Ирланд-британдық философ және жазушы Айрис Мердок (1919-1999) өмірі мен шығармалары. Жамандық, жағымдылық, мораль тақырыбындағы романдары, «Теңіз, теңіз» кітабы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ирландияда туған британдық жазушы және философ (1919–1999)
Irish born British writer and philosopher (1919–1999)
Дэм Жан Айрис Мюрдок (15 шілде 1919 – 8 ақпан 1999) – ирланд және британдық романист және философ. Мюрдок жақсылық пен жамандық, сексуалдық қатынастар, мораль және бейсаналықтың күші туралы романдарымен әйгілі. Оның алғашқы жарияланған романы «Under the Net» (1954) 1998 жылы Modern Library-дің 20 ғасырдың ең үздік 100 ағылшын тіліндегі романдарының бірі деп таңдалды. 1978 жылғы «Теңіз, теңіз» романы Букер сыйлығын жеңіп алды. 1987 жылы Елизавета II оны әдебиетке қосқан үлесі үшін Дама титулына ие етті. 2008 жылы «The Times» газеті Мюрдокты «1945 жылдан бергі ең ұлы 50 британдық жазушысының» тізімінде он екінші орынға қойды. Оның басқа кітаптары: «Қоңырау» (1958), «Кесілген бас» (1961), «Ресми емес раушан гүлі» (1962), «Қызыл және жасыл» (1965), «Жақсы және ізгі» (1968), «Қара ханзада» (1973), «Генри мен Като» (1976), «Философтың шәкірті» (1983), «Жақсы шәкірт» (1985), «Кітап және бауырластық» (1987), «Планетаға хабарлама» (1989) және «Жасыл рыцарь» (1993). Философ ретінде Мюрдоктың ең танымал еңбегі – «Жақсылықтың үстемдігі» (1970). Ол әдеби сыншы және жазушы Джон Бейлиге өмірінің соңына дейін, 43 жыл бойы үйленген.
Dame Jean Iris Murdoch ('/m//ɜr//d//ɒ//k/ MURdok; 15 July 1919 – 8 February 1999) was an Irish and British novelist and philosopher. Murdoch is best known for her novels about good and evil, sexual relationships, morality, and the power of the unconscious. Her first published novel, Under the Net (1954), was selected in 1998 as one of Modern Library's 100 best English language novels of the 20th century. Her 1978 novel The Sea, The Sea won the Booker Prize. In 1987, she was made a Dame by Queen Elizabeth II for services to literature. In 2008, The Times ranked Murdoch twelfth on a list of "The 50 greatest British writers since 1945". Her other books include The Bell (1958), A Severed Head (1961), An Unofficial Rose (1962), The Red and the Green (1965), The Nice and the Good (1968), The Black Prince (1973), Henry and Cato (1976), The Philosopher's Pupil (1983), The Good Apprentice (1985), The Book and the Brotherhood (1987), The Message to the Planet (1989), and The Green Knight (1993). As a philosopher, Murdoch's best known work is The Sovereignty of Good (1970). She was married for 43 years, until her death, to the literary critic and author John Bayley.
