paul Robeson, Dr. W. E. B. DuBois, Eleanor Roosevelt, A. Philip Randolph, Fannie Lou Hamer, Ella Baker, Thurgood Marshall, Dr. Martin Luther King Jr., Nelson Mandela, and so many, many more. At the time of one of our most anxious and conflicted moments, when 'Our America' was torn apart by seething issues of race, Ossie paused, at the tomb of one of our noblest warriors, and in the eulogy he delivered, insured that history would clearly understand the voice of Black people, and what Malcolm X meant to us in the African American struggle for freedom It is hard to fathom that we will no longer be able to call on his wisdom, his humor, his loyalty and his moral strength to guide us in the choices that are yet to be made and the battles that are yet to be fought. But how fortunate we were to have him as long as we did."

Фильм

Жыл Атауы Рөл Ескертулер 1950 Шығу жолы жоқ Джон Брукс Аталмаған 1951 Он төрт сағат Такси жүргізушісі Аталмаған 1953 Джо Луис туралы оқиға Боб Аталмаған 1963 Күндер өтті! Пастор Перли Викториус Джадсон сондай-ақ Перли Викториус Кардинал Әке Гиллис 1964 Дұрыс емес емдеу Капшоу 1965 Төбе Джекко Кің 1966 Адам деп аталған адам Нельсон Дэвис 1967 Үнсіз революция 1968 Бас тері аулаушылар Джозеф Ли 1969 Сэм Виски Джет Хукер Құлдар Люк 1970 Мақта Cotton Comes to Harlem Режиссер 1972 Қара қыз Режиссер 1973 Гордонның соғысы Режиссер 1973 Конгидің егіні Режиссер 1973 Ваттстакс Өзі Аталмаған 1975 Тағы да істейік Ақсақал Джонсон Құмырсқа көлеңкелері күміс экранда Құжаттық фильм 1976 Кусинидегі кернеу Эрнест Мотапо Сондай-ақ режиссер 1979 Ыстық зат Капитан Джон Гейбергер Бенджамин Баннекер: Жұлдыздарды жақсы көрген адам 1984 Гарри және ұлы Рэймонд Құдай үйі Доктор Сандерс 1985 Кек алушы періште Капитан Гарри Морадян 1986 Армандардан шындыққа: Аз ұлт өкілдерінің өнертапқыштарына арналған құрмет Өзі Құжаттық фильм 1987 Crown Dick Режиссер; Телевизиялық фильм 1988 Мектептік қызықтар Оқушы Одом 1989 Дұрыс істе Да Мэр 1990 Джо қарсы вулкан Маршалл 1991 Премингер: Фильм жасаушының анатомиясы Өзі Құжаттық фильм Джунглидегі қызғыш жалын Жақсы Пастор Доктор Пурифай 1992 Гладиатор Ной Малькольм Икс Сөз сөйлеушісі Дауыс 1993 Полиция және жартысы Полиция бөліміндегі детектив Аталмаған Кербез қарттар Чак 1994 Клиент Гарри Рузвельт 1996 Автобусқа мін Жеремия Мен Раппорт емес Мидж Картер 1997 4 кішкентай қыз Өзі Құжаттық фильм 1998 Доктор Дулиттл Арчер Дулиттл Элисонның шкафы Пошташы экстраординарлық Қысқа фильм 1999 Аяқталмаған саяхат Баяндама Дауыс; Құжаттамалық қысқа фильм 2000 Мырза Алленнің сөзіне сәйкес Евангелия Баяндаушы Құжаттық фильм Динозавр Яр Дауыс Өмірге көтерілді! Дункан Кокс 2001 Дауыссыздардың дауысы Өзі Құжаттық фильм 2002 Неге біз қайтадан отбасы бола алмаймыз? Баяндаушы Дауыс; Құжаттамалық қысқа фильм Bubba Ho Tep Джек 2003 Бұрынғы естеліктер Оқырман #6 Құжаттық фильм Nat Turner: Ауыр мүлік Өзі Құжаттық фильм Beah: Қара әйел өзі туралы айтады Құжаттық фильм Baadasssss! Әке 2004 Ол мені жек көреді судья Бьюкенен Мақтаныш Лоренцо Дюфо 2005 Иерихонның қабырғасындағы керней Құжаттық фильм

