Кіріспе

Ли Артур Смит (4 желтоқсан 1957 жылы туған) – американдық бұрынғы кәсіби бейсбол ойыншысы, 18 жыл бойы Үлкен Лига бейсболында (MLB) сегіз командада ойнаған. Карьерасының көп бөлігінде резервтік питчер ретінде ойнаған ол өте табысты ойыншы болды, 400 сақталған допқа жеткен алғашқы питчер және 1993 жылдан 2006 жылға дейін барлық лига бойынша сақталған доптар саны бойынша рекордты ұстады, осыдан кейін Тревор Хоффман оның 478 көрсеткішін басып өтті. Ол Бүкілұлттық бейсбол даңқы залына «Қазіргі ойын» дәуірінің комитеті шешімімен енгізілді. Солтүстік Луизианадағы Бьенвилл округінің Джеймстаун қаласында туған Смитты Бак О’Нил таныстырды және ол 1975 жылғы MLB драфтында «Чикаго Кабс» командасымен таңдалды. 2 метр бойымен және сағатына 150 км жылдамдықпен тастайтын доптарымен Смит питчерлер алаңында қорқынышты фигура болды. 1991 жылы ол «Сент-Луис Кардиналс» командасы үшін 47 допты сақтап, Ұлттық лиганың (NL) рекордын жаңартты және лиганың «Сай Янг» сыйлығына ие болды; бұл Смиттың NL-де доп сақтауда көш бастаған үш реттен екіншісі болды, ал кейіннен ол Америка лигасында (AL) бір рет доп сақтауда көш бастады. Ол карьерасын аяқтаған кезде барлық лига бойынша ойынды аяқтаған ойыншылар саны бойынша рекордты (802) ұстады және өткізілген ойындар саны бойынша үшінші орында тұрды (1022). Ол «Чикаго Кабс» командасының доп сақтаудағы карьералық рекордын (180) ұстайды және 2006 жылға дейін «Сент-Луис Кардиналс» командасы үшін де бірдей рекордты (160) ұстады. Ойыншылық карьерасынан кейін Смит «Сан-Франциско Джайентс» командасының екінші лигасындағы питчерлерге жаттықтырушы болып жұмыс істеді. 2006 және 2009 жылғы Әлемдік бейсбол классикасында Оңтүстік Африка ұлттық бейсбол құрамасының бапкері болды.

Ерте өмір

Смит Луизиана штатының Кастор қаласындағы орта мектепке барды, онда баскетбол оның сүйікті спорты болды; ол үшінші курсқа келгенге дейін бейсбол командасында ойнаған жоқ. Негро лигасының тәжірибелі ойыншысы Бак О'Нил оны байқап, талантын анықтаған.

