Диего Луна: Мексикалық актер және режиссер

Кіріспе

Мексикалық актер (туған 1979 жылы)

Диего Дионисио Луна Александр (29 желтоқсан 1979 жылы туған) – мексикалық актер, режиссер және продюсер. Ол «Рог Один: Күннің жолы» фильміндегі Кассиан Андор рөлімен және «Disney+» сериалындағы «Андор» рөлімен танымал. Ол осы рөлдері үшін «Алтын глобус» сыйлығының «Драмалық телесериалдағы ең үздік актер» номинациясына ие болды. Мексикалық теленовеллалардағы мансабын бастағаннан кейін, ол 2001 жылы сыншылар тарапынан жоғары бағаланған «Y tu mamá también» фильмінде өзінің танылуына жетті. 2000 жылдары ол «Фрида», «Ашық кеңістік», «Dirty Dancing: Havana Nights», «Терминал», «Criminal», «Milk», «Sólo quiero caminar» және «Rudo y Cursi» сияқты мексикалық және американдық фильмдерде ойнады. 2010 жылдары ол «Elysium» ғылыми-фантастикалық фильмінде, «Casa de mi Padre» комедиясында және «The Book of Life» анимациялық музыкалық фильмінде ойнады, ал 2016 жылы «Рог Один» фильмінде Андор рөлін ойнады, ол 2022 жылы «Disney+» сериалында қайта ойнады. 2018 жылдан 2020 жылға дейін ол «Наркос: Мексика» сериалында есірткі сатушы Мигель Анхель Феликс Галлардо рөлін ойнады. Мансабы бойы ол мексикалық театрлық қойылымдарда ойнаған және көптеген фильмдер мен теледидар жобаларын продюсерлікке алып, олардың көптегенін өзінің жақын әріптесі Гаэль Гарсия Бернальмен бірге жасады. 2010 жылдан бері ол үш көркем фильмнің режиссері болды: «Абель», «Сезар Чавес» және «Мистер. Шошқа». Ол 2013 жылы «Fusion TV» арнасында түсірілген «Үйге оралу» документалдық сериалының, 2020 жылы премьерасы өткен «Pan y Circo» атты «Amazon Studios» ток-шоуының және 2021 жылы «Netflix» арнасында шыққан сериалдың авторы және режиссері.

Ерте өмір

Луна Толукада туып, Мексика қаласында өсті. Оның анасы Фиона Александр – шотланд және ағылшын тегінен шыққан британдық костюм дизайнері. Луна екі жасқа толғанда ол автокөлік апатында қаза болды. Оның әкесі Алехандро Луна – театр, кино және опера декорацияларын жасаушы. Оның үлкен әпкесі бар. Луна мен оның жиі бірге түсетін әріптесі Гаэль Гарсия Берналь бала күнінен бері дос. Олардың аналары дос болған.

