Кіріспе

BTX форма факторы (Balanced Technology eXtended үшін) – бастапқыда 2004 жылдың соңы мен 2005 жылдың басында ескірген ATX форма факторын алмастыру мақсатындағы аналық платалардың форма факторы. Ол 1996 жылғы ATX спецификациясына сәйкес аналық платаларда жаңа технологияларды (көбінесе көп қуат қажет ететін және көп жылу бөлетін) пайдаланудан туындаған мәселелерді шешу үшін әзірленген. ATX және BTX стандарттарын Intel ұсынған. Дегенмен, Intel компаниясы Pentium 4 процессорымен масштабтау және жылу мәселелерін шешкеннен кейін, қуаты төмен процессорларға көшу туралы шешім қабылдағаннан кейін 2006 жылдың қыркүйегінде BTX өнімдерін дамыту тоқтатылды. BTX-ті алғаш рет Gateway Inc, одан кейін Dell және MPC енгізді. Apple компаниясының Mac Pro бірінші буыны да BTX дизайн жүйесінің кейбір элементтерін пайдаланды, бірақ BTX стандартына сәйкес келмей, өзіндік форма факторын қолданды.

Жаңартулар

Төмен профильді – Ұдайы кішірейтіліп жатқан жүйелерге байланысты, биіктік талаптарын сантиметрлерге дейін азайтатын жаңадан жобаланған артқы панель, жүйе интеграторлары мен стойкалық серверлерді немесе блейд-серверлерді пайдаланатын кәсіпорындар үшін пайдалы. Термиялық жобалау – BTX орналасуы ауа ағынының тікелей жолын, азайтылған кедергілермен қамтамасыз етеді, нәтижесінде жалпы салқындату мүмкіндіктері жақсарады. Арнайы CPU желдеткіші қарастырылмаған – оның орнына үлкен 12 см корпустық желдеткіш орнатылған, ол ауаны компьютерден тікелей сыртқа тартады және ауа арнасы арқылы CPU-ны салқындатады. BTX-тің тағы бір ерекшелігі – негізгі платаның сол жағында тік орнатылуы. Бұл графикалық картаның жылу бөлігі немесе желдеткішінің көршілес кеңейту картасына емес, жоғары қарай бағытталуына себеп болады. Құрылымдық жобалау – BTX стандарты жабдықты орнату нүктелерінің орналасуын өзгертеді, соның арқасында негізгі компоненттер арасындағы кешігу азаяды, сондай-ақ жылу бөлігіштер, конденсаторлар және электрлік және термиялық реттеумен айналысатын басқа компоненттердің негізгі платаға түсіретін физикалық жүктемесі де азаяды. Мысалы, Northbridge және Southbridge чиптері бір-біріне жақын орналасқан және CPU, RAM және кеңейту порттары (PS/2, USB, LPT және т.б.) сияқты аппаратты басқарады.

picoBTX

Pico BTX – BTX стандартын кішірейтуге арналған негізгі платаның форма факторы. Pico BTX негізгі платаларының өлшемдері – Бұл қазіргі «микро» өлшемді негізгі платалардан кішірек, сондықтан «пико» деп аталады. Бұл аналық платалар BTX желісінің басқа өлшемдерімен ортақ жоғарғы бөлігін бөліседі, бірақ жарты биіктіктегі немесе көтерілген карталарға арналған бір немесе екі кеңейту слотын ғана қолдайды. Басқа кіші BTX өлшемдері: microBTX – және nano BTX – Спецификация Жылы Аналық платаның өлшемдері Кеңейту тесіктері BTX 2004 10.5 × 12.8 дюйм (266.70 × 325.12 мм) 7 microBTX 10.5 × 10.4 дюйм (266.70 × 264.16 мм) 4 nanoBTX 10.5 × 8.8 дюйм (266.70 × 223.52 мм) 2 picoBTX 10.5 × 8.0 дюйм (266.70 × 203.20 мм) 1 Ресми спецификацияда «Термиялық модуль» деп аталатын және процессорға бекітілетін жылу бөлгіші енді тек аналық платаға ғана емес, сонымен қатар корпусқа бекітіледі, осылайша механикалық соққы кезінде оның массасының инерциялық жүктемесі аналық платаға зақым келтірмейді. Жылу бөлгіші мен шасси арасындағы құрылымдық байланыс – бір-бірінен 4.4 × 2.275 дюйм (55.79 × 111.76 мм) қашықтықта орналасқан 4 бекіту тесігі арқылы анықталады. Бұл бекіту құралының белгілі бір қаттылығы болуы керек болғандықтан, спецификацияда «Қолдау және бекіту модулі (SRM)» деп аталады.

Қабылдау

BTX форма факторы ATX және оған байланысты стандарттардан жақсартылған болса да, кеңінен қолданылмады. Осының салдарынан BTX-ке үйлесімді компоненттердің қолжетімділігі мен түрлері шектеулі. BTX-тің маңызды нарықтарда танымал болмауының бір себебі – аз қуатты қажет ететін және аз қыздыратын энергия үнемдейтін компоненттердің (процессорлар, чипсеттер және бейнекарталар) пайда болуы. Бұл BTX-тің екі негізгі артықшылығын жойды. Тағы бір себеп – жабдық өндірушілердің (OEM) жеткіліксіз қолдауы болды. Алғашқыда Gateway және Dell компаниялары ғана жаңа форматтағы компьютерлер ұсынды, кейін HP және Fujitsu Siemens (қазір Fujitsu) де BTX негізіндегі бірнеше компьютерлерді ұсынды. Басқа көптеген өндірушілер ATX стандартын ұстанды, тіпті кейбір өнімдері үшін BTX-ті қабылдағандар да өз машиналарының басым бөлігін ATX форма факторымен жасауды жалғастырды.

Құжаттамалық

FormFactors.org, Intel-дің демеушілігімен құрылған, әртүрлі форма факторларын іске асыруға қатысты деректер мен құралдарды сақтауға арналған веб-сайт. Теңгерімделген технология кеңейтілген (BTX) шасси жобалау нұсқаулықтары 1.1
Теңгерімделген технология кеңейтілген (BTX) интерфейсінің сипаттамасы 1.0b нұсқасы
Теңгерімделген технология кеңейтілген (BTX) интерфейсінің қателіктері A 1.0 нұсқасы
Теңгерімделген технология кеңейтілген (BTX) жүйелік жобалау нұсқаулығы 1.1
Теңгерімделген технология кеңейтілген (BTX) ойын-сауық ПК жағдайы бойынша зерттеу 1.0 нұсқасы