Өмір
Мердок Ирландияның Дублин қаласындағы Фибсборо ауданында, Айрин Элис (құрметті аты Ричардсон, 1899–1985) және Уилс Джон Хьюз Мердоктың қызы ретінде дүниеге келді. Оның әкесі мемлекеттік қызметкер болған, көбінесе Пресвитериан дініндегі қой шаруашылығымен айналысқан отбасыдан шыққан. 1915 жылы ол король Эдуардтың атты әскеріне қатарына қосылып, Бірінші дүниежүзілік соғыста Францияда қызмет етті, содан кейін екінші лейтенант болып тағайындалды. Оның анасы Айрис туғанға дейін әнші болу үшін оқыған, Дублиндегі Ирландия шіркеуінің орта тапқа жататын отбасынан шыққан. Айрис Мердоктың ата-анасы алғаш рет оның әкесі демалыста болған кезде Дублинде кездесіп, 1918 жылы үйленді. Айрис олардың жалғыз баласы еді. Ол бірнеше апталық болғанда отбасы Лондонға көшіп келді, онда оның әкесі Денсаулық сақтау министрлігіне екінші сыныпты кеңсе қызметкері болып орналасты. Ол ирланд математигі Брайан Мердоктың екінші туысы болды. 1925 жылы Фробель үлгілік мектебінде білім алды, ал 1932 жылдан 1938 жылға дейін Бристольдегі Бадминтон мектебінде пансионда оқыды. 1938 жылы ол Оксфордтағы Сомервилл колледжіне ағылшын тілін оқуға түсті, бірақ кейін классика, ежелгі тарих және философияны біріктіретін «Ұлылар» курсына ауысты. Оксфордта Дональд М. Маккинноннан философияны оқыды және Эдуард Френкельдің «Агамемнон» тақырыбындағы семинарларына қатысты. Оксфордты бітіргеннен кейін ол Лондонға HM қазынашылығында жұмыс істеді. 1944 жылдың маусым айында ол қазынашылықтан кетіп, UNRRA ұйымында жұмыс істеді. Бастапқыда ол агенттіктің Еуропалық аймақтық кеңсесінде Лондон қаласында орналасты. 1945 жылы ол алдымен Брюссельге, содан кейін Инсбрукқа, соңында Австрияның Грац қаласына ауыстырылды, онда ол қашқын лагерінде жұмыс істеді. 1946 жылы ол UNRRA ұйымынан кетіп қалды. 1948 жылы Оксфордтағы Сент-Энн колледжінің мүшесі болды, онда ол 1963 жылға дейін философиядан сабақ берді. 1963 жылдан 1967 жылға дейін Корольдік өнер колледжінің жалпы білім беру бөлімінде аптасына бір күн сабақ берді. Оның жазушы Бриджит Брофимен ұзақ және құйынды махаббат қарым-қатынасы болды. Айрис Мердоктың «Тордың астында» атты алғашқы романы 1954 жылы жарық көрді. Ол бұған дейін философия бойынша мақалалар жариялаған, сондай-ақ Жан-Поль Сартр туралы ағылшын тілінде жарық көрген алғашқы монографияның авторы болды. Одан кейін ол тағы 25 роман, философиялық еңбектер, сондай-ақ поэзия мен драма туындыларын жазды. 1976 жылы ол Британ империясы орденінің командирі, ал 1987 жылы Британ империясы орденінің даме-командирі атанды. Ол, сонымен қатар, Бат университетінен (DLitt, 1983), Кембридж университетінен (1993) және Кингстон университетінен (1994) құрметті доктор дәрежесін алды. 1982 жылы ол Америка өнер және ғылым академиясының шетелдік құрметті мүшесі болып сайланды. Ол 1989 жылдан қайтыс болғанға дейін күйеуімен бірге тұрған 30 Чарлбери-роудтағы үйіне Оксфордширдің көк тақтасы орнатылды. Оның соңғы романы «Джексонның дилеммасы» 1995 жылы жарық көрді. Айрис Мердокқа 1997 жылы Альцгеймер ауруы диагнозы қойылды және ол 1999 жылы Оксфордта қайтыс болды. 2019 жылы Дублин қалалық кеңесі мен Ирландия почта қызметі Мердоктың туғанына 100 жыл толуын атап өтіп, оның туған жерінде ескерткіш тақта мен почта маркасын ашты.