Драфт және кіші лигалар

17 жасында Смит 1975 жылғы MLB драфтының екінші айналымында Чикаго Кабс командасымен 28-ші нөмірмен таңдалды. Кабс, O'Neil арқылы, Смитпен 50 000 долларлық қол қою бонусы және оның білімі үшін 8000 доллар төленген келісімге келді. Ол 1976 және 1977 жылдары «Помпано Бич» клубында «А» класында, содан кейін 1978 және 1979 жылдары «Мидленд» клубында «АА» класында ойнады. Смит 1979 жылы Мидлендке оралды, бұл жерде ол өткен маусыммен салыстырғанда өзінің орташа көрсеткішін (ERA) бір тамытпаға төмендетті (5.98-ден 4.93-ке). 1980 жылдың 1 қыркүйегінде ол голсыз ойынды өткізді және Гленн Хаббардқа қарсы МЛБ-дағы алғашқы страйк-аутын тіркеді. Оның бірінші үлкен лигасы 29 тамызда болды, Смит маусымның басында 3.94 ERA көрсетті, ал маусымды 3.51 ERA және 3–6 есебімен аяқтады, 39 рельефтік ойында және маусым соңында бір стартта ойнады. Смит 16 маусым мен 5 шілде аралығында бес ойынға қатысып, төрт рет қатарынан жеңіліске ұшырады. Бұл бес старт, 1981 жылғы маусым соңындағы стартпен бірге, Смит өзінің үлкен лигасы мансабында жасаған алты стартты құрады. Филь Никроға қарсы екінші айлампадағы хоум-ран. Смит 1983 және 1984 жылдары бір-бірден екі соққы алды, оның мансаптық соққы орташа көрсеткіші .047 (64 соққыдан 3-і) болды. Фергюсон Дженкинс, 1966 жылдан 1973 жылға дейін «Кабс» үшін ойнаған, 1982 және 1983 жылдары мансабының соңғы екі маусымында «Кабс» қатарына оралды. Көп жылдар өткен соң Смит Дженкинске оның лақтыруын жеңілдеткені, оған слайдер мен форкболды таныстырғаны және соққы берушілерді қалай орналастыру керектігін үйреткені үшін алғыс айтты. Смит кейіннен 1983 жылдан 1987 жылға дейінгі маусымдардың әрқайсысында «Кабс» үшін аяқталған және сақталған ойындар бойынша көшбасшы болды. 1983 жылғы алғашқы 10 ойынында Смит үш рет соққы алмай, 12 2/3 иннингте 12 соққы соқты, оның ERA жыл бойы 1.85-тен жоғары болған жоқ. Оның маусымдық жалпы 1.65 ERA үлкен лигасы мансабындағы ең төменгі көрсеткіш болды, сонымен қатар ол мансаптық ең жақсы 1.074 WHIP көрсеткішін тіркеді. Смит алғашқы All-Star ойынына шақырылды, ол NL Cy Young сыйлығының дауыс беруінде бір ұпай және NL ең құнды ойыншы сыйлығының дауыс беруінде сегіз ұпай алды. 1984 жылғы «Кабс» франшизаның 1945 жылдан берігі алғашқы постсезонға қатысты, және Смит ойнаған екі плей-офф командасының біріншісі болды (екіншісі 1988 жылғы «Red Sox»). 2-ойында Смит 4–2 есебімен «Кабс» жеңісінде соңғы екі аутты тіркеп, құтқаруды жасады. Бұл жеңіс «Кабсқа» бес ойындық серияда 2–0 есебімен көшбасшылықты берді, бірақ «Сан-Диего Падрес» келесі үш ойынды жеңіп, «Кабсқа» 1984 жылғы әлем чемпионатына қатысуға мүмкіндік бермеді. Смит 4-ойында жеңіліске ұшырады: сегізінші иннингтің соңында ойын теңеліп, 5–5 есебімен, ол бір соққыға жол берді және ойынды тең ұстады; тоғызыншы иннингтің соңында ол Тони Гвиннге бір соққы берді, содан кейін Стив Гарвидің екі ұпайлық хоум-ранымен шешуші бесінші ойынға мәжбүр болды. Смит 5-ойында алаңға шықпады, ал «Сан-Диего» серияның соңғы ойынын 6–3 есебімен жеңді. 1985 жылы Смит рельефтік питчер ретінде страйк-ауттар бойынша лигада алғаш рет басымдыққа ие болды. Әрбір алдыңғы маусымда тоғыз иннингке сегізден аз страйк-аут жасағаннан кейін, ол 1985 жылы 10.32-ге жетті. Ол маусымды 97 2/3 иннингте 112 страйк-аутпен аяқтады. 1987 жылы 30-шы құтқарылуын жасаған Смит төрт маусым қатарынан бұл көрсеткішке жеткен екінші питчер (Дэн Квизенберриге қосылды). Бір ойыншы жазушылар Брюс Нэш пен Аллан Зуллоға өзінің «Бейсбол құпиялары» кітабында Смиттың Wrigley Field-тен «көлеңкеден таза газды» лақтырғаны сол кезде шамдары жоқ лигадағы ең қорқынышты көріністердің бірі болғанын айтты. Оның көрсеткіштеріне қарамастан, оның салмағы мен тізелеріне тигізетін әсері туралы және Чикагодан сауда жасау туралы әңгімелер тарады. 8 желтоқсанда Смит, команданың құтқарылған ойындар бойынша мансаптық көшбасшысы, Ал Ниппер және Кальвин Ширалди питчерлеріне алмастырылып, «Бостон Ред Сокс» клубына ауыстырылды. Смит саудадан кейін 300-ге жуық құтқарылған ойынды тіркесе, Ширалди 30 жасқа толғанға дейін бейсболдан шықты.

