Кіріспе

Ағылшын статистикашысы (1910–2002)

Өмірбаян

Лондонда туған Бартлетт кедей отбасында өсті, бірақ Хаммерсмиттегі Латимер жоғарғы мектебіне стипендия алып түсті, онда ол Холл мен Найттың алгебрасынан бір тарау оқып статистиканы зерттеуге шабыттанды. 1929 жылы Кембридж университетінің Куинс колледжінде математиканы оқыды және үздік студенттердің бірі атанды. Ол Джон Вишарттың статистика, Артур Эддингтонның салыстырмалылық теориясы және Пол Дирактың кванттық механика бойынша лекцияларын тыңдады. Вишарт өзінің Вишарт таралымын геометриялық түрде шығару жолын бір лекциясында түсіндірді. Бартлетт сол түні сипаттамалық функцияларды қолданып дәлелдеме жасады. Бартлетт Вишарттың алғашқы аспиранты болды және олар екеуі бірге екі мақала жазды. Осылайша Бартлетт көпөлшемді талдаумен айналыса бастады. Куинс колледжінде оқыған жылдары колледж үшін ескек шақты. 1933 жылы Эгон Пирсон Бартлеттті Лондон университетінің колледжіндегі жаңа статистика бөліміне шақырды. Пирсон бұрыннан Джерзи Нейманмен жұмыс істеді. Колледжде Рональд А. Фишер мен Дж. Б. С. Холдейн де болды. Бартлетт олардың барлығынан, әсіресе Фишердің жұмысынан әсерленді, оның кейбір тұжырымдамаларын (мысалы, сенімділік интервалы) сынға алса, ал басқаларын (мысалы, шартты тұжырымдама) дамытты. Екі ғалымның арақатынасы ауытқып тұрды: кейде Бартлетт Фишердің жақсы бағасына ие болды, бірақ көбінесе емес. 1934 жылы Бартлетт Императорлық химия өнеркәсібінің (ICI) Jealott's Hill ауылшаруашылық зерттеу станциясында статистик болып жұмыс істеді. Ол тәжірибелік мәселелермен ғана емес, сонымен қатар статистикалық теориямен, генетикадағы мәселелермен де айналысты, сондай-ақ интеллект сипатын зерттеуге қызығушылық танытты. Ол Jealott's Hill-ді өміріндегі ең жақсы жұмыс орыны деп есіне алды. 1938 жылы Бартлетт ICI-ден Кембридж университетіне кетті, бірақ Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанда Жабдықтау министрлігіне жұмылдырылып, Фрэнк Анскомб, Дэвид Кендалл және Пэт Моранмен бірге ракеталық зерттеулер жүргізді. Соғыстан кейін Бартлетт Кембридждегі жұмысын уақыт тізбектерін талдау және стохастикалық процестерге қайта бағыттады. Джо Моялмен бірге ол ықтималдық туралы үлкен кітап жазуды жоспарлады, бірақ ынтымақтастық сәтті болмады және Бартлетт стохастикалық процестер туралы өз кітабын жариялады. Ол АҚШ-қа бірнеше рет сапар шекті. 1947 жылы Манчестер университетінің математика мектебінде математикалық статистика профессоры болды, онда ол эпидемиологияға қызығушылық танытып қана қоймай, сонымен қатар қабілетті және белсенді әкімші ретінде жұмыс істеді. 1960 жылы Лондон университетінің колледжінде статистика кафедрасын басқарды, содан кейін өмірінің соңғы сегіз жылын Оксфорд университетінің биоматематика профессоры болып қызмет етті. 1975 жылы зейнетке шықты. Зейнетке шыққаннан кейін Бартлетт статистика саласында белсенді болып, бірнеше рет Австралия Ұлттық университетінің Жоғары оқу орталығына барды. Ол 1957 жылы Си-Эй Чэпменнің қызы Шилаға үйленді, олардың бір қызы болды. Бартлетт Девонның Эксмут қаласында қайтыс болды. Бартлетт қуат спектрлерін бағалау әдісі және Бартлетт гомоскедастикалық сынағымен танымал.

Өмірбаян

Инграм Олкин (1989) Морис Бартлеттпен сұхбат, Статистикалық ғылым, 4, 151–163. Ж. Гани (ред.) (1982) «Шанс және өзгеріс» кітабында, Статистиктерді қалыптастыру, Нью-Йорк: Springer Verlag. Бартлетт сияқты бірнеше статистиктер өмір тарихтарын баяндайды.