Кіріспе
Австралиялық автомобиль өндіруші Ford Motor Company of Australia Limited (саудалық атауы Ford Australia) – Америка Құрама Штаттарындағы Ford Motor Company компаниясының австралиялық еншілес компаниясы. Ол 1925 жылы Виктория штатының Джилонг қаласында Ford Motor Company of Canada, Limited компаниясының бөлімшесі ретінде құрылды. Ол кезде Ford Canada компаниясы Ford USA-дан тәуелсіз болды. Генри Форд британдық империяда (кейіннен Достастық) Ford автокөліктерін өндіру құқығын канадалық инвесторларға берді. Ford Australia компаниясының алғашқы өнімдері – Канаданың Ford компаниясы жеткізген толық разборка (CKD) жиынтықтарынан құрастырылған Model T автомобильдері болды. Ұзақ жылдар бойы шығарылған көптеген модельдердің ішінде ең танымал болғаны – 1972 жылдан 2016 жылға дейін өндірілген Falcon, ол бастапқыда 1960 жылы Австралияда таныстырылған американдық модель болып, кейіннен Австралияның талаптары мен жол жағдайларына бейімделді.
Ford Motor Company of Australia Limited (known by its trading name Ford Australia) is the Australian subsidiary of United States based automaker Ford Motor Company. It was founded in Geelong, Victoria, in 1925 as an outpost of Ford Motor Company of Canada, Limited. At that time, Ford Canada was a separate company from Ford USA. Henry Ford had granted the manufacturing rights of Ford motor vehicles in the British Empire (later the Commonwealth), to Canadian investors. Ford Australia's first products were Model T cars assembled from complete knock down (CKD) kits provided by Ford of Canada. Of the many models that followed, the best known was the Falcon produced from 1972 to 2016, originally a US model introduced in Australia in 1960 and eventually adapted to Australian requirements and road conditions.
Алғашқы дамуы
1925 жылғы 31 наурызда Форд компаниясы Австралиядағы бас кеңсесінің Виктория штатының Джилонг қаласында орналасатынын жариялады. Австралияда жасалған алғашқы Ford – 1925 жылғы маусымда ұсынылған T модельі болды. Жеделдетілген өндіріс желісі пайдаланылмаған Джилонг жүн қоймасында орналасты, ал бірнеше шақырым қашықтықта, кейін Норлейн деп аталған ауданда зауыт салынып жатыр. 1928 жылы зауыт Model A-ға көшті, одан кейін 1932 жылы Ford V8 шықты. 1934 жылы компания 1928 жылдан бері алты жыл бойы өндірілген АҚШ-тың Ford Model A "Closed Cab Pickup Truck" моделіне негізделген купе-пикап шығарды. Жергілікті дизайнер – Форд инженері Луис (Льюис) Бандт. Ұлы экономикалық дағдарыс кезінде банктер шаруаларға жолаушылар көлігін сатып алуға кредит бермеді, оларды қажетсіз жаратылыс деп есептеді. Бірақ олар "жұмысқа" жарамды көліктерді сатып алуға ақша берді. Купе-пикап шаруалардың жұмысқа жарамды көлігіне деген қажеттілігін қанағаттандырды, ол, белгілі бір мақал бойынша, "жексенбі күні әйелді шіркеуге, дүйсенбі күні шошқаларды базарға апаруға" мүмкіндік берді. 1956 жылы компания Broadmeadows құрастыру зауытын салу үшін Мельбурн қаласының солтүстік жағындағы Кемпбелфилд ауданында үлкен жер учаскесін сатып алды, ал 1961 жылғы шілдеде жаңа Мельбурн зауыты компанияның бас кеңсесі болатыны жарияланды. Фордтың екі негізгі зауыты болды, екеуі де Виктория штатында: Норлейн (Джилонг маңында) және Кемпбелфилд (Мельбурн солтүстігінде). Австралиядағы Ford Motor Company тарихына арналған Ford Discovery Centre мұражайы, Джилонг қаласында орналасқан, жабылды; оның орнына Дикин университеті иелік етті. 1972 жылдан 2016 жылға дейін Ford Falcon толығымен Австралияда жасалған. Компания Territory SUV көлігін де өндірді, оның өндірісі де 2016 жылы тоқтатылды. Falcon көлігінің өндірісі Broadmeadows (Кемпбелфилд) және Джилонг қозғалтқыштары мен панельдерін штамптау зауыттары жабылғаннан кейін аяқталды. Джилонг зауыты 2016 жылғы 26 қыркүйекте соңғы австралиялық тік алты және V8 қозғалтқыштарын шығарды. Broadmeadows-тағы құрастыру жұмыстары 2016 жылғы 7 қазанда аяқталды, бұл Фордтың Австралиядағы 88 жылдық тарихының соңы болды. Ford Australia – Фордтың әлемдегі бес өнімдік әзірлеу орталығының бірі. 2016 жылы зауыттардың жұмысын тоқтатудан кейін, компания Австралиядағы операцияларын тоқтатып, Азия-Тынық мұхиты аймағы үшін автомобильдер мен жүк көліктерін толығымен импорттауды бастады. Австралияда шамамен 1300 жұмысшы сақталады деп күтілді.
