Кіріспе

Шотландиядағы регби одағының басқарушы органы

Шотландиялық регби одағы (SRU; Aonadh Rugbaidh na h Alba) – Шотландиядағы регби одағының басқарушы органы. Қазір «Шотландия регбиі» деп таныстырылатын бұл одақ 1873 жылы құрылған екінші ең көне регби одағы. SRU ұлттық лига жүйесін, «Шотландия лигасының чемпионаты» деп белгілі, және Шотландия ұлттық командаларын басқарады. SRU президенті (Колин Ригби) және төрағасы (Джон МакГуиган) басшылық етеді, ал Марк Додсон бас атқарушы директор қызметін атқарады. Ди Брэдбери 2018 жылдың 4 тамызында тағайындалып, бірінші деңгейдегі регби ұлтының алғашқы әйел президенті атанды.

1873-1920 жылдар

Шотландия футбол одағы 1873 жылғы 3 наурызда Глазго қаласындағы Эльмбанк көшесіндегі Глазго академиясында өткен отырыста құрылды. Құрылғанда сегіз клуб өкілдік етті: Глазго академиялық клубы; Эдинбург академиялық футбол клубы; Шотландияның батыс футбол клубы; Сент-Эндрюс университетінің регби футбол клубы; Корольдік жоғары мектептің бұрынғы оқушылары клубы; Мерчистониялықтар клубы; Эдинбург университетінің регби футбол клубы; және Глазго университеті. Осы клубтардың бесеуі Шотландия футбол одағы құрылған кезде бұрын құрылған Регби футбол одағының мүшелері болған. Регби футбол одағы қазір тек ағылшын клубтарын білдірсе де, алғашқы жылдары Англиядан тыс мүшелері болды, себебі басқа ұлттық одақтар жоқ еді. Шотландияның батыс футбол клубы, Глазго академиялық клубы және Эдинбург университеті 1871 жылы Регби футбол одағына қосылса, Эдинбург академиялық клубы мен Корольдік жоғары мектептің бұрынғы оқушылары клубы 1872 жылы қосылған. Осы бесеуі Регби футбол одағының мүшелігінен бас тартып, Шотландия футбол одағына қосылды. Шотландия футбол одағы 1886 жылы Ирландия және Уэльспен бірге қазіргі World Rugby деп аталатын Халықаралық регби футбол кеңесінің құрылтайшы мүшесі болды. (Англия 1890 жылға дейін қосылудан бас тартты.) 1924 жылы Шотландия футбол одағы өз атын Шотландия регби одағы деп өзгертті. Халықаралық ойындар 1899 жылдан 1925 жылға дейін Инверлейтте өткізілді, содан кейін Мюррейфилд ашылды.

1990 жылдар қазіргі уақыт

SRU-ға Мюррейфилд стадионы тиесілі, ол Шотландия ұлттық құрамасының негізгі үй алаңы болып табылады. Бірақ 2004 жылы халықаралық регби ойындары Глазгодағы Хэмпден паркі мен Перттегі МакДиармид паркінде өтті. Бұл SRU-дың дәстүрлі регби аймақтарынан тыс жаңа көрермендерге жол табу науқанының бір бөлігі болды. Heineken кубогы (қазір Еуропалық Регби Чемпиондар кубогы деп аталады) ұсынылған кезде SRU басшылары шотланд клубтарының Франция мен Англияның ең үздік командаларымен бәсекелесе алмайтынынан және орталықтан қаржыландырылатын, «супер округтік» командалардың жақсы нәтижелер көрсетуі мүмкін екенінен алаңдады. Төрт дәстүрлі округ – Оңтүстік (кейін Border Reivers деп аталды), Эдинбург, Глазго және Солтүстік және Мидлендс (Caledonia Reds деп қайта аталды) – Еуропа турниріне қатысуға рұқсат алды. Алғашқы екі маусымда ойыншылар өз клубтары үшін отандық жарыстарда ойнауға жіберілді, бірақ кейін округтік командалар толық уақытты жұмыс істейтін ұйымдарға айналды. Содан кейін қаржылық қиындықтар – SRU-дың жоғары қарызы, Мюррейфилдтің қайта құрылысының нәтижесінде туған мәселелер – шығындарды қысқартуды талап етті. Екі маусымнан кейін қаржылық қиындықтар SRU-ны төрт команданы екіге біріктіруге мәжбүр етті. Эдинбург Border Reivers командасымен бірігіп, Edinburgh Reivers деп аталатын команда құрды. Глазго Caledonia командасымен бірігіп, Glasgow Caledonian деп аталды. 2002 жылы Borders командасы қайта құрылып, Селтик лигасының екінші маусымына қосылды. Соның салдарынан Edinburgh Reivers жай ғана Edinburgh Rugby, ал Glasgow – Glasgow Rugby болып өзгерді. 2005 жылы үш команда да жаңа атаулар қабылдады. Borders Border Reivers атауын қайта алды; Эдинбург Edinburgh Gunners болды, бірақ 2006 жылы Edinburgh атауын қайта қолданды; ал Глазго Glasgow Warriors деп аталды. Сонымен қатар, SRU қаржылық жағдай мүмкіндік берген жағдайда Шотландияның әр қаласы мен ірі қалашығы үшін әлемдік деңгейдегі регби командасын құруды жоспарлады. 2007 жылы The Borders командасы қаржылық қиындықтардың жалғасуына байланысты тағы да таратылды. Сол жылы SRU Scotland Sevens турнирін ұйымдастыра бастады, ол алғаш Эдинбургте, кейін Глазгода өтті. Бірнеше жыл бойы бұл турнир Жетіліктер әлем сериясының соңғы турнирі болып саналды, бірақ қазір бұл құрмет Лондонға тиесілі. 2009 жылдың 21 қарашасында Шотландия 27 жыл ішінде 17-ші рет Австралияны 9:8 есебімен жеңді.