Year Title Role Notes 1950 No Way Out John Brooks uncredited 1951 Fourteen Hours Cab Driver uncredited1953 The Joe Louis Story Bob uncredited1963 Gone Are the Days! Rev. Purlie Victorious Judson aka Purlie VictoriousThe Cardinal Father Gillis 1964 Shock Treatment Capshaw 1965 The Hill Jacko King 1966 A Man Called Adam Nelson Davis 1967 Silent Revolution 1968 The Scalphunters Joseph Lee 1969 Sam Whiskey Jed Hooker Slaves Luke 1970 Cotton Comes to Harlem Director 1972 Black Girl Director 1973 Gordon's War Director 1973 Kongi's Harvest Director 1973 Wattstax Himself uncredited1975 Let's Do It Again Elder Johnson Black Shadows on a Silver Screen Documentary1976 Countdown at Kusini Ernest Motapo Also director 1979 Hot Stuff Captain John Geiberger Benjamin Banneker: The Man Who Loved the Stars 1984 Harry & Son Raymond The House of God Dr. Sanders 1985 Avenging Angel Captain Harry Moradian 1986 From Dreams To Reality: A Tribute to Minority Inventors Himself Documentary 1987 Crown Dick Director; Television movie 1988 School Daze Coach Odom 1989 Do the Right Thing Da Mayor 1990 Joe Versus the Volcano Marshall 1991 Preminger: Anatomy of a Filmmaker Himself Documentary Jungle Fever The Good Reverend Doctor Purify 1992 Gladiator Noah Malcolm X Eulogy Performer Voice1993 Cop and a Half Detective in Squad Room Uncredited Grumpy Old Men Chuck 1994 The Client Harry Roosevelt 1996 Get on the Bus Jeremiah I'm Not Rappaport Midge Carter 1997 4 Little Girls Himself Documentary 1998 Dr. Dolittle Archer Dolittle Alyson's Closet Postman Extraordinaire Short film1999 The Unfinished Journey Narration Voice; Documentary short 2000 The Gospel According to Mr. Allen Narrator Documentary Dinosaur Yar Voice Here's to Life! Duncan Cox 2001 Voice of the Voiceless Himself Documentary2002 Why Can't We Be a Family Again? Narrator Voice; Documentary short Bubba Ho Tep Jack2003 Unchained Memories Reader #6 Documentary Nat Turner: A Troublesome Property Himself Documentary Beah: A Black Woman Speaks Himself Documentary Baadasssss! Granddad 2004 She Hate Me Judge Buchanan Proud Lorenzo DuFau 2005 A Trumpet at the Walls of Jericho Documentary

