Кіріспе
"Ксиндилер" – американдық ғылыми-фантастикалық телесериал Star Trek: Enterprise-дың 53-ші бөлімі, үшінші маусымның бірінші бөлімі. Алғаш рет 2003 жылдың 10 қыркүйегінде UPN телеарнасында көрсетілді. Эпизодтың сценарийін атқарушы өндірушілер Рик Берман мен Бреннон Брага жазды, режиссері – Аллан Крюкер. 22-ші ғасырда өтетін сериалда алғашқы Жұлдыздық Флоттың Enterprise ғарыш кемесінің (тіркеу нөмірі NX 01) оқиғалары баяндалады. Осы эпизодтан бастап, Enterprise сериалының үшінші маусымы екінші маусымның соңында жерге бұрын белгісіз Ксиндилердің шабуыл жасауынан кейін жалғасатын оқиға желісін ұсынады. Бұл эпизодта Enterprise экипажы Ксиндилердің туған планетасын табу үшін, кен өндіру колониясында құлдықта ұсталған жалғыз Ксиндиден ақпарат сұрайды. Кен басшысының алдауына ілігіп, капитан Джонатан Арчер (Скотт Бакула) және командир Чарльз "Трип" Такер III (Коннор Триннер), лейтенант Малкольм Рид (Доминик Китинг) мен кеменің жаңа Әскери Шабуыл Операциялары (MACO) тобының көмегімен Ксиндилермен бірге қашып кетеді. "Ксиндилер" эпизоды бірнеше жаңа декорациялардың, сондай-ақ Субкомандир Т'Польдің (Жолен Блэлок) жаңа костюмінің тұңғыш рет көрсетілуін тамашалауға мүмкіндік берді. Эпизодта көптеген шақырылған актерлар ойнады, олардың ішінде үшінші маусымда бірнеше рет қайта оралатын Стивен Калп сомдаған майор Хейс, Текер Смолвуд Ксинди Примат Кеңесінің өкілі және Рэнди Оглсби Дегра сияқты актерлер бар. Эпизод Nielsen Media Research деректері бойынша 2,6/5 пайыздық рейтинг алып, оны 4,1 миллион көрермен тамашалады. "Ксиндилер" эпизоды сыншылардан ара-жібір пікірлер алды, олар эпизодтың маусымға уәделенген әрекеттің қарқынын арттырғанын атап өтсе де, сценарий және MACO сияқты элементтерді сынға түсті.
"The Xindi" is the 53rd episode of the American science fiction television series Star Trek: Enterprise, the first episode of the third season. It first aired on September 10, 2003, on the UPN. The episode was written by executive producers Rick Berman and Brannon Braga, and directed by Allan Kroeker. Set in the 22nd century, the series follows the adventures of the first Starfleet starship Enterprise, registration NX 01. Beginning with this episode, season three of Enterprise features an ongoing storyline following an attack on Earth by previously unknown aliens called the Xindi at the end of season two. In this episode, the crew of the Enterprise attempt to track down the location of the Xindi homeworld by asking a lone Xindi enslaved in a mining colony. After being tricked by the mining foreman, Captain Jonathan Archer (Scott Bakula) and Commander Charles "Trip" Tucker III (Connor Trinneer) escape with the Xindi, with assistance from Lieutenant Malcolm Reed (Dominic Keating) and the ship's new Military Assault Command Operations (MACO) team. "The Xindi" saw the first appearance of several new sets, as well as a new costume for Sub Commander T'Pol (Jolene Blalock). The episode saw a large number of guest stars, including several who would recur several more times during the third season such as Major Hayes played by Steven Culp, Tucker Smallwood as the Xindi Primate Councilor and Randy Oglesby as Degra. The episode received ratings of 2.6/5 percent according to Nielsen Media Research, and was watched by 4.1 million viewers. "The Xindi" received a mixed reception from critics, who praised the increase of action promised for the season by this episode but criticised elements such as the writing and the MACOs.