Murdoch was born in Phibsborough, Dublin, Ireland, the daughter of Irene Alice (née Richardson, 1899–1985) and Wills John Hughes Murdoch. Her father, a civil servant, came from a mainly Presbyterian sheep farming family from Hillhall, County Down. In 1915, he enlisted as a soldier in King Edward's Horse and served in France during the First World War before being commissioned as a Second lieutenant. Her mother had trained as a singer before Iris was born, and was from a middle class Church of Ireland family in Dublin. Iris Murdoch's parents first met in Dublin when her father was on leave and were married in 1918. Iris was the couple's only child. When she was a few weeks old the family moved to London, where her father had joined the Ministry of Health as a second class clerk. She was a second cousin of the Irish mathematician Brian Murdoch. and educated in progressive independent schools, entering the Froebel Demonstration School in 1925 and attending Badminton School in Bristol as a boarder from 1932 to 1938. In 1938, she went up to Somerville College, Oxford, with the intention of studying English, but switched to "Greats", a course of study combining classics, ancient history, and philosophy. At Oxford she studied philosophy with Donald M. MacKinnon and attended Eduard Fraenkel's seminars on Agamemnon. After leaving Oxford she went to work in London for HM Treasury. In June 1944, she left the Treasury and went to work for the UNRRA. At first she was stationed in London at the agency's European Regional Office. In 1945, she was transferred first to Brussels, then to Innsbruck, and finally to Graz, Austria, where she worked in a refugee camp. She left the UNRRA in 1946. In 1948 she became a fellow of St Anne's College, Oxford, where she taught philosophy until 1963. From 1963 to 1967, she taught one day a week in the General Studies department at the Royal College of Art. Notably she had a long and turbulent love relationship with writer Brigid Brophy. Iris Murdoch's first novel, Under the Net, was published in 1954. She had previously published essays on philosophy, and the first monograph about Jean Paul Sartre published in English. She went on to produce 25 more novels and additional works of philosophy, as well as poetry and drama. In 1976 she was named a Commander of the Order of the British Empire and in 1987 was made a Dame Commander of the Order of the British Empire. the University of Bath (DLitt, 1983), University of Cambridge (1993) and Kingston University (1994), among others. She was elected a Foreign Honorary Member of the American Academy of Arts and Sciences in 1982. The house at 30 Charlbury Road where she lived with her husband from 1989 to her death has an Oxfordshire blue plaque. Her last novel, Jackson's Dilemma, was published in 1995. Iris Murdoch was diagnosed with Alzheimer's disease in 1997 and died in 1999 in Oxford. Dublin City Council and the Irish postal service marked the centenary of Murdoch's birth in 2019 by unveiling a commemorative plaque and postage stamp at her birthplace.
Философия
