Кіріспе
Қолданыстан шығарылған автомобиль жолы – пайдаланудан тоқтатылған немесе ұлттық, облыстық немесе мемлекеттік автомобиль жолы мәртебесінен айырылған автомобиль жолы, соңғысы "жүктеуден түсіру" деп аталады. Автомобиль жолын қолданыстан шығаруға оның толық немесе ішінара бұзуы, ескі жол құрылымын қараусыз қалдыруы кіруі мүмкін, себебі ескі жол өзінің маңыздылығын жоғалтқан. Бірақ мұндай жағдай әрқашан бола бермейді. Егер ескі автомобиль жолының құндылығы сақталса, ол жаңа жолға шығу мүмкіндігі жоқ жерлерге қолжетімділік беретін немесе ауыл шаруашылығы техникасы, ат арбасы сияқты жай жылдамдықта қозғалатын көліктерге арналған жергілікті жол ретінде қалуы мүмкін. Қолданыстан шығару автомобиль жолының бір бөлігіне тағайындалған бірнеше белгілерді алып тастауды да қамтиды. Мысалы, Викенбург (Аризона) мен Феникс (Аризона) арасындағы АҚШ 60-шы жолы (US 60) бұрын үш АҚШ магистралінің (US 60, US 70, US 89) және бір облыстық магистральдің (Аризона штатының 93-ші жолы) бағыттарымен өтіп, кейіннен US 60 басқа бағыттарға ауыстырылды.
A decommissioned highway is a highway that has been removed from service by being shut down, or has had its authorization as a national, provincial or state highway removed, the latter also referred to as downloading. Decommissioning can include the complete or partial demolition or abandonment of an old highway structure because the old roadway has lost its utility, but such is not always the norm. Where the old highway has continuing value, it likely remains as a local road offering access to properties denied access to the new road or for use by slow vehicles such as farm equipment and horse drawn vehicles denied use of the newer highway. Decommissioning can also include the removal of one or more of the multiple designations of a single segment of highway. As an example, what remains as U. S. Route 60 (US 60) between Wickenburg, Arizona, and Phoenix, Arizona, carried the routes of three US Highways (US 60, US 70, US 89) and one state highway (Arizona State Route 93). Since then, US 60 was diverted to other routes.
Америка Құрама Штаттары
Америка Құрама Штаттарында қолданыстан шығарылған автомобиль жолдары көп кездеседі. АҚШ нөмірленген автомобиль жолдары жүйесінің алғашқы жылдарында да кейбір автомобиль жолдары қысқа ғұмыр сүрді, әсіресе егер олар өзі қысқа маршруттар болса, мысалы, Висконсин штатындағы US 110-ның бастапқы кезеңі. Шындығында, бар болған ең қысқа он төрт АҚШ нөмірленген автомобиль жолы 1982 жылға дейін немесе одан ертерек "US" статусынан айырылды. АҚШ маршруттарының ұзартылуы бұрынғы белгілеулердің жойылуын білдірді; мысалы, бастапқыда Нью-Йорктегі Гудзон өзенінен батысқа қарай бармаған US 6, ескі Индиана штатының 6-шы жолын, Чикаго мен Омаха арасындағы ескі US 32-нің көп бөлігін, Омаха мен Денвер арасындағы барлық US 38-ді және Мохаве шөлінде орналасқан ескі Калифорния штатының 7-ші жолын қамтитын маршруттар арқылы Калифорнияның Лонг-Бич қаласына дейін ұзартылды. US 6 өзі 1964 жылы Калифорнияның Ұлы