Кіріспе

Гарвард университетінің басқарушы кеңесі Гарвардтың Бақылаушылар кеңесі (ресми түрде – Құрметті және рухани Бақылаушылар кеңесі) – Гарвард университетінің екі басқарушы органының бірі. Президент және Гарвард колледжінің стипендиаттарымен салыстырғанда кеңестің функциясы көбінесе кеңес беру сипатында және тікелей басқарудан гөрі аз, бірақ Бақылаушылар кеңесі кейде "ескі" басқарушы кеңес деп аталады, себебі оның 1642 жылы құрылуы стипендиаттардың 1650 жылы құрылуынан ертерек. Гарвард корпорациясынан өзгеше, Бақылаушылар кеңесі сенімдік басқарушы орган емес, оның орнына "Корпорацияның белгілі бір іс-әрекеттеріне келісім беру өкілеттігіне ие".

Жалпы түсінік және қызмет

Бүгінде 30 қадағалаушы бар, олардың бәрі түлектермен тікелей сайланады, ал Гарвард университетінің президенті мен қазынашысы кеңес мүшелері ретінде қатысады. Әр жыл сайын Гарвард түлектері алты жылдық мерзімге бес жаңа қадағалаушыны сайлайды. Қадағалаушы кандидаттарды Гарвард түлектері қауымдастығы (HAA) ұсынады, ал HAA ұсынбаған кандидаттар (тікелей кандидаттар) Гарвард түлектерінен қол жинап, дауыс беру бюллетенінде тіркелуі керек. Гарвард университетінің сайтында айтылғандай, Қадағалаушылар кеңесі Гарвард колледжінің президенті мен профессорларының жұмысын толықтырады: кеңес мүшелерінің мол тәжірибесі мен біліктілігіне сүйене отырып, кеңес университеттің стратегиялық бағыттарына зор ықпал етеді, университет басшылығына басымдықтар мен жоспарлар бойынша кеңес береді және Корпорацияның белгілі бір шешімдеріне келісім беру құқығына ие. Кеңестің негізгі функцияларының бірі – университеттің мектептері, факультеттері және таңдалған бағдарламалары мен іс-шараларының сапасы мен бағытын мерзімді түрде сыртқы сараптаудан өткізуге арналған визит процесін қадағалау болып табылады. Кеңес бұл міндетті негізінен елуден астам визиттік комиссиялардың жұмысы арқылы орындайды, олардың жұмысын Кеңес бақылайды және оған есеп береді.

Тарих

Бастапқыда бақылаушылар өздерін қайта тағайындап отырды, және лауазым бойынша Кембридж және көршілес қалалардың мемлекеттік қызметкерлері мен пуритан дін қызметкерлері кірді, содан аталған "қадірлі және құрметті" деген сөздер пайда болды. 1851 жылдан 1865 жылға дейін стипендияларды Массачусетс штатының заң шығарушы органы тағайындады. Елші Жозеф П. Кеннеди ағасы өзінің ұлы Джон Ф. Кеннедидің 1957 жылы кеңеске сайлануы туралы әйгілі түрде былай деді: "Енді мен оның діні оны Ақ үйге кіргізбейтінін білемін. Егер ирландиялық католик Гарвардтың бақылаушысы болып сайлана алса, онда ол кез келген лауазымға сайлана алады".

Үмітхатқа үміткерлер

1980 жылдардың соңында Гарвардтың апартеидтік Оңтүстік Африкаға инвестицияларын кері қайтаруға шақырған топ, бақылаушы сайлауына кандидаттарды ұсынуға көмектесті. Гарвард Радклиф түлектері Апартеидке қарсы (HRAAA) деп аталған бұл топ, бақылаушы орынды жеңіп алған алғашқы тікелей кандидатты қолдады. HRAAA Оңтүстік Африка архиепископы Десмонд Тутуды 1989 жылы басқармаға сәтті кіруіне, сондай-ақ болашақ АҚШ президенті Барак Обаманың 1991 жылы тікелей кандидат ретінде сәтсіз әрекетіне қолдау көрсетті. 2020 жылы климаттық өзгеріске көбірек назар аударуды (оның ішінде, жанармайдан бас тартуды) және басқармадағы жас түлектердің өкілдігін күшейтуді талап ететін "Гарвард Форвард" тобы, бес тікелей кандидатты ұсынды. Бес кандидаттың үшеуі басқармаға сайланды: экологиялық ғалым Джейсон Тове, азаматтық құқықтар жөніндегі адвокат Теа Себастьян және кәсіби футболшы Маргарет Пурс. Бұл, Гарвард түлектері қауымдастығының басшыларының күш-жігеріне қарамастан болды, олар климаттық мәселелерді "арнайы мүдделер" деп атап, бақылаушы кандидаттарының университет мәселелері бойынша өз пікірлерін білдіруі жөнсіз екенін көрсететін хат таратты. Үш "Гарвард Форвард" кандидаттарының сайланғаннан кейін, Гарвард тікелей кандидаттардың сайлануын қиындату мақсатында сайлау ережелерін өзгертті.