Луи Беллсон: Американдық джаз дауылшысының өмірі мен шығармашылығы

Кіріспе

Луи Беллсон (Луиджи Паолино Альфредо Франческо Антонио Балассони, 6 шілде 1924 – 14 ақпан 2009), кейбір дереккөздерде Луис Беллсон деп кездеседі, бірақ ол өзі Луи деп жазылуын ұнатқан, американдық джаз домбырашысы. Ол композитор, аранжировщик, оркестр жетекшісі және джаз оқытушысы болды, сонымен қатар екі бас-барабанды қолдануды алғашқылардың бірі ретінде танылды. Беллсон мен оның әйелі, актриса және әнші Перл Бейли (1952 жылдан Бейлидің 1990 жылы қайтыс болуына дейін үйленген) Ақ үйге екінші жиі келген (Боб Хоуптан кейін). Беллсон Remo компаниясының вице-президенті болды. 1985 жылы "Modern Drummer" Атақ-даңқ залына енгізілді.

Өмірбаян

Беллсон 1924 жылы Иллинойс штатының Рок-Фолс қаласында дүниеге келді, онда оның әкесі музыка дүкеніне ие болды. Ол үш жасында барабан ойнауды бастады. Беллсонның әкесі отбасымен бірге музыка дүкенін Иллинойс штатының Молин қаласына көшірді. 15 жасында ол бірден екі бас барабанды қолдана бастады, бұл техниканы орта мектептегі сурет сабағында өзі ойлап тапқан. 17 жасында ол 40 мыңнан астам барабаншыны жеңіп, Слингерленд ұлттық Джин Крупа байқауында жеңімпаз атанды. 1942 жылы Молин орта мектебін бітіргеннен кейін ол 1940 жылдары Бенни Гудман, Томми Дорси, Гарри Джеймс және Дюк Эллингтон сияқты үлкен топтармен жұмыс істеді. 1952 жылы ол джаз әншісі Перл Бейлиге үйленді. 1950 жылдары ол Дорси ағайын-інілерімен, филармонияда джазбен, Бейлидің музыкалық директоры ретінде жұмыс істеді және Norgran Records және Verve Records үшін жетекші ретінде жазбалар жасады. Оның бірнеше жылдық серіктерінің арасында Рей Браун, Пит және Конте Кандоли, Чак Финдли, Джон Хард, Роджер Инграм, Дон Менза, Блю Митчелл, Ларри Новак, Нат Пирс, Фрэнк Розолино, Бобби Шью, Кларк Терри және Снуки Янг болды. 2005 жылы Jazz Connection журналына берген сұхбатында ол Джо Джонс, Сид Кэтлетт және Чик Уэббтің ықпалымен болғанын айтты. "Мен екі жігітке ризамын, олар мені барабанға бастады – Биг Сид Кэтлетт пен Джо Джонс. Олар маған үлгі болды. Үшеуіміз де Джо Джонстың не істегенін түсіндік және ол көптеуімізге әсер етті. Үшеуіміз де Джоны нағыз "әке" деп қарадық. Джин барабанды соло аспап ретінде алға жылжытуға көмектесті. Бадди табиғи түрде керемет ойнайтын. Бірақ Чик Уэббтің де үлесін естен шығармауымыз керек". 1960 жылдары ол Эллингтонның оркестріне "Азаттық жариялауының жүз жылдығына" арналған сахналық қойылымға, "Менің халқым" және "Қасиетті музыка концертіне" оралды, оны кейде "Бірінші қасиетті концерт" деп атайды. Эллингтон бұл концерттерді "өмірімдегі ең маңызды нәрсе" деп атады. Беллсонның "Луи Беллсонның қасиетті музыкасы және джаз балеті" альбомы 2006 жылы жарық көрді. 2009 жылдың мамыр айында Франсин Беллсон The Jazz Joy және Roy радио бағдарламасына "Мен (Sacred) деп атағанды ұнатамын, бұл – шебердің екі маэстроны қалай қолданғанын көрсетеді" деді, сондай-ақ "1965 жылы (Эллингтон) Луимен барабанда қасиетті концертін өткізген кезде, ол Луиге қасиетті концерттердің "бастапқыда" Киелі кітаптың алғашқы үш сөзіне негізделгенін айтты" деді. Ол Эллингтонның Луиге "бастапқыда найзағай мен күн күркіреген, ал ол – сен!" деп түсіндіргенін еске алды. Эллингтон Луидің барабандарының күркіреу екенін атап көрсетті. Миссис Беллсонның айтуынша, Эллингтон мен Луи екеуі де дінге берілген адамдар еді. "Эллингтон Луиге: "Сен өзіңнің қасиетті концертіңді жасауың керек" деді, солай болды", - деді Беллсон, сондай-ақ "Луи Беллсонның қасиетті музыкасы" симфонияны, биг-бэндті және хорды біріктіреді, ал "Джаз балеті" қасиетті некеге негізделген".

