Кіріспе

1973 жылы Пол Маккартни мен Wings тобының альбомы
альбомнан алынған атау әні

AIR және Kingsway Recorders, Лондон

Өмірбаян

1973 жылы, The Beatles тобының таралуынан үш жыл өткен соң, Пол Маккартни өнеркәсіптік беделін қайта жаңғыртуға немесе музыка сыншыларының құрметіне ие болуға тырысты. 1973 жылдың шілдесінде Wings тобымен Ұлыбританиядағы сәтті гастрольді аяқтағаннан кейін, ол Wild Life және Red Rose Speedway альбомдарына берілген әртүрлі пікірлерден кейін өзін қайта орнату мақсатымен үшінші альбомын жоспарлады. Ұлыбританиядан тыс жазғысы келген Маккартни EMI компаниясынан халықаралық жазба студияларының тізімін сұрады. Ол Нигериядағы Лагос қаласын таңдады және Африкада жазба жасау идеясы оны қызықтырды. Тамыз айында Маккартни, оның әйелі Линда, бұрынғы Moody Blues тобының гитаристі және пианиношысы Денни Лэйн, Генри Маккалоу (жетекші гитара) және Денни Сейвелл (добыл) жаңа альбомға дайындық үшін Маккартнидің шотландиялық фермасында репетицияларын бастады. Бір репетиция кезінде Маккалоу мен Маккартни арасында дау болды, нәтижесінде Маккалоу жұмыстан кетті. Сейвелл бір аптадан кейін, топ Нигерияға ұшуға бір күн қалғанда кетіп қалды. Соның салдарынан Лагоста жазба жасауға Маккартни, Линда және Лэйн ғана қалды, оларға бұрынғы Beatles тобының инженері Джефф Эмерик көмектесті. Маккартни Лагосты таңдады, себебі ол бұл жердің өзі мен топ үшін күн батуға қолайлы, әрі күндіз жағажайда күнге күйіп, түнде жазба жасауға мүмкіндік беретін керемет орын болады деп ойлады. Бірақ шындығында, 1970 жылы азаматтық соғыс аяқталғаннан кейін Нигерияда әскери үкімет билікте болды, сыбайлас жемқорлық пен аурулар кеңінен таралған еді.