Біршама уақыт бойы Мёрдоктың философ ретіндегі ықпалы мен жетістіктері оның романист ретіндегі табысымен қабылдана қоймады, бірақ соңғы зерттеулер оған соғыстан кейінгі ағылшын-американ философиясында маңызды рөл берді, әсіресе моральдық философиядағы ерекше көрегендігі және Аристотель мен Платонды қайта қарауы үшін. Марта Нуссбаум Мёрдоктың моральдық философия ғылымына «өзгерте әсерін» дәлелдеді, себебі ол талдауын бұрынғы басымдыққа ие болған ерік пен таңдау мәселелеріне емес, назарға (адамдар бір-бірін қалай көруге және түсінуге үйренеді) және сезімдік тәжірибеге (өмірдің сезімтал «заттылығы» моральдық сезімталдықты қалай қалыптастырады) бұрды. Джастин Броакс Мёрдоктың философиялық еңбектерін жақында зерттеу барысында оның моральдық философиясының бірнеше ерекшеліктерін атап көрсетті, соның ішінде «моральдық реализм немесе «натурализм», кішіпейілділік немесе жомарттық сияқты қасиеттерді әлемге қабылдауға мүмкіндік беру; ғылымға қарсылық; Хьюмдық моральдық психологияны қабылдамау; белгілі бір «жекелендірушілік»; ізгілікке ерекше назар аудару; және моральдық қабылдау метафорасына немесе моральдық фактілерді «көруге» баса назар аудару». Мұның себептері белгісіз, бірақ шотландтық әдеби сыншы Г. С. Фрейзер 1940-шы жылдардың соңында Мёрдоктың назарын аударған философтардың Т. Х. Грин, Ф. Х. Брэдли және Бернард Босанке сияқты Виктория дәуірінің соңғы британдық идеалистері болғанын атап өтті. Броакс сондай-ақ Мёрдоктың философия ғылымына әсері кейде тікелей болмағанын, өйткені ол оның замандастарына да, келесі буын философтарға да, әсіресе Элизабет Анскомб, Филиппа Фут, Джон Макдауэлл және Бернард Уильямсқа әсер еткенін атап өтті. Ол Анскомбқа өзінің бұрынғы романдарының көшірмелерін жіберді, бірақ Анскомбтың жазуларында мұның ешқайсысы көрінбейді. Оның философиялық жұмысына Симон Вейл (одан ол «назар» ұғымын қабылдады) және Платон әсер етті, оның туын астында ол күресті деп мәлімдеді. Платонды қайта жандандыру арқылы ол Жақсылықтың нақтылығына күш береді және моральдық өмірді иллюзиядан шындыққа қарайғы саяхат ретінде сезінуге мүмкіндік береді. Осы тұрғыдан қарағанда, Мёрдоктың еңбегі Кант, Сартр және Витгенштейннің («ерте» және «кейінгі») сынға алуын ұсынады. Оның ең маңызды мысалы, «Жақсылықтың билігі» кітабында кездеседі, ол бізден (Нуссбаумның қысқаша баяндамасында) «қарындасы Д-ні жек көретін қарындасы М-ді көзге елестетуді сұрайды. M D-ні қарапайым, арзан, төмен деп санайды. M өзін-өзі бақылайтын ағылшын әйел болғандықтан, ол (Мердок осылай деп белгілейді) әрқашан мінсіз мейірімділікпен өтеді және оның нағыз көзқарасының ешқандай белгісі көрінбейді. Бірақ ол өзінің сезімдері мен ойлары лайықсыз екенін, сондай-ақ қызғаныш пен ұлына асығуға деген қатты құштарлықтан туындағанын түсінеді. Сондықтан ол өзіне моральдық міндет қояды: ол Д-ға деген көзқарасын өзгертеді, оны толығырақ, өзімшілдікпен бұзылмаған етіп жасайды. Ол өзіне көріс жаттығуларын береді: ол «қалың» деп айтуға бейім болса, ол «жанды» деп айтады және көреді. Ол «жалпы» деп айтуға бейім болса, ол «жаңа және таза» деп айтады және көреді. Уақыт өте келе жаңа бейнелер ескі бейнелерді ығыстырады. Ақырында М-ге өз әрекеттерін бақылауға тырысудың қажеті болмайды: олар D-ні көруге келген жолдан табиғи түрде ағып өтеді». Мысалдың мақсаты, Оксфордтағы замандастарының, соның ішінде Р. М. Хэр және Стюарт Хампширдің, моральдық әрекет үшін «ішкі» өмірдің маңыздылығын көрсетуге бағытталған. Басқаны дұрыс көру қызғанышпен күресуге байланысты, ал әлем туралы жаңа білімдерді ашу ішкі жұмысты қажет етеді.
