Кіріспе

The Personal Digital Assistant

Tungsten сериясы Palm, Inc. компаниясының Palm OS негізіндегі бизнес-сыныптық жеке цифрлық ассистенттерінің (PDA) қатары болды.

Вольфрам E

Palm-нің Tungsten E-і Tungsten сериясының ең арзан нұсқасы болды және осы себепті, ең табыстыларының біріне айналды. Оның 32 мегабайт жады, Texas Instruments OMAP (ARM) 126 МГц процессоры, 2 1/8 x 2 1/8 дюйм (54 x 54 мм) трансрефлективті TFT экраны және Palm OS 5.2.1 жүйесімен жұмыс істейтін. Ол салмағы және стандартты 3,5 мм құлаққап ұясымен, арт жағындағы динамигімен жабдықталған, сондай-ақ көптеген док аксессуарлары қолдамайтын шағын USB қосылымын пайдаланды. Алғашқыда құны 199 АҚШ доллары болды. 2003 жылдың қазанында шыққан Tungsten E, Palm-нің ескі өнімдерінің соңғыларының бірі – ескірген Palm m515-тің орнын алмастыру мақсатында жасалған. Дегенмен, Tungsten E, Palm m500 сериясындағыдай дірілді дабыл және индикатор шамдарын қамтыған жоқ. Tungsten T3 бір уақытта шығарылғандықтан, Tungsten E, T3-тің жаңа PIM қосымшаларын және істеуге тиіс жұмыстар мен алдағы күнтізбе жазбаларын жылдам қарауға арналған күшейтілген "күн тәртібі көрінісін" ұсынды. Tungsten E-нің дизайны, кейіннен шыққан Tungsten T сериясының құрылғылары – Tungsten T5 және TX-қа әсер етті. 2005 жылдың сәуір айында PalmOne Tungsten E2-ні шығарғаннан кейін ол қолданыстан шығарылды.

Вольфрам E2

2005 жылғы 13 сәуірде ұсынылған Tungsten E2, сонымен аталған Tungsten E-ді алмастырды, 32 МБ жады (29,7 қолданыстағы), 200 МГц Intel XScale процессоры, 320x320 Transflective TFT түсті дисплейі және Palm OS Garnet v5.4.7 жүйесімен жұмыс істеді. Ол стандартты 3,5 мм құлаққап ұясымен, Tungsten E-ге қарағанда ұзақ қызмет ететін батареямен, Bluetooth мүмкіндігімен және арт жағында орналасқан бір динамикпен жабдықталған. Tungsten T5 және Treo 650 сияқты, ол өзгермейтін флэш жадыны пайдаланды, бұл жолы Ұшпайтын файлдық жүйе түрінде, яғни батареясы таусылған жағдайда да деректер сақталады. Ол стандартты SD жад карталарын қолдады және Palm Wi-Fi картасымен (жеке сатылады) үйлесімді болды. Ол тек кейбір жаңа аксессуарлармен қолдау көрсетілетін стандартты Athena Connector портын пайдаланды. Шығарылған кезде оның бөлшек сауда бағасы 249 АҚШ доллары болды. 2005 жылғы қазан айында баға 199 АҚШ долларына дейін төмендетілді. Басқа модельдерден айырмашылығы, «Іздеу» функциясы тек алғашқы сегіз сәйкес нұсқамен шектелді, ал калькулятор пайыздарды олардың нақты мәнінің жартысына тең деп есептеді, бірақ бұл 2006 жылғы сәуірден кейін шығарылған құрылғыларда түзетілді. Tungsten E2 Wi-Fi-ды пайдалану мүмкіндігіне ие болды, бірақ PalmOne (қазір TCL Corporation) жасаған қосымша SDIO картасы арқылы ғана. Palm-ның Wi-Fi картасын SyChip компаниясы өндірді. Шифрлау WEP стандартымен шектелді және WPA немесе WPA2 қолдау көрсетілмеді. Бағдарламалық шектеулерге байланысты Tungsten E2 қолдайтын ең үлкен SD картасының көлемі 1 ГБ болды. Үлкен SD және SDHC карталарын оқу үшін жаңартылған драйвер қажет. Алдыңғы модель (Tungsten E) 2 ГБ SD карталарды пайдалана алатыны туралы хабарлар тараған.

