Кіріспе

Джек Юджин Дженсен (9 наурыз 1927 – 14 шілде 1982) – 1950 жылдан 1961 жылға дейін үш Американдық лигасы (AL) командасында, ең бастысы «Бостон Ред Сокс» командасында ойнаған американдық бейсболшы. Ол 35 хоум-ран соғып, 122 ұпай (RBIs) жинап, лига көшбасшысы атанғаннан кейін AL-дың ең құнды ойыншысы (MVP) атанды; ол тағы екі жыл лигада RBIs бойынша көшбасшы болды, сондай-ақ үш базаны (triples) бір рет және база ұрлауда (stolen bases) бір рет жетекшілік етті. Оның лақтыру қабілетіне деген құрметтің нәтижесінде «Алтын қолғап» сыйлығын жеңіп алды және AL-да екі рет әрқайсысы бойынша көмектесуде (assists) және қос ойындарда (double plays) көшбасшы болды. Бейсбол лигасы батысқа қарай кеңейген кезде, ұшудан қатты қорқып, отыздан ерте жасында карьерасын аяқтады. Колледжде екі спорт түрінен даңқ алған Дженсен Роуз Боулда, Дүниежүзілік серияда және MLB All-Star ойынында ойнаған алғашқы адам болды.

Алғашқы жылдар

Дженсен Сан-Францискода, Калифорния штатында дүниеге келген. Оның ата-анасы ол бес жасында ажырасып, анасы оны тәрбиеледі, ол отбасын жиі көшіріп тұрды. Екінші дүниежүзілік соғыстың соңында Әскери-теңіз күштерінде қызметтен кейін, ол Калифорния университетінде екі спорт түрінде «All-American» атанымын алды. Бейсболда питчер және аутфилдер ретінде ол Калифорнияға алғашқы Колледж әлем чемпионатында жеңіске жетуге көмектесті. Аймақтық финалда ол Техас штатының Бобби Лейннің үстінен жеңіске жетті, ал чемпионатта Калифорния болашақ президент Джордж Буштан құралған Йель командасын жеңді. Футболда жартылай қорғаушы ретінде Дженсен 1948 жылы үшінші курста «All-American» атанды, 1000 ярдқа дейін жүгірген алғашқы Калифорния ойыншысы болды. Стенфордқа қарсы 7:6 есебімен аяқталған маусымдық ойында ол 170 ярдқа жүгірді, 67 ярдтық соққы берді және төртінші қадам мен 31-ші жағдайда ойын соңында 32 ярдқа жүгірді. Калифорния университеті жаттықтырушы Паппи Вальдорф басшылығымен 10-0 есебімен тұрақты маусымды аяқтады, он жылдық арада алғаш рет Тынық мұхиты жағалау конференциясының біріншілігін жеңіп алды, ал Дженсен Хейсман сыйлығы үшін дауыс беруде төртінші орынды иеленді, ал Доак Уокер бұл сыйлықты жеңіп алды. 1949 жылғы Роуз-боулда Дженсен бірінші кезеңде тачдаун соғып, ойынды 7:7 есебімен теңестірді, бірақ төртінші орындағы Калифорния университеті жетінші орындағы Солтүстік-Батыс университетінен 20:14 есебімен жеңіліске ұшырады.

