Кіріспе

Фрэнсис Джон Уэльш Уиппл (17 наурыз 1876 – 25 қыркүйек 1943) – ағылшын математигі, метеорологы және сейсмологы. 1925 жылдан 1939 жылға дейін Кью обсерваториясының директоры болды.

Өмірбаян

Уиппл Кью обсерваториясының қызметкерлері Джордж Мэтьюс Уиппл мен астрономиялық фотограф Элизабет Беклидің ұлы болды. Уиппл Путнидегі Уиллингтон дайындық мектебінде оқыды, онда 1888 жылы Мерчант Тейлор мектебіне стипендия ұтып алды. Осыдан кейін ол 1895 жылы Кембридждегі Тринити колледжіне стипендия алып түсті, онда 1897 жылғы математикалық трипоста екінші ренглер атанды. 1899 жылы ол велосипедтердің өздігінен тұрақты бола алатынын дәлелдеді.

Мансап

1899–1912 жылдары ол Мерчант Тейлор мектебінде көмекші ұстаз болып жұмыс істеді, содан кейін 1912 жылдан бастап Метеорологиялық кеңседе қызмет етті. 1925 жылдан бастап Метеорологиялық кеңсе директорының орынбасары және Кью обсерваториясының бастығы болды, ол Чарльз Криден кейін осы лауазымды иеленді. Уиппл 1939 жылы зейнеткерлікке шыққанға дейін осы қызметте болды. Кью обсерваториясының бастығы ретінде Уиппл жер сілкініштерін тіркеуде маңызды рөл атқарды, себебі Кью 1898 жылдан бері сейсмологиялық обсерватория орналасқан жер еді. Бастық қызметін атқару кезеңінде Уиппл сейсмологиялық бақылаулардың сапасын жақсартуға көп күш пен уақыт жұмсады. Ол сейсмометрлердің сезімталдығына желдің зиянды әсерін анықтады, өйткені жел обсерватория ғимаратын қозғалтатын. Сондықтан ол Кью сейсмометрлерін орналастыру үшін жаңа, жер астына салынған бекініс жобалап, құрылысын аяқтады. Уиппл 1931–1939 жылдары Британдық ғылым қауымдастығының сейсмологиялық зерттеулер комитетінің төрағасы болды, сондай-ақ Геодезия және геофизика жөніндегі ұлттық комитетте де жұмыс істеді. Осы лауазымдары арқасында ол әлемдегі көрнекті сейсмологтармен байланыс жасады. Уиппл Физика институтының мүшесі болды және 1929 жылы Кембридж университетінен ғылым докторы (ScD) дәрежесін алды.

Отбасы және байланыстар

Фрэнсис Уипплдің Роберт есімді үлкен ағасы болды, оның ғылыми құралдар мен кітаптар жинағы Кембридждегі Ғылым тарихы бойынша Уиппл мұражайының негізіне айналды. Уипплдің әкесі Джордж Уиппл 1876-1893 жылдар аралығында Кью обсерваториясының директоры болды; Джордждың тәрбиешісі Джон Уэлш та 1852-1859 жылдар аралығында осы қызметте болды.