Эрик Уитэйкр: Америкалық композитор және дирижер

Кіріспе

Американдық композитор (1970 жылы туған)

Эрик Эдвард Уайтакр (2 қаңтар 1970 жылы туған) – «Грэмми» сыйлығын жеңіп алған американдық композитор, дирижер және лектор, ең көп танымал шығармалары – хор музыкасы.

Ерте өмір

Уитакр Росс пен Роксан Уитакрдың отбасында Невада штатының Рино қаласында дүниеге келген. Бала кезінде фортепианоны үзір-кесір ойнаған, ал жасөсперім шағында Джим Бернетттің басшылығымен мектептің марш-оркестріне қосылған. Кейін Уайтакр техно-поп тобында синтезаторда ойнап, рок-жұлдыз болу арманымен өмір сүрген. Ол кезде нота оқи алмаса да, Уитакр Невада университетінің Лас-Вегас қаласындағы кампусында толыққанды музыкалық білімін алды. Соңында ол Музыка композициясы мамандығы бойынша бакалавр дәрежесін алды. 23 жасында ол желді оркестрге арналған "Ghost Train" атты алғашқы шығармасын жазды, ол қазірге дейін 40-тан астам рет жазылған. Том Лесли оның желдік ансамбльдер үшін шығармалар жазуға деген қызығушылығын оятуға көмектесті. 2012 жылы ол «Грэмми» сыйлығын жеңіп алды және шығарылғаннан кейін бір апта ішінде АҚШ пен Ұлыбританиядағы классикалық музыка альбомдары тізімінде бірінші орынға ие болды. Уитакрдың екінші альбомы "Water Night" 2012 жылдың сәуір айында Decca лейблымен шығарылды, онда оның кәсіби хоры – Эрик Уитакр әншілері, Лондон симфониялық оркестрі, Джулиан Ллойд Веббер және Хила Плитманның өнерлері орын алды. 2011 жылдың 25 қаңтарында Эрик Уитакр «Кариб теңізінің қарақшылары: Бейтаныс толқындарда» фильміне музыка жазу үшін әйгілі фильм композиторы Ханс Циммермен жұмыс істей бастады. Уайтакр Циммермен бірлесіп «Мермейд тақырыбын» (Mermaid Theme) жазды, сондай-ақ Абби Роуд студиясында хорлық сессиялардың бір бөлігін дирижерлік етті. Оның әйелі Хила Плитманн фильмдегі су қыздарының тілін ойлап тапқаннан кейін, тақырыптағы соло партияны орындады, ол латын, еврей тілдерінің және оның айтуынша, «эльф тілінің» үйлесімінен құралған. Уайтакр Циммермен жұмыс істегенді ұнатады, оның керемет композитор және жомарт серіктес екенін айтты. Уайтакр кейіннен 2016 жылы Циммермен «Бэтмен Суперменге қарсы: Әділдіктің таңы» фильмі үшін де жұмыс істеді. Уитакр Лондон симфониялық оркестрі мен хоры, Лос-Анджелес шебер хоры, Chanticleer, Джулиан Ллойд Веббер және Филармония оркестрі, Таллис Scholars, Король әншілері, Даллас желдері, Берлин радио хоры және Миннесота оркестрі үшін шығармалар жазды. Оның музыкалық театр туындысы «Жоғалған жұмақ: көлеңкелер мен қанаттар» Америка композиторлар, авторлар және баспагерлер қоғамының Гарольд Арлен сыйлығын және Ричард Роджерс сыйлығын жеңіп алды, сондай-ақ Лос-Анджелес сахналық альянсының Ovation Awards сыйлығына 10 номинация ие болды. 2011 жылы ол Abbey Road 80 жылдығына арналған әнұран байқауының жеңімпаздарын жетекшілік етті, Abbey Road Studio1-де Лондон симфониялық оркестрі мен Эрик Уитакр әншілерін жазды. Уитакрдың «Soaring Leap» жобасы – әншілер, дирижерлер мен композиторлар оның бірнеше шығармаларын оқитын, репетициялайтын және орындайтын бір күндік динамикалық семинар. 2010 жылдың қазан айынан желтоқсан айына дейін Уитакр Майклмас (күзгі) семестрінде Кембридждегі Сидни Суссекс колледжінде қонақ стипендиат болып жұмыс істеді. Ол Кембридждегі Сидни Суссекс колледжінің хоры үшін шығарма жазды және шеберлік сабақтары мен семинарларда студенттермен жұмыс істеді. 2011 жылдан 2016 жылға дейін ол Кембридж университетінің Сидни Суссекс колледжінде композитор резиденты болды. 2016 жылы Уайтакр Лос-Анджелес шебер хорымен суретші резиденты болып тағайындалды. 2017 жылдың шілдесінде ол «Евровидение» хор конкурсын ұсынды.