Теледидар

Жыл Атауы Рөл жазбалары 1955 Kraft Theatre Брутус Джонс Эпизод: "Император Джонс" 1960 Play of the Week Уилл Харрис 2 эпизод 1960 Playhouse 90 Орындаушы Эпизод: "Джон Браунның шабуылы" 1961 The Defenders Аудандық прокурор 8 эпизод 1962 Seven Times Monday Уилл Телевизиялық фильм 1962 The Catholic Hour Орындаушы Эпизод: "От белгісі" 1962–1963 Car 54 Where Are You? Офицер Омар Андерсон 6 эпизод 1963 The Great Adventure Джон Росс Эпизод: "Жарға, Мұса" 1964 The Doctors and the Nurses Доктор Фермер Эпизод: "Тұрақты ұқсастық" 1964 CBS Show of the Week Орындаушы Эпизод: "Қоңсылар" 1966 The Fugitive Лейтенант Джонни Гейнс Эпизод: "Өлім – есіктің жүлдесі" 1966–1967 Run for Your Life Орындаушы 3 эпизод 1967 12 O'Clock High Майор Гленн Люк Эпизод: "Құмтазар" 1968 N. Y. P. D. Демпси 2 эпизод 1969 Bonanza: The Wish Сэм Дэвис Эпизод: "Тілек" 1969 The Name of the Game Кубани Эпизод: "Үшінші таңдау" 1969 Night Gallery Осмонд Портифой; Пилот сегменті: "Құмтажай" 1971 The Sheriff Шериф Джеймс Лукас Телевизиялық фильм 1973 Love, American Style Орындаушы Эпизод: "Махаббат пен көтеріңкі рух" 1974 Hawaii Five O Рамон Борелле Эпизод: "Хара Кири: Қырғын" 1976 The Tenth Level Рид Телевизиялық фильм 1977 Billy: Portrait of a Street Kid Доктор Фредерикс Телевизиялық фильм 1978 King Rev. Martin Luther King Sr. Минисериал 1979 Roots: The Next Generations Дэд Джонс Минисериал Freedom Road Айтқыш Телевизиялық фильм 1980 All God's Children Блейн Уитфилд Телевизиялық фильм 1980–1981 Ossie and Ruby! Телевизиялық сериалдың жүргізушісі 1981 Don't Look Back: The Story of Leroy "Satchel" Paige Чаффи Рассел Телевизиялық фильм Death of a Prophet Өзі Телевизиялық фильм 1989 Benjamin Banneker: The Man Who Loved the Stars Орындаушы Телевизиялық фильм 1989–1990 B. L. Stryker 'Оз' Джексон 12 эпизод 1990 We'll Take Manhattan Метродағы адам Телевизиялық фильм 1990–1994 Evening Shade Пондер Блю 99 эпизод 1993 Alex Haley's Queen Пастор Дик Минисериал The Ernest Green Story Әке Телевизиялық фильм 1994 The Stand Судья Ричард Фаррис Минисериал; 4 эпизод 1995 Ray Alexander Көке аға Телевизиялық фильм The Android Affair Доктор Уинстон Телевизиялық фильм 1995–1996 The Client Судья Гарри Рузвельт 14 эпизод 1996 Home of the Brave Эразм Джонс Телевизиялық фильм 1996–1998 Promised Land Эразм Джонс 10 эпизод 1996–2002 Touched By An Angel Эразм Джонс / Габриэль / Гейб 6 эпизод 1997 Miss Evers' Boys Мырза Эверс Телевизиялық фильм 12 Angry Men Какос №2 Телевизиялық фильм 1999 The Secret Path 'Тым ұзын' Телевизиялық фильм The Soul Collector Мордекай Телевизиялық фильм The Ghosts of Christmas Eve Қамқоршы Телевизиялық фильм A Vow to Cherish Александр Биллман Телевизиялық фильм 1999–2000 Third Watch Мырза Паркер 3 эпизод 2001 Between the Lions Ағаш кесуші Эпизод: Bug Beard 2000 Finding Buck McHenry Бак МакГенри Телевизиялық фильм 2001 Legend of the Candy Cane Юлиус Дауыс; Телевизиялық фильм The Feast of All Saints Жан Жак Телевизиялық фильм 2002 Persidio Med Отис Клейтон Эпизод: "This Baby's Gonna Fly" 2003 Deacons for Defense Пастор Грегори Телевизиялық фильм JAG Терренс Миннерли Эпизод: "Close Quarters" 2004–2005 The L Word Мелвин Портер Соңғы пайда болу; 4 эпизод