Жазу

Топ және олардың серіктері Лагосқа 1973 жылдың 30 тамызында келді, 22 қыркүйекте Лондонға қайтып келді. Апапада жазылған алғашқы ән – "Мамуния". Бұл әндер жинағы, ал топтың қашуы туралы негізгі идея түрмеден қашу болып табылады. Басында ол төрт қабырғаның арасында тұрып, қашып шығады. Бір байланыс бар, бірақ тұжырымдама жоқ. Альбомның құрылымы The Beatles тобының "Sgt. Pepper's Lonely Hearts Club Band" және "Abbey Road" әндерін еске түсіреді. "Band on the Run" әнінің шабыты 1969 жылы The Beatles қатысқан көптеген бизнес-кездесулердің бірінде Джордж Харрисон айтқан сөзден туды. Олар 1969 жылы Apple компаниясын басқаруға тағайындаған бизнес-менеджерге қатысты, оған Маккартни қатты қарсылық көрсеткен болатын. Доггет Маккартнидің осы жаңа оқиғадан шығармашылық тұрғыдан босағанын, нәтижесінде "Band on the Run" "Битлздің ең өнімді кезеңін еске түсіретін көпіршікті өзіне сенімділік" сезімін бергенін жазады. Сапасыз студиядан басқа, Wings тобы Лагоста болған кезде түрлі оқиғаларға тап болды. Бір күні түнде кеңеске қарамастан серуендеп жүргенде Маккартни мен Линда пышақпен тоналып қалды. Тонаушылар барлық құнды заттарын алып кетті, тіпті қолмен жазылған әндер мен өлеңдері, сондай-ақ жазылатын әндердің демо-кассеталары бар дәптерді де ұрлап кетті. Бірде Маккартни әнді қайта жазып жатқанда, тыныс алуы қиын болды. Эмериктің айтуынша: "Бірнеше секунд ішінде [Маккартни] беті ақ болып, тыныс ала алмайтынын бізге шырылдап айтты. Біз оны таза ауа алу үшін сыртқа шығаруға шештік, бірақ ыстыққа тап болғанда, ол нашар сезініп, құлап, аяғымызға жығылды. Линда гистериялық айқайлады; ол оның жүрек талмасына шалдыққан деп ойлады. Ресми диагноз бойынша, ол тым көп темекі шегуден туындаған бронх спазмына шалдыққан". Тағы бір оқиға – жергілікті афробит пионері және саяси белсенді Фела Кутимен болған қақтығыс. Ол топты Африкаға африкалық музыканы пайдалану және ұрлау үшін келген деп айыптады, олар оның клубына барғаннан кейін. Кути студияға Маккартнимен бетпе-бет кездесу үшін барды, ол оған өзінің әндерін ойнатып, оларда жергіліктік әсер жоқ екенін көрсетті. Кейін барабаншы және бұрынғы Cream мүшесі Джинджер Бейкер Wings тобын өзінің Икежадағы ARC студиясында бүкіл альбомды жазуға шақырды. Маккартни бір күнге баруға келісті, ал "Picasso's Last Words (Drink to Me)" әні ARC студиясында жазылды, Бейкер өзінің қолымен жол үстіндегі шағылға толы банканы шайқады. Альбомның негізгі тректерінің көпшілігі алғашқы дубляжбен бірге Нигерияда алты аптадан кейін аяқталды. Мұнда оларды жанкүйерлер мен журналистер күтіп алды. Лондонға оралғаннан кейін Маккартнилер EMI-ден хат алды, ол топ Англиядан кетіп бұрын жазылған, оларды холераның таралуына байланысты Лагосқа бармауға ескерткен. Қазан айында, топ Лондонға оралғаннан екі апта өткен соң, Джордж Мартиннің AIR студиясында Нигерияда жасалған сегіз тректің көпшілігін он алты трекке көшіру жұмыстары басталды. Маккартнилер мен Лэйн осы кезеңде Лагостағы жазбаларға қосымша дубляждар жасады; альбомға арналған барлық оркестрлік аранжировкалар Тони Висконтидің жетекшілігімен бір күнде AIR студиясында жазылды. Висконтиге аранжировкаларды жазу үшін үш күн берілді, оның ішінде 60 адамнан тұратын оркестрге арналған аранжировкалар да бар еді. Ол аранжировкалар Маккартнимен бірлесіп жасалғанын және альбомның 25 жылдығына дейін оның жұмысы үшін дұрыс есептелмегеніне таңғалды. Тағы бір үлес қосушы – саксофонист Хоуи Кейси, ол "Bluebird", "Mrs. Vandebilt" және "Jet" әндеріне сололар қосты және кейіннен Wings тобының тұрақты мүйізшісі болды. 8 қазанда Нигериядан келген, бірақ Ганада туған музыкант Реми Кабака "Bluebird" әніне перкуссиялық аспаптар қосты. Альбомның соңғы микстеу жұмыстары қарашаның басында Лондонның Кингсвей студиясында үш күн ішінде аяқталды. Ароузсмит мұқаба үшін қолданылған сурет сеанс кезінде түсірген 24 суреттің ішіндегі төрт суреттің бірі екенін айтты. Прожектордың төмен қуаты барлық адамдарға дұрыс экспозиция үшін екі секунд бойы тұрып қалуды талап етті, бұл фотограф пен суретшілер Пауль Маккартни өткізген кештен кейін "материалдық тұман" болғандықтан қиын болды. Суреттің алтын түсі Ароузмиттің түнгі вольфрамды түсірудің орнына күндізгі пленканы қолдануынан туды, бұл жағдайға көбірек тән болар еді.