Whitacre was born in Reno, Nevada, to Ross and Roxanne Whitacre. He studied piano intermittently as a child and joined a junior high marching band under band leader Jim Burnett. Later Whitacre played a synthesizer in a techno pop band, dreaming of being a rock star. Though he was unable to read music at the time, Whitacre began his full musical training while he was an undergraduate at the University of Nevada, Las Vegas. He eventually earned a bachelor's degree in Music Composition. At the age of 23 he completed his first piece for Wind Orchestra, "Ghost Train", which has now been recorded more than 40 times. Tom Leslie contributed to his interest in writing for wind ensembles. won a Grammy Award in 2012, and became the No.1 classical album in the US and UK charts within a week of release. Whitacre's second album, Water Night, was released on Decca in April2012 and featured performances from his professional choir the Eric Whitacre Singers, the London Symphony Orchestra, Julian Lloyd Webber and Hila Plitmann. Around January 25, 2011, Eric Whitacre began working with legendary film composer Hans Zimmer on the music for Pirates of the Caribbean: On Stranger Tides. Whitacre co composed the "Mermaid Theme" with Zimmer as well as conducting some of the choral sessions at Abbey Road Studios. His wife, Hila Plitmann, sang the solo material in the theme, having also invented the language the mermaids were singing in the film, a combination of Latin, Hebrew, and as she says, 'Elvish.' Whitacre enjoyed working with Zimmer, saying that he was a brilliant composer and a generous collaborator. Whitacre later collaborated with Zimmer for the 2016 film, Batman vs Superman: Dawn of Justice. Whitacre has written for the London Symphony Orchestra and Chorus, the Los Angeles Master Chorale, Chanticleer, Julian Lloyd Webber and the Philharmonia Orchestra, the Tallis Scholars, the King's Singers, Dallas Winds, the Berlin Rundfunkchor, and the Minnesota Orchestra, among others. His work of music theater, Paradise Lost: Shadows and Wings, won the American Society of Composers, Authors and Publishers Harold Arlen Award and the Richard Rodgers Award, and earned 10 nominations at the Los Angeles Stage Alliance Ovation Awards. In 2011, he conducted the winning entries of the Abbey Road 80th Anniversary Anthem Competition, recording the London Symphony Orchestra and the Eric Whitacre Singers, in the Abbey Road Studio1. Whitacre's Soaring Leap initiative is a dynamic one day workshop where singers, conductors, and composers read, rehearse and perform several of his works. From October to December2010, Whitacre was a visiting Fellow at Sidney Sussex College, Cambridge, during Michaelmas (Autumn) Term. He composed a piece for the Choir of Sidney Sussex College, Cambridge, and worked with students in masterclasses and workshops. From 2011 to 2016, he was Composer in Residence at Sidney Sussex College, Cambridge University. In 2016, Whitacre was appointed artist in residence with the Los Angeles Master Chorale. In July 2017, he co presented the Eurovision Choir of the Year.

Жеке өмір

1998 жылдан 2017 жылға дейін Уитакр израильдік әнші Хила Плитманнмен үйленген болатын. Олардың бір ұлы бар, Эш Эдвард (2005 ж.т.). Уитакр 2019 жылдың наурыз айында Гавайи штатының Мауи аймағында бельгиялық опера әншісі Лоренс Серваеске үйленді. Олардың тағы бір ұлы бар, Джулиан (2020 ж.т.).