Бостон Ред Сокс (1988-1990)

Бостон Ред Сокс 1987 жылғы маусымды 78–84 есебімен аяқтады. Басты проблемалардың бірі – нашар резервтік құрам болды, сол себепті Бостон 1987 жылдың желтоқсан айында Смитпен келісім жасасты. 1988 жылы Фенуэй паркіндегі тұңғыш ойынында жеңіске қадам басқанын қарамастан, Смит 64 рет тұрақты маусымдағы ойындарда 2.80 ERA көрсетті, бұл 1983 жылдан бергі ең төменгі көрсеткіш (1.65). Смит постсезонға екінші (және соңғы) рет қатысып, Американ лигасының (AL) Чемпионат сериясында екі ойын өткізді. 4-ші ойында Бостон үш ойынмен қалып қойып, 2–1 есебімен ұтылып тұрғанда, Смит сегізінші иннингте екі қосымша ұпай жіберіп алды, нәтижесінде Окленд серияны жеңіп алды. 1989 жылы Смиттың жалақысы 1.425 миллион долларға дейін өсті. 1980-ші жылдарда Смит 580 MLB резервтік ойынында 234 құтқаруды тіркеді, оның ERA көрсеткіші 2.95 болды. Рейрдон бұл онжылдықта 507 резервтік ойында 264 құтқаруды тіркеді, ал ERA көрсеткіші 3.06-қа тең болды. 1989 жылдың желтоқсан айында Ред Сокс Рейрдонмен үш жылдық 6.8 миллион долларлық келісімге қол қойды. 1990 жылғы маусымның алғашқы айында Смит пен Рейрдон екеуі де Ред Сокс сапында өнер көрсетті, Смит төрт құтқаруды, ал Рейрдон бір құтқаруды жүзеге асырды. 4 мамырда Ред Сокс шабуылдық қабілетін күшейту үшін Смитті Сент-Луис Кардиналс командасына Том Брунански атты ойыншыға айырбастады. Бостондағы екі маусымында Смит 139 ойында қатысып, 58 құтқаруды тіркеді, 168 2/3 иннингте 209 соққы жасады. 1990 жылы Кардиналс сапында 53 ойын өткізіп, 27 құтқаруды тіркеді, 2.10 ERA көрсеткішімен 68 2/3 иннингте 70 соққы жасады. Алайда команда 70–92 есебімен соңғы орынға орналасты. 1991 жылы Сент-Луис 84–78 есебімен жақсарды, Смиттың жалақысы шамамен екі есеге өсіп, 2.8 миллион долларға жетті, ол лиганың ең құнды ойыншысы (MVP) атағына ие болу үшін ең маңызды үміткерлердің бірі болды (NL MVP дауыс беруде сегізінші орынды иеленді). Смит 1992 жылы 43 құтқаруды тіркеп, Ұлттық лигада (NL) көшбасшы болды. 70 ойында ол 75 иннингте 60 соққы жасады, ал ERA көрсеткіші 3.12-ге тең болды; ол соңғы рет 1982 жылдың 30 маусымында Ұлттық лига ойынында қателік жасады. 546 ойынға қатысу – 2013 жылы Хит Белл бұзғанға дейін бір питчердің қатарынан қатесіз өткізген ойындары бойынша Ұлттық лиганың рекорды. 1993 жылы Смит 13 сәуірде 358-ші құтқаруымен MLB мансабындағы Джефф Рейрдонды ең көп құтқару бойынша жеңіп алды, ал 14 сәуірде Брюс Саттерді Ұлттық лигадағы ең көп құтқару бойынша жеңіп алды, NL-де 301-ші құтқаруын тіркеді, бұл көрсеткіш Cubs және Cardinals командаларындағы өнер көрсетуінің нәтижесінде туды. Маусым айында Смит 15 құтқаруды тіркеді, бұл MLB-да бір айдағы ең көп құтқару бойынша рекордты орнатты. 31 тамызда Сент-Луис Филадельфия Филлизден 10 ойын қалып қойып, бәсекеге қабілетсіз болып көрінді, ал Смит маусымнан кейін еркін агент болуға дайын болғандықтан, Кардиналс Смитті Янкилерге Рич Батчелор атты резервтік питчерге айырбастады. Сент-Луис сапында Смит 1993 жылы 55 ойында 43 құтқаруды тіркеді, 50 иннингте 49 соққы жасады, бірақ ERA көрсеткіші 4.50-ге тең болды. Смиттың бір маусымдағы 47 құтқарудан тұратын Ұлттық лига рекордын екі жылдан кейін Сан-Франциско Гиантс командасының Род Бек және Кубс командасының Рэнди Майерс 48 және 53 құтқарумен жаңартты.

