Кіріспе

Африкалық-американдық азаматтық құқықтар белсендісі

Ламар "Дитни" Смит (1892 – 13 тамыз 1955) – американдық азаматтық құқықтар қайраткері, африкалық-американдық шаруа, Бірінші дүниежүзілік соғыс қатысушысы.

Егжей-тегжейлер

63 жастағы фермер және Бірінші дүниежүзілік соғыс ардагері Ламар Смит сайлау құқығы үшін күрескен белсенді және Аймақтық Негрлер Көшбасшылығының (RCNL) мүшесі болды. 2 тамызда ол алғашқы сайлауда дауыс берді және басқаларды да дауыс беруге көмектесті. 23 тамызға қосымша сайлаудың екінші турында сайлау тағайындалған еді. 13 тамызда Смит сот үйінің алдында басқа афроамерикалық сайлаушыларға қатысу арқылы дауыс беруге мүмкіндік беру үшін, екінші турда дауыс беру үшін қажетті уақытша дауыс беру қағаздарын толтыруға көмектесіп жатқанда, оққа ұшты. Ол Линкольн округінің Брукхейвен қаласындағы сот үйінің алдында сағат 10-ға жуық уақытта өлтірілді.

Заманауи хабарламаларға сәйкес, оқиға орнынан қанға малталған ақ адамды, тіпті жергілікті шерифті қоса алғанда, кем дегенде 30 куәгер көрген. Прокурор Э.К. Барлоу куәлік алуға тырысқанына қарамастан, ешбір куәгер алға шықпады. 2005 жылы Кит Бошамп Смиттың өлімі туралы «Қара және ақ түсті кісі өлтіру» атты деректі фильмін жасады. 2009 жылы Бичэмп пен ФБР Брукхейвендегі куәгерлермен сұхбаттасуға тырысты. 2018 жылы бұл қылмыс ұлттық назарға түсті, өйткені кісі өлтіруші сенатор Синди Хайд Смиттың күйеуімен туыс екені белгілі болды, ол үгіт кезінде жұрт алдында асылу және сайлаушылардың құқықтарын шектеуді жақсы көретіні туралы әңгімелер айтқан.

Өмірбаян

Смиттің өлтірілуі 1955 жылы Миссисипи штатында болған нәсілдік жеккөрушілікке байланысты жасалған бірнеше шабуылдың бірі еді. Басқа оқиғалардың ішінде Белзонидегі азаматтық құқықтар жолында күрескен Джордж В. Лидің (мамыр айында) өлтірілуі, Чикагодан келген қара нәресте Эммет Тилдің (тамыз айында) қанымен құныққан өлтірілуі және Белзонидегі Лидің әріптесі Гас Кортстың (желтоқсан айында) атылуы болды. Смит ісі NAACP ұйымының «М – Миссисипи және кісі өлтіру» атты парақшасында жарияланды.

Іс-әрекетсіздігі

Үш ақ ер адам, Ноа Смит, Мак Смит және Чарльз Фалви, Смиттің өліміне байланысты тұтқындалды. 1955 жылдың 13 қыркүйегінде Брукхейвендегі толық ақ нәсілділерден құралған үкім шығару алқасы ешқандай айыптама қоймады. Аудандық прокурордың мәлімдемесіне сәйкес, шериф Карни Э. Смит "мен білетіннің бәрін білгенімен" оны дереу тұтқындаудан бас тартты. Аудандық прокурор сондай-ақ шерифтің өзіне "айыпталғандардың бірі Ноа Смит денесінің бәрі қанға малған күйде оқиға орнынан кетіп бара жатқанын көргенін" айтқанын хабарлады. Ол кісінің кім екеніне қарамастан, сол адамды қамауға алуы керек еді, бірақ ол олай істемеді.