Кіріспе

Пенсильвания және Континенттік әскери-теңіз флотының коммодоры Джон Хейзелвуд (1726 – 1800 жылдың 1 наурызы) Пенсильвания және Континенттік әскери-теңіз флотының коммодоры болды және Америка революциялық соғысы кезіндегі ең белгілі теңіз офицерлерінің бірі еді. 1726 жыл шамасында Англияда дүниеге келген ол теңізші болып, өмірінің басында Филадельфияға қоныстанды, үйленді және бірнеше баласы болды. Филадельфия науқаны кезінде коммодор дәрежесіне көтеріліп, британдықтардың қоршауында болған Миффлин бекінісінің командирі болды. Науқан бойы Хейзелвуд пен генерал Вашингтон хаттар арқылы жиі байланыста болды. Делавэр өзенінде британдық теңіз күштерімен күрескен апталар ішінде Хейзелвуд көптеген теңіз тактикасын жаңартты, британдық теңіз күштерін апталар бойы тежеп тұрды және американдық теңіз күштері үшін өзендегі соғыстың дамуына үлкен үлес қосты. Вашингтон мен оның кеңесі ұсынған Хейзелвуд американдық кемелер мен өзен қайықтарының үлкен флотын қауіпсіз жерге жеткізуге таңдалды. Батылдығы мен ерен еңбегі үшін Конгресс оған салтанатты әскери қылыш сыйлады, ал белгілі суретші Чарльз Пил Хейзелвудты портретін салуға лайық деп тапты. Революциядан кейін Хейзелвуд өмірінің соңына дейін Филадельфияда тұрды.

Жеке өмір

Америка революциясы басталар алдындағы жылдары Хейзелвуд түрлі сауда кемелерінде капитан қызметін атқарды, көбінесе Филадельфия мен Лондон арасында тауар тасыды. 1772 жылы ол Филадельфиядағы Сент-Джордж қоғамын құрушылардың бірі болды. Хейзелвуд алғашқы әйелі Мэри Эдгарға үйленді, ол 1769 жылы 36 жасында қайтыс болды. 1771 жылы ол жесір Эстер Ликокқа үйленді. Бірінші және екінші некелерінен бес бала дүниеге келді. Оның тұңғыш баласы Томас Революция кезінде Пенсильвания флотының капитаны болды. Оның ұлы Джон 1794 жылы Пенсильванияның батыс жорығындағы артиллериялық ротаның лейтенанты болды. Джон кіші 1800 жылы әкесі қайтыс болғаннан кейін бірнеше апта өткен соң шайқаста қаза тапты және оның қасына жерленді. Хейзелвуд 1779 жылдан 1783 жылға дейін Филадельфиядағы Христиан шіркеуінің кеңесшісі (вестирман) болды.

Теңіз мансабы

Пенсильвания флотының офицері, коммодор Хейзелвуд Пенсильвания және Континентальдық флоттың Делавэр өзеніндегі барлық теңіз кемелеріне қолбасшылық етті. Америка революциясына дейінгі жылдары ол бірнеше кемелерге, соның ішінде 1753 жылы "Сюзанна және Молли", 1762 жылы "Грейхаунд", 1763 жылы "Монктон", 1771 жылы "Салли" және 1774 жылы "Ребекка" кемелеріне басшылық етті. Америка Тәуелсіздік соғысында Хейзелвудтың қызметі туралы ең ерте белгілі жазба 1775 жылға жатады. 1775 жылдың желтоқсанында Хейзелвуд өртке қарсы кемелерді салу және басқару жөніндегі бақылаушы болып тағайындалды, ал 1776 жылдың қазанында Пенсильвания флотында коммодор дәрежесіне көтерілді.

