Кіріспе
Қытайлық жүгірші Лю – Қытайдың ең табысты спортшыларының бірі және мәдени иконаға айналды. 110 метрлік кедергілермен жүгіруде әлемдік рекордты, әлем чемпионы және Олимпиада чемпионы атағын қатарынан иеленген жалғыз ер адам ретінде тарихқа енді. Лю 2004 жылғы Афина Олимпиадасында 12,91 секунд көрсетіп, ерлер арасындағы 110 метрлік кедергілермен жүгірудегі Олимпиада рекордын әлі де сақтап тұр. Пекин Олимпиадасында 110 метрлік кедергілермен жүгіруде тағы бір алтын медальді жеңіп алуға басты үміткер болған ол, соңғы сәтте қате старт және бұрын жасырын қалған жарақатының күшеюі салдарынан жарыстан шығуға мәжбүр болды. Лондон Олимпиадасында да 110 метрлік кедергілермен жүгіруде алтын медальді жеңіп алуға үміткер болған ол, ілету кезеңінде бірінші кедергіден өтуге тырылғанда Ахилл сіңірін жыртып алды. 2015 жылдың 7 сәуірінде ол Sina Weibo әлеуметтік желісінде зейнетке шыққанын жариялады.
Liu is one of China's most successful athletes and has emerged as a cultural icon. On top of being the only male athlete in history to be all of 110 metre hurdles World Record Holder, World Champion and Olympic Champion—Liu remains the Olympic record holder for the men's 110 metre hurdles with a time of 12.91 seconds he set back at the 2004 Athens Olympics. He was the favorite to win another gold in the 110 metre hurdles at the Beijing Olympics, but he had to withdraw from competition at the last moment after a false start and aggravation to a previously unrevealed injury. Again a gold medal favourite in the 110 metre hurdles at the London Olympics he pulled his Achilles tendon attempting to clear the first hurdle in the heats. On April 7, 2015, he announced his retirement on Sina Weibo.
Ерте мансап
2001 жылы мамыр айында Лю Жапонияның Осака қаласында өткен Шығыс Азия ойындарында 13,42 секундтық нәтижемен жеңіске жетті. 2001 жылдың тамызында ол Бейжіңдегі Универсиадада 13,33 секундпен жеңімпаз атанды. Сондай-ақ ол сол жылы Қытайдың Ұлттық ойындарында да жеңіске қол жеткізді. 2002 жылы Лю Athletissima жарысында Азия рекордын жаңартты, бұл жарысты 13,12 секундта аяқтады. Бұл Ренальдо Нехемияның шамамен 25 жыл бойы сақталған әлемдік жасөспірімдер рекордын да бұзды. Келесі жылы ол 2003 жылғы IAAF әлем чемпионатында 60 метрге кедергілермен жүгіруде және 2003 жылғы жеңіл атлетика әлем чемпионатында 110 метрге кедергілермен жүгіруде қола медальдар жеңіп алды.
2004 жылғы Олимпиада ойындары
2004 жылдың мамыр айында Жапонияның Осака қаласында өткен IAAF Гран-при жарысында Лю 13,06 секундтық жеке рекордтық уақытпен Аллен Джонсонды жеңіп шықты. Ол 2004 жылғы Афина Олимпиадасында одан да жақсарды. Жарысқа фаворит ретінде қаралмағанына қарамастан, ол Олимпиада финалын айқын басып өтіп, 12,91 секундпен алтын медальді жеңіп алды, соның ішінде 11 жыл бұрын Колин Джексонның көрсеткен әлемдік рекордын теңестірді. Бұл жаңа Олимпиада рекорды болды және ол екінші орын алған Терренс Траммелден шамамен үштен бір секундқа жылдам болды. Бұл көрсеткіш Люді бұл жарыста 13 секундтан төмен жүгірген алтыншы спортшы етіп көрсетті, сондай-ақ Қытайдың жеңіл атлетикадан алғашқы ерлер арасындағы Олимпиада алтын медалі болды. Бұдан өзге, бұл Азия спортшылары спринт жарыстарында жоғары деңгейде бәсекелесе алмайды деген дәстүрлі пікірге қарсы келді. Ол алтын медалінің "Азия елдері спринт жарыстарында жақсы нәтижелерге жете алмайды деген көзқарасты өзгертеді. Мен бүкіл әлемге азиялықтардың өте жылдам жүгіре алатынын дәлелдегім келеді" деді. Афинадағы жеңісінен кейін 21 жастағы Шығыс Қытай нормалық университетінің студенті Лю коммерциялық демеушілер арасында аукциондық соғысқа түсті. Қытайдың жеңіл атлетика федерациясы оны төрт келісіммен шектеді. Лю маусымды жылдың он ең жылдам көрсеткіштерінің төртеуімен аяқтады. 60 метрлік жабық және 110 метрлік ашық алаңдағы кедергілерден 17 финалға шығып, тек екісінде ғана жеңілді, екеуі де америкалық Аллен Джонсонға есе жіберді.
