Кіріспе

Кройдондағы сауда орталығы, Англия.

Сауда орталығы ашылғаннан бері Кройдонмен тығыз байланысты. 2013 жылы Hammerson және Westfield Group бірлесіп сауда орталығын қайта жаңарту және оны көршілес Centrale сауда орталығымен біріктіру үшін ортақ кәсіпорын құрды. Ұзақ жылдарға созылған кешігулерден кейін, жұмыстар 2020 жылы басталуы күтілді, алайда 2019 жылдың ақпан айында Brexit және көшедегі саудадағы құрылымдық өзгерістерге байланысты жобаның болашағы қайта қарастырылды. Сауда орталығын Hammerson Leasing басқарады. 2023 жылы Unibail Rodamco Westfield Whitgift сауда орталығының және жақын орналасқан Centrale сауда орталығының толық иелігіне ие болды.

Өмірбаян

Орталықтың атауы Джон Уитгифттен, Кентберридің бұрынғы архиепископынан алынған, ол жақын жердегі Кройдон соборында жерленген. Орталыққа тиесілі жер Whitgift Foundation-ға қарасты, ол Англия мен Уэльсте тіркелген қайырымдылық қоры. Құрылған алғашқы 20 жылында Уитгифт орталығының жабық шатыры болмады және ол ашық ауада орналасқан. 1968 жылдың 17 қазанында алғашқы дүкен – Boots ашылды, ал орталықтың ресми ашылуы 1970 жылдың қазанында Кент герцогинясының қатысуымен болды.

Құрылымы

Сауда орталығы үш қабатты. Жоғарғы екі қабаты сауда үшін арналған, ал жертөледе барлық сауда бөлімдеріне көлікпен баруға мүмкіндік бар, сондай-ақ қызметтік жолдар желісі де бар. Орталық қазір жабық тұрған Allders универмагымен іргелес орналасқан, ол орталыққа кең беткейін ұсынады. Офистік ғимараттар сауда орталығынан жоғары көтерілген бес мұнарадан тұрады. Кройдон орталығындағы тағы бір ірі сауда орталығы – North End көшесінің ар жағында орналасқан Hammerson компаниясына тиесілі Centrale. Екі орталық та бірлесіп таныстырылады.

Қайта дамыту

Croydon Vision 2020 аясында орталықты дамыту және кеңейту жоспарлары жалға алушы және жер иесі Howard Holdings компаниясымен ресми бекітілді, осы мақсатта жоспарлау өтінімі ұсынылды. Құрылыстың 2009 жылы басталып, 2014 жылы аяқталуы тиіс еді, мұны негізгі мердігер болған Geddes Architects уәделеген. 2010 жылы Howard Holdings компаниясы банкротқа ұшырады. Олардың жалға беру компаниясының 75%-ы мен орталықты басқару құқығы қазір Royal London Asset Management және Irish Bank Resolution Corporation атынан олардың әкімшілері арқылы жүзеге асырылуда. 2011 жылдың ортасында қайта құруға екі компания шақырылды: Австралиялық Westfield Group және Ұлыбритания-Франциялық Hammerson. Whitgift Foundation, Westfield компаниясымен 1 миллиард фунт стерлингтік қайта құру жобасы бойынша міндетті келісімге келді. Дегенмен, RLAM/IBRC Hammerson компаниясын артық көріп, 2012 жылдың сәуірінде Hammerson жеңімпаз деп жарияланды, осыған байланысты балама келісімге қол жеткізілді. RLAM/IBRC жалға алынған компанияның 75%-ына ие болғанымен, Whitgift Foundation – еркін иеленушінің келісімі болмаса, ешқандай даму мүмкін емес еді. 2012 жылдың ортасында бірлескен жалға алушылар екі қарсыластың жобаларын қоғамдық талқылауға ұсынуға келісті. Жеңімпазға қайта құру шарттарымен ұзақ мерзімді жалға беру құқығы берілді. 2013 жылдың қаңтар айында Hammerson және Westfield сауда орталығын қайта дамыту үшін бірлескен кәсіпорын құрды. Бірлескен кәсіпорын компаниясы Royal London компаниясымен Hammerson-ның шартты сатып алу келісімі аяқталғаннан кейін Whitgift Centre-дің 25%-ын сатып алады. Жаңа келісімге сәйкес, олар Кройдонның екі ірі сауда орталығын – Whitgift Centre және Centrale-ді қайта құруды және біріктіруді жоспарлап отыр. Шамамен 200 000 м² аумақты құрайтын көп мақсатты жобада сауда, ойын-сауық және тұрғын үйлер орналасады, сонымен қатар қонақүйлер мен кеңселерді салу мүмкіндігі де қарастырылған. Кейіннен жоспарлар өзгертілді; 2016 жылы жұмыстардың басталу мерзімі 2017 жылға, ал аяқталуы 2020 жылға жоспарланған. Бұл мерзімдер кейіннен қайта қарастырылып, 2017 жылы жоспарлауға қатысты шешім қабылданды, құрылыс 2018 жылы басталуы тиіс еді, бірақ кейін 2019 жылдың қыркүйегіне шегерілді. Дүкен иелері мен қала басшылары қайта құрудың қашан басталатынын білмеді. Whitgift-тің болашағына қатысты кешігулер мен белгісіздік орталыққа келушілер азаюына және бірқатар саудагерлердің кетуіне әкелді. Пандемиядан кейін де жағдай өзгерген жоқ. 2023 жылы Unibail Rodamco Westfield компаниясы Whitgift және Centrale сауда орталықтарының толық меншігін иеленді.