Кіріспе

Рудольф Беран (28 желтоқсан 1887 – 23 сәуір 1954) – Чехословакия саяхатшысы, елдің нацистік Германияның басып алуына дейін және одан кейін, протекторат жарияланғанға дейін премьер-министр қызметін атқарған. 1933 жылдан бастап Аграрлық партияның жетекшісі болды, 1938 жылдың 1 желтоқсанында президент Эмиль Хача оны премьер-министр етіп тағайындады. Беран демократияға бірқарар қанағаттанбады. Мюнхен келісімінен кейін немістерді жібіткендік үшін, ол Чехия жеріндегі социалистік емес партиялардың көпшілігін Ұлттық бірлік партиясына біріктірді және өзі сол партияның төрағасы болды. Ол сондай-ақ баспасөзді қатаң цензураға ұшыратты, бірақ словактар мен русиндердің ұзақ жылдар бойы талап етіп келген автономиясын беруге жетекшілік етті. Алайда, бұл шаралар Словакияның 14 наурызда бөлініп шығуына немесе Германияның бір күннен кейін елдің қалған бөлігін басып алуына тосқауыл қойған жоқ. Одан кейін ол 1939 жылдың 27 сәуірінде зейнетке шыққанға дейін Богемия және Моравия протекторатының бірінші премьер-министрі болып қызмет етті. Зейнетке шыққаннан кейін ол өз шаруашылығына орналасты. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде ол чех қарсыластарының мүшелерімен байланыста болды. 1941 жылдың мамыр айында немістер оны тұтқынға алып, бірнеше жыл түрлі концлагерьлерде ұстады. Прагада гестапоның күзетінде болғанда, Гитлердің Богемия және Моравия протекторатының мемлекеттік министрі К. Х. Франк оған жазбаша түрде берген бірнеше сұраққа жауап беруге мәжбүр болды. Соғыстан кейін Беран коммунистік билік тарапынан жақтас ретінде тұтқынға алынып, манипуляциялық саяси сотта жиырма жылға бас бостандығынан айырылды. 1954 жылы Леопольдов түрмесінде қайтыс болды.