Year Title Role Notes 1955 Kraft Theatre Brutus Jones Episode: "The Emperor Jones"1960 Play of the Week Will Harris 2 episodes1960 Playhouse 90 Performer Episode: "John Brown's Raid"1961 The Defenders District Attorney 8 episodes1962 Seven Times Monday Will Television movie1962 The Catholic Hour Performer Episode: "The Sign of Fire"1962 1963 Car 54 Where Are You? Officer Omar Anderson 6 episodes1963 The Great Adventure John Ross Episode: "Go Down, Moses" 1964 The Doctors and the Nurses Dr. Farmer Episode: "The Family Resemblance" 1964 CBS Show of the Week Performer Episode: "Neighbours" 1966 The Fugitive Lieutenant Johnny Gaines Episode: "Death is the Door Prize"1966–1967 Run for Your Life Performer 3 episodes1967 12 O'Clock High Major Glenn Luke Episode: "The Graveyard" 1968 N. Y. P. D. Dempsey 2 episodes1969 Bonanza: The Wish Sam Davis Episode: "The Wish"1969 The Name of the Game Kubani Episode: "The Third Choice" 1969 Night Gallery Osmund Portifoy Pilot; Segment: "The Cemetery" 1971 The Sheriff Sheriff James Lucas Television movie 1973 Love, American Style Performer Episode: "Love and High Spirits" 1974 Hawaii Five O Ramon Borelle Episode: "Hara Kiri: Murder"1976 The Tenth Level Reed Television movie1977 Billy: Portrait of a Street Kid Dr. Fredericks Television movie 1978 King Rev. Martin Luther King Sr. Miniseries1979 Roots: The Next Generations Dad Jones Miniseries Freedom Road Narrator Television movie 1980 All God's Children Blaine Whitfield Television movie1980–1981 Ossie and Ruby! Co host TV Series1981 Don't Look Back: The Story of Leroy "Satchel" Paige Chuffy Russell Television movie Death of a Prophet Himself Television movie 1989 Benjamin Banneker: The Man Who Loved the Stars Performer Television movie 1989–1990 B. L. Stryker 'Oz' Jackson 12 episodes 1990 We'll Take Manhattan Man in Subway Television movie 1990–1994 Evening Shade Ponder Blue 99 episodes1993 Alex Haley's Queen Parson Dick Miniseries The Ernest Green Story Grandfather Television movie1994 The Stand Judge Richard Farris Miniseries; 4 episodes1995 Ray Alexander Uncle Phil Television movie The Android Affair Dr. Winston Television movie 1995–1996 The Client Judge Harry Roosevelt 14 episodes1996 Home of the Brave Erasmus Jones Television movie1996–1998 Promised Land Erasmus Jones 10 episodes1996–2002 Touched By An Angel Erasmus Jones / Gabriel / Gabe 6 episodes 1997 Miss Evers' Boys Mr. Evers Television movie 12 Angry Men Juror #2 Television movie 1999 The Secret Path 'Too Tall' Television movie The Soul Collector Mordecai Television movie The Ghosts of Christmas Eve The Caretaker Television movie A Vow to Cherish Alexander Billman Television movie1999–2000 Third Watch Mr. Parker 3 episodes 2001 Between the Lions Woodcutter Episode: Bug Beard 2000 Finding Buck McHenry Buck McHenry Television movie2001 Legend of the Candy Cane Julius Voice; Television movie The Feast of All Saints Jean Jacques Television movie 2002 Persidio Med Otis Clayton Episode: "This Baby's Gonna Fly"2003 Deacons for Defense Reverend Gregory Television movieJAG Terrence Minnerly Episode: "Close Quarters" 2004–2005 The L Word Melvin Porter Final appearance; 4 episodes