Мекемелер
Ford Australia сонымен қатар Азия-Тынық мұхиты және Африка аймақтары үшін толық қызмет көрсететін бес (әлемдік) аймақтық өнімді дамыту орталығының бірі ретінде белгіленді. Бұған дейін шығарылған өнімдердің қатарында Үндістандағы Ford Ikon және Fiesta, Оңтүстік Африкадағы Ford Bantam пикап және Ikon (Fiesta седан нұсқасы) бар, сондай-ақ жаңа Ranger дамытылды. 2019 жылдың 24 қаңтарында Викториядағы Ford қызметкерлерінің 100-ден астамы, оның ішінде инженерлер мен дизайнерлер жұмысын жоғалтты. Компания мәлімдемесіне сәйкес, Broadmeadows, Lara және Geelong-тағы Ford базаларындағы 40 жалақылы қызметкер, 75 сағаттық еңбек ақысы бар жұмысшы және 90 мердігерге әсер етеді. Компанияның мәлімдемесінде Ford компаниясының Ranger пикап және басқа модельдердегі инженерлік жұмысы "АҚШ-қа көшіріледі" делінген. Австралияда қалған инженерлер Ford және неміс бренді үшін жаңа орта өлшемді пикапты әзірлеуде "стратегиялық рөл" атқарады деп хабарлады автокөлік өндіруші.
Өндірілген үлгілер
Ford Australia компаниясы Model T модельдерін құрастырудан бастады. Форд жаңа модельдерді ұсынған сайын, олар Австралияда құрастырылатын болды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Форд Австралия соғысқа қолдау көрсету үшін әскери өндіріске көшуге байланысты автомобильдерді шығаруды тоқтатты. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін Форд импортталатын Ford модельдерін қайта құрастыруды бастады. Алғашқыда олар Ұлыбританиядан әкелінген Pilot, содан кейін Prefect, Anglia, Consul, Zephyr және Zodiac сияқты британдық автомобильдерді құрастырды. Форд сонымен қатар канадалық Ford V8 модельдерін де құрастырды.
Хэтчбек
Ford Laser 1981 жылдан бастап 1994 жылдың қыркүйегіне дейін, зауыт жабылғанға дейін, Сиднейдегі Флемингтондағы Ford зауытында өндірілді, содан кейін толығымен Жапониядан импортталды. 2002 жылы "Лазер" Ford Focus моделімен алмастырылды. Қазіргі таңда седан және хетчбек нұсқаларында 2.0 литрлік қозғалтқышпен ұсынылады, бұл сату көлемі бойынша нарықтың жетекшілерінің бірі. Ford-тың жаһандық өнімі болып табылатын Fiesta 2004 және 2022 жылдар аралығында сатылымға түсті.
Орташа
Бұрын Австралияда құрастырылған орта көлемді автомобильдерге Ұлыбританиядан Ford Cortina, Capri және Escort кірді. Олар Австралия нарығына бейімделді: мысалы, 1972 жылдан бастап Cortina 3,3 литрлік немесе 4,1 литрлік алты цилиндрлі қозғалтқышпен, ал Escort моделінің барлық түрлері Cortina-ның 2,0 литрлік қозғалтқышымен ұсынылды. 1977 жылы өндіріс қуатының жетіспеуіне байланысты Cortina вагоны Renault зауытында (қазір жабық) Австралияда, Виктория штатының Хайдельберг қаласында құрастырылуға көшті. Cortina-ның ізбасары, Mazda 626 негізіндегі Telstar бастапқыда Австралияда құрастырылды. 1989 жылы Telstar седаны жергілікті құрастырылған Ford Corsairмен алмастырылды, ол негізінен Nissan Pintara машинасының жаңаша белгіленген түрі болды. 1992 жылы Nissan Австралиядағы өндірісін тоқтатқаннан кейін Telstar атауы қайта қолданысқа енгізілді және бұрынғысынша, жаңаша таңбаланған және жабдықталған Mazda 626 болды. 1995 жылы Telstar Бельгиядан импортталған Mondeo көлігінің пайдасына тоқтатылды. Ford Australia 2001 жылы Mondeo-дан бас тартты, оның бәсекелесетін нарық сегментінің төмендеп бара жатқанын айтты, бірақ 2007 жылы Австралияда жаңа Mk IV моделін енгізетінін хабарлады.