Актерлік өнер

Луна жеті жасында алғашқы пьесасында ойнады. Бала кезінде ол бірнеше теленовелла мен фильмдерде түсті. 1992 жылы ол Televisa телеканалының «El abuelo y yo» және «Ángeles sin paraíso» сериалдарында ойнады. Жасөспірім шағында Луна «El premio mayor» (1995–1996) және «La vida en el espejo» (1999–2000) фильмдерінің басты рөлдерінде ойнады, ол басты кейіпкерлердің ұлын сомдады. Сондай-ақ ол «Un hilito de sangre» (A Trickle of Blood; 1995), «El cometa» (The Comet; 1999) және «Un dulce olor a muerte» (A Sweet Scent of Death; 1995) фильмдерінде ойнады, бұл оны жасөспірім жұлдызға айналдырды. Ол «Todo el poder» (Gimme the Power; 2000) және «Before Night Falls» (2000) фильмдерінде шағын рөлдерде ойнады. Луна Гаэль Гарсия Бернальмен бірге «Y tu mamá también» (2001) фильмінде Тенох Итурбиде рөлін ойнады. Келесі екі жылда Луна мексикалық фильмдермен қатар, «Fidel», «Vampires: Los Muertos», Кевин Костнердің «Open Range» вестерні және «Оскар» сыйлығын жеңіп алған «Frida» сияқты ағылшын тіліндегі туындыларда да ойнады. 2003 жылы ол Мексикада сыншылардың жоғары бағасын алған және коммерциялық сәттілікке жеткен «Nicotina» фильмінде түсті. 2004 жыл Луна үшін маңызды жыл болды, өйткені ол Стивен Спилбергтің «The Terminal» фильмінде Том Хэнкспен бірге, «Dirty Dancing: Havana Nights» (Кубадағы «Dirty Dancing» фильмінің жаңа нұсқасы) және Джон С. Райлидің қатысуымен түсірілген криминалды «Criminal» фильмдерінде ойнады. Кейін ол «Fade to Black» (2006) және Harmony Korine-нің «Mister Lonely» (2007) фильмдерінде басты рөлдерді ойнады, сондай-ақ сыншылардың жоғары бағасын алған «Milk» (2008) тарихи фильміне де қатысты. Испан тіліндегі фильмдерде ол Алиса Брагамен бірге «Sólo Dios sabe» (Only God Knows; 2006) фильмінде, «Solo quiero caminar» (Walking Vengeance; 2008) криминалды триллерінде ойнады, бұл рөлі үшін ол «Гойя» сыйлығына ұсынылды, сондай-ақ барлық уақыттағы ең табысты мексикалық фильмдердің бірі – «Rudo y Cursi» (2008) комедиясында түсті. 2010 жылдардың басында Луна Вилл Ферреллдің испан тіліндегі комедиясы «Casa de mi Padre» (2012) фильмінде ойнады және «Contraband» және «Elysium» әрекет фильмдерінде пайда болды. Ол Кэти Перридің «The One That Got Away» музыкалық видеосында түсті, 2022 жылдың мәліметтері бойынша бұл видео YouTube-та 1 миллиардқа жуық рет қаралыпты. Ол «The Book of Life» (2014) анимациялық музыкалық комедиясында ойнады, оның саундтрегі көптеген елдерде чарттарға енді. 2015 жылы Amazon Studios-тың «Casanova» сериалының пилоттық эпизодында Луна Джакомо Касанова рөлін ойнады, бірақ сериал толыққанды түсірілмеді. 2015 жылдың тамызында Лунаның сол кезде «Жұлдыздық соғыстар: Рог One» фильмінің актерлік құрамына кіргені хабарланды. «Rogue One: A Star Wars Story» 2016 жылы көрсетілді, ал оның көтерілісшілер альянсының капитаны және барлау офицері Кассиан Андор рөлін сомдауы оған халықаралық атақ әкелді. Ол кейіпкерге негізделген Disney+ сериалы «Andor» (2022–қазіргі уақыт) сериалында рөлді қайта ойнады. Шоу алғаш рет 2018 жылы жарияланды, бірақ өндіріс даму процесі мен COVID-19 пандемиясы салдарынан 2020 жылдың қарашасына дейін кейінге шегерілді. Екінші және соңғы маусым 2022 жылдың күзінде өндіріске кірісті және 2023 жылдың тамызында аяқталуы күтілуде, маусым 2024 жылы шығады. Луна сериалдың атқарушы продюсері. 2017 жылы ол «Scarface» фильмінің жаңа нұсқасында түседіні хабарлады, бірақ фильм келесі жылдары бірнеше рет қайта жазылып, режиссерлік өзгерістерге ұшырады, нәтижесінде Луна басты рөлден бас тартты. Луна Netflix сериалы «Narcos: Mexico» фильмінде мексикалық есірткі картелінің басшысы Мигель Анхель Феликс Галлардо рөлін ойнады, ол 2018 жылдың қарашасында көрсетілді. Ол шоудың алғашқы екі маусымында пайда болды. Осы кезеңдегі фильмдердегі рөлдері: «If Beale Street Could Talk» (2018) және «A Rainy Day in New York» (2019) авторлық фильмдеріндегі топтық рөлдер, сондай-ақ 2020 жылғы «Wander Darkly» инди-драмасындағы басты рөл. Луна балалар анимациясында көптеген дауыстық рөлдерді сомдады, соның ішінде 2022 жылғы кассалық табысқа ие болған «DC League of Super Pets» фильмінде. Ерекше айта келерлік жайт, ол Гильермо дель Тороның «Arcadia» теледидар франшизасының барлық бөлімдеріне қатысты: «Trollhunters» (2016), «3Below» (2018), «Wizards» (2020) және «Trollhunters: Rise of the Titans» (2021) фильмі.