Стиль

Уайткренің шығармаларының ерекшелігі – кездейсоқтық және белгісіздік элементтерін қолдану, сондай-ақ кейде қол қимылдары немесе керек-жарақтарды қамтитын ерекше ноталық нұсқаулар. Оны "Вон Уильямстың Кембриджтегі "Данкин Донътс" кафесінде шығарған музыкасы сияқты" деп те айтады. Энтони Томмасини 2005 жылы Уайткренің "Leonardo Dreams of His Flying Machine" шығармасын "дыбыс эффекттерімен, маңызды гармониялармен және үзіліспен келген рифтермен" толы деп сипаттады, сондай-ақ "музыкасы біршама қарапайым, ашық фильм музыкасының хорлық нұсқасы сияқты" деп жазды. Басқа сыншылар оның стилін "жарықтандыратын, дірілдейтін, өзгермелі гармониялармен толы, құлақты заманауи, бірақ түсінікті үнмен оятады" деп сипаттаған. Уайткренің стилі Мортен Лауридсеннің стиліне ұқсас, сонымен қатар "нео-импрессионистік" деп те аталады.

Виртуалды хор

Уитакрдың виртуалды хор жобалары Нью-Йорк штатының Глен Ков қаласынан Бритлин Лози есімді жас қыздың оның хорлық шығармаларының бірін орындаған видеосынан шабыттанды. Уайтакр Sleep-ті сынақ ретінде бастады, содан кейін 2009 жылы Lux Aurumque.

1995 жылы жазылған Virtual Choir 3, Water Night, 73 елден 3746 өтінімді біріктірді және 2012 жылдың сәуірінде жарық көрді. Виртуалды World of Color Honor Choir 2013 жылы Эрик Уайтакр мен Disney бірлесіп құрды. Оқиғаға арнап Glow әні жазылды. Соңғы өнімге бүкіл АҚШ-тан 1473 әнші кірді. ЮНИСЕФ-пен бірлесіп, 2014 жылғы Глазго Комонвелт ойындарының ашылу салтанатында Virtual Youth Choir жобасы іске қосылды. Оған 80 елден келген 18 жасқа дейінгі 2292 әнші қатысты. 2018 жылдың 4 мамырында Уайтакр Virtual Choir 5-тің 2015 жылғы Deep Field шығармасы болатынын хабарлады. Виртуалды хордың басқа жобаларының ішінде Калифорниядағы Disneyland Adventure Park-тағы Winter Dreams мерекелік шоуы үшін жазылған Glow бар. Бүгінгі күнге дейін виртуалды хорларға 60 миллионнан астам қаралым тіркелді. 2020 жылдың 2 мамырында COVID-19 пандемиясы кезінде Уайтакр Virtual Choir-дың алтыншы нұсқасы Sing Gently атты жаңа ән болатынын жариялады. Онда 129 елден 17 572 әнші, соның ішінде 16 орындаушы ым тілінде өнер көрсетті. Әлемдік премьерасы 2020 жылдың 19 шілдесінде YouTube-та өтті. 2020 жылдың желтоқсанында Уайтакрдың виртуалды хорларының альбомы Sing as One жарық көрді. Альбомда жоғарыда аталған сегіз виртуалды хордың барлық жазбалары бар.

Терең өріс

Deep Field: The Impossible Magnitude of the Universe – IMAX, кинотеатрларда, тікелей оркестрмен концерттерде және өнер мен ғылым шараларында көрсетуге арналған 4K фильм. Бұл Эрик Уайтакр, NASA, Ғарыш телескопы ғылыми институты, Музыкалық өндіріс және 59 Productions арасындағы аудиовизуалды ынтымақтастық. Фильм 2018 жылы Кеннеди ғарыш орталығында (Флорида штаты) тұсаукесерін өткізді және одан бері Смитсонов әуе және ғарыш мұражайында, Dolby Theatre, Дүниежүзілік ғылым фестивалінде, Гриффит обсерваториясында, Америка астрономиялық қоғамының жылдық мәжілісінде және концерт залдарында көрсетілді. Фильм Солтүстік Америка, Еуропа және басқа да аймақтардағы STEAM білім беру бағдарламаларының құрамына кіреді. Фильм Хаббл ғарыш телескопынан және оның ең маңызды жаңалығы – Deep Field суретінен шабыттанды. Уайтакрдың саундтрегінде 120 елден қатысқан Виртуалды хордың 5-ші құрамы: 4-ден 87 жасқа дейінгі 8000-нан астам дауыс, сондай-ақ Корольдік филармониялық оркестрі мен Эрик Уайтакр әншілері бар.

