Кіріспе

Электрондық поштамен бірге жіберілген компьютерлік файл. Электрондық поштаға қоса жіберілген файл – электрондық хабарламамен бірге жіберілген компьютерлік файл. Кез келген электрондық хабарламаға бір немесе бірнеше файлдарды қоса беруге болады, олар алушыға бірге жіберіледі. Бұл әдетте құжаттар мен кескіндерді бөлісудің оңай тәсілі ретінде қолданылады.

Тарих және техникалық егжей-тегжейі

Бастапқыда ARPANET, UUCP және Интернет SMTP электрондық поштасы тек 7 биттік ASCII мәтінін ғана қабылдады. Мәтіндік файлдар хабардың мәтініне қосылып жіберілді. 1980 жылдардың ортасында мәтіндік файлдарды UNIX құралдарымен, мысалы bundle және shar (shell архиві) топтастырып, электрондық пошта хабарламаларының мәтініне қосуға болады, оларды қашықтағы UNIX жүйелерінде бір қабық командасымен ашуға мүмкіндік берді. MIT-дегі COMSYS/MSGDMS жүйесі 1976 жылдан бастап "қосымша файлдарды" (Enclosures) ұсынды. COMSYS жүйесінің ішіндегі пайдаланушылар қосымша файлды тікелей ала алатын. COMSYS жүйесінен тыс пайдаланушыларға жіберілген хабарламаларда қосымша файл хабардың мәтінінің бір бөлігі ретінде жіберілді, бұл тек мәтіндік файлдар үшін ғана пайдалы болды. Мәтіндік емес файлдарды тіркеу алғаш рет 1980 жылы Мэри Энн Хортонның uuencode құралын қолданып 8 биттік файлдарды қолмен кодтау арқылы, кейіннен BinHex немесе xxencode қолданып, нәтижесінде алынған мәтінді хабардың мәтініне орналастыру арқылы іске асырылды. "Тіркеме" (Attachment) пайдаланушы интерфейсі алғаш рет 1985 жылы cc:Mail бағдарламасында пайда болды, ол SMTP арқылы жіберу үшін uuencode форматын қолданды, кейіннен Microsoft Mail да солай істеді. Қазіргі заманғы электрондық пошта жүйелері MIME стандартын қолданады, бұл электрондық пошта тіркемелерін тиімді әрі ыңғайлы етеді. Бұл стандартты Натаниел Боренштейн және оның әріптесі Нед Фрид жасады, ал 1996 жылы RFC2045 ретінде ресми түрде жарияланды. MIME жүйесінде хабарлама және оның барлық тіркемелері бірнеше бөліктен тұратын хабарға біріктіріледі, ал base64 кодтамасы екілік мәліметтерді 7 биттік ASCII мәтініне айналдырады немесе кейбір заманауи пошта серверлерінде 8BITMIME кеңейтуі арқылы толық 8 биттік қолдау ұсынады.

Жәндік бағдарлама

Зыянды бағдарламалардың көп бөлігі электрондық поштаға қосылған файлдар арқылы таратылады, тіпті кейбіреулер оларды кәсіпорындарға жасалатын кибершабуылдардың басты жолы деп санайды. Пайдаланушыларға файлдарды ашуда ең жоғары сақтық танытуға және сенімді көзден келген және күтілген файлдарды ғана ашуға кеңес беріледі – тіпті жіберушінің аты байланыс тізімінде болса да, өйткені оның аккаунты бұзылып немесе қолданылып жатқан болуы мүмкін. Көптеген электрондық пошта серверлері файлдарды зыянды бағдарламаларға тексеріп, қауіпті файл түрлерін тоқтатып тұрса да, оған толық сенуге болмайды, әсіресе жаңадан пайда болған зиянды бағдарламаларды анықтай алмайды.

Қауіпті файл түрлері

Электрондық пошта пайдаланушыларына көбінесе күтпеген, қосымшалары бар электрондық поштаға күдікпен қарау және оны қауіпті деп санау қажет екені ескертіледі, әсіресе оның сенімді көзден жіберілгені белгісіз болса. Бірақ, тәжірибеде мұндай кеңес жеткіліксіз. 1987 жылдан бастап, «таныс, сенімді көздер» мейнфреймдік Christmas Tree EXEC арқылы зиян келтіретін және қиындықтар тудыратын орындалатын бағдарламаларды жіберген. 2000 және 2001 жылдардағы ILOVEYOU және Анна Курникова вирустарынан кейін электрондық пошта жүйелері потенциалды зиянды бағдарламалардан қорғану үшін қорғаныс деңгейін арттырып келеді. Қазіргі таңда, көптеген жүйелер белгілі бір типтегі қосымшаларды тоқтатып отыр.