Кіріспе
Америкалық бизнесмен (1843–1909)
Альберт Август Поп (20 мамыр 1843 – 10 тамыз 1909) – Одақ армиясындағы бригадалық лейтенант-полковник. Ол велосипедтерді импорттаған, оларды насихаттаған және өндірген, сондай-ақ автомобильдерді өндірген.
Ерте өмір
Поуп 1843 жылғы 20 мамырда Бостон қаласында дүниеге келді. Оның ата-анасы Чарльз Поуп пен Элизабет Богман Поуп еді. Әкесі 1660 жылдардан бері ағаш және ағаш өңдеу бизнесімен айналысқан Жаңа Англиялықтардың ұрпағы болған, бірақ Чарльз жылжымайтын мүлікке инвестиция салуды жөн көрді. Анасының әкесі, капитан Джеймс Богман, Элизабет жас кезінде Вирджиния штатының Норфолк қаласынан теңізге шыққаннан кейін із-түзсіз жоғалып кетті. Альберт сегіз баланың бірі еді. 1845 жылы Чарльз Поуп отбасылық бизнестен тәуелсіздік алды, алғашқы жер учаскесін сатып алды. 1846 жылы ол отбасын Милтоннан (Массачусетс штаты) Бруклиндегі Гарвард көшесіндегі үлкен үйге көшірді. Ол бұрынғы жерлеріне қарыз алып, Гарвард Плейс, Саммер, Вернон және Вашингтон көшелерінде тағы жерлер сатып алды. Бұл жерлерге трамвай қатынасы болғандықтан, тіпті осындай қатысты әңгімелер де тарады, ол Бруклиндегі мүлігін үлкен пайдаға сатты. 1850 жылға дейін ол мүлікті жинауын жалғастырды, бірақ 1851 жылдан бастап қаржылық қиындықтар күшейді, ал жерлерін сатудан түскен ақша тек қарыздарын төлеуге жететін. Чарльздың інісі Уильям Поуп 1850 жылға дейін Бруклинге көшіп келді, соның арқасында Альберттің бірнеше туыстары да осы ауданға қоныстанды. Альберт Бруклин гимназиясында өзінен бір жас кіші кузені Джорджбен бірге оқыды. Отбасы мүшелерінің айтуынша, Чарльз Поуп бизнесінен кейін ешқашан қалпына келмеді. Альберт тоғыз жасында-ақ отбасын асырауға көмектесті: алдымен егін шабу, содан кейін өнім сату, ал он бес жасында Куинси нарығында жұмыс істеді. Бірнеше жылдан кейін ол аптасына 4 доллар жалақымен дүкенде сатушы болып жұмыс істеді. Бірақ Альберт Поуптың өмірбаяуын жазған бір автор былай деп жазады: "Оның өмірін зерттеу оған жақын туыстарының көмегімен жолға шыққанын көрсетеді және мектепті тастауының себебі мұқтаж отбасын қамтамасыз ету емес, өз күшімен одан да жылдам алға жылжуға болатынын сезінуі болды". Тағы бір тарихшы Чарльз Поуптың Альбертпен бірге Бостон жылжымайтын мүлігіне инвестиция салғанын және Поуп өндіріс компаниясының алғашқы инвесторы болғанын айтады.
Америка Азаматтық соғысы
1862 жылы 27 тамызда он тоғыз жасында Альберт Поуп 35-ші Массачусетс ерікті полкіне қосылған Одақ армиясына екінші лейтенант болып кірді. Поуп холерамен ауырып жазылып шықты, ал оның бөлімшесі Фредериксбург, Виксбург және Ноксвилл шайқастарында күш көрсетеді. Ол капитан шенімен демобилизацияланды, бірақ ерекше қызметі үшін Brevet Lieutenant Colonel құрметті атағын алды. Brevet шенімен бірге қосымша өкілеттік немесе жалақы берілмеді.