Революцияның алғашқы кезеңдері

Революциялық соғыс кезінде британдықтарға қарсы Хейзелвуд американдық өзен қорғанысын жоспарлауда маңызды рөл атқарды. Филадельфияға британдықтардың шабуылына дейінгі айларда ол өртке қарсы кемелерді дамыту мен құрылысын қадағалады, олар Делавэр өзенінде қолдану үшін дамытылған көптеген өзен кедергілерімен бірге қолданылды. Хейзелвуд жақын арада Пенсильвания және Континенталдық флоттың Делавэр өзеніндегі коммодоры болып тағайындалды, бірақ нақты күні белгісіз. Филадельфия 26 қыркүйекте түсті, вице-адмирал Хоу мен британдық армия қалаға кірді, бірақ олардың оқ-дәрісі мен жабдықтауы жетіспеді және қатты қорғалған Делавэр өзені бойымен теңіздік жабдықтау жолын құра алмады. Кейінгі күндері британдықтар қаланың айналасындағы жағалауды және Скуилкил өзенінің сағасын нығайта бастады, ауыр қару-жарақ пен жабдықтар әкелді. Қазан айында американдық флот британдық кемелермен шайқасып, өзен бойындағы американдық бекіністерге қолдау көрсетті. Хейзелвуд британдық кемелерді Биллингспорттан алыс ұстау үшін жиі галереяларға бұйрық берді. Хейзелвудтың галереялары үздіксіз отпен шабуылдап, ал басқалары Форт Миффлиннің айналасындағы суды күзетті. 9 қазанда Хейзелвудтың галереялары Уэбб-Ферридегі британдық батареяға шабуыл жасады. Екі күннен кейін Хейзелвуд Карпентер аралына жасақ милицияны түсіріп, орталық батареяға шабуыл жасап, елу адам мен екі офицерді тұтқынға алды. Келесі күні британдық батареяларға екінші шабуыл жасалды, бірақ қатты отқа тап болды, нәтижесінде американдық кемелер ауыр шығынға ұшырап кері шегінді. 22 қазанда британдықтар Форт Мерсерге жерден шабуыл жасағанда, форттан төменгі позицияларға теңіз шабуылын бастады. Осы кезде Конгресс теңіз комитеті Хейзелвуд пен оның оң қолға берген капитаны Чарльз Александерге шағын кемелер флотын алып, Филадельфиядағы және оның маңындағы британдық позицияларға оқ атуды бұйырды. Атыс кезінде Александр басқарған американдық фрегат USS Delaware ауыр зақымданып, Александр, оның экипажы мен кемесі тұтқындалды. Су көтерілгеннен кейін Delaware Филадельфияға қайтарылды. 23 қазанда Хейзелвудтың канонерлік қайықтары мен галереялары британдық жауынгерлеріне қарсы мазалау отын ашты. Осы процесте Фрэнсис Рейнольдс басқарған британдық HMS Augusta кемесі тоқтап, таинстволық түрде өртеніп, жарылды. Соғыс шлюпы Мерлин де тоқтап, экипажы кемеге от қоюға мәжбүр болды. 27 қазанда Вашингтон Хейзелвудқа түнде Филадельфиядағы суға барып, тұтқынға алынған Delaware-ді өртеп жіберуге кеңес берді, бірақ Хейзелвуд бұл қауіпті деп санап, бас тартты. Delaware-ді тұтқынға алу үлкен тактикалық шығын болғанымен, Хейзелвуд енді өзенде жүзуге қолайлы кемелермен Филадельфия маңындағы британдық позицияларға және кемелерге шабуыл жасаудың мүмкін екенін түсінді. Делавэр өзенінде британдықтармен күрескен апталарда Хейзелвуд көптеген теңіздік тактиканы жаңартып, дамытты және американдық теңіз флотына шағын қайықпен өзендегі соғыс идеясын енгізді. Алайда, британдық күштердің артуына байланысты Хейзелвудтың флоты Миффлин және Мерсер форттарын қорғаумен қатар тиімді отты ұстап тұру үшін тым кішкентай болып шықты. Подполковник Сэмюэл Смит басқарған Форт Миффлин осы өзеннің ортасындағы аралда орналасқан және американдықтар үшін маңызды қорғаныс нүктесі болды. Форт, шығыс жағалаудағы Форт Мерсермен бірге, Филадельфияға британдық теңіз күштерінің кіруіне кедергі келтіретін жалғыз кедергі болды. Вице-адмирал Хоу Хейзелвудқа Пенсильвания флотын тапсыруды сұрап хат жіберді, бұл Хоу мен оның флотына Делавэр шығанағын бақылауға мүмкіндік береді, онда Хейзелвудқа егер ол ынтымақтастық көрсетсе, патшадан кешірім