2005 және 2007 жылғы әлем чемпионаттары
2005 жылдың тамызында Лю Финляндияның Хельсинки қаласында өткен жеңіл атлетикадан IAAF әлем чемпионатында күміс медальді жеңіп алды, 13,08 секунд көрсетіп, Франциядан келген чемпион Ладжи Дукуреден 0,01 секунд қалып қойды. 2005 жылдың қарашасында Макаода өткен Шығыс Азия ойындарында 13,21 секундпен жеңіске жетті. Жарыс жолынан тыс, мамыр айында Лю 2004 жылғы Афинада өткен жазғы Олимпиада ойындарындағы өте табысты өнері үшін «Жылдың жаңа жұлдызы» номинациясында Laureus World Sports Award сыйлығына ие болды. 2006 жылдың 11 шілдесінде Лю Лозаннадағы Super Grand Prix жарысында 110 метрлік кедергілермен жүгіруде 12,88 секунд көрсетіп (+1,1 м/с жеңіл жел) жаңа әлемдік рекорд орнатты. Бұл рекорд IAAF тарапынан расталды. Сол жарыста америкалық Доминик Арнольд та 12,90 секундпен бұрынғы рекордты жаңартты. Қыркүйек айында ол Германияның Штутгарт қаласында өткен IAAF әлем чемпионатының финалында 12,93 секундпен алтын медаль жеңіп алды. 2007 жылдың 31 тамызында Жапонияның Осака қаласында өткен жеңіл атлетикадан әлем чемпионатында Лю 110 метрлік кедергілермен жүгіруде 12,95 секунд көрсетіп алтын медаль жеңіп, әлем чемпионы атанды. 23 мамырда Лю Бейжің ұлттық стадионында сынақ жарысына қатысты. 31 мамырда Нью-Йорктегі Reebok Grand Prix-тен жамбас бұлшық етіндегі проблемаларға байланысты бас тартты. 8 маусымда Орегон штатының Юджин қаласында өткен Префонтейн Классикасында қате старт берді. Лю Еуропа аймағындағы жарыстардың барлығын өткізіп, Қытайда Олимпиадаға дайындалуды жөн көрді.
Пекин Олимпиадасы
Пекиндегі жазғы Олимпиада ойындарына дейін Лю өз елінде қайта жеңіске жетеді деген үміт артылған еді. 18 тамызда Лю Олимпиаданың 110 метрлік кедергілермен жүгіруден бас тартты. Бірінші раундта басқа бір жүгірушінің қате қадамынан кейін ол жолдан шығып кетті, бұл Пекин ұлттық стадионындағы көрермендерді таңқалдырып, жаңылдырып, көздеріне жас келтірді. Қытайдың жеңіл атлетика федерациясы мәлімдемесіне сәйкес, Лю оң Ахилл сіңірінде созылмалы қабынудың қайталануынан зардап шекті. Людің жарақаты ауыр болды және оны келесі жылғы маңызды жарыс – 2009 жылғы жеңіл атлетикадан әлем чемпионатына қатысудан шеттеді. Дегенмен, жаттықтырушы Сун Хайпин ол Қытай ұлттық чемпионатында және 2009 жылғы қарашадағы Азия чемпионатында уақытында қатыса алады деп сендірді.