Bellson was born in Rock Falls, Illinois, in 1924, where his father owned a music store. He started playing drums at three years of age. While still a young child, Bellson's father moved the family and music store to Moline, Illinois. At 15, he pioneered using two bass drums at the same time, a technique he invented in his high school art class. At age 17, he triumphed over 40,000 drummers to win the Slingerland National Gene Krupa contest. After graduating from Moline High School in 1942, he worked with big bands throughout the 1940s, with Benny Goodman, Tommy Dorsey, Harry James, and Duke Ellington. In 1952, he married jazz singer Pearl Bailey. During the 1950s, he played with the Dorsey Brothers, Jazz at the Philharmonic, acted as Bailey's music director, and recorded as a leader for Norgran Records and Verve Records. Over the years, his sidemen included Ray Brown, Pete and Conte Candoli, Chuck Findley, John Heard, Roger Ingram, Don Menza, Blue Mitchell, Larry Novak, Nat Pierce, Frank Rosolino, Bobby Shew, Clark Terry, and Snooky Young. In an interview in 2005 with Jazz Connection magazine, he cited as influences Jo Jones, Sid Catlett, and Chick Webb. "I have to give just dues to two guys who really got me off on the drums – Big Sid Catlett and Jo Jones. They were my influences. All three of us realized what Jo Jones did and it influenced a lot of us. We all three looked to Jo as the 'Papa' who really did it. Gene helped bring the drums to the foreground as a solo instrument. Buddy was a great natural player. But we also have to look back at Chick Webb's contributions, too." During the 1960s, he returned to Ellington's orchestra for Emancipation Proclamation Centennial stage production, My People in and for A Concert of Sacred Music, which is sometimes called The First Sacred Concert. Ellington called these concerts "the most important thing I have ever done." Bellson's album The Sacred Music of Louie Bellson and the Jazz Ballet appeared in 2006. In May 2009, Francine Bellson told The Jazz Joy and Roy syndicated radio show, "I like to call (Sacred) 'how the Master used two maestros,'" adding, "When (Ellington) did his sacred concert back in 1965 with Louie on drums, he told Louie that the sacred concerts were based on 'in the beginning,' the first three words of the Bible." She recalled how Ellington explained to Louie that "in the beginning there was lightning and thunder and that's you!" Ellington exclaimed, pointing out that Louie's drums were the thunder. Both Ellington and Louie, says Mrs. Bellson, were deeply religious. "Ellington told Louie, 'You ought to do a sacred concert of your own' and so it was," said Bellson, adding, "'The Sacred Music of Louie Bellson' combines symphony, big band and choir, while 'The Jazz Ballet' is based on the vows of Holy Matrimony "

5 желтоқсан 1971 жылы ол Лондонның Королева Елизавета залында барабаншы Фрэнк Кингті еске алуға арналған концертке қатысты. Бұл құрмет көрсетуде Бадди Рич және британдық барабаншы Кенни Клэр де өнер көрсетті. Оркестрді ирландтық тромбоншы Бобби Лэмб және американдық тромбоншы Раймонд Премру басқарды. Бірнеше жылдан кейін Рич (әлемдегі ең ұлы барабаншы деп аталады) Беллсонға оның (Ричтің) арқа жарақатынан уақытша мүгедек болған кезде оның тобын гастрольде жетектеуін сұрап, құрмет көрсетті. Беллсон келісті. 2009 жылдың 14 ақпанында Беллсон 2008 жылдың желтоқсанында жамбасын сындырғаннан кейін және Паркинсон ауруынан 84 жасында қайтыс болды. Ол өзінің әкесімен бірге Риверсайд зиратында, Молин, Иллинойс қаласында жерленген.

