Кіріспе
Рамакришнаның рухани жұбайы, индуистік қасиетті құдай Шри Сарада Деви (бенгал тілінде: সারদা দেবী; 22 желтоқсан 1853 – 21 шілде 1920), туған аты Кшеманкари / Тхакурмани / Сарадамани Мухопадхьяй, он тоғызыншы ғасырдағы индуистік мистик Рамакришна Парамахамсаның әйелі және рухани жұбайы болды. Шри Рамакришна монахтар орденінің жақтастары Сарада Девиді құрметпен қасиетті ана (Шри Шри Маа) деп атайды. Дақшинешварда орналасқан Шри-Сарада Матхи және Рамакришна Сарада Миссиясы Сарада Девидің өмірі мен идеалдарына негізделген. Ол Рамакришна қозғалысының дамуында маңызды рөл атқарды. Шри Сарада Деви қазіргі Банкура ауданындағы Джайрамбати ауылында дүниеге келді. Ол 1859 жылы Рамакришнаға тұрмысқа шыққанда алты жаста, ал Рамакришна 23 жаста болған, бірақ 18 жасқа толғанға дейін отбасымен бірге тұрды, содан кейін Дакшинешвар Кали храмында Рамакришнаға қосылды. Оның өмірбаясын жазғандардың айтуынша, екеуі де "үй шаруасының және монахтардың өмір салтының идеалдарын көрсете отырып, үнемі тазалық сақтап өмір сүрді". Рамакришнаның қазасынан кейін Сарада Деви көбінесе Джойрамбатиде немесе Калькуттадағы Удбодхан кеңсесінде болды. Рамакришнаның шәкірттері оны өз анасы ретінде қарастырды және олардың гуруы қайтыс болғаннан кейін кеңес және қолдау алу үшін оған жүгінді. Рамакришна қозғалысының жақтастары және бүкіл әлемдегі көптеген ізбасарлар Сарада Девиге Ади Парашакти немесе Құдай анасы ретінде табынады.
the Hindu goddess
Sri Sarada Devi (Bengali: সারদা দেবী; ; 22 December 1853 – 21 July 1920), born Kshemankari / Thakurmani / Saradamani Mukhopadhyay, was the wife and spiritual consort of Ramakrishna Paramahamsa, a nineteenth century Hindu mystic. Sarada Devi is also reverentially addressed as the Holy Mother (Sri Sri Maa) by the followers of the Sri Ramakrishna monastic order. The Sri Sarada Math and Ramakrishna Sarada Mission situated at Dakshineshwar is based on the ideals and life of Sarada Devi. She played an important role in the growth of the Ramakrishna Movement. Sri Sarada Devi was born in Jayrambati, a village in present day Bankura District in the state of West Bengal, India. She was married to Ramakrishna in 1859 when she was only six years old and Ramakrishna was 23 years old, but remained with her family until she was 18, when she joined Ramakrishna at Dakshineswar Kali temple. According to her biographers, both lived "lives of unbroken continence, showing the ideals of a householder and of the monastic ways of life". After Ramakrishna's death, Sarada Devi stayed most of the time either at Joyrambati or at the Udbodhan office, Calcutta. The disciples of Ramakrishna regarded her as their own mother, and after their guru's death looked to her for advice and encouragement. The followers of the Ramakrishna movement and a large section of devotees across the world worship Sarada Devi as an incarnation of the Adi Parashakti or the Divine Mother.
Туу және ата-аналық