2009-2011 жж.: Залалдан қайту
Жарақаттан кейін 13 ай үзілістен соң Лю, Шанхайдың Алтын Гран-присінде бәсекеге оралды. Лю 13.15 секунд көрсетті, Терренс Трамеллмен бірдей нәтижеге қол жеткізді, бірақ 0.01 секундқа қалып қойды және екінші орынға ие болды. Дегенмен, Лю өзінің өнеріне қанағаттанғанын айтты. Жыл аяғына қарай ол туған жерінде бірнеше маңызды жарыстарда өнер көрсетті. 2009 жылғы Азия жеңіл атлетика чемпионатында, Шығыс Азия ойындарында және 11-ші Қытай ұлттық ойындарында алтын медальдар жеңіп алды. 2010 жылы Дохада өткен IAAF әлем чемпионатында, оң аяғының толыққанды қалпына келмегенін мойындаған Лю, 60 метрлік кедергілер финалына өте алды, бірақ тек жетінші орынды иеленді. 2010 жылғы IAAF Diamond League аясында ол Шанхай Гран-присінде ғана өнер көрсетті және ұлттық бәсекелесі Ши Донгпенге алғаш рет есе жіберді. Алты айлық үзілістен кейін ол 2010 жылғы Азия ойындарында қайтадан жақсы формаға енді. Финалда оны көру үшін Гуандун Олимпиадалық стадионына 70 000 адам жиналды және ол жарыста үшінші рет жеңіске жетіп, 13.09 секундтық нәтижемен ойындар рекордын жаңартты – бұл оны сол маусымдағы үшінші ең жылдам спортшы етті. 2011 жылдың мамырындағы Шанхай Алтын Гран-присінде Лю әлемдік деңгейге оралғанын көрсетті: ол 2010 жылғы ең жылдам кедергімен жүгіруші Дэвид Оливерді 13.07 секундтық әлемдік үздік көрсеткішпен жеңіп, 2011 жылғы IAAF Diamond League-де алғашқы жеңісін тойлады. Лю техникасындағы өзгерістерді көрсетті, өйткені ол бірінші кедергіге дейінгі бастапқы қадамдарын сегізден жетіге дейін азайтты және кедергілерді еңсеру үшін сол аяғын пайдаланды. 2011 жылдың 29 тамызында Лю Сянь Оңтүстік Кореяның Даегу қаласында өткен IAAF әлем чемпионатында 110 метрлік кедергілер финалында өнер көрсетті. Лю жарысты үшінші орында аяқтады, бірақ ақырында күміс медальді жеңіп алды, өйткені жеңімпаз Дейрон Роблс Людің жолағына кіріп, оны кері тартып, дисквалификацияланды.