Сюжет
«Энтерпрайз» Дельфи кеңістігіне тереңірек бойлағанда, шетелдіктердің құпия кеңесі жалғыз ғарыш кемесімен не істеу керектігін талқылайды. Ал капитан Джонатан Арчер (Скот Бакула) «Энтерпрайзды» кеңістіктегі кеншілердің жазалау орындасына бағыттайды. Одан кейін ол кеннің бригадирімен (Стивен МакХатти) келісімге келеді: жарты литр сұйық платинаға, Арчер мен командир Чарльз «Трип» Такер III (Коннор Триннер) Кессик (Ричард Лайнбек) есімді примат жұмысшысымен кездесуге рұқсат алады. Арчер Кессиктен Ксиндустың – Ксинди планетасының координаттарын сұрайды (ол өзінің Ксиндидің бес түрінің бірі екенін айтады). Бірақ шетелдік Арчер оған қашып кетуге көмектеспесе, көмектесуден бас тартады. Арчер оның ұсынысын қабылдамайды, бірақ бригадирдің жасырын ниеттері бар екенін жақын уақытта біледі, себебі ол үш әскери кемені «Энтерпрайзды» басып алып, экипажын құлдыққа салуға бұйрық береді. Кессик кеннен қалай қашуға болатынын білетінін айтады, бірақ Жұлдыздық Флот офицерлеріне жол көрсету үшін Арчердің көмегін сұрайды. Арчер немере қарсылықпен келіседі, ал Кессик оны және Такерді кеннің канализациялық жүйесі арқылы шығарып әкеледі. Бірақ топ көп ұзамай құбыр ішінде табылғандықтан, бригадир оларды өлтіру үшін жүйеге плазма құяды. Олар қазадан қиындықпен құтылып, кеннің күзетшілеріне түседі. Осы уақытта, Субкомандир Т’Поль (Жолен Блэлок) лейтенант Малкольм Ридті (Доминик Китинг) жаңа тағайындалған MACO (Әскери шабуылдық операциялар тобы) құтқару операциясын жүргізуге көндіреді. Оның басшылығымен олар шайқаста керемет өнер көрсетеді және Арчерді, Такерді және Кессикті құтқарып алады. «Энтерпрайз» содан кейін әскери кемелер келгенде орбитадан кетеді. Кессик қайтыс болады, бірақ Ксинди планетасының координаттарын бергеннен кейін ғана. Кеме осы орынға жеткенде, онда 120 жылдық ғарыш қиындылары ғана болады.
Қасиеттілік
"Вулкандық нейро қысымы" осы эпизодтан бастап Enterprise-тің күнделікті жұмысына айналады және "Трип'Поль" (Трип + Т'Поль) қарым-қатынасының дамуына негіз болады, сонымен қатар актриса Блэлок пен оның кейіпкері Т'Польдың бейнесін жыныстық тұрғыдан көрсетуге ықпал етеді, себебі ол Триппен бір бөлмеде, үстінен киімсіз болып көрінеді. Бұрын айтылғандай, Трип әпкесінің өлімінен кейін мазасыздықтан ұйықтай алмайды. "The Expanse" сериалынан шыққан кванттық аномалиялар (бұл мәселе 3-маусым бойына және келесі эпизодта егжей-тегжейлі қарастырылады) Т'Польдың да ұйықтауына кедеріл келтіреді. Вулкандық нейро қысымы (ВНП) психикалық кернеуді баса отырып, ұйықтау мүмкіндігін арттырады. Осы қиындықтарға байланысты, екеуі бір-бірін "емдеуге" келіседі.