Эрик Уайтакр әншілері

Хор Ренессанс дәуірінен бастап қазіргі күнге дейін музыка орындайды, оның ішінде Лоридсен, Бриттен және олардың негізін қалаушысы мен дирижерінің шығармалары. The Eric Whitacre Singers 2012 жылы BBC Proms-те тұңғыш рет өнер көрсетіп, әнші-күйші Имоген Хиппен бірлескен жобаны ұсынды. Хор сондай-ақ Архиепископ Десмонд Тутуға Темплтон сыйлығын табыстау салтанатында Энни Леннокс пен Лондондық Африкалық Евангелистік хорымен бірге ән шырқады. Олар британдық соул әртісі Лора Мвуламен үнемі жұмыс істейді және 119 елде көрсетілген iTunes фестивалінде Ханс Циммермен бірге өнер көрсетті, сондай-ақ 2018 жылы Аня Хиндмарш үшін жасалған интерактивті шарада қатысты.

Жазу жобалары

Уитакрдың Decca лейблімен бірге шыққан алғашқы альбомы Light& Gold 2010 жылдың қазан айында жарық көрді. Бұл альбом 2012 жылы «Ең жақсы хорлық орындау» номинациясы бойынша «Грэмми» сыйлығын жеңіп алды. 2013 жылдан бері Уитакр өзінің тәуелсіз UNQUIET лейблі арқылы шығарылымдар жасап келеді, ол Music Productions компаниясының менеджерлерімен бірлесіп құрылған. UNQUIET лейблінде Deep Field, Goodnight Moon және Трент Резнордың «Hurt» әнінің хорлық орындауын, сондай-ақ Е.Е. Каммингстің «i carry your heart» өлеңіне жасалған музыкалық шығармасы жазылған 10 дюймдік винилдік пластинкасы бар.

Орындау жобалары

2010 жылдың 24 қазанында Уитакр Лондон симфониялық оркестрі мен хорымен Барбикан Лондонда америкалық бағдарламаны өткізді, онда Лондон симфониялық хоры үшін жазылған "Өлместік әндері" атты туындысы қойылды. 2010 жылдың желтоқсанында Уитакр Гамбургте I Vocalisti хорын дирижерлік етті және Берлин радио хорының Рождестволық концертіне шақырылған дирижер болды. 2010 жылдың қарашасында Уитакр Кардифф қаласындағы аралас хор Côrdydd және олардың достарымен Уэльс Мыңжылдық орталығындағы BBC Ходдинот залында өзінің шығармаларынан концерт өткізді. Ол "Paradise Lost: Shadows and Wings" музыкалық театры бойынша жұмысын жалғастырды. 2010 жылы Карнеги залында осы туындының концерттік нұсқасы орындалды. 2015 жылы Уитакр оркестр, хор және мобильді қосымшаға арналған "Deep Field" шығармасын жазды; туынды Хаббл ғарыштық телескопының "Deep Field" суреттерінен шабыдаланды, ал көрермендер смартфон қосымшалары арқылы электрондық музыка ойнады. 2014 жылдың маусым айында Уитакр Кеннеди орталығынан тікелей эфирде трансляция жасады, содан кейін Вашингтон қаласындағы Мэйдэнде 400 әншіден тұратын хорды дирижерлік етті, бұл АҚШ туы күні мен "Жұлдызды ту" гимнінің жазылғанына 200 жыл толуына арналды.

Киелі перде

2018 жылы жазылған "The Sacred Veil" – Уитакр мен ақын-лирик Чарльз Энтони Сильвестридің 12 бөлімнен тұратын шығармасы. 2005 жылы Сильвестридің әйелі Джули 36 жасында жұмыртқалық безінің қатерлі ісігінен қайтыс болып, екі кішкентай баласын жалғыз қалдырды. Оның мәтіндері (Уитакрмен бірлесіп жазылған) және ноталар танысу, махаббат, жоғалту және құдірет іздеу туралы әңгімелейді. "Los Angeles Times" газеті бұл шығарманы "өмірдің нәзік сұлулығын есте қаларлықтай бейнелейді, өнердің құдіретті жұбанысын сыйлап, біздің ортақ тағдырымызға қарсы уақытша тоқтау сыйлайды" деп сипаттады. Шығарманың тұңғыш орындалуы 2019 жылдың ақпан айында Лос-Анджелестегі Уолт Дисней концерт залында болды, ал жазбалары 2020 жылдың тамыз айының соңында жарық көрді.