For some time, Murdoch's influence and achievements as a philosopher were eclipsed by her success as a novelist, but recent appraisals have increasingly accorded her a substantial role in postwar Anglo American philosophy, particularly for her unfashionably prescient work in moral philosophy and her reinterpretation of Aristotle and Plato. Martha Nussbaum has argued for Murdoch's "transformative impact on the discipline" of moral philosophy because she directed her analysis not at the once dominant matters of will and choice, but at those of attention (how people learn to see and conceive of one another) and phenomenal experience (how the sensory "thinginess" of life shapes moral sensibility). In a recent survey of Murdoch's philosophical work, Justin Broackes points to several distinctive features of Murdoch's moral philosophy, including a "moral realism or 'naturalism', allowing into the world cases of such properties as humility or generosity; an anti‐scientism; a rejection of Humean moral psychology; a sort of 'particularism'; special attention to the virtues; and emphasis on the metaphor of moral perception or 'seeing' moral facts." The reasons for this are unclear, but the Scottish literary critic, G. S. Fraser notes that, in the late 1940s, the philosophers who were then occupying Murdoch's attention were late Victorian British idealists, such as T. H. Green, F. H. Bradley, and Bernard Bosanquet. Broackes also notes that Murdoch's influence on the discipline of philosophy was sometimes indirect, since it impacted both her contemporaries and the following generation of philosophers, particularly Elizabeth Anscombe, Philippa Foot, John McDowell, and Bernard Williams. She sent copies of her earlier novels to Anscombe, but there is nothing in Anscombe's writing which reflects any of these. Her philosophical work was influenced by Simone Weil (from whom she borrows the concept of 'attention'), and by Plato, under whose banner she claimed to fight. In re animating Plato, she gives force to the reality of the Good, and to a sense of the moral life as a pilgrimage from illusion to reality. From this perspective, Murdoch's work offers perceptive criticism of Kant, Sartre and Wittgenstein ('early' and 'late'). Her most central parable, which appears in The Sovereignty of Good, asks us (in Nussbaum's succinct account), "to imagine a mother in law, M, who has contempt for D, her daughter in law. M sees D as common, cheap, low. Since M is a self controlled Englishwoman, she behaves (so Murdoch stipulates) with perfect graciousness all the while, and no hint of her real view surfaces in her acts. But she realises, too, that her feelings and thoughts are unworthy, and likely to be generated by jealousy and an excessively keen desire to hang on to her son. So she sets herself a moral task: she will change her view of D, making it more accurate, less marred by selfishness. She gives herself exercises in vision: where she is inclined to say 'coarse,' she will say, and see, 'spontaneous.' Where she is inclined to say 'common,' she will say, and see, 'fresh and naive.' As time goes on, the new images supplant the old. Eventually M does not have to make such an effort to control her actions: they flow naturally from the way she has come to see D." The parable is partly meant to show (against Oxford contemporaries including R. M. Hare and Stuart Hampshire) the importance of the "inner" life to moral action. Seeing another correctly can depend on overcoming jealousy, and discoveries about the world involve inner work.
Көркем әдебиет
Оның романдары, адамдардың ішкі өміріне назар аударуы мен жомарттығында, Шекспирге деген шексіз сүйіспеншілігін көрсетуден бөлек, Достоевский, Толстой, Джордж Элиот және Пруст сияқты романистердің дәстүрін жалғастырады. Дегенмен, оның жетістіктерінде зор әртүрлілік бар, ал 1973 жылғы «Қара ханзаданың» бай қабатты құрылымы мен тартымды реалистік комедиялық қиялы 1954 жылғы ерте комедиялық туындысы «Тордың астында» немесе 1963 жылғы «Бірыңғай мүйізді» романынан мүлдем өзгеше. «Бірыңғай мүйіздіні» күрделі готикалық роман, готикалық безендірілген роман немесе готикалық жазу стилінің пародиязы ретінде оқуға болады. «Қара ханзада» үшін Мёрдок Джеймс Тейт Блэк естелік жүлдесіне ие болды. Бұл роман эротикалық құштарлықты зерттейді. Оның романдары айқын ерекшеленеді, стилі дамығанмен, тақырыптар қайталанып тұрады. Оның романдары көбінесе моральдық дилеммаларға тап болған жоғарғы орта тапқа жататын еркек зиялылар, гомосексуал кейіпкерлер, босқындар, сенім дағдарысына ұшыраған англо-католиктер, мейірімді үй жануарлары, ерекше «білуші» балалар және кейде басқа кейіпкерлерге өз еркімен бағындыратын күшті және тіпті зұлым еркек «баяншы» бейнесін көрсетеді. Мёрдоктың бұл кейіпкері Нобель сыйлығының лауреаты Элиас Канеттиге ұқсас деп айтылады. 