Жүз жылдық мерейтойы

1973 жылы SRU өзінің жүз жылдық мерейтойын бірқатар шаралармен атап өтті. Олардың арасында 1973 жылғы Халықаралық Жеті А-Қоры турнирі болды, ол ұлттық құрама командалары үшін алғашқы жетілік турнирі еді. Сол шараның бағдарламасында SRU-ның жаңа гербі де ұсынылды, ол 1973 жылғы 28 ақпанда Лорд Лион Қолынан жүз жылдық маусымға арнап ресми түрде бекітілді. Герб бүгінге дейін қолданылып келеді, бірақ SRU көбінесе жейделер мен кеңсе заттарында коммерциялық қызылқұмық логотипін пайдаланады. Гербтің ұраны "Non Sine Gloria" – "Даңқсыз болмайды" деген мағынаны білдіреді.

Ұлттық құрамалар

SRU Шотландияның ұлттық командаларын басқарады. Ең танымал команда – Шотландияның ұлттық регби құрамасы, ол әр жыл сайын Алты Ұлттың турнирінде және төрт жыл сайын Регби әлем чемпионатына қатысады. SRU сондай-ақ Шотландияның ұлттық жетіліктен құралған командасына да басшылық етеді, ол жыл сайын Дүниежүзілік регби жетіліктен құралған командалар сериясында өнер көрсетеді. Ал SRU Шотландияның ұлттық әйелдер регби құрамасын да басқарады. Шотландияның ұлттық регби құрамасының бас бапкері – Грегор Таунсенд, ол 2017 жылдың маусым айынан бастап қызмет етеді. Скотт Джонсон – регби директоры. Шотландияның ұлттық әйелдер регби құрамасының бас бапкері – Шейд Манро.

Солтүстік Америка бастамалары

2019 жылдың 28 наурызында SRU 2020 жылы АҚШ және Канададағы регби спортының жоғарғы деңгейі саналатын Major League Rugby (MLR) лигасында ойнайтын Old Glory DC командасының аз үлесіне ие болғанын жариялады. MLR, АҚШ және Канаданың бас футбол лигасына ұқсас, "бірлік" бизнес-моделі бойынша жұмыс істейді, онда лига барлық командаларға иелік етеді және команда операторлары лига акционерлері болып табылады. Осыған байланысты, SRU MLR лигасының өзінде шағын үлес алған болып саналады.

Қызметкерлер

Қазіргі президент – Колин Ригби, ол 2022 жылы Ян Баррді алмастырды. Джон МакГиган 2023 жылдың мамыр айында төрағалыққа тағайындалды. Бас атқарушы директор – Марк Додсон. 2014 жылдың мамыр айында Шейла Бегби әйелдер регбисінің жаңадан құрылған басшысы лауазымына тағайындалғаны жарияланды. Ол регби директорына тікелей есеп беретін болды және 2014 жылдың тамызынан бастап қызметін атқаруға тиіс еді.