2012 жылғы маусым
2012 жылы Людің алғашқы жарысында ол Бирмингемдегі жабық Гран-приде Дейрон Роблске қарсы жарысты. Бұл жолы ол 60 метрлік кедергілер бойынша 7,41 секундтық Азия рекордтық уақытымен таза жеңіске жетті. Ол 2012 жылғы IAAF World Indoor Championships титулына үміткер болды, бірақ Арис Мерит одан озып, күміс медальмен ғана қанағаттанды. Ашық аренадағы маусымда ол 110 метрлік кедергілер бойынша Кавасакидің Алтын Гран-приінде жаңа рекорд орнатты, содан кейін туған елінің 2012 IAAF Diamond League кездесуінде – Шанхайдың Алтын Гран-приінде 12,97 секундқа жүгіріп жеңіске жетті. Бұл 2007 жылдан бергі алғашқы рет 13 секундтан төмен нәтиже көрсетуі еді, ол америкалық Дэвид Оливер мен Джейсон Ричардсонды айқын басып өтті. Одан кейін Prefontaine Classic жарысында 12,87 секунд көрсетіп жеңіске жетті, 2,4 м/с желдің көмегімен әлемдік рекордты теңестірді. 2012 жылы Лондон Олимпиадасында 110 метрлік кедергілерден өте жарысқанда Лю Ахилл тынысын (суырғысын) жыртып алды. Ол алғашқы кедергіні алып өтуге тырылғанда, оның орнына тікелей соқтығысты. Лю 110 метрлік қашықтықтың бәрін секіріп өтті, бірнеше қарсыластары оған көмектесті, оны дөңгелекті креслоға отырғызып алып кетті. Жарыстан кетер алдында ол соңғы кедергіге сүйікті сәлем жолдады. Колин Джексон бұл көріністі спорт үшін "өте қайғылы жағдай" деп сипаттады. Людің жеңілісі қытай баспасөзінде кеңінен жарияланды, сонымен қатар көптеген пікірталас тудырды. Кейбіреулер қолдау білдірсе, енді біреулер Людің жарақаты бар екенін білгеніне қарамастан, неге қатысқандығын түсінбеді. Лю екі Олимпиада ойынының қатарынан сәтсіздікке ұшырағандықтан "Лиу ПаоПао" деген лақап атқа ие болды. Хабарларға сәйкес, Лю Британияда Ахилл тынысына операция жасатуы керек.
Зейнеткерлік
2015 жылдың 7 сәуірінде Лю өзінің Sina Weibo-да жариялаған мәлімдемесінде зейнетке шығуын хабарлады. Ол 2012 жылғы Олимпиададан бері жарысқа қатыспаған еді. Өзінің жазбасында ол екі жыл бойы нәтижесіз және ақыры сәтсіз болған емдеуден кейін зейнеткерлікке шығатынын жазды: "Әрине, менің жүрегім әлі де құштар, бірақ аяғым маған қайта-қайта "жоқ" деді". 2016 жылы Лю Шэньчжэнь телеарнасының "The Amazing Race China 3" реалити-шоуындағы командалардың бірі ретінде таңдалды. Лиу алғашқы екі кезеңде өзінің туысы Цзи Лонгсяңмен бірге шықты, бірақ кейіннен Цзидің орнына жарыстың қалған бөлігіне өзінің жақын досы Сюй Цифенг келді. Олар жалпы есеп бойынша 3-орынды иеленді.
Жеке өмір
Лю өзінің жайлы мінезімен танымал, бірақ ол Қытайдағы ең танымал спортшылардың біріне айналды. Лю Сянь 2008 жылғы жазғы Олимпиада ойындарына арналған Time журналының Азиялық басылымының мұқабасында "Лю Сянь және тағы 99 бақыланатын спортшы" деген тақырыппен шықты. Лю 2008 жылғы Сычуань жер сілкінісінен зардап шеккендерге көмектесу үшін шамамен 2 500 000 юань (364 000 АҚШ доллары) көмек көрсетті. Лю 2014 жылдың 7 қыркүйегінде актриса Ге Тяньмен, 90-шы жылдар туған буын өкілімен неке қиды, бұған дейін екі жыл бойы кездесіп жүрген. Олар 2015 жылы ажырасып кетті. 2016 жылдың 9 қаңтарында Лю Сяньмен жоғары секіруші У Шаның жаңа қарым-қатынасы туралы хабарлады. 2016 жылдың 1 желтоқсанында Лю мен У Фиджиде жайлы той өткізді. Людің спорттық жабдықтарына Nike компаниясы демеушілік етеді. Ол сондай-ақ Coca Cola және Cadillac брендтерінің өкілі болып табылады.