1997 жылы Пол Хулла мен Йозо Муроя редакциялаған оның поэзиялық туындыларының ресми жинағы «Айрис Мёрдоктың өлеңдері» жарық көрді. Оның бірнеше туындылары экранда бейімделді, соның ішінде «Жасырын гүл» және «Қоңырау» романдары британдық телесериалда көрсетілді. Дж. Б. Пристлидің 1961 жылғы «Кесілген бас» романының драмалық қойылымында Ян Холм мен Ричард Аттенборо түсті. 1997 жылы ол ағылшын ПЕН клубынан «Әдебиетке өмір бойы қызмет еткені үшін» Алтын ПЕН сыйлығымен марапатталды. Гарольд Блум 1986 жылы «Жақсы шәкірт» романына жазған шолуында «басқа ешбір қазіргі британдық романистің» оның «дәрежесіне» жете алмайтынын жазды. А. С. Байатт оны «үлкен философиялық романист» деп атады. Джеймс Вуд «Қылым қалай жұмыс істейді» еңбегінде былай деп жазды: «Ол әдеби және философиялық сын-тексеруде еркін және тәуелсіз кейіпкерлерді жасау – ұлы романистің белгісі екенін қайта-қайта баса айтады; бірақ оның кейіпкерлері ешқашан осы еркіндікке ие емес». Ол кейбір авторлардың, «Толстой, Троллоп, Бальзак және Диккенс сияқты» өздері таңдаған адамдар туралы жазғанын, ал басқалары, мысалы «Джеймс, Флоберт, Лоуренс, Вулф» өзін-өзіне көбірек қызығушылық танытатынын атап өтті. Вуд Мёрдокты «көңілді» деп сипаттады, өйткені ол өмір бойы соңғы санатта жазды, ал өзін біріншісіне орналастыруға тырысты.
Her novels, in their attention and generosity to the inner lives of individuals, follow the tradition of novelists like Dostoyevsky, Tolstoy, George Eliot, and Proust, besides showing an abiding love of Shakespeare. There is however great variety in her achievement, and the richly layered structure and compelling realistic comic imagination of The Black Prince (1973) is very different from the early comic work Under the Net (1954) or The Unicorn (1963). The Unicorn can be read as a sophisticated Gothic romance, or as a novel with Gothic trappings, or perhaps as a parody of the Gothic mode of writing. The Black Prince, for which Murdoch won the James Tait Black Memorial Prize, is a study of erotic obsession, and the text becomes more complicated, suggesting multiple interpretations, when subordinate characters contradict the narrator and the mysterious "editor" of the book in a series of afterwords. Though her novels differ markedly, and her style developed, themes recur. Her novels often include upper middle class male intellectuals caught in moral dilemmas, gay characters, refugees, Anglo Catholics with crises of faith, empathetic pets, curiously "knowing" children and sometimes a powerful and almost demonic male "enchanter" who imposes his will on the other characters—a type of man Murdoch is said to have modelled on her lover, the Nobel laureate Elias Canetti. An authorised collection of her poetic writings, Poems by Iris Murdoch, appeared in 1997, edited by Paul Hullah and Yozo Muroya. Several of her works have been adapted for the screen, including the British television series of her novels An Unofficial Rose and The Bell. J. B. Priestley's dramatisation of her 1961 novel A Severed Head starred Ian Holm and Richard Attenborough. In 1997, she was awarded the Golden PEN Award by English PEN for "a Lifetime's Distinguished Service to Literature". Harold Bloom wrote in his 1986 review of The Good Apprentice that "no other contemporary British novelist" seemed of her "eminence". A. S. Byatt called her "a great philosophical novelist". James Wood wrote in How Fiction Works: "In her literary and philosophical criticism, she again and again stresses that the creation of free and independent characters is the mark of a great novelist; yet her own characters never have this freedom." He stressed that some authors, "like Tolstoy, Trollope, Balzac and Dickens", wrote about people different from themselves by choice, whereas others, such as "James, Flaubert, Lawrence, Woolf", have more interest in the self. Wood called Murdoch "poignant", because she spent her whole life in writing in the latter category, while she struggled to fit herself into the former.