Luna acted in his first play at age seven. As a child actor, he appeared in several telenovelas and films. In 1992, he had arcs on Televisa's El abuelo y yo and Ángeles sin paraíso. As a teenager, Luna was part of the main casts of El premio mayor (1995–1996) and La vida en el espejo (1999–2000), playing the main characters' son; he also starred in the films Un hilito de sangre (A Trickle of Blood; 1995), El cometa (The Comet; 1999), and Un dulce olor a muerte (A Sweet Scent of Death; 1995), all which made him a teen star. He had small roles in the films Todo el poder (Gimme the Power; 2000) and Before Night Falls (2000), Luna's first international film. Luna starred as Tenoch Iturbide alongside Gael García Bernal in Y tu mamá también (2001), a Mexican road trip film directed by Alfonso Cuarón. In the following two years, Luna acted in Mexican films along with English language productions like the miniseries Fidel, Vampires: Los Muertos, the Kevin Costner western Open Range, and the Academy Award winning Frida. He starred in the 2003 film Nicotina, which was critically and commercially successful in Mexico. 2004 was a significant year for Luna as he starred in Steven Spielberg's The Terminal alongside Tom Hanks, the film Dirty Dancing: Havana Nights (a Cuban based reimagining of Dirty Dancing), and the indie crime film Criminal opposite John C. Reilly. He subsequently had starring roles in the films Fade to Black (2006) and Harmony Korine's Mister Lonely (2007), and also appeared in the critically acclaimed biopic Milk (2008). In Spanish language film, he starred in Sólo Dios sabe opposite Alice Braga (Only God Knows; 2006), crime thriller Solo quiero caminar (Walking Vengeance; 2008)—for which he was nominated for a Goya Award—and the soccer comedy Rudo y Cursi (2008), one of the highest grossing Mexican films of all time. In the early 2010s, Luna co starred in the Will Ferrell Spanish language comedy Casa de mi Padre (2012) and appeared in the action films Contraband and Elysium. He appeared opposite Katy Perry in her music video for "The One That Got Away;" as of 2022, the music video has nearly 1 billion views on YouTube. He starred in the animated musical comedy The Book of Life (2014) whose soundtrack charted in numerous countries. In 2015, the pilot episode of the Amazon Studios series Casanova, in which Luna stars as Giacomo Casanova. The show was not picked up to series. In August 2015, it was announced that Luna was part of the cast of what was then known as Star Wars: Rogue One. Rogue One: A Star Wars Story premiered in 2016, and his portrayal of Cassian Andor, a captain and intelligence officer of the Rebel Alliance, brought him international attention. He reprised the role in Andor (2022–present), the Disney+ series centered around the character. The show was originally announced in 2018 but production was delayed until November 2020 by the development process and the COVID 19 pandemic. A second and final season began production in Fall 2022 and is expected to have been wrapped in August 2023; the season will be released in 2024. Luna is an executive producer of the series. In 2017, it was announced that he would star in a Scarface remake; however, the film went through multiple rewrites and directorial changes in the following years, losing Luna as the lead in the process. Luna starred as Mexican drug cartel leader Miguel Ángel Félix Gallardo in the Netflix series Narcos: Mexico, which premiered in November 2018. He appeared in the first two seasons of the show. Film roles around this time included ensemble roles in the auteur films If Beale Street Could Talk (2018) and A Rainy Day in New York (2019), and a starring role in the 2020 indie drama Wander Darkly. Luna had a number of voice acting roles in children's animation, including the 2022 box office hit DC League of Super Pets; notably, he is part of every installment of Guillermo del Toro's Tales of Arcadia television franchise: Trollhunters (2016), 3Below (2018), Wizards (2020) and the film Trollhunters: Rise of the Titans (2021).