Халықаралық байқау рекорды
2000 жылғы Әлемдік жасөспірімдер чемпионаты
Сантьяго, Чили
4-орын
110 м кедергілер
13.87 (жел: 0.1 м/с)
2001 жылғы Әлемдік студенттер ойындары
Пекин, Қытай
1-орын
110 м кедергілер
13.33 секунд
Әлем чемпионаты
Эдмонтон, Альберта, Канада
4-орын (жартылай финал)
110 м кедергілер
13.51
Қытай ұлттық ойындары
Гуанчжоу, Қытай
1-орын
110 м кедергілер
13.36
Шығыс Азия ойындары
Осака, Жапония
1-орын
110 м кедергілер
13.42 секунд
2002 жылғы Athletissima
Лозанна, Швейцария
2-орын
110 м кедергілер
13.12 секунд (WJR/AR)
Азия чемпионаты
Коломбо, Шри-Ланка
1-орын
110 м кедергілер
13.56 секунд
IAAF Әлем кубогы
Мадрид, Испания
Жарыстан шығарылды
110 м кедергілер –
Азия ойындары
Пусан, Оңтүстік Корея
1-орын
110 м кедергілер
13.27 секунд
2003 жылғы Әлемдік жабық стадион чемпионаты
Бирмингем, Ұлыбритания
3-орын
60 м кедергілер
7.52 секунд
Әлем чемпионаты
Париж, Франция
3-орын
110 м кедергілер
13.24 секунд
World Athletics Final
Монако
4-орын
110 м кедергілер
13.27
2004 жылғы Әлемдік жабық стадион чемпионаты
Будапешт, Венгрия
2-орын
60 м кедергілер
7.43 секунд
Олимпиада ойындары
Афина, Греция
1-орын
110 м кедергілер
12.91 секунд (=WR)
2005 жылғы Әлем чемпионаты
Хельсинки, Финляндия
2-орын
110 м кедергілер
13.08 секунд
Қытай ұлттық ойындары
Нанкин, Қытай
1-орын
110 м кедергілер
13.10
Азия чемпионаты
Инчхон, Оңтүстік Корея
1-орын
110 м кедергілер
13.30
Шығыс Азия ойындары
Макао, Қытай
1-орын
110 м кедергілер
13.21 секунд
2006 жылғы IAAF Super Grand Prix
Лозанна, Швейцария
1-орын
110 м кедергілер
12.88 секунд (WR)
World Athletics Final
Штутгарт, Германия
1-орын
110 м кедергілер
12.93 секунд
Әлем кубогы
Афина, Греция
2-орын
110 м кедергілер
13.03
Азия ойындары
Доха, Катар
1-орын
110 м кедергілер
13.15 секунд
2007 жылғы Әлем чемпионаты
Осака, Жапония
1-орын
110 м кедергілер
12.95 секунд
2008 жылғы Әлемдік жабық стадион чемпионаты
Валенсия, Испания
1-орын
60 м кедергілер
7.46 секунд
Олимпиада ойындары
Пекин, Қытай
Жарақат алғандықтан жарысқа қатыса алмады
110 м кедергілер
2009 жылғы Қытай ұлттық ойындары
Цзинань, Қытай
1-орын
110 м кедергілер
13.34
Азия чемпионаты
Гуанчжоу, Қытай
1-орын
110 м кедергілер
13.50 секунд
Шығыс Азия ойындары
Гонконг, Қытай
1-орын
110 м кедергілер
13.66 секунд
2010 жылғы Әлемдік жабық стадион чемпионаты
Доха, Катар
7-орын
60 м кедергілер
7.65
Азия ойындары
Гуанчжоу, Қытай
1-орын
110 м кедергілер
13.09 секунд
2011 жылғы Азия чемпионаты
Кобе, Жапония
1-орын
110 м кедергілер
13.22 CR
Әлем чемпионаты
Тэгу, Оңтүстік Корея
2-орын
110 м кедергілер
13.27 секунд
2012 жылғы Әлемдік жабық стадион чемпионаты
Стамбул, Түркия
2-орын
60 м кедергілер
7.49 секунд
IAAF Diamond League
Юджин, Орегон, АҚШ
1-орын
110 м кедергілер
12.87 секунд
Олимпиада ойындары
Лондон, Ұлыбритания
Жарақат алғандықтан жарысты аяқтамады
110 м кедергілер