Нью-Йорк янкилері (1993)

Смитпен келісімшарт жасаған кезде "Янкиз" Торонто "Блю Джейз" командасынан бір жарым ойын қалып қойған еді. "Янкиз" сапындағы сегіз ойында Смит ешқандай гол жібермеді, үш ойынды сақтап қалды және сегіз иннинг ішінде 11 соққы жасады. Қыркүйек айында команда 11–15 есебімен ойын өткізді, ал Торонто дивизионды жеті ойынмен жеңіп алды. Маусым аяқталған соң Смит бос агенттікке өтініш берді.

Балтимор Ориольс (1994)

Смит 1994 жылғы маусымда «Балтимор Ориолс» командасымен 1,5 миллион доллар және бонусқа қол қойды. 36 жасында ол өзінің ең сәтті маусымын өткізді; алғашқы 12 ойында 12 құтқару және 0,00 ERA көрсетті. Екі айға жуық уақыттан соң, оның ERA-сы 1,00-ден төмен болды және шілде айының ортасында 2,00-ден төмен болды. Смиттің сәтсіз кезеңі келесі бірнеше аптаға созылды, содан кейін 1994–95 жылғы Жоғарғы лига бейсбол ереуілі маусымды тоқтатты. Ықшамдалған маусымда Смит 3,29 ERA көрсетіп 33 құтқаруды тіркеді және үшінші (және соңғы) Rolaids Relief Man Award сыйлығын жеңіп алды. 11 маусымда ол 1988 жылы Дуг Джонс орнатқан рекордты бұзу үшін қатарынан 16-шы ойынын сақтады. Ол осы жетістігін 19 ойынға дейін жеткізді, бірақ 28 маусымда құтқару мүмкіндігінен айырылды; Смит рекордты Джон Уэттленд бұзды, ол келесі жылы қатарынан 24 ойынды сақтады. Смит келесі айда жақсы өнер көрсетпеді, нәтижесінде оның ERA-сы 5,40-қа дейін өсті. «Энджелс» командасы дивизионда екі таңбалы көрсеткішпен көш бастады және плей-оффқа дайындалып жатқандай көрінді. Алайда, «Энджелс» соңғы 43 ойынында 14–29 есебімен жеңіліске ұшырады, нәтижесінде «Сиэтл Маринерс» командасымен бірдей ұпай санына ие болды, содан кейін плей-оффқа өту үшін өткізілген қосымша ойында жеңілді. Команданың қиындықтарына қарамастан, Смит тамыз және қыркүйек айларында тиімді ойын көрсетіп, бір ғана сәтсіз құтқаруға қарсы 13 құтқаруды тіркеді. 1996 жылғы маусымның басында Смит маусымнан тыс жасалған операциядан кейін мүгедектер тізіміне енді – ол аң аулау кезінде оң тізесіндегі сіңірді жыртып алған еді – және екінші жылдық питчер Трой Персиваль «Энджелс» командасының жақындаушысы ретінде танылды. Смит қысқа мерзімге «Лейк Эльсинор Сторм» командасымен реабилитациядан өтті, ол 1980 жылдан бері кіші лигада алғаш рет ойнады. «Энджелс» командасына оралғаннан кейін Смит тұрақсыз рөліне наразы болды және: «Мен соңғы апталар туралы фильм жаза аламын, бірақ ол мультфильм болуы керек» деді. Ол сәуір және мамыр айларында «Энджелс» үшін барлығы 11 ойын өткізді, содан кейін «Цинциннати Редс» командасына ауыстырылды.