Саяси көзқарастар
Мердок 1946 жылы АҚШ-тағы Вассар колледжінде оқуға стипендия алды, бірақ Оксфордта оқып жүрген кезінде 1938 жылы Ұлыбритания Коммунистік партиясына қосылғандықтан виза берілмеді. Ол 1942 жылы партиядан шығып, Қаржы министрлігінде жұмыс істеді, бірақ бірнеше жыл бойы коммунизмге симпатия танытты. Кейінірек АҚШ-қа баруға рұқсат алды, бірақ әрқашан Коммунистік партия мүшелері мен бұрынғы мүшелеріне елге кіруге тыйым салатын МакКарран заңының ережелерінен бас тартуға рұқсат алу керек болды. 1990 жылы "Paris Review" журналына берген сұхбатында ол Коммунистік партияға мүше болғандықтан, марксизмнің "құрылған түрінде қаншалықты күшті және қорқынышты екенін" көргенін айтты. Коммунистік партияға мүше болудан басқа, Мердоктың саяси өміріндегі сезімтал мәселе – оның ирландтық тегі, ол көп қызығушылық тудырады. Мұның бір себебі, Мердоктың туған жері де, әке-шешесінің тегі де ирландтық болғанымен, осы тектен күтілетін саяси көзқарастардың толық жиынтығын көрсетпегендігі. "Кімнің ирландтық екенін анықтау туралы ешкім келіспейді. Айрис қазір Белфастағы туыстары өздерін ирланд емес, британдық деп атайды [бірақ] екі ата-анасы да Ирландияда өскен, ал Солтүстік және Оңтүстік Ирландияда үш ғасырлық тарихы бар, сондықтан Айрис өзін ирланд деп атауға көптеген Солтүстік американдықтардың американдық деп атау құқығымен тең құқылы."
Murdoch won a scholarship to study at Vassar College in the US in 1946, but was refused a visa because she had joined the Communist Party of Great Britain in 1938, while a student at Oxford. She left the party in 1942, when she went to work at the Treasury, but remained sympathetic to communism for several years. In later years she was allowed to visit the United States, but always had to obtain a waiver from the provisions of the McCarran Act, which barred Communist Party members and former members from entering the country. In a 1990 Paris Review interview, she said that her membership of the Communist Party had made her see "how strong and how awful it [Marxism] is, certainly in its organized form". Aside from her Communist Party membership, her Irish heritage is the sensitive aspect of Murdoch's political life that seems to attract interest. Part of the interest revolves around the fact that, although Irish by both birth and traced descent on both sides, Murdoch did not display the full set of political opinions that are sometimes assumed to go with this origin: "No one ever agrees about who is entitled to lay claim to Irishness. Iris's Belfast cousins today call themselves British, not Irish [but] with both parents brought up in Ireland, and an ancestry within Ireland both North and South going back three centuries, Iris has as valid a claim to call herself Irish as most North Americans have to call themselves American".
