Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Келли Барнс бөгеті – АҚШ, Джорджия штатының Стивенс округінде, Токкоа қаласының жанындағы Токкоа өзенінде орналасқан топырақтан жасалған бөгет болатын. 1977 жылғы 6 қарашада ауыр жаңбыр салдарынан бөгет құлап, осыған байланысты болған су тасқыны 39 адамның өмірін қиып, 2,8 миллион долларлық зиян келтірді. Бөгет қайтадан салынған жоқ. Су тасқынынан қаза тапқандардың құрметіне ескерткіш Токкоа Фоллс колледжінің кампусындағы Токкоа Фоллс сарқырамасының төменгі жағында орналасқан.
Kelly Barnes Dam was an earthen embankment dam on Toccoa Creek in Stephens County, Georgia, United States, just outside the city of Toccoa. Heavy rainfall caused it to collapse on November 6, 1977, and the resulting flood killed 39 people and caused $2.8 million in damage. The dam was never rebuilt. A memorial to the dead stands downstream, by Toccoa Falls on the campus of Toccoa Falls College.
Тарих
1899 жылы Э. П. Симпсон Токкоа өзенінде тастан жасалған бөгет салып, сол жылы жұмыс іле бастаған шағын гидроэлектр стансасы үшін су қоймасын құрды. Қазір Токкоа Фоллс колледжінің кампусындағы тарихи орын – Ескі Токкоа Фоллс электр стансасы, Токкоа, Джорджия қаласына 200 кВт қуат өндірді. 1933 жылы электр стансасы Токкоа Фоллс институтына берілді, институт электр қуатының тұрақты көзін дамытуға шешім қабылдады және 1939-1940 жылдары бастапқы тас бөгеттің үстіне топырақтан бөгет салды. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін бөгет тағы да биікке көтеріліп, Барнс көлін – су қоймасын құрды. Бұл өзгерістер Токкоа Фоллс институтын 1957 жылға дейін электр қуатымен қамтамасыз етті, содан кейін электр өндірісі тоқтатылып, көл тек демалыс үшін пайдаланыла бастады.
In 1899, a rock crib dam was built by E. P. Simpson on Toccoa Creek to create a reservoir for a small hydroelectric power plant that began operating that same year. The plant, now a historical site on the Toccoa Falls College campus called the Old Toccoa Falls Power Plant, produced 200 kW for the town of Toccoa, Georgia. The power plant was transferred in 1933 to the Toccoa Falls Institute, which decided to develop a more stable electric power source and built an earthen embankment dam over the original rock crib dam between 1939 and 1940. After World War II, the dam was again raised, creating Barnes Lake, a reservoir. The modifications provided power for Toccoa Falls Institute until 1957, when the power production was stopped, and the lake was thereafter used only for recreation.
Плотинаның ерекшеліктері
Бөгет бірнеше рет модификацияланды, соңында биіктігі 38 фут (12 м), ұзындығы 400 фут (122 м) және қырының ені 20 фут (6 м) болды. Бөгетте екі бақылаусыз топырақтан жасалған су төгілетін арна болды. Басты арнаның ұзындығы 380 фут (116 м), ені және ол құрылыстың сол жағында орналасқан. Су қоймасының деңгейі тым жоғары болған кезде, бөгеттен алыс оң жақтағы ең төменгі нүкте қосымша су төгілетін арна ретінде де пайдаланылуы мүмкін еді. Токкоа сарқырамасынан шамамен 2000 фут (610 м) жоғарыда орналасқан бөгет негізінен қалдық топырақ пен лайдан тұрды. Бөгет лай және тұрақты биотит гнейсі (тас) іргетасында салынған. Бөгеттің ішінде екі тас құрылыс болды. Біреуі төменгі деңгейдегі су төгілетін арна ретінде пайдаланылатын құбырды ұстап тұрды. Екіншісі гидроэлектр станциясының құбырына арналған. Су тасқыны кезінде екеуі де қолданылмады.