Цинциннати Редс (1996)

Смит 1996 жылғы 27 мамырда Чак МакЭлройға айырбас жасау арқылы «Цинциннати Редс» клубына өткізілді. «Редс» командасындағы жабылушы Джефф Брантли мансабындағы рекордтық 44 құтқарылуға ұмтылып жатқандықтан, Смит команда үшін дайындық жұмысын өз мойнына алды. Ұлттық лигаға қайта оралған Смит 43 ойынға қатысып, екі құтқарылуды тіркеді; ал толық маусымда 9 иннингке 6,7 страйкаут жасады, бұл оның мансабындағы ең төменгі көрсеткіші болды.

Монреаль Экспосы (1997)

Смит 1997 жылы Монреаль Экспоз клубымен 400 000 долларлық келісімшартқа ие болды. Бұл Смит үшін мансабының соңғы маусымы болды. Оның маусымдағы және мансабындағы соңғы ойыны 2 шілдеде Торонтоның жеңісімен аяқталған лигааралық қарсыластық матчындағы қосымша кезеңдердегі екі иннингтік ойын болды. Карьерасындағы ең нашар көрсеткіштерді – ERA (5.82), тоғыз иннингке шаққандағы соққылар саны (11.63) және басқа да бірнеше статистика бойынша көрсеткеннен кейін, Смит 15 шілдеде зейнетке шығуын хабарлады.

Ойын-сауық мансабынан кейін

Ол зейнетке шығу туралы хабарлағанмен, Канзас-Сити Роялз Смитпен еркін агент ретінде келісімшарт жасады және оны 1998 жылғы көктемгі жаттығуларға шақырды. Наурыздың соңында ол екінші лигаға жіберуден бас тартып, жаттығу лагерін қалдырды. Маусымның басында ол Хьюстон Астроспен екінші лигалық келісімшартқа қол қойды, Джексон Генералс сапында екі ойынға, ал Нью-Орлеан Зефирлерде 10 ойынға қатысты, содан кейін қайтадан зейнеткерлікке шықты. 2006 жылғы Әлемдік бейсбол классикасында Смит Оңтүстік Африка ұлттық бейсбол құрамасының питчинг-тренері болды, бірақ команда топтық кезеңде 0–3 есебімен жеңіліске ұшырады. 2007 жылы Смит Италияның Тиррения қаласындағы Major League Baseball International атынан Еуропалық бейсбол академиясында жаттықтырушы болып жұмыс істеді. 2009 жылғы Әлемдік бейсбол классикасында Смит Оңтүстік Африка құрамасының жаттықтырушысы ретінде қайтадан қатысты; команда тағы да топтық кезеңде жеңіліске ұшырады, екі ойында да жеңілді. Смиттің бұрынғы некеден Никита, Ли-младший және Димитрий деген үш баласы бар. Қазіргі некесінен Алана мен Николас есімді егіздері дүниеге келді. Смит Атақ-даңқ залына үміткер ретінде қарастырылған жылдары (2003–2017), залға Дэннис Эккерсли (2004), Брюс Саттер (2006) және Гуз Госсаж (2008) сияқты релифтер қосылды. Эккерсли мен Фингерс ең құнды ойыншы жүлдесін жеңіп алса, Смит Cy Young жүлдесіне дауыс беруде екінші орынды, ал ең құнды ойыншы дауыс беруде сегізінші орынды иеленді (екеуі де 1991 жылы). Смит пен Госсаж әрқайсысы 1000-нан астам ойын ойнағанымен, Госсаж мансабын 500-ден астам иннингпен (1809 1/3 - 1289 1/3) аяқтады. Саттер 1700-ден аз иннинг тастаған бірінші MLB ойыншысы болып танылды; Смит 1984 жылдан кейін әр маусымда 100 иннингтен аз тастады және 1990 жылдан кейін 75 иннингтен аспады, оның мансабы 1300 иннингке жетпеді. Смит мансабын бірнеше иннинг сақтап қалудан бастады, бірақ бейсболдағы жабылу стратегиясы өзгерді және ол кейін бір иннингтік питчер ретінде пайдаланылды. Оның мансабындағы сақтап қалу көрсеткіші Фингерс, Госсаж және Саттерден жоғары болды. 2018 және 2019 жылдары Атақ-даңқ залына сайланған Тревор Хоффман мен Мариано Ривера Смиттің 478 сақтап қалу рекордын асып түсті, және қазіргі таңда олар ең үздік бір иннингтік жабылушылар деп есептеледі. 2006 жылдың шілдесінде Саттердің Атақ-даңқ залына енгізілуіне орай, Смит журналистермен сайлау мүмкіндіктері туралы сөйлесіп, әлі таңдалмағанына таңғалып: "Бұл мені қатты шатастырады. Бірақ мен оны түсіне алмаймын" деді.