Өндіруші және режиссер

Жиі серіктесі Гаэль Гарсия Бернал және продюсер Пабло Крузбен бірге Луна 2005 жылы Canana Films продюсерлік компаниясын құрды. Олар бірге Мексиканың көптеген фильмдерін және телешоуларын жасады. Атап айтқанда, олар 2009 жылы Санденс кинофестивалі мен Independent Spirit Awards сыйлығын алған Кари Фукунаганың "Sin nombre" фильмін, 2011 жылы Мексиканың шетелдік тілдегі «Оскар» сыйлығына ұсынылған «Мисс Бала» триллерін және 2015 жылғы «The Chosen Ones» драмасын продюсерлік етті. 2015 жылы Луна мен Круз Латын Америкасы таланттары үшін Gloria брендтік ойын-сауық студиясын іске қосты. Луна мен Гарсия Берналь 2018 жылы Canana-дан кетіп, кейіннен жаңа продюсерлік компания – La Corriente del Golfo-ны құрды. 2020 жылы олар Amazon Studios-пен алғашқы қарау келісіміне қол қойды. 2007 жылы Луна өзінің алғашқы фильмін, мексикалық боксшы Хулио Сесар Чавес туралы деректі фильмді түсірді. Оның алғашқы көркем фильмі, драмалық «Абель» 2010 жылы Санденс кинофестивалінде көрсетіліп, жағымды пікірлер алды. 2012 жылы Луна «Сесар Чавес» тамырлық фильміне режиссерлік етті; фильмде Майкл Пенья Сесар Чавес, Біріккен шаруалар қозғалысының негізін қалаушы, Америка Феррера және Розарио Доусон ойнады. Фильмнің премьерасы 64-ші Берлин халықаралық кинофестивалінде өтті және 2014 жылғы SXSW кинофестивалінде «Үздік көркем фильм» көрермендер сыйлығын алды. Фильмге әртүрлі пікірлер айтылды. Келесі жылы ол «Үйге оралу» (Back Home) деректі сериалын жасап, режиссерлік етті, онда атақты қонақтар өздерінің туған жерлеріне саяхат жасайды. Шоу Fusion TV телеарнасында көрсетілді. Оның келесі көркем фильмі «Мырза Доңыз» (Mr. Pig), сонымен қатар «Sr. Pig» деп те аталады, 2016 жылы Санденс кинофестивалінде көрсетілді. Фильмде Дэни Гловер мен Майя Рудольфтің кейіпкерлері Мексика арқылы жол саяхатына шығады. 2019 жылы Луна мен Гарсия Берналь Хавьер Бардемді конкистадор Эрнан Кортес рөлінде ойнайтын Amazon үшін «Кортес» (Cortes) эпикалық мини-сериалын жасайтындары туралы хабарланды, ол «барлық уақыттағы ең үлкен испан тіліндегі өндіріс» деп сипатталды. 2020 жылы өндіріске екі апта қалғанда, COVID-19 пандемиясы салдарынан өндіріс тоқтатылды. 2020 жылы Луна Amazon Prime Video ток-шоуы «Pan y Circo» құрды, ол оны продюсерлік етті, режиссерлік етті және жүргізді; келесі жылы ол испан тіліндегі бағдарламадағы үздік күндізгі талант үшін күндізгі Эмми сыйлығын алды. Ол өзінің алғашқы сценарийлі телесериалын, сатирикалық драмасын 2021 жылы Netflix-те шығарды. Луна сонымен қатар 2022 жылы көрсетілген «Андор» (Andor) сериалының атқарушы продюсері. 2023 жылы Лунаның өзінің жиі серіктесі және досы Гаэль Гарсия Бернальмен бірге «Жігіттер: Мексика» (The Boys: Mexico) спин-оффына атқарушылық өндіріс және басты рөлге ие болатыны жарияланды.