Композициялар мен аранжировкалар

Жазба және импровизациялық музыканың жемісті авторы ретінде, оның композициялары мен аранжировкалары (жүздеген) джаз, джаз/рок/фьюжн, романтикалық оркестрлік сюиталар, симфониялық шығармалар және балетті қамтиды. Беллсон сонымен қатар ақын және лирик болған. Оның Бродвейдегі жалғыз тәжірибесі, "Портофино" (1958) спектаклі үш қойылымнан кейін сәтсіз аяқталды. Автор ретінде ол барабандар мен соққы аспаптары туралы оннан астам кітап жариялады. Ол өмірбаянының авторымен бірлесіп, өзінің мансабын баяндайтын және "Тіріңкі тері" атты композициясымен аттас кітапты дайындап жатты. Сонымен қатар, "The London Suite" (оның "Louie in London" альбомында жазылған) Голливудтың Pilgrimage Bowl-да рекордтық көрермендер алдында орындалды. Үш бөлімді шығармада 12 дауысты хордың Беллсон жазған сөздермен орындайтын хорлық бөлімі бар. Бірінші бөлім – топтың Джек Хейзбен бірлесіп жазған "Карнаби-стрит" әні. 1987 жылы Вашингтон қаласында Percussive Arts Society конгресінде Беллсон мен Гарольд Фарберман "Джаз барабаншысы мен толық оркестрге арналған концерт" атты ірі оркестрлік шығарманы орындады – бұл джаз барабаншысы мен толық симфониялық оркестр үшін жазылған тұңғыш шығарма. Бұл шығарма Англиядағы Борнмут симфониялық оркестрімен жазылып, шведтік BIS лейблінен шығарылды.

Дауылдан сабақ беру

Беллсон өзінің мансабы бойында жоғары мектептерде, колледждерде және музыка дүкендерінде барабан және топтық шеберлік сабақтарын өткізгенімен белгілі болды. Беллсон колледждерде, клубтарда және концерт залдарында үлкен және кіші топтардың концерттерінің қатаң кестесін сақтады. Осы уақыт аралығында ол жазу және шығармашылықпен айналысып, 100-ден астам альбом мен 300-ден астам шығарма жазды. Беллсонның Telarc лейблындағы тұңғыш альбомы – Louie Bellson And His Big Band: Live From New York 1994 жылдың маусым айында шықты. Ол сонымен қатар Remo компаниясы үшін жаңа барабан технологиясын жасады, және ол осы компанияның вице-президенті болды. Беллсон 1985 жылы Солтүстік Иллинойс университетінен құрметті гуманитарлық ғылымдарының докторы дәрежесін алды. 2005 жылға дейін, өнер көрсету шараларының қатарында, Беллсон әр шілде айында туған қаласы Рок-Фоллз, Иллинойсқа, Луи Беллсон мұра күндеріне қатысты. Бұл күндер оның 6 шілдедегі туған күніне арналған мерекелік шаралармен, қабылдаулармен, музыкалық шеберлік сабақтарымен және Беллсонның концерттерімен өтетін. Ол әр жыл сайын туған күнін Айова штатының Давенпорт қаласындағы River Music Experience орталығында тойлады.

Марапаттар мен құрметтер

Беллсон 1985 жылы «Modern Drummer» журналының Даңқ залына, ал 1978 жылы «Percussive Arts Society» қоғамына сайланды. Йель университеті 1977 жылы оны Дьюк Эллингтонның стипендиаты деп атады. 1985 жылы Солтүстік Иллинойс университетінен құрметті докторлық дәрежесін алды. Ол өзінің түпнұсқалық концерті – Tomus I, II, III – 1993 жылы тарихи Конституция залында Вашингтон азаматтық симфониясымен бірге орындады. Толық симфониялық оркестр, биг-бенд тобы және 80 адамдық хордан тұратын «Tomus» шығармасы Беллсонның музыкасы мен оның қайтыс болған әйелі Перл Бейлидің сөздерінен құралған бірлескен туынды болды. Беллсон тоғыз рет «Грэмми» сыйлығына ие болды. 1994 жылдың қаңтар айында Беллсон Ұлттық өнер кеңесінен NEA Jazz Masters сыйлығын алды. Үш лауреаттың бірі ретінде ол NEA төрағасы Джейн Александрдың мақтауына ие болды, ол: «Бұл зор таланттар Америкадағы джаз тарихын жазуға үлкен үлес қосты» деді.

Жеке өмір

1952 жылы 19 қарашада Беллсон американдық актриса және әнші Перл Бейлиге Лондонда үйленді. Беллсон мен Бейли 1950-ші жылдардың ортасында Тони есімді ұл мен Ди Ди есімді қызды (1960 жылы 20 сәуірде туған) асырап алды. Бейлидің 1990 жылы қайтыс болғаннан кейін Беллсон 1992 жылдың қыркүйегінде Франсин Райтпен үйленді. MIT-де физик және инженер мамандығын бітірген Райт оның менеджері болды. Олар өмірінің соңына дейін бірге болды. Ди Ди Беллсон 2009 жылы 4 шілдеде 49 жасында, әкесінен кейін бес ай ішінде қайтыс болды.