қайта нөмірлеуі кезінде Калифорнияның Бишоп қаласына қайта оралды. Штаттар жаңа классификациядағы автомобиль жолдары ретінде автокөлік жолдары салғанда, штат ескі автомобиль жолын нөмірленген автомобиль жолы ретінде ескі атауын алып тастауы немесе оны төменгі мәртебеге түсіруі мүмкін. Мысалы, 1926 жылдан 1985 жылға дейін Лос-Анджелес пен Чикагоны байланыстырған US 66, АҚШ тас жолы ретіндегі статусын жоғалтып, оны алмастырған жылдам және тікелей мемлекетаралық тас жолдарға ие болды. Кейбір автомобиль жолдары жартылай қолданыстан шығарылуы мүмкін, мысалы, Мичигандағы M 21 автожолының екі бөлігі Голландиядан Гранд-Рапидсқа дейін 196-шы автожолы ретінде және Флинт пен Канада шекарасы арасындағы Блю-Уотер көпірінде 69-шы автожолы (I 69) көп бөлігін алып тастады, ал M 21 Гранд-Рапидс пен Флинт арасында сақталды. Огайо штатының Ланкастер қаласында US 33 автожолының орны ауыстырылып, мемлекетаралық автомобиль жолдары стандарттарына сәйкес құрылыс жұмыстарынан кейін US 33 Business деп белгіленді. Басқа автомобиль жолдары толығымен жаңа Интерстейттерге пайдаланып, Техас штатының 9-шы автомобиль жолы сияқты, қолданыстан шығарылды. Алайда, керісінше де болуы мүмкін, мысалы, Балтимордағы I 170 жолы US 40 пайдасына алынып тасталды (бұрын ол бір жақты көшелермен қатар жүретін), өйткені оның негізгі жолы (I 70) ұзақ жылдар бойы қарсылықтарға байланысты тоқтатылды. Автокөлік жолдарында салынған кейбір мемлекеттік маршруттар мемлекетаралық автомобиль жолдары стандарттарына (немесе мемлекетаралық стандарттарға) жаңартылып, мемлекетаралық атау алады, мысалы, Пенсильванияның 60-шы бағыты негізінен I 376 арқылы ауыстырылды. Екінші жағынан, кейбір маршруттар төмендетіледі, мысалы, Миннесотадағы US 61, ол Дулуттан Канада шекарасына дейінгі 61-ші Миннесота штатының шоссесіне айналды. Кейде штат бір нөмірден бас тарта алады, өйткені бүкіл маршрутты мемлекеттік ұстаудың себебі енді жоқ; Аризона қысқа Аризона штатының 62-ші бағытын Мохаве округіне тапсырды, себебі Клорайдтағы кен жабылып, қаланың экономикалық мағынасы да жойылды. Ең нашар жағдайда, қолданыстан шығарылған маршрут бұзылуы мүмкін, мысалы, Калифорнияның 480-ші мемлекеттік жолы. Бұрын мемлекетаралық автомобиль жолдары жүйесінің бөлігі болғандықтан, 1989 жылғы Лома-Приета жер сілкінісінен кейін пайдалануға берілу үшін оны қайта жөндеу қажет болды; оның орнына автомобиль жолы қиратылды. "Альтернативті", "Байпасс" және қосымша маршруттар (мысалы, Коннектикуттағы US 6A, Канзас қаласының айналасындағы ескі US 71 айналма жолы 435 және Миссуридің 291 жолының пайдасына жоғалып кетті, ал Огайодағы бұрынғы US 30S) AASHTO саясатына сәйкес, мұндай автомобиль жолдарын, әсіресе қысқа және бір штатпен шектелген болса, қайта тағайындалды. Кейбір штаттар мемлекеттік нөмірлеу жүйесінде болған мемлекеттік автомобиль жолдарын тоқтатты, өйткені сол автомобиль жолдарының маңызды бөліктері мемлекеттік стандарттарға сай емес, мысалы, Nevada State Route 49 сияқты асфальтталмаған және асфальтталуы мүмкін емес еді. Индиана штаты 465 белдеу