Бейсбол карьерасы

1949 жылы оң қолмен соққы беретін және лақтыратын Дженсен колледжді үшінші курс соңында тастап, Тынық мұхиты лигасындағы «Окленд Оукс» командасымен келісімшарт жасады. Оның келісімшарты, Билли Мартинмен бірге, «Нью-Йорк Янкиске» сатылды, мақсаты болашақ Даңқ залының орталық шекесі Джо Димаджиоға резерв болуы еді. Бірақ ол үш жыл ішінде «Янкис» сапында бар болғаны 108 ойын өткізді, көбінесе сол жақта. 1950 жылғы әлем чемпионатына «Филадельфия Филлис» командасына қарсы үшінші ойынның сегізінші иннингінде Бобби Браунның орнына қосымша ойыншы ретінде шықты, бірақ Джонни Майз иннингті аяқтағанға дейін ойынға аз ғана уақыт қатысты. Дженсен қорғанысқа қайта оралмады, ал «Янкис» төртінші ойында «Филлис» командасын жеңіп, серияны аяқтады. 1951 жылы Микки Мантл Димаджионың ізбасары ретінде пайда болды, Дженсенді озыстырып, оң жақтағы шекеде ойнады. Дженсен 1951 жылғы «Нью-Йорк Джайентс» командасына қарсы серияда қатыспады. 1952 жылдың мамыр айында Дженсен алты ойыншыдан тұратын келісім бойынша «Вашингтон Сенаторс» командасына жіберілді және ол алғашқы «All-Star» командасына енді. Ол маусымды .286 соққы орташасымен және 80 RBI (ұрып түсіру) көрсеткішімен аяқтады, лигада 17 ассистпен көшбасшы болды және 18 ұрлаумен Американ лигасында үшінші орынға шықты, бұл көрсеткішін 1953 жылы қайталады. 1953 жылдың желтоқсанында «Бостон Ред Сокс» командасына ауыстырылды, 22 ұрлаумен Американ лигасын жеңіп алды, сонымен қатар RBI (117) бойынша үшінші және үй ішіндегі соққылар (25) бойынша төртінші орынды иеленді. Бірақ жылдамдығына қарамастан, ол 32 рет қос ойынға түсіп, жаңа рекорд орнатты, бұл «Ред Сокс» командасының ойыншысы Бобби Доеррдің 31 көрсеткішін еңсерді; бұл рекорд «Ред Сокс» командасының ойыншысы Джим Райс 36 қос ойынға түскенше сақталды. Командасының басты жұлдызы болу қысымынан құтылып, Дженсен қайтадан «All-Star» командасына енді, лигада 116 RBI көрсеткішімен көшбасшы болды және «MVP» (ең құнды ойыншы) дауыс беруде оныншы орынды иеленді. 1955 жылы Дженсен мансабындағы ең жоғары .315 соққы орташасын көрсетті және 11 үш еселенген соққымен Американ лигасын жеңіп алды, ал 1956 жылы 103 RBI көрсеткішімен лигада 16 ассистпен және 4 қос ойынмен көшбасшы болды. 31 жастағы жұлдыз өзінің ең жақсы маусымын 1958 жылы өткізді, Американ лигасының «MVP» сыйлығын жеңіп алды және .286 соққы орташасымен, лигада 122 RBI көрсеткішімен Боб Турли, Рокки Колавито және Боб Сервті еңсерді, сонымен қатар 99 басумен Американ лигасында екінші орын алды және үй ішіндегі соққылар (35), екі еселенген соққылар (31), жалғы соққылар (293) және базаға шығу көрсеткіші (.396) бойынша бесінші орынды иеленді. Сол жылдың маусым айында ол 14 үй ішіндегі соққымен бір айда ең көп соққы соққан «Ред Сокс» командасының рекордын жаңартты (кейін Дэвид Ортизбен теңестірілді), ал шілдеде ол соңғы «All-Star» командасына енді. 1960 жылы ол тағы да лигада 112 RBI көрсеткішімен көшбасшы болды және екінші рет 4 қос ойынмен лигада көшбасшы болғаннан кейін жалғыз «Алтын қолғапты» жеңіп алды; ол сонымен қатар мансабындағы ең жақсы 101 ұпай жинады және 20 база ұрлады, Американ лигасында ұрлау бойынша төртінші рет үшінші орынды иеленді, ал жеті үздік 10-дыққа кіргендерінің арасында. «MVP» дауыс беруде оныншы орынды иеленді.