Сарадамани Деви 1853 жылдың 22 желтоқсанында Үндістанның қазіргі Батыс Бенгалия штатындағы шағын Jayrambati ауылында брахман ата-анасының үлкен қызы ретінде дүниеге келді. Олар кедейлікте өмір сүрді. Оның әкесі Рамчандра егіншілікпен және діни қызметтер атқару арқылы күнкөрісін тапты. Дәстүрлі әңгімелерге сәйкес, Рамачандра мен Шьяма Сундариге болашақта құдайлық жаратылысы қыздары болады деген көріністер мен табиғаттан тыс оқиғалар болған. Сарада индиялық ауыл қызының қарапайым өмірін өтті. Бала кезінде Сарадамани деп аталған Сарада, дәстүрлі индуист халық ертегілері мен әңгімелеріне қызығушылық танытты. Ауылдық жерде өскен көптеген қыздар сияқты, ол формальды білім алмады, бірақ анасына үлкен шаруашылықты жүргізуге көмектесіп, кіші інілеріне күтім жасап, басқаларға қызмет етуді үйренді. Ол Кали және Лакшми қасиетті әйелдердің сазбалшықтан жасалған мүсіндеріне қызығушылық танытып, оларға үнемі құлшылық ететін. Ол бала кезінен медитациямен айналыса бастаған, дәстүрлі деректерде оның мистикалық көріністері мен тәжірибелері туралы айтылады. Рамакришнаның анасы мен бауыры неке оның рухани аскетизмінен және аяннан алшақтауына оң әсер етеді деп ойлады. Рамакришнаның өзі Сарадаманиді келіні ретінде таңдаған. 1859 жылдың мамыр айында Сарада Рамакришнаға белгілі болды. Сарада 5 жаста, ал Рамакришна 23 жаста болды; жас айырмашылығы 19 ғасырдың ауылдық Бенгалиясына тән еді. Құдалықтан кейін Сарада ата-анасының қамқорлығында қалды, ал Рамакришна Дакшинешварға оралды. Рамакришнаның жиі бава самадхи (экстаз) күйіне түсуі және дәстүрден тыс құлшылық ету әдістері кейбір адамдарды оның психикалық тұрақтылығына күдік тудырды, ал басқалары оны ұлы қасиетті деп санады. Сарада 1872 жылы 18 жасында Рамакришнаға Дакшинешварда өз еркімен қосылды, оның психикалық денсаулығы туралы қауесеттерді естігеннен кейін. Ол Рамакришнаның мейірімді және қамқор адам екенін көрді. Ол 1885 жылға дейін Дакшинешварда тұрды, тек Джейрамбатиге қысқа мерзімге барып қайтқанда ғана. Осы уақытқа дейін Рамакришна санньясиннің монастырь өмірін қабылдаған; нәтижесінде, неке толыққанды болған жоқ. Діни қызметкер ретінде Рамакришна Шодши пужа рәсімін орындады, онда Сарада Девиді Кали қасиетті әйелдің орнына отырғызып, оған Трипурасундари қасиетті анасы ретінде табынды. Рамакришнаның тікелей шәкірті Свами Сарадананданың айтуынша, Рамакришна жыныстық қатынассыз некенің үлгісін көрсету үшін үйленген. Рамакришна Сараданы құдай анасының бейнесі ретінде қарастырды, оны Шри Ма (Қасиетті ана) деп атады және Рамакришнаның шәкірттері оны осы есіммен білді. Рамакришна оған қасиетті мантраларды үйретті және адамдарды рухани өмірге қалай бағыттау керектігін түсіндірді. Сарада Деви Рамакришнаның алғашқы шәкірті саналады. Медитациядан басқа уақытын Рамакришнаға және оның ізбасарларының саны артып келе жатқандарына тамақ дайындауға жұмсады. Сарада Деви толыққанды назардан тыс қалғанмен, оның қарапайым және жылы мінезі кейбір әйел ізбасарларды өмірінің соңына дейін оның серіктеріне айналдырды. Рамакришнаның соңғы күндері, ол тамақ ісігінен зардап шеккен кезде, Сарада Деви оны күтіп-бағуда және оған және оның шәкірттеріне қолайлы тамақ дайындауда маңызды рөл атқарды. 1886 жылдың тамызында Рамакришна қайтыс болғаннан кейін, Сарада Деви жесір әйелге арналған дәстүрлі әдет-ғұрыптар бойынша білезіктерін шешуге тырысқанда, Рамакришнаның "Мен өлген жоқпын, мен бір бөлмеден екінші бөлмеге көштім" деген көрінісі болды. Оның айтуынша, жесір әйелдей киіну туралы ойлағанда, оған Рамакришнаның көрінісі келіп, олай істемеуін өтінді. Рамакришнаның өлімінен кейін Сарада Деви жаңадан пайда болған діни қозғалыста маңызды рөл атқара берді. Ол келесі 34 жыл бойы қозғалыстың рухани жетекшісі болды.