Т2 вольфрамы

2003 жылдың шілдесінде 399 АҚШ долларына сатылымға шығарылған Tungsten T2, Tungsten T моделіне жасалған шағын жаңарту ғана болды және оның форма факторы да сол күйінде қалды. (Тек атауы мен T2 корпусының түсі сәл өзгеше болды, әйтпесе сырттан қарағанда екеуі де бірдей.) Жады 32 мегабайтқа дейін арттырылды, экран сол өлшемдегі және ажыратымдылығындағы жақсырақ (артқы жарықтандырылған) TFT LCD экранымен ауыстырылды, Palm OS 5.2.1 нұсқасына жаңартылды, Graffiti орнына Graffiti2 қолданылды. Tungsten T моделіне өте ұқсас болғандықтан, PalmOne бұл модельді Қытай немесе Бразилия сияқты кейбір нарықтарда сатқан жоқ. Tungsten T2 2004 жылдың сәуірінде өндірілімі тоқтатылды, оның орнына Tungsten T3 моделі келді.

Т3 вольфрам

Тунгстен T3 – 2003 жылдың қазан айында шығарылған, T класындағы үшінші Тунгстен құрылғысы. Ол 64 МБ жадқа (52 МБ қолданылатын), 400 МГц Intel PXA261 процессорына, жаңа 3.7 дюймдік 320x480 ажыратымдылықтағы трансфлективті TFT LCD сенсорлық экранына және Palm OS 5.2.1 нұсқасына ие болды. Бұл Арлингтон-Хайтс қаласындағы Palm инженерлері жасаған соңғы өнім болды. T3 құрамында Virtual Graffiti 2 технологиясымен белсенді енгізу, виртуалды пернетақта және Тунгстен сызғыш слайдері бар. Көптеген қосымша мүмкіндіктермен бірге, T3 Тунгстен T2 сияқты 399 долларға сатылды, бірақ Тунгстен T5 шығарылғаннан кейін бағасы 349 долларға төмендетілді. Тунгстен T және T2 сияқты, T3-та алдыңғы жағына қаратылған динамик, микрофон, дірілді дабыл, индикаторлық шам және олардың барлық басқа мүмкіндіктері сақталды. Тунгстен E сияқты, T3-та кеңейтілген PIM жиынтығы болды, ол барлық кездесулер мен тапсырмаларды Күнтізбе (бұрынғы Күн кітапшасы) экранында жіктеді. Enhanced PIM бағдарламалық жасақтамасы жақсартылған Тапсырмалар жиынтығын (бұрынғы To Do List) ұсынды, ол тапсырмаларды маңыздылығы, санаты және т.б. бойынша жіктеуге мүмкіндік берді, сондай-ақ суреттерді қолдаумен және кеңейтілген өрістермен жақсартылған Байланыстар (бұрынғы Адрес) қосымшасын қамтыды. Сонымен қатар, экранның төменгі жағында уақыт, жүйе туралы ақпарат, бас бет, іздеу, мәзірге кіру, ескертулер, Bluetooth, толық экранды жазу, экранды бұру және енгізу аймағында көрсетілгендерге жылдам қол жеткізуге арналған жаңа күй жолағы пайда болды. Тунгстен T3 Palm OS қол құрылғылары үшін RealPlayer (шығарылған кезде Palm OS қол құрылғылары үшін RealOne Player деп аталды) және 3.5 мм стерео ұясымен бірге келді, бұл Secure Digital (SD) жад картасымен қолданғанда оны цифрлық музыка ойнатқышына айналдырды. T3 үлкен, дөңгелек емес, 5 бағытты навигациялық панельге ие болды, оның төрт батырмасы қатар емес, шеңбер бойынша орналастырылған, бұл Palm-нің дәстүрлі батырма орналасуынан ерекшеленді. Palm келесі Тунгстен T5 және Palm TX құрылғыларында дәстүрлі орналасуына қайта оралды. T3 жасыл/қызыл LED индикаторлық шамымен жабдықталған, бірақ Palm көбінесе жасыл LED-ді пайдаланды, ал қызыл түс тек кейбір үшінші тарап бағдарламалары мен кітапханаларында қолданылды. T3 сонымен қатар Palm Universal Connector және USB колыбельге ие болды. Колыбель Palm деректерін компьютерге зарядтау және синхрондау үшін пайдаланылды (Windows және Mac OS X үшін қолдаумен, бірақ пилоттық байланыс бағдарламалық жасақтамасымен Unix операциялық жүйесімен де толық үйлесімді). Тунгстен T3-қа қатысты алғашқы сын-пікірлерде SD карталарын электронды түрде зақымдауы және салыстырмалы түрде аз батарея ұзақтығы (900 мАч батарея, үлкен дисплей және Palm-нің басқа құрылғыларынан жоғары жиілікте жұмыс істейтін процессор) айтылды. Palm Secure Digital Card мәселесін фирмалық бағдарламалық жасақтаманы жаңарту арқылы шешті. "SD Card Patch" жаңартуы ерте (пайдаланушы арқылы) және кейінірек (өндіріс кезінде) нұсқаларда қолданылғаннан кейін, Тунгстен T3-тың қолданылуынан басқа сын-пікірлер туындамады. 2005 жылдың басында Тунгстен T5 шығарылғаннан кейін көп ұзамай Тунгстен T3 өндірілімі тоқтатылды. Содан бері Palm-нің басқа қолмен ұсталатын құрылғыларында дірілді дабыл, құрылғыны кішірейтуге арналған слайдер немесе Palm Universal Connector болған жоқ.