Шығару

Apple Records 30 қарашада Ұлыбританияда Band on the Run (Apple PAS 10007) және 5 желтоқсанда АҚШ-та (Apple SO 3415) шығарды. Альбомды радио мен теледидарда немесе концерттермен жарнамалаудың орнына, Маккартни журналдарға бірқатар сұхбат берді, ең бастысы Пол Гамбачинимен Rolling Stone журналы үшін. Авторлар Чип Мадингер мен Марк Истердің айтуынша, бұл "[Маккартни] әдетте рұқсат ететін, "қолдарды көтеріп" мақтап жазатын мақалалармен салыстырғанда, өте ашық әңгіме" болды. "Helen Wheels" әні 1973 жылғы қазан айының соңында альбомға енбеген сингл ретінде шығарылды және келесі қаңтарда Америкада топ-10 хитке айналды. Коммерциялық себептерге байланысты, Apple Records-тің АҚШ-тағы дистрибьюторы Capitol Records, "Helen Wheels" әнін альбомға қосуды сұрады. Маккартни келісті, бірақ ол бастапқыда осы әнді қосуды жоспарламаған еді. "Helen Wheels" әні Ұлыбританияда Band on the Run альбомының CD нұсқаларында қамтылмаған (1993 жылғы "The Paul McCartney Collection" альбомының бонус трегі ретінде қосылған нұсқадан басқа), бірақ ол көбінесе АҚШ және Канадада альбомның CD нұсқаларында пайда болды, бұл 1984 жылы Columbia Records шығарған алғашқы нұсқадан басталды. Capitol Records-тің алғашқы нұсқаларында "Helen Wheels" әнінің атауы дискінің сыртындағы жазуда немесе CD кітапшасында көрсетілмеген, сондықтан ән "жасырын трек" болып табылады.

Сыни қабылдау

Шығарғаннан кейін "Band on the Run" көбінесе жағымды пікірлер алды. Родригес Маккартнидің Beatles-тан кейінгі бұрынғы жұмыстарының көңілін қалдырғанын айтып, "Бұл жанкүйерлер мен сыншылар ұзақ уақыттан бері күткен альбом еді" деп жазады. Band on the Run және Ringo альбомын бірдей шығарған Чарльз Шаар Мюррей NME журналында былай деп жазды: "Ең сенімділігін қайта орнатуға және көшбасшы болуға ең аз мүмкіндік бар экс-Beatle, Band On The Run атты альбоммен керемет табысқа жетті". Шаар Мюррей Маккартниді синтезаторды "электрлік ойыншық сияқты емес, аспап ретінде" қолданғаны үшін мақтап, былай деді: "Band On The Run – ұлы альбом. Егер біреу сіздің алдыңызда Маккартниді кемсітсе, оны мұрнынан ұрып, осыны ойнатыңыз. Ол сізге кейін алғыс айтар". The New York Times газетінде жазған Лорайн Альтерман альбомды "көптеген тартымды музыкамен толған" деп есептеді, тіпті кейде мәтіні мұқабадағы суреттей түсініксіз болса да, және атау трекіндегі "таңғажайып дыбыстар диапазонына" және "Bluebird" әнінің "сүйкімді, романтикалық аурасына" қызығушылық білдірді. Альтерман студиялық өндірістің жалпы әсерге маңызды екенін атап өткенде: "Маккартни көп тректік жазудың күрделілігін ертеңгідей табиғи және жаңа сезінуге қол жеткізді" деп жазды. Rolling Stone журналынан Джон Ландау альбомды "мүмкін Джон Леннонның Plastic Ono Band альбомын қоспағанда, бір кезде Beatles деп аталған төрт музыканттың ең жақсы альбомы" деп сипаттады. Rolling Stone журналы Band on the Run альбомын 1973 жылдың ең жақсы альбомдарының бірі деп атады. Village Voice сыншысы Роберт Кристагау 1981 жылы былай деп жазды: "Бастапқыда Маккартнидің Beatles-тан кейінгі маңызды жұмысын жеткілікті бағаламадым, бірақ оның жанкүйерлері оны тым жоғары бағалағандай емес. Поп шедеврі ме? Осы ма? Wild Life және Red Rose Speedway альбомдарының белгісіздігінен кейін бұл әрине жеңілдік". Ол атау трегін және "Mamunia" әніне кіріспе ретіндегі "афро-соул" дыбысын "жоғарғы нүктелер" деп атады. Кристагау альбомға C+ бағасын берді, бұл "нашар емес орындалу, сәтті болмаған тәжірибе немесе жағымды жұмыс" дегенді білдіреді. 2000 жылы Q журналы Band on the Run альбомын "Барлық уақыттағы 100 ең үздік британдық альбом" тізімінде 75-орынға қойды. 2012 жылы ол Rolling Stone журналының "Барлық уақыттағы 500 ең үздік альбом" тізімінде 418-орынды иеленді. Альбом "Өлмей тұрып тыңдауға тиіс 1001 альбом" кітабында ұсынылған.

