Кіріспе
Фейнт – қылышпен күресу және фехтование салалары арқылы ағылшын тіліне енген француз тіліндегі термин. Фейнт – бұл қарсыласты жаңылыстыруға немесе алаңдатуға бағытталған әрекет. Ол белгілі бір қимыл жасалатын сияқты көрініс тудыру арқылы жүзеге асырылады, бірақ іс жүзінде басқа қимыл жасалады немесе ешқандай қимыл жасалмайды. Әскери тактикада және көптеген жағдайда екі түрлі фейнт болады: шабуылдық фейнт және қорғанысқа шегіну фейнті.
Feint, a French term that entered English via the discipline of swordsmanship and fencing, is a maneuver designed to distract or mislead. A feint is achieved by giving the impression that a certain maneuver will take place, while in fact another, or even none, will. In military tactics and many types of combat, there are two types of feints: feint attacks and feint retreats.
Шабуылдар
Жалған шабуылдың мақсаты – шабуылға ұшыраған нүктеге қарсы қорғаныс күштерін аудару. Ол көбінесе қарсыласты белгілі бір аймақта күшін шоғырландыруға мәжбүр ету үшін, соның салдарынан қарсыластың күшін басқа аймақта әлсірету үшін қолданылады. Байқаушаруалық маневрлерге қарағанда, демонстрациядан өзгеше, жалған шабуылда жаумен тікелей қақтығыс болады.
Қайтулар
Жалған шегініс – жаумен қысқаша қақтығысып, сосын кері шегінуден тұрады. Оның мақсаты – жауды алдын ала дайындалған тұзаққа түсіру немесе оның қатарын дүрліктету. Мысалы, Гастингс шайқасында сакстар нормандық атты әскерін қуғанда жеңіліске ұшырады. Осының салдарынан биіктіктегі артықшылықтарын жоғалтып, қатарлары бұзылды. Бұл оларға бейтарап жерде жеке-жеке шайқасуға мүмкіндік берді, бірақ сакстар мұндай шайқасқа дайын болмаған. Парфяндық оқ – тағы бір жалған шегініс мысалы. Онда парфяндық садақшылар шайқастан шегініп, әлі де ат үстінде жүріп, қуып келе жатқан жауға қарай бұрылып оқ атар еді.
Мұхаммед дәуіріндегі Арабия
Мұхаммед көптеген алдау тактикасын қолданды. Осыған ең алғашқы мысал – Бану Лахянға жасалған шабуыл кезінде болды. Мұхаммед 6-шы жылдың Рабиғ әл-Аууали немесе Жумада әл-Ула айында 200 мұсылман жауынгерімен бірге жолға шықты және Сирияға бет алғандай болып көрсетті, бірақ көп ұзамай Батан Ғарранға қарай бағытын өзгертті. Онда Әл-Раджи шайқасында 10 мұсылман қаза тапты. Бани Лахян ескертуде болғандықтан, оның жорығы туралы хабарды алды. Сонда олар дереу жақын маңдағы тауларға қашып, оның қолынан құтылды. Қайтып келе жатқанда Мұхаммед Құрайштің қонысының жанындағы Кура әл-Ғамим деген жерге он атты жіберді, бұл оның өсіп келе жатқан әскери күшін жанама түрде көрсету үшін жасалды. Барлық шайқастар 14 күнге созылды, содан кейін ол үйге қайтты. Мұхаммед сондай-ақ 629 жылдың желтоқсанында Меккеге шабуыл жасау ниетінен назарды аудару үшін Әбу Қатада ибн Раби әл-Ансаридің (Батн Эдам) жорылына бұйрық берді. Ол Едам арқылы өтетін керуенге шабуыл жасау үшін сегіз адамды жіберді.
Хан әулетінің соңындағы Қытай
Фанчен шайқасы кезінде Цао Вэйдің генералы Сюй Хуан Гуан Юге қарсы Фанчен ауданына жіберілді. Жау әскерінің көп бөлігі жаңа ғана жиналған, жаттығудан өтпеген сарбаздар екенін білген Сюй Хуан бірден шайқасқа түспеді, керісінше, жаудың артында орналасып, оларды қорқытып ұстады. Осы уақытта ол Сюй Шан (徐商) және Лю Цзянь (呂建) қол астындағыларына жақын маңдағы Янченг (偃城) жау бекінісінің айналасында окоп қазуды тапсырды, мақсаты – жауды осы бекініске жабдықтау жолын кесуге тырысып барып жатқанына сендіру болды. Алдауы сәтті аяқталды, Янченг тасталды, бұл Сюй Хуанға майданда бекініп алуға мүмкіндік берді. Осылайша, Сюй Хуанның туы астында он екі лагерь жиналды. Күшейтілген әскерімен Сюй Хуан Гуан Ю лагеріне шабуыл жасады. Жаудың қоршауында бес лагерь болды, сондықтан Сюй Хуан негізгі лагерьге шабуыл жасауды жоспарлап отырғаны туралы қауесет таратып, жасырын түрде қалған төрт лагерьге шабуыл жасады. Гуан Ю төрт лагерьтің қиратылғанын көрген соң, өзі 5000 атты әскерді жетектеп шабуылшыларға қарсы шықты, бірақ ақырында жеңіліске ұшырады. Көптеген сарбаздары жақын маңдағы Хан өзеніне құлап, суға батып кетті. Осыдан кейін Фанчен қамалы алынды.