Т5 вольфрам

2004 жылдың қазанында ұсынылған және қазір өндірілімі тоқтатылған Tungsten T5, сыртқы түрі жағынан Tungsten E және Tungsten T3 модельдерінің үйлесімі болды. Ол 416 МГц Intel XScale PXA270 процессорын қолданған алғашқы және жалғыз Tungsten құрылғысы еді. Оның 320x480 TFT 16 биттік түсті экраны және виртуалды енгізу аймағы болды. Tungsten T5, Tungsten E пішінін сақтап, бірақ бұрынғы Tungsten T сериялы қолға ұсталатын құрылғылардың жылғы сырғыма корпусының орнына биік болды. Tungsten T5 – Tungsten T3, T2 және T модельдерінде қолданылған сырғыма механизмсіз 320x480 пикселдік экранға ие болған алғашқы Palm PDA болды, бірақ басқа брендтерде мұндай сырғымасыз HVGA дисплейлер бұрыннан бар еді. Сондай-ақ, ол 256 МБ жадыға (Tungsten T3-те 64 МБ-қа қарсы) ие болды, оның 161,2 МБ құрылғының Drive Mode мүмкіндігі арқылы компьютерлерге қолжетімді Flash Drive ретінде конфигурацияланған, 63,8 МБ қолданбаларға, ал 31 МБ операциялық жүйеге арналған. Бұл жиі шатасуға себеп болды, өйткені жад бұрынғы Palm PDA-лардағыдай толыққанды қолданылмады. Tungsten T5, Tungsten T3-тің ізбасары болғанымен, заряд индикаторы LED, дірілді дабыл, HotSync тірегі және дауыстық жазбаларға арналған микрофон сияқты бірнеше мүмкіндіктерінен айырылды. Сонымен қатар, оның динамигі алдыңғы емес, артқы жаққа орналастырылды және PDA Palm Universal Connector орнына жаңа Multi Connector/Athena Connector қолданды. Bluetooth қосылысының жылдамдығы 128 кбит/с-қа дейін ғана шектелді. Шығарылған кезде Tungsten T5 (Treo 650-мен бірге) жадтың тиімсіздігі, үшінші тарап қолданбаларымен мәселелер және құрылғы драйверлерінің құлауына ұшырады, бұл жаңа Non Volatile File System (NVFS) жүйесінің салдары болды. Алайда, NVFS-тің енгізілуі батарея толығымен разряд болған жағдайда сақталған барлық деректердің жоғалмауына мүмкіндік берді. Tungsten T5 иелері операциялық жүйе деңгейіндегі басқа да мәселелермен қатар жадтың тиімсіздігін шешкен Tungsten T5 1.1 жаңартуын орнатуға шақырылды. Қуат батырмасының сенімділігіне қатысты мәселелер жиі кездесетін, ол уақыт өте келе жұмыс істемейтін болуы мүмкін, сондықтан пайдаланушыға үшінші тарап қолданбасын пайдалану, PDA-ның басқа физикалық батырмаларына сүйену немесе құрылғыны қайта қосу үшін SD картасын енгізу қажет болатын. Кейбір елдерде, соның ішінде Австралияда, Tungsten T5 ертерек тоқтатылды, өйткені Palm TX құрылғысы кеңейтілген, кіріктірілген WiFi қолдауын ұсынды, ал көптеген басқа Palm емес PDA-лар сияқты SD-слотындағы опциялық Palm Wi-Fi картасын қажет етпейді.