Өмірбаяндар мен естеліктер
Питер Дж. Конрадидің 2001 жылғы өмірбаяны ұзақ зерттеудің нәтижесі болды және оның журналдары мен басқа да материалдарына ресми қол жеткізуге мүмкіндік берді. Бұл сонымен қатар махаббатқа толы еңбек, Мердокпен Гиффорд лекцияларындағы кездесуден бастап, оның өмірінің соңына дейін жалғасқан достықтың жемісі. Кітап жақсы қабылданып, мақтауға ие болды. Джон Апдайк: «Егер барлық әдеби өмірбаяндар осы деңгейде жазылса, оларға шағымданудың қажеті болмас еді» деп баға берді. Мәтінде Мердок туралы көптеген сұрақтар талқыланады, мысалы, оның ирландтық тегі қаншалықты күшті, саяси көзқарастары қандай болды және т.б. Конради философия саласында формальды білімі болмаса да, Мердокты ойшыл ретінде бағалауы өмірбаянында, сондай-ақ оның бұрынғы әдеби сын еңбегінде – «The Saint and the Artist: A Study of Iris Murdoch's Works» (Macmillan, 1986; HarperCollins, 2001) – айқын көрінеді. Ол «Going Buddhist: Panic and Emptiness, the Buddha and Me» (Short Books, 2005) атты еңбегінде Мердокпен жеке кездесулерін де еске алады. Конрадидің Мердок туралы материалдарының архиві және Ирис Мердоктың Оксфорд кітапханасы Кингстон университетінде сақталады. А.Н. Уилсонның 2003 жылғы «Iris Murdoch as I Knew Her» кітабы Мердоктың өміріне өзгеше көзқарас ұсынады. Гален Строусон бұл туындыны «The Guardian» газетінде «әдемі түрде ашып көрсететін» деп сипаттады, ал Уилсон өзі оны «антибиография» деп атады. Дэвид Морган 1964 жылы Корольдік өнер колледжінің студенті кезінде Айрис Мердокпен танысты. Джон Бейли Айрис Мердокпен өмірі туралы екі естелік жазды. «Iris: A Memoir» кітабы 1998 жылы, оның қайтыс болуына аз уақыт қалғанда Ұлыбританияда жарық көрді. Американдық басылымы, 1999 жылы жарық көрген «Elegy for Iris» деп аталды. Одан кейін, 1999 жылы, оның өлімінен кейін «Iris and Her Friends» атты жалғасы жарық көрді. Ричард Эйрдің 2001 жылғы «Iris» фильмінде Мердоктың рөлін Кейт Уинслет пен Джуди Денч сомдады. Бұл фильм Бейлидің әйелі Альцгеймер ауруына шалдыққан кездегі естеліктеріне негізделген. 2019 жылы, оның туылған күніне орай, Miles Leeson, Чисчестер университетіндегі Ирис Мердокты зерттеу орталығының директоры, құрастырған «Iris Murdoch: A Centenary Celebration» атты жарияланбаған естеліктер жинағы Sabrestorm Press басылымынан шықты.
Peter J. Conradi's 2001 biography was the fruit of long research and authorised access to journals and other papers. It is also a labour of love, and of a friendship with Murdoch that extended from a meeting at her Gifford Lectures to her death. The book was well received. John Updike commented: "There would be no need to complain of literary biographies [ ] if they were all as good". The text addresses many popular questions about Murdoch, such as how Irish she was, what her politics were, etc. Though not a trained philosopher, Conradi's interest in Murdoch's achievement as a thinker is evident in the biography, and yet more so in his earlier work of literary criticism The Saint and the Artist: A Study of Iris Murdoch's Works (Macmillan, 1986; HarperCollins, 2001). He also recalled his personal encounters with Murdoch in Going Buddhist: Panic and Emptiness, the Buddha and Me. (Short Books, 2005). Conradi's archive of material on Murdoch, together with Iris Murdoch's Oxford library, is held at Kingston University. An account of Murdoch's life with a different ambition is given by A. N. Wilson in his 2003 book Iris Murdoch as I Knew Her. The work was described by Galen Strawson in The Guardian as "mischievously revelatory" and labelled by Wilson himself as an "anti biography". David Morgan met Iris Murdoch in 1964, when he was a student at the Royal College of Art. John Bayley wrote two memoirs of his life with Iris Murdoch. Iris: A Memoir was published in the United Kingdom in 1998, shortly before her death. The American edition, which was published in 1999, was called Elegy for Iris. A sequel entitled Iris and Her Friends was published in 1999, after her death. Murdoch was portrayed by Kate Winslet and Judi Dench in Richard Eyre's film Iris (2001), based on Bayley's memories of his wife as she developed Alzheimer's disease. In her centenary year, 2019, a collection of unpublished memoirs was published by Sabrestorm Press entitled 'Iris Murdoch: A Centenary Celebration', edited by Miles Leeson who directs the Iris Murdoch Research Centre at the University of Chichester, UK.