The dam was modified several times, ultimately measuring 38 feet (12 m) high, 400 feet (122 m) long and 20 feet (6 m) wide at its crest. The dam had two uncontrolled earthen spillways. The main spillway was 380 feet (116 m) long, wide and located on the left side of the structure. A low point on the right side and away from the dam could also be used as a secondary spillway when the reservoir levels became too high. The embankment dam was located about 2000 feet (610 m) upstream from the Toccoa Falls and mostly consisted of residual soils and silt. The dam sat on a foundation of silt and stable biotite gneiss (rock). Within the dam embankment were two masonry structures. One helped support a pipe that was used as a low level spillway. The other contained a penstock (pipe) for the hydroelectricity power plant. Neither was being used at the time of the flood.
Дамбаның бұзылуы
1977 жылғы 6 қарашада таңғы сағат 1:30-да Келли Барнс бөгеті төрт күн бойы ауыр жаңбырдан кейін құлады: 2 қарашадан 5 қарашаға дейін жаңбыр жауды, оның жартысы 5 қарашаның сағат 18:00-ден түнгі 00:00-ге дейін жауды. Жаңбыр Барнс көлінің суын көбейтті, көл әдетте белгілі бір көлемде су сақтаса, шамамен белгілі бір көлемге дейін жетті. Бөгеттің 200 фут (61 м) бөлігі құлады, нәтижесінде ең жоғары шығынмен су ағыны төменге құйылды. Су тасқынынан 39 адам қаза тапты. Су тасқынынан кейін Джорджияның губернаторы Джордж Бусби дереу тергеуді талап етті, оны АҚШ Геологиялық қызметінің Федералдық тергеу комиссиясы жүргізді. Олардың есебі 1977 жылғы 21 желтоқсанда жарияланды, бірақ құлаудың нақты себептері көрсетілмеді. Тергеушілерде бөгеттің инженерлік жоспары болған жоқ, ал бөгет құрылысы туралы мәліметтер куәгерлердің сөзіне, суреттерге және газет мақалаларына негізделген. Дегенмен, тергеу барысында бірнеше мүмкін немесе ықтимал себептер анықталды. Бөгеттің беткейінің зақымдануы құрылымның әлсіздігіне, әсіресе қатты жаңбыр кезінде әсер еткен болуы мүмкін. Төменгі деңгейдегі су төгу құбылысының құлауы да бұл мәселені ушықтырған болуы мүмкін. 1973 жылғы суретте бөгеттің төменгі жағында 12 фут (4 м), 30 фут (9 м) көшкін болғаны байқалды, бұл бөгеттің құлауына себеп болған немесе оны болжаған болуы мүмкін. Жалпы, бөгеттің өзі нашар күйде болды және жеткілікті жобаға ие емес еді.
On November 6, 1977, at 1:30 am, the Kelly Barnes Dam failed after four days of heavy rain: had fallen from November 2 to 5—half of that between 6 pm and midnight on November 5. The rain swelled Barnes Lake, which normally held of water, to an estimated of water. A total of 200 feet (61 m) of the dam failed, causing a peak of maximum discharge to burst downstream. The flood killed 39 people The cost of the damage was $2.8 million. After the flood, Georgia's Governor George Busbee called for an immediate investigation, which was carried out by a Federal Investigative Board of the United States Geological Survey. Their report was released December 21, 1977, with no specific causes cited for the failure. The investigators had no engineering plans for the dam and records of construction on the dam were based on witnesses, pictures, and newspaper articles. The investigation did, however, cite several possible or probable causes. The failure of the dam's slope may have contributed to weakness in the structure, particularly in the heavy rain. A collapse of the low level spillway could have also exacerbated this problem. A 1973 photo showed a 12 feet (4 m), 30 feet (9 m) slide had occurred on the downstream face of the dam, which may have also contributed or foreshadowed the dam failure. Overall, the dam itself was in poor condition and lacked a sufficient design.