With frequent collaborator Gael García Bernal and producer Pablo Cruz, Luna created the production company Canana Films in 2005. Together, they have produced dozens of Mexican film and television productions. Notably, they executive produced the 2009 Cary Fukunaga film Sin nombre, which was honored by the Sundance Film Festival and Independent Spirit Awards, the 2011 thriller Miss Bala which was submitted as Mexico’s foreign language Oscar submission, and the 2015 drama The Chosen Ones. In 2015, Luna and Cruz launched the branded entertainment studio Gloria for Latin American talent. Luna and García Bernal departed Canana in 2018, subsequently founding a new production company, La Corriente del Golfo. In 2020, they signed a first look deal with Amazon Studios. In 2007, Luna directed his first film, a documentary about Mexican boxer Julio César Chávez. His first feature film, the dramedy Abel, premiered at the 2010 Sundance Film Festival and received positive reviews. In 2012, Luna directed the biopic Cesar Chávez; the film starred Michael Peña as Cesar Chávez, the founder of the United Farm Workers, America Ferrera, and Rosario Dawson. The film premiered at the 64th Berlin International Film Festival and was awarded an Audience Award for Narrative Feature at the 2014 SXSW Film Festival. The film received mixed reviews. The following year, he created and directed the docu series Back Home, which follows celebrity guests on a journey to their family homelands. The show was broadcast on Fusion TV. His next feature film was Mr. Pig, also known as Sr. Pig, which premiered at the 2016 Sundance Film Festival. The film stars Danny Glover and Maya Rudolph whose characters travel on a road trip through Mexico. It was announced in 2019 that Luna and García Bernal would executive produce an epic miniseries Cortes for Amazon starring Javier Bardem as conquistador Hernán Cortés, then described as "the largest Spanish language production of all time." Two weeks into production in 2020, the production was canceled due to the COVID 19 pandemic. In 2020, Luna created the Amazon Prime Video talk show Pan y Circo, which he produced, directed, and hosts; the following year, he received a Daytime Emmy Award for Outstanding Daytime Talent in a Spanish Language Program. He created his first scripted television series, the satirical drama , which was released on Netflix in 2021. Luna is also an executive producer of his series Andor which premiered in 2022. In 2023, it was announced that Luna is set to executive produce and star in a 'The Boys: Mexico' spinoff alongside his frequent collaborator and friend, Gael García Bernal.

Басқа жұмыстар

Луна, Гарсия Берналь және Елена Фортес бірлесіп Ambulante ұйымын құрды, ол Ambulante деректі фильмдер фестивалі деп те аталады. Бұл ұйымның миссиясы – деректі фильмдерді өзгерістер құралы ретінде пайдалану. 2011 жылы ұйым Латын Америкасы жөніндегі Вашингтон кеңсесінің Адам құқықтары сыйлығына ие болды. 2015 жылдың қаңтар айында Луна олардың туған елдерінен көшіп, АҚШ-та пана іздеген балалардың кездесетін қиындықтары туралы видеоны оқып берді.

Луна 2000-жылдардағы MTV Video Music Awards Latinoamérica шарасын бірнеше рет жүргізді, 2002, 2003 және 2007 жылдары жүргізуші болды; ол 2006 жылғы салтанатта жүлде табыс етті. 2004 жылы ол 18-ші Гойя сыйлығын Каетана Гиллен Куервомен бірге өткізді. Сондай-ақ ол 2005 жылғы MTV Europe Music Awards, Premio Lo Nuestro 2014, 2014 MTV Fandom Awards, 74-ші Алтын глобус сыйлықтары, 2018 жылғы MTV Europe Music Awards, 91-ші «Оскар» сыйлықтары және 74-ші Primetime Emmy Awards шараларында өнер көрсетті. Луна 2008 жылы Санденс кинофестивалінің қазылар алқасының мүшесі болды. 2016 жылы Канн кинофестивалінің «Un Certain Regard» бөлімінің қазылар алқасының мүшесі болды. 2017 жылы ол 67-ші Берлин халықаралық кинофестивалінің халықаралық қазылар алқасының құрамына кірді.

Жеке өмір

Луна 2008 жылдың ақпанында Камила Содиге үйленді; олар 2013 жылдың наурызында ажырасты. Олардың екі баласы бар: Джеронимо (12 тамыз 2008 ж. туған) және Фиона (1 шілде 2010 ж. туған), олар Лунаның анасының құрметіне аталған. Луна Лос-Анджелесте тұрды. 2017 жылдан бері ол отбасымен бірге Мексика қаласында тұрады.

