Кіріспе

Патенттік үлгі – өнертабыстың қалай жұмыс істейтінін көрсететін, 12"*12"*12" (шамамен 30 см * 30 см * 30 см) өлшемдерінен аспайтын қолмен жасалған кішкентай модель. Бұл АҚШ патент жүйесінің бастапқы кезеңдеріндегі ең қызықты ерекшеліктерінің бірі болды. Алғашқы өнертапқыштардың кейбіреулерінде технологиялық немесе құқықтық білім жеткіліксіз болғандықтан, өнертабыстың жаңа ерекшеліктерін жазбаша өтінімде және бірнеше схемаларда сипаттауды талап ететін ресми патент өтінімдерін ұсыну олар үшін қиын болды.

Тарих

АҚШ-та 1790 жылдан 1880 жылға дейін патенттік модельдер міндетті болды. АҚШ Конгресі 1870 жылы оларға заңдық талапты жойды, бірақ АҚШ Патент бюросы (USPTO) 1880 жылға дейін талапты сақтап қалды. 1790 жылдың 31 шілдесінде Вермонт штатының Питтсфорд қаласынан шыққан өнертапқыш Сэмюэл Хопкинс АҚШ-та патент алған алғашқы адам болды. Оның патенттелген өнертабысы – "жаңа аппарат пен жаңа процесте құмыра күлін жасау" әдісін жетілдіру. Алғашқы патент заңдарында әрбір өнертабыстың жұмыс істейтін моделі кішкентай көлемде жасалуы тиіс болды. Кейбір өнертапқыштар ХХ ғасырдың басында да өздерінің модельдерін ерікті түрде ұсынды. Кейбір жағдайларда өнертапқыш өнертабыстың іс жүзінде қолданылуын дәлелдеу үшін "жұмыс істейтін модельді" куә ретінде ұсынуы мүмкін. Кейбір юрисдикцияларда патенттік модельдер өнертабыстың жұмыс істеу принципін көрсетуге көмектесетін құрал болды. Генетика саласындағы өтінімдерде генетикалық материалдың немесе ДНК тізбегінің үлгілері қажет болуы мүмкін.

АҚШ Патент Кеңесінің үлгілер жинағы

АҚШ Патент бюросы бұрын мақұлданған патенттердің үлгілерін көпшілікке көрсететін. Осы үлгілер жинағы екі ірі өртке ұшырады – біреуі 1836 жылы, екіншісі 1877 жылы. 1877 жылғы өрт 75 мың патенттік үлгіні жойды. 1908 жылы Патент бюросы АҚШ Ұлттық мұражайына 1000-нан астам патенттік үлгіні сыйға берді. Қалған үлгілер бірнеше рет жинақталып, көшірілді, содан кейін 1926 жылы Конгресс осы жинақты тарату туралы шешім қабылдады. Смитсондар институтына қалған үлгілерден алғаш таңдау жасауға рұқсат берілді; Патент бюросынан алынған үлгілер қазір Америка тарихы ұлттық мұражайындағы 10 мыңнан астам патенттік үлгілер жинағының бір бөлігін құрайды.