Украинадағы саяси одақтар мен «Қызғылт революция» тарихы

Кіріспе

Украинадағы саяси альянс

, Ұлы шатыр, Консерватизм, Халықшылдық, Азаматтық ұлтшылдық, Ұжымдық ынтымақтастық, Еуропалық бағытталғандық
| позициясы =
| алдын бауыр = Ұлттық құтқару комитеті
| кейін бауыр = Диктатураға қарсылық комитеті
| халықаралық =
| еуропалық =
| түс коды =
| түстері = Ақ түс фондық қызыл жүрек
| штаб-пәтері = Киев
| веб-сайты = ba. org. ua
| орын саны1 атауы = Жоғарғы Рада
| орын саны1 =
| түсініктемелер = Альянсқа әртүрлі идеологиялық көзқарастары бар түрлі саяси топтар кірді. (Блок Юлії Тимошенко, БЮТ; Blok Yuliyi Tymoshenko, BYuT) – 2001 жылдан бері Юлия Тимошенко басқарған Украинадағы саяси партиялар блогының атауы. 2011 жылдың қарашасында саяси партиялар блоктарының парламент сайлауына қатысуына тыйым салынды. Альянстың негізгі партиясы – "Батькивщина" украиналық саясаттың маңызды күші болып қала берді.

Шолу

2002 жылғы парламент сайлауы үшін құрылған одақ сайлаушылардың көпшілігін Батыс Украинадан (украин тілінде сөйлейтін) облыстардан және Орталық Украинадан тартты. Украинаның шығысы мен оңтүстігінде (орыс тілі басым аймақтарда) одақтың қолдауы төмен болды, сондай-ақ Луганск облысы (Наталья Королевская) да одақтың қолдауы аз болған аймақтардың бірі еді. Альянс көбінесе 2004 жылғы "Қызғылт революциямен" байланысты (одақтың басшысы Юлия Тимошенко "Қызғылт революцияның" көшбасшыларының бірі болды) және бұл себепті бұқаралық ақпарат құралдарында "Қызғылт партия" деп аталды. Одақта "Қызғылт революцияның" қарсыластарымен байланысы бар көрнекті мүшелер де болды ("Көк лагерь"), оның ішінде Украина Парламентіндегі Юлия Тимошенко блогының (БЮТ) бұрынғы фракция басшысы Иван Кириленко. Басқа да белгілі БЮТ депутаттары - кеңестік диссидент Левко Лукьяненко және бұрынғы UNA UNSO басшысы Андрей Шкиль. БЮТ өзінің дауыс беру тізімдеріне білім беру саласының өкілдерін көбірек қосуды жоспарлаған. Тимошенконың сөзіне сәйкес: "Кейбір салалар мен секторларда күшті лоббилер бар. Бірақ білім беру және денсаулық сақтау салаларын Верховная Радада [Украина Парламенті] тек 3-4 лоббист ғана өкілдік етеді. Сондықтан кейбір салаларға қаржы жетіспейді, ал басқаларында қаржы артық". Тимошенконың айтуынша, бизнес өкілдері оның саяси күшінің шешім қабылдауына үлкен ықпал ете алмады. "Бизнес парламентте өкілдік етілген, бірақ ол саясатты қалыптастырмайды, бұл менің саяси күшімді, мысалы, Өңірлер партиясынан ерекшелендіреді". Бірнеше миллиардерлер Жоғарғы Рададағы БЮТ фракциясының мүшелері болды.