Вольфрам W

Вольфрам W (өндіріс кезеңінде i710, ал прототип кезеңінде X420 деп аталған) 2003 жылдың ақпанында ұсынылды. Tungsten сериясындағы жалғыз смартфон (PDA/ұялы телефон гибриді), ARM процессорларымен үйлесімді Palm OS 5-ті пайдаланудың орнына, Palm OS 4 құрылғыларына тән Motorola DragonBall процессорымен жұптастырылған соңғы Palm OS 4 нұсқасын қолданды. Онда Treo 600 сияқты, көптеген Palm құрылдарындағы сияқты Graffiti Writing Area емес, бас бармақ мөлшеріндегі қатты пластик пернетақта болды. (Бұл форма факторы сыртқы антеннасы жоқ Tungsten C-де қайта пайдаланылды). Tungsten W өзінің алдыңғы нұсқалары Palm i705 және Palm VII сияқты ұялы байланыс мүмкіндігіне қарағанда PDA функцияларына көбірек назар аударды. Palm i705 және Palm VII-ден (екеуі де Mobitex пейджер желісі арқылы деректермен байланыс құра алды) айырмашылығы, жүктеу және жүктеу операциялары салыстырмалы түрде жылдам GPRS байланысын пайдаланып жүзеге асырылды. Онда микрофон болмады, ал динамикті телефон қоңыраулары үшін пайдалануға болмады; дауыстық қоңыраулар үшін құлаққап және микрофон жиынтығы қолданылды. Сондай-ақ, пайдаланушыға құрылғыны әдеттегі телефон сияқты ұстап сөйлесуге мүмкіндік беретін, бірақ экранды жабатын қорғағыш қақпақ шығарылды. (АҚШ-та ол тек AT&T Wireless арқылы сатылды, ал АҚШ-та сатылған барлық Tungsten W телефондары AT&T Wireless желісіне құлыпталған. Канадалық W үлгілері ешбір операторға құлыпталмаған және T Mobile SIM карталарымен жұмыс істей алатын). Ол 16 мегабайт жад, Motorola DragonBall 33 МГц процессор, дірілді дабыл, индикаторлық шам және Palm OS 4.1.1 (4.1.2 нұсқасына жаңарту мүмкіндігімен) жүйесімен жабдықталған, 320x320 дисплейі үшін арнайы жақсартулар енгізілген (өйткені көптеген Palm OS 4 құрылғылары 160x160 дисплейлерімен келді). Оның өлшемдері – ұзындығы, ені және қалыңдығы, ал салмағы – стандартты 2,5 мм гарнитура ұясы және бір артқы динамигі бар. Алғашқы сату бағасы операторлардың субсидияларын ескермей 419 АҚШ долларын құрады. Palm Handspring компаниясын сатып алып, palmOne болғаннан кейін Tungsten W-тің ізбасары Treo 600 болды.