беруге уәде берілді. Хейзелвуд бұл күмәнді ұсыныстан бас тартып, "флотты соңғы қайыққа дейін қорғайтынын" мәлімдеді. Фортты қоршаудың табысты болуы үшін адмирал Хоудың басшылығымен британдық әскери-теңіз флотының ұзаққа созылған бомбалауы қажет болды, сонымен қатар құрлықтағы батареялар да қатысты, ол 1777 жылдың 26 қыркүйегінен 16 қарашасына дейін созылды. Форттың тұруы және қорғанысы Вашингтон мен Континенталдық армияның Уайт-Марш шайқасына және одан кейінгі Вэлли-Форджға қашуына уақыт берді. Вашингтон Филадельфиядағы Шюилкил өзенінде орналасқан генералдар Портер мен Лиден британдықтардың түнде шағын қайықтармен өзеннен өтуі туралы ескерту алды. 4 қарашадағы хатында Вашингтон Хейзелвудқа бұл әрекетті тоқтату үшін бар күшін салуға кеңес берді. Хейзелвудтың бұл әрекеттерді тоқтатуға жасаған тыраныштары тиімсіз болды. Форт түскенге дейін бірнеше күн бұрын Вашингтон Хейзелвудқа оның жағдайы туралы сұрап, хат жіберді, егер мүмкін болса, форт түскеннен кейін де флотымен қалуын және британдық операцияларды тоқтату және ұзарту үшін өзеннің мұздануын күтуге шақырды, Филадельфияға көктемге дейін жабдықтау кемелерінің өтуіне жол бермейді. Ұзаққа созылған британдық кемелер мен батареялардан шабуылға ұшыраған және ауыр зақымдар мен шығындарға ұшыраған Форт Миффлин 15 қарашада тасталды, ал форттың туы онда қалдырылды және көтеріліп тұрды. Фортты басып алу 16 қарашада аяқталды, тек Нью-Джерси штатының Ред-Банк жағасындағы Форт Мерсер өзенді қорғады. Екі күннен кейін генерал Корнуоллис басқарған 7000 британдық әскер және генерал Хоудың 1000 әскері Форт Мерсерге қарай бағытталды, Хейзелвуд ондағы кішкентай кемелердің көп бөлігін батырып жіберді, ал капитан Кристофер Грин мен американдық гарнизон 20 қарашада фортты тастап кетті, оны британдықтарға берді. Екі күннен кейін генерал Вашингтон соғыс кеңесін шақырып, Хейзелвудтың кемесінің бортында бірнеше генералдарымен кездесті. Кеңесте Вашингтонның кеңесі коммодор Хейзелвудқа "бірінші қолайлы желмен" бастап, американдық кемелер мен жабдықтарды Нью-Джерси штатының Берлингтон қаласынан жоғары қарай қауіпсіз жеткізуді ұсынды. 21 қараша күні түні Хейзелвуд пен американдық теңіз флоты британдықтардың Филадельфиядағы позицияларын бекітумен айналысқанда, оларды тоқтату үшін ешқандай оқ атылмады. Форт Миффлин мен Мерсердің түсуінен кейін Вашингтон және басқа командирлер олардың тұтқынға алынуына не себеп болғанын білуге тырысты. Вашингтон қараша айында генерал Варнумды фортқа гарнизон мен теңіз командирлері арасындағы жиі дауларды басу үшін жіберді, бірақ сәттілікке жете алмады. Варнум өзін кінәлі деп санап, Вашингтоннан кешірім сұрады. Бұрыннан жарысқан Хейзелвуд пен Смит бір-бірін кінәлады. Екеуінің арасындағы әңгімелер қызып, ашулы болды, ал әрқайсысы өздерін кінәсіз көрсету үшін Конгресс пен Пенсильвания кеңесінде науқандар жүргізді, айыптаулар жалғасты. Бір кезде олардың әңгімелері қызып кеткендіктен, Варнум мен басқа офицерлер дуэльді болдырмау үшін араласуға мәжбүр болды. 1778 жылдың маусымында британдықтар Филадельфияны тастап, Нью-Йоркті қорғауға бұйрық берді. Тамызда Пенсильвания Ассамблеясы үлкен мемлекеттік флоттың енді қажет емес деп шешіп, оның көптеген кемелерін және жабдықтарын таратуға ұсынды. Өту кезінде коммодор Хейзелвуд, бұл шенді соңғы болып атқарушы, көптеген басқа офицерлермен бірге қызметтен босатылды. Кейінірек сол жылы Хейзелвуд Филадельфияда ақша жинау үшін таңдалған қоғамдық комитеттің мүшесі болды. 1780 жылы ол Континенталдық армияның сатып алу комиссары болды, бұл үлкен сомадағы ақшаға қатысты үлкен сенім мен жауапкершілікті білдіретін лауазым деп есептелді. USS Hazelwood...