Соғыстан кейінгі өмір
Альберт әскери жалақысынан жинаған 900 долларын Бостонның Док-скверіндегі аяқ киім жасаушыларды жабдықтау бизнесіне инвестициялады. Бір жыл өткен соң бұл инвестиция 9 600 доллар табыс әкелді, бұл 2000 жылғы АҚШ долларымен есептегенде 100 000 доллардан асты. Альберт мектепті ерте тастағанмен, үш бауырының – егіз әпкелері Эмили мен Огустаның, сондай-ақ кенже інісі Луистің жоғары біліміне қолдау көрсетті. Кейін Эмили мен Огуста Поуп дәрігер болды, ал Луис семинарияны бітіріп, пастор болды. Оның үлкен ағасы, жесір Чарльз 1868 жылы қайтыс болды. Альберт жеті жасар жүрегі ауырған немере інісі Гарри Мелвилл Попты өрбітті. Кейін Эмили мен Огуста медицина институтын бітіріп, Еуропада аспирантураны аяқтады және Нью-Англиядағы әйелдер мен балалар ауруханасында (қазіргі Димок орталығы) тәжірибе жинады. 1886 жылы екеуі де Массачусетс медициналық қоғамына қабылданды. 1871 жылдың 20 қыркүйегінде Ньютон қаласының тұрғындары, Джордж Линдер мен Матильда Смолвудтың қызы Эбби Линдерге үйленді. Олардың төрт ұлы мен бір қызы болды. Альберт үйленген кезде кіші інісі Луисті әлі де асырап отырды. Эбби некелерінің алғашқы жылдары екі бала табалады: 1872 жылы Альберт Линдер Поуп және 1874 жылы Маргарет Робертс Поуп. Ол сонымен қатар бизнесін пневматикалық тапаншалар, темекі ширату машиналарын және аяқ киімге қажетті бұйымдарға дейін кеңейтуде де сәттілікке жетті.
Импорт және алғашқы Колумбия
Поуп 1875 жылы Ньютон қалалық кеңесіне сайланды. Келесі жазда ол Ньютон әкімі ретінде Филадельфиядағы жүз жылдық көрмеге қатысты, онда ағылшынның қарапайым велосипедтерінің көрмесін көрді. Балтимордағы бірнеше импорттаушы велосипед көрмесін демеушілік етті. Ағылшын өндірушісі Haynes & Jefferies компаниясы Джеймс Старли мен Уильям Хиллманның рұқсатымен Ariel үлгісінің көшірмелерін жасап, экспорттады. Ariel дизайнында үлкен дөңгелектерге мүмкіндік беретін спицалар жүйесі болды, ал осыны дәлелдеу үшін 84 дюймдік алдыңғы дөңгелекке ие қарапайым велосипед көрмеге қойылды. 1877 жылы ағылшын велосипед өндірушісі Джон Харрингтон АҚШ-та ұзақ болған кезде Поппен кездесті. Ол велосипед жасау үшін шеберханаға тапсырыс берді, ол 1877 жылдың тамызында 313 долларға аяқталды. Харрингтон осы машинаны Попқа велосипед тебуді үйретті. Поп Англияның Ковентри қаласындағы Bayliss, Thomas and Company компаниясынан сегіз Excelsior Duplex үлгісін импорттауды ұйымдастырды. Ол 1878 жылдың қаңтарында жеткізілімді қабылдады және бірнеше айдан кейін "Bicycling World" журналында импортталған велосипедтері туралы жарнама жариялады. Поп 1878 жылдың бірінші жартысында шамамен елу велосипед импорттауға 4000 доллардан астам қаражат жұмсады. Мамыр айында ол өзінің велосипедін өндіру туралы сұрастыра бастады. Ол Хартфордтағы Weed тігіш машина компаниясының президенті Джордж Фэрфилдпен кездесті. Поп өзінің Excelsior Duplex велосипедін Хартфордқа бағытталған New Haven теміржолының вагонына салып, содан кейін Хартфорд станциясынан Weed зауытындағы кездесуге дейін айдап барды. Поп Фэрфилдке Weed компаниясының осы велосипедтен 50 дананы келісімшарт бойынша жасауын ұсынды. Кейіннен Фэрфилд ұсынысты қабылдады. Weed зауыты 1878 жылдың қыркүйегінде тапсырысты аяқтады, және бұл Поптың Columbia брендімен сатқан алғашқы велосипедтері болды. Ол өзінің жаңа велосипед бизнесін Бостон қаласындағы Pope Manufacturing Company кеңсесінен басқарды. Поп 1878 жылы импортталған және Columbia велосипедтерін қосып, барлығы тоқсан екі велосипед сатты. 1879 жылы ол 1000-ға жуық Columbia велосипедін сатты, Excelsior Duplex көшірмелерінің соңғы жылы. Оның велосипедтерге деген сұранысы өндіріс мүмкіндігінен асып кетті, сондықтан оның жарнамалары импортқа басымдық берді. Фэрфилд дизайнды жетілдіруге кірісіп, рульдік бөлігі мен алдыңғы шарлы подшипник жиынтығын жақсартты, нәтижесінде Special үлгісі пайда болды. 1880 жылы 48 дюймдік дөңгелектері мен толық никель қаптамасы бар Special велосипеді 132,50 долларға сатылды. Жаңа Standard үлгісі де дизайнда өзгерістерге ие болды, бірақ оны шарлы подшипниктерсіз және никель қаптамасыз 87,50 долларға сатып алуға болады.