Оппозицияға қайта оралу

2009 жылдың қазан айында БЮТ 2010 жылғы президенттік сайлауға сол кездегі Премьер-министр Юлия Тимошенконы кандидат ретінде ұсынды. Ол сайланбады. Сайлаудың екінші турында ол Виктор Януковичке жеңіліп, 45,47% дауыс алды; Янукович 48,95% дауыс алып, Тимошенко 3,48% айырмамен жеңілді. 2010 жылдың 3 наурызында екінші Тимошенко үкіметінің құлауынан кейін (жеті БЮТ заң шығарушысы сенімсіздік дауысына қолдау көрсетті) БЮТ оппозицияға өтті. 2010 жылдың 11 наурызында БЮТ Украинаның Орталық сайлау комиссиясына жаңа парламенттік коалицияға қосылған алты парламентарийдің депутаттық мандатын тоқтату туралы өтініш білдірді. 2010 жылдың сәуір айында БЮТ-тың он өкілі Азаров үкіметін қолдайтын коалицияға тәуелсіз депутат ретінде қосылды. 16 наурызда БЮТ-тің қатысуымен көлеңкелік үкімет құрылды. 2010 жылдың мамыр айының соңында БЮТ депутаттары фракция мүшелігіне қайта қабылдану үшін жаңа өтініштерді ұсынуға міндеттелді. 2010 жылдың 26 маусымында "Отан" Бүкілукраин одағының Саяси кеңесінің президиумы БЮТ фракциясының Верховно Рада депутаты Александр Фельдманды партиядан шығарды, себебі ол өткен айда Азаров үкіметін қолдаған коалицияға қосылған болатын. 2010 жылдың 21 қыркүйегінде көпшілік коалициясына қосылғандары үшін фракцияның тағы 28 мүшесі ресми түрде партиядан шығарылды. 2010 жылдың 16 қарашасында БЮТ фракциясы ресми түрде "Юлия Тимошенко Батьківщина" деп өзгертілді. 2010 жылдың соңында БЮТ фракциясы 2007 жылдың қыркүйегінде сайланған бастапқы 156 заң шығарушының 113-інен тұрды. БЮТ-тен кеткендердің көпшілігі Азаров үкіметін қолдаған "Тұрақтылық және реформалар" коалициясының мүшелері болды (олардың 17-сі 2011 жылдың ақпанында "Болашаққа реформалар" ұйымының негізін қалаушылары болды). Төртеуі 2010 жылдың қазан айында Өңірлер партиясы фракциясына қосылды (ал 2011 жылдың наурызында тағы бесеуі қосылды). 2011 жылдың ақпан айының басында фракциядан тағы жеті депутат шығарылды. 2011 жылдың 2 ақпанында партия басшысы Тимошенко "Юлия Тимошенко Батьківщина" фракциясының мүшелеріне ақша және Өңірлер партиясының сайлау тізімінде орын ұсынылғанын, сондай-ақ Азаров үкіметі ұсынған заңдарға дауыс беруге қысым көрсетілгенін мәлімдеді. 2011 жылы БЮТ фракциясы тағы 11 депутатты жоғалтты. 2011 жылдың 29 желтоқсанында оның құрамында 102 депутат болды. Украина президенті Янукович пен Өңірлер партиясы Украинада "бақыланған демократия" құруға тырысқаны және осы мақсатта негізгі оппозициялық партия БЮТ-ты "жоюға" тырысқаны айтылды, бірақ екеуі де бұл айыптарды жоққа шығарды.

In October 2009, BYuT endorsed Yulia Tymoshenko, then incumbent Prime Minister, as their candidate for the 2010 Presidential election. She was not elected. In the second round of the election she lost to Viktor Yanukovich while gaining 45.47% of the votes; Yanukovich got 48.95% of the votes so Tymoshenko lost by 3.48%. After the fall of the second Tymoshenko Government on 3 March 2010 (seven BYuT lawmakers had supported the motion of no confidence) BYuT moved into opposition. On 11 March 2010 BYuT appealed to the Central Election Commission of Ukraine to terminate the parliamentary mandates of six parliamentarians who had joined the new parliamentary coalition. Ten representative of BYuT joined the coalition supporting the Azarov Government as an independent MP in April 2010. On 16 March, a shadow government including BYuT was established. It late May 2010, BYuT deputies had to submit new applications for faction membership. On 26 June 2010 the Political Council Presidium of All Ukrainian Union "Fatherland" expelled Oleksandr Feldman, a Verkhovna Rada deputy of the BYuT faction, from the party because he had joined the coalition supporting the Azarov Government the previous month. On 21 September 2010, another 28 members of the faction were officially expelled because they had joined the majority coalition. On 16 November 2010, the ByuT faction was officially renamed "Bloc Yulia Tymoshenko Batkivschyna". By late 2010 the BYuT faction consisted of 113 lawmakers of the original 156 elected in September 2007. Most who left BYuT had become members of the "Stability and Reforms" coalition supporting the Azarov Government (17 of these became founding members of Reforms for the Future in February 2011). Four joined the Party of Regions faction in October 2010 (followed by five others in March 2011). In early February 2011 seven more deputies were expelled from the faction. On 2 February 2011 party leader Tymoshenko claimed members of the "Bloc Yulia Tymoshenko Batkivschyna" faction had been offered money and places in the election list of the Party of Regions and have been blackmailed into voting for laws introduced by the Azarov Government. In 2011, the faction of BYuT lost 11 more deputies. On 29 December 2011, it consisted of 102 deputies. Ukrainian President Yanukovych and the Party of Regions have been accused of trying to create a "controlled democracy" in Ukraine, and as a means to this tried to "destroy" main opposition party BYuT, but both have denied this charges.