Қайта шығарылғандар

1993 жылы Band on the Run қайта жаңартылып, Пол Маккартни жинағы сериясының бір бөлігі ретінде CD-де қайта шығарылды, "Helen Wheels" және оның B жағындағы "Country Dreamer" бонус тректер ретінде қосылды. 1996 жылы ол 5.1 Music Disc форматында жарық көрді. 2007 жылдың мамыр айында альбом iTunes Store арқылы қолжетімді болды.

25 жылдығы

1999 жылы Band on the Run: 25th Anniversary Edition, альбомның арнайы кеңейтілген нұсқасы, 1974 жылдың наурыз айында сатылымы баяу басталып, кейін қарқын алғаннан кейін 25 жыл толуына орай шығарылды. Бұл нұсқада "Helen Wheels" әні "No Words" және "Picasso's Last Words (Drink to Me)" арасында 8-трек ретінде орналасқан, өйткені ол АҚШ-тың түпнұсқалық басылымында да осылай болған. Жиынтыққа тарихшы Марк Льюисонның жазған сыртқы жазбалары, сондай-ақ альбомнан әндердің жылдар бойындағы концерттік орындалымдарының қосымша дискісі және Маккартнидің жаңадан орындаған қысқа үзінділері кіреді. Сонымен қатар, Маккартнидің өзінің, марқұм Линданың (осы ретроспективті жинаққа арналған), Лэйннің, Дастин Хоффманның ("Пикассоның соңғы сөздері" әнін жазуға шабыттандырған), және мұқабадағы танымал тұлғалардың (соның ішінде Джеймс Кобурн, ол 1974 жылы The Internecine Project фильмін түсіру үшін Ұлыбританияда болғанда альбом мұқабасының суреті түсірілген, және Кристофер Ли) естелік сөздері де қосылған.

50 жылдығы

Албомның 50 жылдық мерейтойына арналған басылымы 2024 жылдың 2 ақпанында жарық көрді. "Helen Wheels" әні қосылған АҚШ нұсқасы "Лондонның Эбби Роуд студиясында 1973 жылғы түпнұсқалық таспалардың жоғары сапалы көшірмесінен жартылай жылдамдықпен кесілді". Мерейтойды насихаттау мақсатында "бұрын жарияланбаған әндердің "негізгі дауысы алынбаған" микстерінен тұратын екінші LP шығарылды". "Негізгі дауысы алынбаған" микстер – бұл инженер Джефф Эмерик 1973 жылдың 14 қазанында, Тони Висконтинің оркестрлеуі қосылған соңғы микстерге дейін дайындаған дайындық микстері. 50 жылдық мерейтойға "Негізгі дауысы алынбаған микстердің" стриминг нұсқалары, сондай-ақ Джайлс Мартин мен Стив Орчард жасаған альбомның толық АҚШ нұсқасының Dolby Atmos миксі де кірді.