жолындағы барлық штаттық және АҚШ тас жолдарының атауларын алып тастады, я автомобиль жолын белдеу жолынан (АҚШ тас жолы 136) қысқартты, я автомобиль жолын толығымен алып тастады (Индиана штатының 100 жолы) немесе жолдарды белдеу жолына ауыстырды. Пайдаланудан шығарылған маршрут автомобильден басқа да мақсаттарға пайдаланылуы мүмкін. Abandoned Pennsylvania Turnpike, Пенсильвания Turnpike-тің екі көлік туннелі бар, олар екінші дүниежүзілік соғыстан кейін пайдаланудың өсуінен кейін артық қуаты болды. Бұл, мүмкін, ең көрнекті мысал, өйткені ол велосипед және жаяу жүргінші жолы болып табылады. Суперавтожолдар ескі жер бетіндегі жолдарды алмастырған кезде, кейбір тарихи автомобиль жолдары осындай маршруттарды тануға мүдделі адамдардың назарына ілігеді (сондай-ақ коммерциялық мүдделерге де). Орталық және Оңтүстік-Батыс АҚШ-тағы US 66 мұндай күш-жігердің жарқын мысалы болып табылады; "Historic Route US 66" белгілері, толығымен ресми емес, ескі жер бетіндегі жолдың көп бөлігін көрсетеді, оның кейбірі әдеби мағынаға ие (мысалы, Джон Стейнбектің "The Grapes of Wrath" романында).
Канада
Квебек автокөлік жолдары ескі бағыттардың орнын басады. Нью-Брансуикте, айналма жол немесе автожол салынып жатқанда, ол әдетте алмастырған жолдың нөмірін алады, көбінесе ескі жолдың бөліктерін провинциялық тас жолдар жүйесінен толық алып тастайды. Көпшілігі жергілікті немесе округтік жолдарға айналады; кейбір жағдайларда (мысалы, Монктон-Фредериктон тас жолы 2, 2001 жылы автокөлік жолы ретінде айналып өтті) ескі жолдың бір бөлігі басқа провинциялық тас жолдың бөлігі ретінде сақталады, өйткені ол жаңа жол айналып өткен маңызды қалаға жетеді. 1997 және 1998 жылдары Онтарио провинциясы ірі тас жолдарды жою жобасын бастады, провинциялық күтімдегі тас жолдар жүйесінен көптеген километр жолды алып тастады. Бұрынғы тас жолдардың көпшілігі қазір округтік жолдар ретінде нөмірленген. Онтариодағы бұрынғы провинциялық тас жолдар тізілімін де қараңыз. Онтариодағы Мың аралдар саябағы бастапқыда төрт жолақты және Канаданың ең қызықты тас жолы – Онтарионың 401 тас жолының бөлігі болды, бірақ 1968 жылы автокөлік жолы аяқталғаннан кейін 401 трафигі ішкі жаққа айналып өтті. Екі жолақ Сент-Лоуренс саябағы комиссиясымен автомобильдер үшін күтіліп-ұсталады, ал қалған екі жолақ жаяу жолдар мен велосипед жолымен алмастырылған.
Еуропа
Германияда көптеген автобандар ескі жолдардың орнын басады, мысалы, Bundesstraße 60 (ең дұрысы – Федералды тас жол 60), ол A40 автобанының салынуымен бірге жойылды. Ирландия Республикасында ұлттық маңызды бағыттар жаңа автожол бөлімдері, екі қатарлы жолдар немесе айналма жолдар салынғаннан кейін жиі қайта жоспарланады. Осылайша, ескі жол ұлттық бағыт мәртебесін жоғалтады және әдетте аймақтық жол ретінде қайта белгіленеді.
Жаңа Оңтүстік Уэльс
Жаңа Оңтүстік Уэльс штатындағы (ескі жүйедегі) көптеген мемлекеттік және ұлттық бағыттар қолданыстан шығарылған. Олардың арасында 1974 жылдан 1993 жылға дейін болған Райд пен Келливилл арасындағы 30-шы мемлекеттік бағыт та бар еді.