Кіріспе

1982 жылы Марион Циммер Брэдлидің "Жабық қанаты" романы жарық көрді. "Жабық қанаты" – американдық жазушы Марион Циммер Брэдлидің ғылыми-фантастикалық романы, ол Хаос дәуірінің соңындағы Darkover тарихының "Жүз патшалық" кезеңіндегі Darkover сериясының бір бөлігі. Зандрудың "Шеберханасы" кітабының 35-тарауы мен 46-50-тараулары "Жабық қанаты" романындағы оқиғамен байланысты. "Жабық қанаты" романында Брэдли кәмелетке толмағандардың өз тағдырын шешу құқығы, дәстүрлі қоғамдағы әйелдердің орны және Darkover-дің екі басты діни сенім жүйесі арасындағы қақтығыстар мәселелерін зерттейді. Ол сондай-ақ, Orain кейіпкері арқылы Darkover қоғамының гомосексуализмге деген көзқарасының өркендеуін жалғастырады.

Сюжеттің қысқаша мазмұны

Ромили МакАран отбасындағы лорендік сыйлық – жануарлардың санасымен бірігу қабілеті бар. Ол осы қабілетімен шағалар мен жылқыларды үйретеді. Он бес жасқа толғанда (Дарковерде әйел санатына жеткенде), әкесі оған жануарлармен жұмыс істеуді жалғастыруға рұқсат бермейді, себебі ол әйелге лайық емес деп санайды. Ол өзінің сүйікті соколын, Прециозаны, сыйлықсыз ағасына береді. Сондай-ақ, оның білім алу туралы өтініштерін де қабылдамайды. Ромили әкесі оны үш рет үйленген Скаффеллдің Гаррисіне үйлендіруді жоспарлап отырғанын білгенде, үйден кетудің жалғыз жолы екенін түсінеді. Ол ұл киімін киіп, жылқымен қорадан қашып кетеді. Өзін Румал деп таныстырып, Неварсинге қарай жол тартады. Оның соколы Прециоза аспанда пайда болып, оған жаңа ауланған құсты сыйлайды – ол бірнеше күннен бері жемеген еді. Оның оты дом Карло мен дом Ораин бастаған бір топ адамның назарына ілігеді. Олардың үш ауру күзетші құсы бар еді. Олар да Неварсинге барады, ал Ромили олардың құстарына күтім жасайды. Ромили өзінің кристофоро екенін айтады. Дом Карло өзінің тәқсіретінен қуылған король Каролиннің туысы екенін, ал тақты күшпен басып алған Рахалдан қашып жүргенін мәлімдейді. Неварсинде олар Сан-Валентиннің қарлы кристофоро монастырына кіреді. Ромили Дом Карлоның ең жақын жауы Льондри Хастурдың ұлы Карилдің монастырь студенті екенін біледі. Ромили Ораинды ескертеді. Ораин мен Карло өздерін сатқындыққа ұшыратқандықтарын ойлап, монастырьдан кетеді, Карил Хастурды кепіл ретінде алып кетеді. Карил Ромилиге тапсырылады. Кейр-Донндағы қонақүйде Ораин Ромилиге жақындап, оны ұл деп ойлап, қыз екенін білгенде таңғалады. Ол оны өзінің туысы Жандра тұратын "Қылыш әйелдерінің" жатақханасына апарып, Жандрадан Карил Хастурға қарауды сұрайды. Ромили әйелдер бауырластығының мүшесі болады. Бауырластықтың бір бөлігі Каролиннің әскеріне қосылады. Ромилидің соколы Прециоза қайтадан пайда болады. Жандраның өтінішімен Ромили Карилді Хали қаласындағы әкесіне апарып қайтады. Ромили Жандраға медициналық құралдармен оралады. Сераис қаласында Ромилиге жылқыларды үйрету жұмағы тапсырылады, олардың ішінде ол Санстар деп атаған қара айғыр да бар. Ол Жандрамен бірге жылқыларды Каролиннің лагеріне жеткізеді, онда оның ағасы Руйвен де күзетші құстарға күтім жасайды. Сол кезде Ромили "Дом Карлоның" шын мәнінде король Каролин Хастур екенін біледі. Бірнеше күннен кейін екі әскер шайқасқа түседі. Каролин Льондридің Ораинды ұстап алып, оны өлтірумен қорқытып жатқанын біледі. Ромили қалаға тығырылып кіріп, Ораиннің орнын табады. Ол Карилмен кездеседі, ол әкесінің Ораинды азаптауынан жиреніп, оны босатуға көмектесуге келіседі. Олар Каролиннің лагеріне қайта оралады. Ромили Ларрандық жаттығулар үшін Трамонтана мұнарасына кіруі керек деп шешеді.

Негізгі кейіпкерлер

Ромилли МакАран: Романның басты кейіпкері. 15 жасында, Скатфеллдің Дом Гаррисіне күйеуге берілуден қашу үшін ол үйінен ұл болып киініп қашып кетеді. Өсіп келе жатып, ол жасырын психологиялық қабілеттерін ашады, бір патшамен дос болады және империяны құтқарады. Дом Карло / Король Каролин: Хали Хастурларының қуғынға ұшыраған патшасы. Кастамир лорды Орейн: Король Каролиннің бейбітшілік сақтаушысы және "ер адамдарды жақсы көретін". Кэрил Хастур, Лайондри Хастурдың он екі жасар ұлы. Жандра, Кастамирдің туысы Орейннің, және Қасқыр әпкелер қауымының мүшесі. Маура Эльхалин, Трамонтананың Леронисі.

Қабылдау

Дейв Лэнгфорд "Шаян шеше" романын "Ақ жұлдыз" журналының 75-ші санында қарап, "Жалпы алғанда, бұл оқылатын әңгіме, ол негізінен тарихи романтика – фантастика жанкүйерлері үшін, олар әдеттегі корсетті романдармен көрінбейтін, бірақ жасырылған нұсқасын ұнататын болса" деді.