Зейнеткерлік

32 жасында ең өнімді кезеңінде Дженсен 1960 жылдың қаңтар айында бейсболдан зейнеткерлік демалысын жариялады, себебі негізінен ұшудан қатты қорқыныш сезінетін, сондай-ақ отбасысынан ұзақ ажырасудың салдарынан болды. Ол былай деді: "Мен бір ғана өмір сүремін, және оны отбасыммен бірге өткізгенімде бақытты болар едім. Жылдың жеті айын бейсбол командасымен үйден алыс өткізу – менің де, әйелімнің де, балаларымның да қалаған өмірі емес". 1953 жылы "Ред Сокс" командасына ауысқанда, ол Калифорниядағы отбасына оралу үшін командаға келмеуді ойластырған, бірақ бас менеджер Джо Кронин оның жалақысын 1000 долларға арттырды, және ол ойнауға келісті. 1950 жылдары командалар көбінесе әуе тасымалына көшкендіктен, ол ұшуға деген қарсылығын жеңуге тырысты, мұнда "Ред Сокс" командасының иесі Том Яуки көмектесті, ол оған терапиялық емдеулер ұйымдастырды. 1958 жылы бейсбол лигасы Батыс жағалауына кеңейгеннен кейін, және одан әрі кеңейту мен үнемі әуе сапары болжалып тұрғандықтан, Дженсеннің қиындықтары дерлік еңсерілмейтін болды. Дженсен "Бостон" командасымен қайта оралмақ болды, бірақ әуежайлардағы паникалық шабуылдары шыдай алмайтын болғандықтан гипнотерапияға жүгінді. Натижесіз маусымнан кейін (.263, 66 RBIs) ол қайтадан зейнеткерлікке шықты. 11 маусымдық карьерасында Дженсен .279 орташа соққы көрсеткішімен 199 хоум-ран соқты және 929 RBIs жинады, 1438 ойында. Ол сондай-ақ 810 ұпай жинады, 1463 соққы, 259 дабл, 45 трипл, 143 ұрланған база және 750 уок жасады, нәтижесінде 0.369 базаға шығу көрсеткіші және 0.460 соққы көрсеткішіне ие болды. Ол өзінің карьерасын 0.977 филдинг көрсеткішімен аяқтады, үш позицияда да (аутфилд) ойнады.

Теледидардағы рөлдері

1956 жылғы 17 сәуірде Дженсен өзінің рөлінде, ал Виви Янисс оның анасы рөлінде "Джеки Дженсен тарихы" бағдарламасында пайда болды, ол NBC антологиялық телесериалы "Cavalcade of America" арнасында көрсетілді. Бала актер Гари Грей Дженсенді он алты жасында сомдады. Дженсен 1960 жылы көрсетілген "Home Run Derby" бағдарламасының төрт эпизодында қатысты. Ол қатысқан ойындарда 2–2 есебімен жеңіске жетті, Эрни Бэнкс пен Рокки Колавитоны жеңіп, ал Микки Мантлға екі рет жеңілді.

Кейінгі өмірі

Зейнеткерлікке шыққаннан кейін Дженсен Невада штатының Рино қаласындағы KTVN радиостанциясының спорт директоры болды, ABC телеарнасында колледж футболының комментаторы болып жұмыс істеді және Невада университетінде және Берклидегі Калифорния университетінде бейсбол жаттықтырушысы болды. Ол 1970 жылы екінші лиганың «Джеймстаун Фалконс» командасын басқарды. Ол Калифорнияның Окленд қаласында Джек Лондон алаңында Чарльз «Бутс» Эрбпен бірге «Bow & Bell» мейрамханасының тең иесі болды. 1949 жылғы 16 қазанда Дженсен 1948 жылғы жазғы Олимпиада ойындарында суға секіруден күміс жүлде алған Зои Энн Олсенге үйленді; жұбайлар 1963 жылғы 18 мамырда ажырасып, 1964 жылғы 11 шілдеде қайтадан тұрмысқа шығып, 1968 жылғы 17 қаңтарда тағы ажырасты. 1968 жылғы ақпанда ол Кэтрин Кортезиге үйленді. Дженсеннің бірінші әйелінен үш баласы болды – Джон, Ян және Джей. Джейдің ұлы Такер Дженсен екі NCAA II дивизионының бейсбол турнирінде «Embry–Riddle Aeronautical University» командасы үшін, 2011–2012 жылдары «Торонто Блю Джейс» ұйымында, ал 2013–2014 жылдары тәуелсіз «Frontier League» лигасының «Gateway Grizzlies» командасы үшін ойнады. Дженсен 55 жасында Вирджиния штатының Шарлоттсвилл қаласындағы Вирджиния университетінің ауруханасына жолға шығып бара жатқанда, Вирджиния штатының Скоттсвилл қаласына жақын жердегі үйінде жүрек талмасынан қайтыс болды. Ол Вирджиния штатының Амхерст қаласында жерленген.

Мұра

Дженсен 1957 жылы Норман Роквелл салған "Жас ойыншы" ("The Rookie") картинасындағы Red Sox ойыншыларының бірі болды. Дженсен 1983 жылы Сан-Франциско аймағының спорттық даңқ залына, 1984 жылы Американдық колледж футболының даңқ залына және 2000 жылы Бостон Red Sox командасының даңқ залына енгізілді. Сондай-ақ 2000 жылы Курт Гоудидің алғы сөзімен "Алтын ұл: Джеки Дженсеннің өмірбаяны" жарық көрді.