Фильм

Жыл Атауы Рөл Ескертулер 1994 Ámbar Muni Frahabarana 1995 Morena Dos A Trickle of Blood León 1997 Victor 1999 A Sweet Scent of Death Ramón 2000 Before Night Falls Carlos Todo el Poder Esteban 2001 Y tu mamá también Tenoch Iturbide 2002 Frida Alejandro Gonzalez Arias Vampires: Los Muertos Sancho Бронза экран: Голливудтағы латино есімдерінің 100 жылы Өзі 2003 Nicotina Lolo Carambola El Perro Soldados de Salamina Gastón Open Range Button 2004 Dirty Dancing: Havana Nights Javier Suarez The Terminal Enrique Cruz Criminal Rodrigo 2006 Only God Knows Damián Атқарушы продюсер Un mundo maravilloso Reportero en Estocolmo Fade to Black Tommaso Moreno 2007 Mister Lonely Michael Jackson Déficit Атқарушы продюсер Cochochi Атқарушы продюсер El búfalo de la noche Manuel Ко-продюсер Өзі Документалды фильм; режиссер және продюсер 2008 Just Walking Gabriel Атқарушы продюсер Voy a explotar Атқарушы продюсер Milk Jack Lira Rudo y Cursi Beto 2009 Sin nombre Атқарушы продюсер 2010 Abel Режиссер және продюсер 2011 Na Nai'a: Legend of the Dolphins Өзі (еркелейтін дауыс) Документалды фильм Miss Bala Атқарушы продюсер 2012 Contraband Gonzalo Casa de Mi Padre Raul Made in Mexico Өзі Документалды фильм 2013 Paraíso Атқарушы продюсер Elysium Julio 2014 César Chávez Режиссер және продюсер The Book of Life Manolo Sanchez (дауыс) 2015 The Chosen Ones Атқарушы продюсер 2016 Mr. Pig Режиссер және продюсер Salt and Fire Атқарушы продюсер Blood Father Jonah The Bad Batch Jimmy Rogue One: A Star Wars Story Cassian Andor 2017 Flatliners Ray Crow: The Legend Moth (дауыс) Қысқа фильм 2018 If Beale Street Could Talk Pedrocito 2019 Chicuarotes Жеке продюсер Berlin, I Love You Drag Queen A Rainy Day in New York Francisco Vega 2020 Wander Darkly Matteo 2021 Trollhunters: Rise of the Titans Krel Tarron (дауыс) 2022 DC League of Super Pets Chip (дауыс) Белгісіз Kiss of the Spider Woman Valentin Arregui Түсірілімде

Марапаттар

Жыл Қауымдастық Санаты Жұмыс Нәтижесі 1997 Asociacion Mexicana de Criticos de Teatro Ең үздік дебюттік актер (театр)Сатурн сыйлығыФильмдегі ең үздік қосалқы актерЖас таңдауы сыйлығыҒылыми-фантастикалық фильмдегі актер таңдауы2018 Вашингтон (Колумбия округі) аймақтық кино сыншылары қауымдастығыҮздік актерлік ансамбльЕгер Бейл-стрит сөйлесе Сиэтл кино сыншылары қоғамыҮздік актерлік топ2019 Сыншылар таңдауы Телевизиялық сыйлығыДрамалық сериалдағы ең үздік актерNarcos: MexicoПлатино сыйлығыМинисериал немесе телесериалдағы ең үздік актер 2020 Имаген сыйлығыТелевизиядағы ең үздік актер 2021 Күндізгі Эмми сыйлығыИспан тіліндегі бағдарламадағы ең үздік талант Pan y CircoПлатино сыйлығыПлатино құрметті сыйлығы 2022 Пибоди сыйлығыРаздық ойын (Entertainment) Andor 2024 Сыншылар таңдауы Драмалық сериалдағы ең үздік актер сыйлығыАлтын глобус сыйлығыДрамалық телесериалдағы ең үздік актерТелевизия сыншыларының супер сыйлығыЕң үздік ғылыми-фантастикалық/фэнтези сериалPrimetime Emmy сыйлығыҮздік драмалық сериал