Кіріспе

Алтын ғасыр комиксінің ойдан шығарылған суперқаһарманы, Quality Comics кейіпкері.

Doll Man – алғаш рет Американың Алтын ғасыр комиксінде пайда болған суперқаһарман, бастапқыда Quality Comics баспасынан шыққан, қазіргі уақытта DC Comics кейіпкерлер әлемінің құрамында. Doll Man карикатурист Уилл Эйснердің туындысы. Ол алғаш рет "Feature Comics #27" журналында "Doll Man-мен танысыңыз" деген төрт беттік очеркінде пайда болды. Ол Quality баспасының алғашқы супер күшті кейіпкері болды. Журналдың 1939 жылғы желтоқсан айындағы шығарылымында Doll Man – кішірейту қабілетіне ие алғашқы комикс суперқаһарманы екені көрсетілген. Ол одан әйгілі Рэй Палмерден (DC-ның Atom-ы) және Хэнк Пимнен (Marvel Comics-тің Ant Man-ы) екі он жылға бұрын пайда болды.

Quality Comics басылымдарының тарихы

"Әлемдегі ең күшті кішкентай" – Кукша Адамның құпия жеке басы – зерттеуші-химик Даррел Дэйн, ол өзінің қалыпты өлшемінің толық күшін сақтай отырып, алты дюймге дейін кішіреюге мүмкіндік беретін формула ойлап тапты. Ол кішіретін супергеройдың алғашқы мысалы болды, сонымен қатар ең төменгі және ең жоғары өлшемдері арасындағы биіктікке өзгере алмайтын сирек кейіпкерлердің бірі еді (бірақ суретшілер оның масштабын визуалды тұрғыдан дұрыс ұстай алмады). Оның Feature Comics #27-дегі алғашқы оқиғасы келіншегі Марта Робертсті қарақшыдан құтқарумен байланысты. Ол қылмысқа қарсы күресуге шешім қабылдап, Марта тіккен қызыл-көк костюмді киеді. Бірнеше жылдан кейін Мартаның оның кішкентай өлшеміне қосылу тілегі орындалады, ол да сондай кішірею қабілетіне ие болып, оның серігі – Кукша Қыз болып танылады (Doll Man #37). Оған сондай-ақ, кейде жылқысы және құтқарушысы болатын керемет иттің – Эльмоның, және қолданылмағанда зертханасында модель ұшақ ретінде көрсетілген "Кукша ұшағының" көмегі бар. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде жарық көрген оқиғаларында Кукша Адам ақбас бүркітке мініп жүргені жиі бейнеленген. Кукша Адам комикстерінің мұқабаларында оны жиі арқанмен немесе басқа байлаулармен байлап көрсеткен, мысалы, айқышқа шегеленгендей немесе су ағып тұрған кранға байлағандай, тіпті пистолеттің тетігі мен ұңғысына байлағандай жағдайларда бейнелеген. Doll Man комикстеріндегі және басқа комикстердегі осы еркектердің құлдыққа түсу мотивінің жиі кездесуін, тарихи түрде әйелдерді осал және бағынышты жағдайда көрсеткен басқа комикстермен салыстыруға болады. Кукша Адам #139 (қазан, 1949) дейін "Feature Comics" антологиялық сериясының басты кейіпкері болды, ал Эйснер алғашқы әңгімелерді Уильям Эрвин Максвелл псевдонимімен жазды, ал суреттеріне алдымен Лу Файн, кейін Рид Крандалл үлес қосты. Кукша Адамның жеке сериясы 1941 жылдан 1953 жылға дейін, қырық жеті нөмірге созылды. Кукша Адам сериалы тоқтатылғаннан кейін, кейіпкерге қатысты түпнұсқа әңгімелер екі онжылдық бойы қайта жарияланбады.