Тарату

2011 жылдың қарашасында саяси партиялардың блогының парламент сайлауына қатысуына тыйым салынды. "Отан" және Реформалар мен тәртіп партиясы (Украина халық қозғалысымен бірге) 2012 жылдың наурызында өтетін парламент сайлауында бір тізім бойынша бақталатындарын мәлімдеді. 2012 жылдың 7 сәуірінде Арсений Яценюк өзінің "Өзгерістер фронты" партиясы осы (бір) тізімге қосылатынын хабарлады. 2012 жылдың 15 наурызында Украинаның Социал-демократиялық партиясы "президенттік әкімшілікпен және үкіметтік режиммен ынтымақтастық еткені" айыбымен блоктан шығарылды; бір күн бұрын Украинаның Социал-демократиялық партиясының төрағасы Наталья Королевская "Юлия Тимошенконың Батьківщина" фракциясынан шығарылған еді. Украинаның Социал-демократиялық партиясы 2011 жылдың желтоқсанында "біз Юлия Тимошенко блогына зиян келтіретін ештеңе жасамаймыз. Біздің міндетіміз – 2012 жылғы парламент сайлауында парламентте ең көп дауыс жинау" деді. 2012 жылдың 22 наурызында Украинаның Социал-демократиялық партиясы Наталья Королевскаяның "Украина – Алға!" партиясы болып қайта аталды. "Отан" партиясы сайлау тізіміне Реформалар мен тәртіп партиясы, Украина халық қозғалысы, Өзгерістер фронты, Украина үшін, Халықтың өзін-өзі қорғауы, Азаматтық позиция және Әлеуметтік-христиандық партия мүшелерін біріктірген "шатыр" партия болды. 2012 жылдың шілдесінде бұл тізімге Қырым татарларының Меджлісінің өкілдері қосылды. Сайлау барысында тізім пропорционалды сайлау жүйесі бойынша 62 мандат пен 25,55% дауыс жинады (2007 жылы БЮТ үшін бұл көрсеткіш 30,71% болған еді). Партия өткен сайлаудағы БЮТ нәтижелерімен салыстырғанда шамамен 2 миллион сайлаушыны жоғалтты. 2012 жылдың қараша айының соңында БЮТ фракциясы 2007 жылдың қыркүйегінде сайланған 156 депутаттың 97-сінен тұрды.

Идеология

Блоктың ресми идеологиясы – солидарлық. Бірақ блокке әртүрлі идеологияларға ие партиялар кіреді: Еуропашылдық, либералды ұлтшылдық және әлеуметтік демократия.

Жоғарғы Рада

Жыл Лидер Дауыстар % Құрамындағы орны Жеңіп алған орындықтар +/ Үкімет2002 Юлия Тимошенко1,882,0877.26%5-ші 2006 Юлия Тимошенко 5,652,876 22.30% 2-ші 107 2007 Юлия Тимошенко7,162,19330.72% 2-ші 27

Президент сайлауы

Жыл Үміткер Бірінші кезең Екінші кезең Нәтижесі Дауыстар % Орын Дауыстар % 2004 Қолдаған Виктор Ющенко 2010 Юлия Тимошенко 6,159,610 25,05% 2-ші 11,593,357 45,47%

Басқа тараптармен қарым-қатынастар

Мамыр айының соңы тағы бір жалықтырғыш тақырыппен ерекшеленді – сатқындық, құпия жоспар, төңкеріс, билікті тартып алу және басқа да қорқынышты жайттар. Бұл Украинаның саяси сипаттамасына айналды. БЮТ фракциясының жетекшісі Иван Кириленко 2 маусым 2009 жылы Жоғарғы Радада сөйлеген сөзінде былай деді. Біздің Украина – "Қызғылт революция" кезінде және одан кейін Юлия Тимошенко блогының (БЮТ) басты серігі болды. Өңірлер партиясымен (ПР) қарым-қатынас әрдайым шиеленіскен, бірақ кейде жақсара түскендей болды. 2009 жылы осы екеуі арасында коалициялық үкімет құрылуға мүмкіндік туды. Бірақ маусым айының басында экономикалық дағдарысты шешу үшін кең коалиция құру жөніндегі келіссөздер сәтсіз аяқталды; Юлия Тимошенко ПР жетекшісі Виктор Януковичті сатқындықпен айыптады. Ол кезде Украина президенті Виктор Ющенко БЮТ-ПР коалициясына қызығушылық танытпады. Бұл оқиғалармен байланысы болмаса да, американдық сарапшы Райан Реникер Тимошенкоға тағылған айыптамалар негізсіз және дұрыс емес екенін мәлімдеді. Еуропалық Одақ пен АҚШ-тың ресми құжаттары Тимошенконың қудалануы мен түрмеге қамалуы саяси мақсатта жасалғанын көрсетеді.