Үлкен автомобиль
Ford Falcon Солтүстік Америка дизайны бойынша Австралияда өндірілді, алғашқы модель 1960 жылғы 28 маусымда Ford Broadmeadows зауытының конвейерінен түсті. Ол америкалық дизайнынан тек оң жақтан рульге ауысудан басқа көп ерекшеленбеді, бірақ Falcon австралиялық қиын жолдарда көтере алмайтынын көрсетті, соның салдарынан сенімділігін арттыруға күшті күш жұмсалды. 1960 жылдардың ортасына қарай автомобиль Солтүстік Америкадағы бауырласынан айтарлықтай өзгеше болды және седан, универсал, купе, пикап және фургон түрлерінде ұсынылды. Falcon-ның негізі болған Солтүстік Америкалық Falcon-ның өндірісі 1970 жылы тоқтатылды, бұл Ford Australia-ны өз дизайнын дербес дамытуға мәжбүр етті. Нағыз австралиялық Ford Falcon алғаш рет 1972 жылғы маусымда XA моделі ретінде таныстырылды. XD және XE буын Falcon (1979-1984) Ford Europe-тың Granada II моделінің стиліне ұқсады, бірақ инженерлік тұрғыдан таза австралиялық дизайн болды және еуропалық өнімдермен ортақ бөліктері болған жоқ. Falcon өндіріс кезеңінің 56 жылында австралиялық "автомобильдік символ" атанды, австралиялық мәдениетте және автоспортта маңызды рөл атқарды. Falcon таксилерде, полиция машиналарында, отбасылық көліктерде және кәсіпкерлердің көліктерінде пайдаланылды. Олар Австралияның Туристік автомобильдер чемпионатында және жыл сайынғы Батерст 1000 жарысында көп мәрте жеңіске жетті, мұнда Falcon GT және GTHO "мысық автомобильдері" 1970-ші жылдардың басында инженерлік шеберлігімен танымал болды. Ford 1960 мен 2016 жылдар аралығында төрт миллионнан астам дана өндірді және көптеген рет сатылым көшбасшысы атанды. 2016 жылға қарай Falcon ұсынысы тек седан және пикап түрлерінде болды, бұрын фургондар, универсалдар және купелер де ұсынылған. Falcon Австралия мен Жаңа Зеландияда такси ретінде кеңінен танымал болды, Ford Fairlane сияқты бауырлас көліктерімен бірге. Falcon-ның жоғары өнімділігі көп жылдар бойы іздеу және ұстау жұмыстарында кеңінен қолданылды.
Көшелік
Ford Australia өндіріс тарихының көп бөлігінде Falcon-мен қатар толық көлемді сәнді автомобильдерді шығарды. Бұл модельдер Fairlane және LTD деп аталды. 1959 жылы шыққан алғашқы Fairlane – АҚШ-тың Fairlane-ының Австралияда құрастырылған нұсқасы еді. АҚШ автомобильдерін құрастыру 1967 жылға дейін жалғасты, содан кейін Ford Australia өзінің жеке сәнді көлігін – ZA Fairlane-ді жасады. Бұл көлік XR Falcon-ға негізделген, дөңгелек аралығы ұзартылған, багаж бөлімі ұзын және сыртқы түрі шамалы өзгертілген. Ford Fairlane көліктері саясаткерлер мен бизнесмендердің арасында жиі танымал болды. 1972 жылы екінші буын Fairlane-ге LTD жаңа модельі қосылды. Бұл, әдетте, Fairlane-нің жақсартылған нұсқасы болды, кері тартылатын фаралары, винил шатыры және одан да ұзын дөңгелек аралығы бар. Fairlane-нің үшінші буынынан бастап LTD-нің дөңгелек аралығы мен кузовы Fairlane-мен бірдей болды, ол Fairlane-нің жақсырақ жабдықталған нұсқасы ретінде сатылды, толығымен бөлек көлік емес. Fairlane Австралиядағы сәнді автомобильдер сатылымы бойынша екі он жыл бойы көшбасшы болды, бірақ 1980-ші жылдардың соңында BMW және Mercedes Benz сияқты еуропалық модельдердің импорты артуымен оның сатылымы төмендеді. Мыңжылдық басында Fairlane-ді Holden Statesman сатылымы басып өтті. 2007 жылы Ford Australia 2007 жылғы модельден кейін Fairlane және LTD өндірісін тоқтату туралы хабарлады, себебі сатылым төмендеді және толық көлемді сәнді автомобильдер нарығындағы болашақ белгісіз болды. Шетелдік нарықтарға үлкен көлемде экспортты қамтамасыз еткен Holden Statesman және Caprice 2017 жылы өндірісті тоқтағанға дейін толық көлемді, ұзартылған дөңгелек аралығы бар жалғыз сәнді модельдер болып қала берді.
ШЖҚ
2004 және 2016 жылдар аралығында Ford Territory Falcon-мен бірге бір өндіріс желісінде құрастырылды. Territory (техникалық тұрғыдан алғанда кроссовер) Австралиядағы ең көп сатылатын SUV болып саналды.
Демеушілік
Форд Австралия – Джилонг футбол клубының маңызды демеушісі. Бұл демеушілік келісімі алғаш 1925 жылы қол қойылған, осылайша ол әлемдегі ең ұзақ спорттық демеушіліктердің біріне айналды. 2023 жылдың тамызында Ford Australia Баскетбол Австралиямен ірі серіктестікке келісті. Көп жылдық келісім аясында Форд логотипі Австралияның ерлер және әйелдер ұлттық баскетбол командаларының жейделерінде орналасады. Ford Australia компаниясы Дикин университетінің серіктесі болып табылады және Ford Australia Women in STEAM стипендиясын қаржыландырады.