Өндіріс
Эпизод екінші маусымның соңғы бөлімінде көтерілген оқиғаны жалғастырды. Бірқатар жаңа декорациялар мен костюмдер қажет болды, ал кейбір бөлімдерде түсірілім басталғанға үш апта бұрын дайындық жұмыстары басталды. Бір өзгеріс – Т’Пол үшін жаңа киім, оның костюмі түсірілімге бір апта бұрын сынақтан өтті. Атқарушы продюсерлер Бреннон Брага мен Рик Берман «Ксиндиді» жаңа пилоттық серия ретінде қарастырды, сонымен қатар осы эпизодтың сценарийін де жазды. Брага былай деді: «Біз осы жылы сәл өзгеше болатын «Энтерпрайзды» қайта орнатудамыз, сондықтан осы бағытта ойлау қажет еді». Олар көрермендерге Ксиндилерді бірден көрсету және оларды таныстыру үшін МАКО-ға жұмыс берудің ең дұрысы екенін ойлады. Ол бұл эпизодты «маңызды оқиға» деп атады, себебі олар келесі маусымның негізін қалауға тырысты. Түсірілім 2003 жылдың 26 маусымында басталды және әдеттегі жеті күннің орнына тоғыз күнге созылды. Арнайы эффектілердің бірі үшін көк түспен боялған және ағаш тілгіштен өткізілген пенополистирол қолданылды, ол Trellium D минералын бейнелеуге арналған. Пенополистирол бөлшектері актерлердің киімдеріне және аяқ киімдеріне жабысып, серия түсірілген Paramount студиясының аумағына тарады. Ол сериал түсірілімінің соңына дейін күтпеген жерлерде пайда болып, төртінші маусым аяқталғаннан кейін жиналған декорациялардың арасында табылған.
Қонақ актерлер
"Ксинди" эпизодында маусым бойы қайта оралатын бірнеше актерлер болды. Олардың ішінде Стивен Калп ойнаған майор Хейз басқаратын MACO теңізшілері де бар еді, ол бес эпизодтың біріншісінде ойнады. "Ксинди" эпизодында түскен кезде, оның жұмыс істеуге ешқандай мінездемесі жоқ екенін сезінді. Екінші эпизоды "Жүк" түсірілімінде Калп Лос-Анджелес Таймс газетінде Ирак соғысына қатысып, өзін таба білген, қиын жағдайға тап болған жасөспірім туралы мақала оқыды. Бұл туралы режиссермен ақылдасып, кейіпкердің негізі осылай қалыптасты. Дэниел Дэ Ким капрал Чанг рөлінде үш рет пайда болды; ол бұрын "Вояджер" эпизодындағы "Көздің жыпылықтауы" эпизодында Готана Ретц рөлінде ойнаған. Нейтан Андерсон бұрын "Вояджер" эпизодындағы "Немезис" эпизодында Намон рөлінде ойнаған, ал келесі "Аномалия" эпизодында сержант Кемпер рөлінде тағы бір рет пайда болды. Басқа актерлердің арасында Ксинди кеңесінің мүшелері де болды. Ким мен Андерсон сияқты, Такер Смолвуд "Вояджер" эпизодындағы "Денеде" эпизодында адмирал Буллок рөлінде ойнаған. Ол "Энтерпрайз" сериалының үшінші маусымында Ксинди кейіпкері ретінде тоғыз рет пайда болды. Рэнди Оглсби, Деграны ойнаған актер де "Вояджер" түлектерінің бірі еді. Ол "Контрапункт" эпизодында Кир рөлінде ойнаған. Рик Уорти "Жұлдыз жолы" франшизасында бірнеше рөлдерде ойнаған, соның ішінде 1998 жылғы "Жұлдыз жолы: Көтеріліс" фильмінде де болды. Ол "Жұлдыз жолы: терең ғарыш" эпизодындағы "Империя сарбаздары" эпизодында Корнан рөлінде ойнады, сондай-ақ "Вояджер" эпизодында екі рөлде ойнады: алдымен "Прототип" эпизодында 3947 және 122 андроидтары ретінде, содан кейін "Эквинокс" эпизодында Ноа Лессинг рөлінде. Сонымен қатар, "Жұлдыз жолы" франшизасына оралып келген Стивен МакХатти, бұрын Deep Space Nine-дың "Ақ айда" эпизодында ромулдық сенатор Вринак рөлінде ойнаған.