Қажылық
Рамакришнаның қайтысынан кейін Сарада Деви Солтүстік Үндістанға қажына сапар бастады, оған Лакшми Диди, Голап Ма және Рамакришнаның үй иесі және монах шәкірттерімен бірге әйел шәкірттері еріп жүрді. Сапар барысында олар Шива құдайының Банарас қаласындағы Вишванат храмына және Рама құдайының өмірімен байланысты Айодхья қаласына барды. Кейін ол Кришна құдайымен байланысты Вриндаван қаласын аралады. Дәстүрлі деректерге сәйкес, Вриндаванда ол нирвикалпа самадхи тәжірибесін басынан өткізіп, гуру ретіндегі қызметін бастады. Ол Рамакришнаның Махендранатх Гупта, Йоген сияқты бірнеше шәкірттерін мантра арқылы баулыды. Оның өмірбаянын жазғандар мен шәкірттерінің айтуынша, оны "Ана" деп атау – тек құрмет көрсету ғана емес, онымен кездескеннің әрқайсысы оның аналық сезімін сезінді. Сарада Деви Камарпукурда көптеген қиындықтарға тап болғандықтан Калькуттаға кетті. Оның қаржылық мүмкіндігі болмады және оған күтім жасауға ешкім жоқ еді. Ол жағдайын жасыруға тырысты, бірақ бұл жайтқа тосқауыл қойылмады. Калькуттадағы жандар осы туралы естіген соң, Сарада Девиді Калькуттаға келуге көндірді. Удбодхан үйінде Сарада Девиге басқа әйел шәкірттері мен Рамакришнаның жақтастары, Голап Ма, Йогин Ма, Гопалер Ма, Лакшми Диди және Гаури Ма ең танымал болды. Басшылық, нұсқау және рухани бастама алу үшін адамдардың саны арта түсті. Рамакришна орденінің басқа батыс әйел жақтастары, соның ішінде Ниведита әпке онымен жақын қарым-қатынас орнатты. Оның өмірбаянын жазғандардың айтуынша, оның туа біткен аналық сезімі келушілерді ойша тыныштандырды. Оның тікелей шәкірті Свами Нихилананнда былай деп жазады: «Оның дене балалары болмағанмен, рухани балалары көп болды». Ол барлық шәкірттерін өз балаларындай санады. Сарада Деви Рамакришна ордені мен оның жақтастарынан ең жоғары құрметке ие болды. Рамакришна оған өлімінен кейін де оның миссиясын жалғастыруды тапсырған және шәкірттеріне онымен өзінің арасында ешқандай айырмашылық жасамауды өсиет еткен. Оның жақтастары мен дәстүрлі өмірбаяндардың айтуынша, Сарада Девидің қонақжайлылығы ерекше болды және аналық қамқорлық пен ықыласпен сипатталды. Дәстүрлі әңгімелер оның жақтастарының мистикалық тәжірибелерін баяндайды. Кейбіреулер оны адам түріндегі қадірлі құдай ретінде армандады, тіпті оның суретін бұрын көрмеген болса да. Басқалары одан түсінде бастама алғанын айтады. Мұндай мысалдың бірі – бенгал драматургиясының әкесі саналатын Гириш Чандра Гоштің оқиғасы. Ол көп жылдар өткен соң онымен кездескенде, таң қалды, өйткені ол түсіндегідей адам еді.
Соңғы күндер
Сарада Деви соңғы жылдары Джейрамбати мен Калькутта арасында жүріп-тұрып өмір сүрді. 1919 жылы қаңтарда Сарада Деви Джейрамбатиге барып, бір жылдан астам уақыт сол жерде тұрды. Келесі бес ай бойы ол ауырып жатты. Өліміне аз қалғанда ол қайғыға батқан жанкүйерлеріне соңғы кеңесін берді: "Егер тыныштық іздесең, басқалардың кінәсін іздеме. Керісінше, өзіңнің кемшіліктеріңді қара. Бүкіл әлемді өз үйіңдей сезінуге үйрен. Ешкім де жат емес, балам: бүкіл осы әлем сенікі!" Бұл оның әлемге арнаған соңғы хабары саналады. Білімі жоқ болса да, Сарада Девидің рухани түсінігі мен айтқандары Гайатри Чакраворти Спивак сияқты ғалымдар тарапынан жоғары бағаланады, ол: "Біз оның тамаша сөздерінен үзінділерді куә ретінде сақтаймыз" деп жазған. Ақыл – барлығы. Адам тек ақылында ғана таза немесе таза емес сезімдерді басынан өткізеді. Адам, ең алдымен, өзінің ақылын кінәлі деп мойындауы керек, содан кейін ғана ол басқа адамның кінәсін көре алады. "Мен сізге бір нәрсе айтайын. Егер тыныштық іздесең, өзгелердің кінәсін іздеме. Өзіңнің қателіктеріңді қара. Бүкіл әлемді өз үйіңдей сезінуге үйрен. Ешкім де жат емес, балам, бүкіл әлем сенікі."
Тиімділігі мен мұрасы
Сарада Деви әлеуметтік жұмысқа арналған монастырлық орденге айналған, жаңа ғана құрылған ұйымның кеңесші басшысы ретінде маңызды рөл атқарды – Рамакришна Миссиясы. Гаятри Спивак Сарада Деви "өз рөлін әрдайым назардан тыс қалпы, сыпайылықпен және даналықпен орындады" деп жазады. Ол Сарада Девиді өзінің гуруы ретінде қабылдап, Рамакришна орденіне қосылды. Кейіннен ол Нью-Йоркте Рамакришна Вивекананда орталығын құрды. Өзі білім алмағанмен, Сарада Деви әйелдерге білім беруді қолдады. Ниведита оның батасымен үнді әйелдері үшін мектеп ашты. Ол Деваматаға өзінің арманы – Ганг өзені жағасындағы қыздар мектебін іске асыруды тапсырды, онда шығыс және батыс студенттері бірге оқи алатын еді. Свами Вивекананда Чикагодағы Діндер Парламентіне қатысу ниеті туралы оның пікірін білу үшін оған хат жазды. Ол тек оның батасын алғаннан кейін ғана Америка Құрама Штаттарына баруға шешті.