Театр

Жыл Атауы Рөл жазбалары 1939 Joy Exceeding Glory Reverend Stokes Rose McClendon Players 1940 On Strivers Row Chuck Reynolds 1940 Booker T. Washington Fred 1941 Ақ орындаушыдағы қара әйелдер Performer 1946 Jeb Jeb Turner Martin Beck Theatre, Broadway 1946 Anna Lucasta Rudolph Mansfield Touring Company 1948 Жетекші леди Trem National Theatre, Broadway 1949 Дүние жүзінің күлкісі Stewart Lyceum Theatre, Broadway 1949 Стивдор Lonnie Thompson Equity Library Theatre 1950 Вистерия ағаштары Jacques Martin Beck Theatre, Broadway 1951 Корольдік отбасы Jo City Center, Broadway 1951 Жасыл шалғындар Gabriel Broadway Theatre, Broadway 1951 Көруге тағы қандай бар Al Morosco Theatre, Broadway 1953 Touchstone Доктор Джозеф Клей Music Box Theatre, Broadway 1955 Вистерия ағаштары Jacques City Center, Broadway 1956 Сержантқа уақыт жоқ A Lieutenant Alvin Theatre 1957 Ямайка Cicero Imperial Theatre, Broadway 1959 Күнде жауын-шаңыршы Walter Lee Younger (қосымша актер) Ethel Barrymore Theatre, Broadway 1961 Purlie Victorious Purlie Victorious / Сондай-ақ автор Cort Theatre, Broadway 1963 Ballad for Bimshire Sir Radio Mayfair Theatre 1965 The Zulu and the Zayda Johannes Cort Theatre 1972 Табиғи өлімге ұшырамаймын Performer Ethel Barrymore Theatre 1979 Бастан баста Take It from the Top The Lord / Сондай-ақ режиссер New Federal Theatre 1983 Zora is My Name! Performer American Playhouse 1986 Мен Раппапорт емеспін Midge (қосымша актер) Booth Theatre, Broadway 1988 Пол Робсонды тойлау Performer Shubert Theatre, Broadway 1995 Екі Ха-Ха және үйшік Performer Crossroads Theatre Company

Марапаттар мен құрметтер

1989 жылы Осси Дэвис және оның әйелі, актриса және қоғамдық белсенді Руби Ди, NAACP Image Awards Даңқы залына енгізілді. 1995 жылы олар Ұлттық өнер медалімен марапатталды, бұл ел атынан жеке суретшіге берілетін ең жоғары награда және АҚШ Президентінің қолдауымен Ақ үй салтанатында табыс етілді. 2004 жылы олар Кеннеди орталығының құрметті наградаларының иегерлері атанды. Кеннеди орталығының мәлімдемесіне сәйкес:
"Өнердің – би, музыка, театр, опера, кино немесе теледидар арқылы американдық мәдениетке жасаған өмірлік үлесі үшін танылған награда иегерлерін Орталықтың қамқоршылар кеңесі таңдайды. Іріктеу процесіндегі басты өлшем – шеберлік. Наградалар өнер түріне немесе көркемдік жетістіктер санатына қарай бөлінбейді; жылдар бойындағы іріктеу процесі әртүрлі өнер салалары мен пәндер арасында тепе-теңдікті қамтамасыз етеді." Жыл Қауымдастық Санаты Жоба Нәтижесі Сілтеме 1958 Tony Award Музыкалықтағы ең үздік актер «Жамайка» 1967 Golden Globe Award Ең үздік қосалқы актер «The Scalphunters» 1969 Primetime Emmy Awards Басты рөлдегі актердің ең үздік жеке өнері «Hallmark Hall of Fame: Teacher, Teacher» 1978 Драмалық сериалдағы қосалқы актердің ең үздік өнері «King» 1997 Мини-сериалдағы немесе арнайы жобадағы ең үздік қосалқы актер «Miss Evers' Boys» 2005 Драмалық сериалдағы ең үздік қонақ актер «The L Word» 2001 Daytime Emmy Award Балаларға арналған арнайы жобадағы ең үздік актер «Finding Buck McHenry» 2001 Grammy Award Ең жақсы сөйленген сөз «The Complete Shakespeare Sonnets» 2007 «Осси мен Руби: Бұл өмірде бірге» 1984 Writers Guild of America Awards Драмалық антология «For Us the Living: The Medgar Evers Story»