Қабылдау
"Ксинди" алғаш рет 2003 жылдың 10 қыркүйегінде АҚШ-та UPN телеарнасында көрсетілді. Nielsen Media Research мәліметтері бойынша, ересек көрермендер арасында 2,6/5 пайыздық үлес алды. Бұл, барлық үй шаруашылықтарының 2,6 пайызы және сол сәтте теледидар көріп отырғандардың 5 пайызы оны көргенін білдіреді. "Ксиндиді" 4,1 миллион көрермен тамашалаған деп есептелді. Келесі бөлім, "Аномалия", да осы рейтингті алды, бірақ көрермендер саны 200 000-ға өсті. Роберт Бьянко "The Xindi" туралы USA Today газетінде мақала жазып, оған төрт жұлдыздың екеуін берді. Ол "Ксинди" сюжеті "әрекет пен қызығушылықты ұсынуға мүмкіндік береді" десе де, кейбір өзгерістер "үмітсіздікке ұқсады" деді. Ол Т'Полді "Вулканның жетісі" деп атады және серияның басты мәселесі – "жақсы емес" сценарий екенін айтты. Бұл бөлімде ол Такердің нашар жазылғанын сезінді, сондықтан Тринер оны өтеу үшін артық әрекет еткендей болды. Роб Оуэн Pittsburgh Post Gazette газетінде жаңа маусымды "көңілсіз емес" деп сипаттады, ол көптеген бөлімдерге қарағанда жылдам қарқынды бағалады, "бірақ ол өзін-өзі шатастырады", бірақ Т'Пол мен Триптің арасындағы түсініксіз шетелдіктер мен әжуалы азғыру көрінісін сынады. IGN оған бестен бір жұлдыз берді және бұл "Star Trek тізімінде жұмыс істемейтін нәрселерден құралған телешоуды көру сияқты" деді. Сын-ескертпелер MACO-ның енгізілуіне бағытталды, олар Starship Troopers клондары ретінде сипатталды, сондай-ақ тақырыптық әуенге енгізілген өзгерістерге қатысты. Ксиндилердің өзі "нашар Farscape көшірмесі" деп сипатталды, ал сыншы олардың қалған маусым үшін жаман тон қалыптастырғанын айтты. Aint It Cool News оған бестен 2,5 балл берді және былай деп жазды: "Бұл Enterprise маусымының ең қарапайым және ойсыз құрастырылған ашылуы". TrekNation-нан Мишель Эрика Грин "Ксинди" туралы "екі ойлы" екенін айтты, себебі онда жақсы және жаман жақтары бар. Ол әрекеттік сахналарды, гримді және McHattie-нің шетелдік бригадир рөлін мақтады. Грин Ксиндидің туған әлемінің жойылғаны туралы соңғы ашылудан ләззат алды және егер Ксинди түрі жақсы дамыса, олар қызықты болуы мүмкін деп ойлады. Ол сценарийшілер өткен қателіктерден сабақ алды ма деп ойлады, өйткені сериал кейіпкерлер арасындағы драмалық шиеленісті жақсы көрсетіп тұрған жоқ. Ол қонақ Ксиндиге "жаңа жартылай тұрақты кейіпкерлердің кез келгенінен гөрі көбірек тұлға, зия және тереңдік" берілгенін айтты және MACO кейіпкерлеріне қажетті даму берілмейтінінен қорқады, өйткені бұл екі маусымнан кейін Мейвезер үшін де орын алмады.
Новелизация
"Ксинди" романы алдыңғы "The Expanse" эпизодымен байланысты, J. M. Диллард жазған роман ретінде бейімделді. "The Expanse" атты кітап 2003 жылдың қазан айында Pocket Books баспасынан саудалық форматта жарық көрді.
Үйге арналған медиа
"Ксинди" эпизодының тұңғыш рет үй медиасы ретінде 2005 жылдың 27 қыркүйегінде АҚШ-та шыққан үшінші маусымның DVD жинағына енді. "Энтерпрайз" сериалының Blu-ray нұсқасы 2014 жылдың 7 қаңтарында жарық көрді.