Вольфрам С

2003 жылдың сәуірінде шығарылған Tungsten C, PalmOne компаниясының шығарылған кезде пайдаланушыға карта немесе басқа сыртқы құрылғыны қолданбай-ақ 802.11b Wi-Fi арқылы сымсыз интернетке қол жеткізуге мүмкіндік берген жалғыз қолға ұсталатын құрылғысы болды. Ол WPA шифрлау стандартын қолдамады, бірақ VPN серверлеріне қауіпсіз қосылулар үшін PPTP VPN қолдауын қамтамасыз етті. Жиынтықтағы веб-браузер PalmSource Web Browser 2.0 болды, ал Novarra Web Pro 3.0 жаңарту ретінде сатып алуға болатын. Басқа да ерекшеліктері: 400 МГц Intel PXA255 процессоры, 64 МБ жад (бағдарламалар үшін 51 МБ және 12 МБ жинақтауға арналған), кіріктірілген бас бармақ пернетақтасы, бес бағытты навигатор, Secure Digital/SDIO/MultiMediaCard ұясы, дірілді дабылдар, индикаторлық шам және дауысты жазу мүмкіндігі бар 2.5 мм құлаққап ұясы, сонымен қатар жеке сатылатын арнайы құлаққаппен монуралды дыбыс шығару мүмкіндігі. Tungsten C монуралды дыбыс мәселесін шешу үшін үшінші тараптан бағдарламалар мен аппараттық құралдар қол жетімді болды. Мысалы, моно шығысты сол және оң каналдарға бөлетін стандартты 3.5 мм ұяға айналдыруға арналған арнайы адаптерді сатып алуға болады. Tungsten C құрылғысы LifeDrive Mobile Manager, Palm TX және Treo сериясымен алмастырылды.

Салыстыру

Тунґстен құрылғыларын салыстыру
NameTWCT2T3T5E2TX
Release dateNovember 2002February 2003April 2003July 2003October 2003October 2004April 13, 2005October 2005
Original retail priceUS$499US$419US$499US$399US$199US$399US$399US$249US$299
Weight
Storage size: total/Non volatile16 MB/No16 MB/No64 MB/No32 MB/No64 MB/No256 MB/Yes32 MB/Yes128 MB/Yes
Dynamic heap size823 kB12.6 MB11.5 MB4.2 MB6.3 MB
DisplayTransflective TFT (активті матрица)Reflective TFT (активті матрица)Transflective TFT экраны
Resolution320*320320*480320*320320*480
ProcessorTexas Instruments OMAP1510Motorola DragonballIntel XScale PXA255Texas Instruments OMAP1510Texas Instruments OMAP311Intel XScale PXA261Intel XScale PXA270 Intel XScale PXA255 Intel XScale PXA270
Processor frequency144 MHz33 MHz400 MHz144 MHz126 MHz400 MHz416 MHz200 MHz312 MHz
Palm OS version5.04.1.1 (4.1.2 қолжетімді)5.2.15.4.5 (5.4.8-ге жаңартуға болады)5.4.75.4.9
Audio output3.5 мм Наушник ұясы, Алдыңғы динамик 2.5 мм Наушник ұясы, меншікті гарнитура/микрофон үшін ұя 3.5 мм Наушник ұясы, Алдыңғы динамик 3.5 мм Наушник ұясы, Артқы динамик 3.5 мм Наушник ұясы, Алдыңғы динамик 3.5 мм Наушник ұясы, Артқы динамик
Multimedia capabilitiesMusic Playback (үшінші тарап қолданбасымен (PTunes) және SD картасымен) Дыбыс сапасын жақсартуға арналған патч бар ? Music Playback (RealPlayer + SD картасымен) ?
Wireless ConnectivityBluetooth, Инфрақызыл (IrDA)GPRS, Инфрақызыл (IrDA)802.11b WiFi, Инфрақызыл (IrDA)Bluetooth, Инфрақызыл (IrDA) Инфрақызыл (IrDA)Bluetooth, Инфрақызыл (IrDA)802.11b WiFi, Bluetooth, Инфрақызыл (IrDA)
PC ConnectionUniversal Connector Mini USB Port Universal Connector Athena Connector
Additional featuresKeyboard, Cellular KeyboardWiFi via SDIO card, Voice memo recording WiFi via SDIO card