BBWAA-ның дауыс беруі

Американың Бейсбол жазушылар қауымдастығының (BBWAA) жыл сайынғы Даңқ залына сайлауында Смит дауыс бергендердің 50,6%-ын алды, ал Даңқ залына ену үшін ең төменгі шектің 75% болуы керек. Ол 2003 жылдан 2017 жылға дейін бюллетеньде болды, ешқашан дауыстардың 29,9%-дан төмен түспеді, бюллетеньде қалу үшін әр жыл сайынғы ең төменгі талап – 5%. Ол бюллетеньнен тек 15 рет қатысқаннан кейін алынып тасталды. 2014 жылғы өзгерістерден кейін ойыншылар бюллетеньде 10 жыл ғана болуға шектелгендіктен, ол бұл шектеуге дейін тіркелген соңғы ойыншы болды. Ұлттық Бейсбол Даңқ залы Ли Смит үшін дауыс беру тарихы: № Жыл Дауыс саны Сілтеме Қабылданған дауыстар Пайыздық көрсеткіш ±% 1 210 496 Смит үшін алғашқы дауыс беру 2 185 506 Денис Эккерсли сайланды (1-жыл) 3 200 516 4 234 520 Брюс Саттер сайланды (13-жыл) 5 217 545 6 235 543 Гуз Госседж сайланды (9-жыл) 7 240 539 8 255 539 9 263 581 10 290 573 Смит үшін дауыс берудің ең жоғары пайызы 11 272 569 12 171 571 Смит үшін дауыс берудің ең төменгі пайызы 13 166 549 14 150 440 15 151 442 Смит үшін соңғы дауыс беру.

Сайлау

BBWAA сайлап алмағаннан кейін Смит кейін 2019 жылғы Бейсбол Даңқы залына сайлау кезінде 16 мүшелі «Қазіргі ойын» комитетінің қарауына ұсынылды. 2018 жылдың 9 желтоқсанында Смит және ойыншы Харольд Бэйнс, сәйкесінше 16 және 12 дауыс алып, енгізу үшін қажетті 75% шегіне жетті. Ресми енгізу салтанаты 2019 жылдың 21 шілдесінде Нью-Йорктегі Куперстаун қаласында өтті. Смит пен Бэйнспен бірге, зал BBWAA сайлаған Рой Халладей, Эдгар Мартинес, Майк Муссина және Мариано Ривераны да қабылдады.