Патент бақылауы
Поуп индустрияға кіргеннен кейін көп ұзамай екі американдық фирма велосипедтердің АҚШ патенттері бойынша картель құрды: Бостон негізделген Ричардсон және Макки, және Вермонт штатының Монпельер өндірісі. Ричардсон мен Макки Пьер Лаллемен патентіне алты жылға иелік етті. Монпельер өндірісі заңдық қауіптер мен келіссөздер арқылы ортақ бақылауға қол жеткізді. Вермонттағы фирма Ричардсон мен Маккиге өздерінің шайқалатын жылқы патентін бұзуда деп айтты. Екі компания патенттерін біріктіріп, әр велосипед үшін 10 немесе 15 долларлық роялтиді американдық өндірушілерге қарсы қолдануға келісті, содан кейін оны бөлісуге келісті. Поуп екі компаниямен жеке келіссөздер жүргізіп, патенттік пулдегі бақылау үлесін сатып алды. Ол велосипед өндірісімен тікелей немесе жанама байланысы бар патенттерге инвестиция салуын жалғастырды. Ол бәсекелес велосипед сатушыларға қарсы сот процесін бастады, содан кейін бірлікке 10 доллар роялти төлеу шартымен сот процесінен бас тартуға келісті.
Велосипедтерді және велосипедпен жүруді насихаттау
Поуп велосипедтерді қолдауға 8000 доллардан астам қаражат жұмсады. Кейбір жергілікті билік органдары велосипедтерді пайдалануға шектеулер немесе тыйымдар енгізгендіктен, Поуп мұны өзінің бизнесіне қатер деп қарастырды. 1880 жылы Нью-Йорк қаласында Орталық саябақта велосипедпен жүруге тыйым салғаннан кейін, ол заңдық қарсылыққа шықты. Үш велосипедші заңға бағынбау үшін Орталық саябаққа кірді, олар Поуп олардың сот шығындарын төлейтінін білген. Велосипедшілер сот ісін де, барлық шағымдарын да ұтылып қалды, бірақ Поуп уәде берген қолдауды көрсетті. Поуп өзінің ағасы Артур және туысы Эдвардпен бірге Массачусетс велосипед клубының негізін қалаушылардың бірі болды. Поуп Еуропадан қарапайым велосипедтерді импорттауды жалғастырды және осы үлгілерге АҚШ патенттерін алды. 1890 жылдардың басында ол АҚШ-тағы негізгі велосипед патенттерін бақылайтын велосипед трестін құрды. АҚШ-тың барлық дерлік велосипед өндірушілері Поупке велосипедтің әрбір данасы үшін шамамен 10 доллар төледі. Оның велосипед бренді «Колумбия» деп аталды. 1890 жылдардың ортасында, велосипедтерге деген қызығушылықтың ең жоғары нүктесінде, Поуп жылына шамамен 250 мың велосипед өндірді. Бұл кезде велосипедтер үшін басты мәселе – оларға жүруге қолайлы жолдардың жетіспеушілігі еді. Поуп, велосипед өндіруші ғана емес, сонымен қатар велосипедпен жүруді ұнататын адам болғандықтан, бұл мәселе оны қатты мазалады. Ол «Америкалық дөңгелектер лигасы» мен «Жақсы жолдар қозғалысын» құрып, үкіметке жолдарды жақсарту туралы өтініштер жіберді және талаптар қойды.
Өлім
1909 жылы 10 тамызда қайтыс болды.
Папа саябағы
Поуп 1894 жылы Хартфорд қаласына Поуп паркі үшін жер сыйлап, оның күтілуі үшін қаржылай қор дайындады. Оған паркте суаруға арналған шүмек пен фонтан орнатылды. Оның қайтысынан кейін бірнеше компания «АҚШ Мотор компаниясына» қосылды. Поуптың империясы 1913 жылы құлап кетті.