Даррел Дейн

1956 жылы Quality Comics компаниясы жұмысын тоқтатқаннан кейін DC олардың суперқаһармандарының құқығын сатып алды. Doll Man және бірнеше басқа бұрынғы Quality қасиеттері 1973 жылғы қазан айында шыққан Justice League of America журналының 107-ші нөмірінде «Бостандық күрескерлері» ретінде қайта жаңартылды. DC басқа баспалардан сатып алған немесе Алтын ғасырдан қалған кейіпкерлермен істегендей, «Бостандық күрескерлері» Екінші дүниежүзілік соғыста нацистік Германияның жеңіске жеткенінің куәсі болған Жер X деп аталатын параллель әлемде орналасқан еді. Команда 1976-1978 жылдар аралығындағы он бес нөмірлік жеке сериясында (DC атауларының көпшілігі орналасқан Жер 1-ге) уақытша Жер X-тен кетіп қайтты. Doll Man, DC-нің Екінші дүниежүзілік соғыс кезеңіндегі суперқаһармандарының отаны болып табылатын Жер 2-де өткен All Star Squadron суперқаһармандар командасының эпизодтық кейіпкері болды, ол және басқа «Бостандық күрескерлері» Жер X-ке аттанғанға дейін. Кейін Doll Man, DC-нің барлық суперқаһармандарымен бірге Infinite Earths құлдырауы (Crisis on Infinite Earths) атты оқиғада пайда болды, бұл оқиға DC кейіпкерлеріне таңылған ұқсас шатастыратын тарихты жоюға бағытталған, параллель әлемдерді біріктіру арқылы. Бұл Doll Man-нің Жер X-тегі күндерін жойды және кейіпкердің All Star Squadron және «Бостандық күрескері» тарихын біріктірді, сондықтан ол негізінен «Бостандық күрескерлері» тек шағын топ болып табылатын Squadron мүшесі болды. Алты дюймдық бойына қарамастан, Doll Man толыққанды ересек адамның күші мен дене шынықтыруын сақтап қалды. Соңғы жылдары ол псионикалық қабілеттерді дамытты, бұл оған заттарды көтеруге немесе оларды телекинездік күшпен жоюға мүмкіндік берді. Ол сәл қартайған сияқты көрінеді, бірақ ондаған жылдар бойы ешқандай өзгеріс болған жоқ, мүмкін Сам қолындағы мистикалық күштің әсерінен. Дэн өлшемін өзгертетін арнайы костюм киеді. Doll Man ретінде ол керемет интеллектке және қарусыз жауынгерлік дағдыларға ие. Екінші Doll Man да ұқсас қабілеттерге және жоғары технологиялық жабдықтарға қол жеткізе алады.

Басқа нұсқалар

Құпия адам мен Құпия қыздың нұсқасы туралы аз мәлімет бар, олар Titans Secret Files #2-де қысқаша көрінді. DC-де тағы бір байланысы жоқ кейіпкер бар, ол қуыршақ адам, Batgirl-ге кездесетін, қабілеті жоқ қылмыскер. 52-ші санының соңғы санында бастапқыда 52 бірдей әлемнен тұратын жаңа көп әлем ашылды. Көрсетілген параллель әлемдердің арасында "Жер-10" деп белгіленгені бар. Мистер Майнд осы әлемнің бір бөлігін "жегеннен" кейін, ол Кризиске дейінгі Жер-X сияқты визуалды ерекшеліктерге ие болады, оның ішінде "Сапалы" кейіпкерлер де бар. Олар пайда болатын кадрда кейіпкерлердің және команданың аттары айтылмаған, бірақ Даррел Дейн Құпия адамға ұқсас кейіпкер көрінеді. Грант Моррисонның сөздеріне сүйенсек, бұл балама әлем Кризиске дейінгі Жер-X емес.

Теледидар

Құмарашылдан шабыт алған, байланысы жоқ Қуыршақшыл The Adventures of Batman эпизодының "Тірі қуыршақтарға сақ болыңыз" бөлімінде пайда болады. Қуыршақ адамның Даррел Дэн нұсқасы Бэтмен: Батыл және ғарышкер эпизодында "Азаттық күрескерлерінің айқайы!" деген атпен, Джейсон С. Миллер дауысымен көрінеді. Белгісіз Қуыршақ адам Харли Квинннің "Icons Only" эпизодында сөйлемейтін эпизодтық рөлде пайда болады. Бұл нұсқа Лас-Вегастағы артист, ол Старро Rag Doll-мен шайқас кезінде өлтіреді.

Әр түрлі

Бейтаныс қуыршақ адам «Әділет лигасының шексіз» 17-шы санында пайда болады. «Дольмен» деп жазылатын қуыршақ адамның балама әлемдегі нұсқасы «Freedom Fighters: The Ray» сериалында Мэтью Мерсер дауысымен көрінеді. Бұл нұсқа Жер-X планетасынан келген.