Кіріспе

Британдық кедергілермен жүгіруші Дэвид Питер Хемери (18 шілде 1944 жылы туған) – бұрынғы британдық жеңіл атлет, ең белгілісі 1968 жылғы Мексика қаласында өткен жазғы Олимпиада ойындарында 400 метрлік кедергілермен жүгіруде жеңіс одны алған спортшы.

Ерте өмір

Хемери Глостерширдегі Сиренсестер қаласында дүниеге келді, бірақ әкесінің есепшілік жұмысы отбасын АҚШ-қа көшірді, онда ол мектепке барып, Бостон университетін бітірді. Бір кезде отбасы Ұлыбританияға қайтып келді, ал Хемери оқу кезінде Атлантика арқылы бірнеше рет қарым-қатынас жасады.

Жеңіл атлетикадағы мансабы

Хемери алғашқы халықаралық атағын 1966 жылы өткен Ұлттар Достастығы ойындарында жеңіп алды, онда ол 120 ярдтық кедергілерді 14,1 секундта асып өтті. Ол осы атағын төрт жылдан кейін, 1970 жылғы Ұлттар Достастығы ойындарында да сақтап қалды (сол кезде ол 110 метрлік кедергілерді 13,8 секундта жеңіп алды). 1968 жылы Мехикодағы Олимпиада ойындарында Хемери 400 метрлік кедергілерді 48,12 секундта жеңіп, жаңа әлемдік рекорд орнатты. Оның жеңісі 1924 жылдан бері ең үлкен айырмашылықты көрсетті, ол екінші орын алған Батыс Германиядан Герхард Хеннигеден шамамен бір секундқа басым түсті. Хемери финиш сызығын кескеннен кейін BBC комментаторы Дэвид Коулман әйгілі түрде: "Кім үшінші орында екеніне кімнің қатысы бар – ол маңызды емес!" деді. Хемеридің британдық әріптесі Джон Шервуд тартысты фиништің нәтижесінде фотофиниш арқылы шешілген қола медальді жеңіп алды. Хемеридің көрсеткен нәтижесі оған 1968 жылғы BBC Sports Personality of the Year сыйлығын жеңуге көмектесті. 1969 жылы Хемери 110 метрлік кедергілерде Еуропа чемпионатында күміс медаль жеңіп алды, бірақ жарақат алғандықтан 1971 жылғы келесі Еуропа чемпионатына қатыса алмады. 1972 жылы Мюнхенде өткен жазғы Олимпиада ойындарында Хемери өзінің атағын қорғап, үшінші орын алды, ал одан жоғары Угандадан Джон Аки Буа және АҚШ-тан Ральф Манн шықты. Ол сондай-ақ күміс медальді жеңіп алған британдық 4 × 400 метрлік эстафета командасының құрамында болды, оның бір мүшесі Дэвид Дженкинс еді.

Супер жұлдыздар

Дэвид Хемери 1973 жылы өткен алғашқы британдық «Супержұлдыздар» жарысында жеңіске жетті, 1976 жылы тағы да жеңімпаз атанды және 1973 жылдан 1977 жылға дейін Ұлыбританияның ең үздік «Супержұлдызы» деп танылды. Спортшы жақында зейнеткерлікке шыққандықтан, Хемери кәсіби «Супержұлдыздар» жарысына қатысып, жеңіп алған ақшалай сыйлықтарын сақтауға құқылы болды – бұл мүмкіндік Кьелл Исаксон немесе Энди Рипли сияқты көптеген бәсекелестерге берілмеді. Жарыс басталғаннан кейін қысқа мерзім ішінде бәсекелестіктің жоғары деңгейін байқаған Хемери өзінің жаттығу режимін жасады, гимнастикалық жаттығуларда және каноэде өте шебер болды, соның арқасында ұлттық деңгейде танымал атанды. Британдық титулды жеңгеннен кейін Хемери 1974 жылғы жарысқа қатысты, бірақ ол аурумен күресіп жатқан кезде болды. Ақырында Джон Контеге шамалы есесін жіберіп, Хемери 1975 жылғы Еуропалық жарысқа қатысты, онда Тис Крюизден жеңілді. Крюиз финалға дейін болған жол апатында ауыр жарақат алғандықтан, Хемери қатысуға шақырылды және барлық жарыста ұпай жинап, батыл өнер көрсетті. Ол Кьелл Исаксоннан жеңілді, бірақ екінші орынды иеленді. Еуропалық «Супержұлдыздар» жарысының ережелері бойынша, спортшыларға «мамандыққа жақын» жарыстарға қатысуға мүмкіндік берілді, бірақ оларға жеңілдік жасалды, яғни Хемери мен Исаксонға 100 метрлік жүгіруге және тік жарға қашып жүгіруге рұқсат етілді, бірақ басқа финалистерге аз ғана артықшылық бергеннен кейін ғана. Соңғы 600 метрлік тік жарға қашып жүгіруде Хемери жалпы екінші орынды иелену үшін өзінің қарсыластарынан 100 метрлік кемшілікті жеңіп өтуі керек болды, ол оны ерлікпен орындады, бірақ су тосқанынан қайтадан ауып түскеннен кейін ғана. Исаксонмен күрескенде ауыр құлап, Хемери бетіне қатты ауырсыну сезімі келді, бірақ ол жеңіске жету үшін соңғы күшін жинап, үшінші орынды иеленді. Бірақ жарыс аяқталғаннан кейін ол құлап қалды, телекамералар оның жарақат алған аяғының қатты ісініп кеткенін көрсетті – ол соңғы 100 метрді жартылай жыртылған білезік байламдарымен жүгірді. 1976 жылы Хемери өзінің британдық титулын қайтарып алды, өте табысты өнер көрсетті. Ол осы жылы Еуропалық финалға қатыса алмады (тағы да Исаксоннан жеңілді), сондықтан ол американдық нұсқасында өзін сынап көрді, финалға қатысып, көңілі толмаған 11-ші орынды иеленді. АҚШ-қа сапар шеккендіктен, Хемери 1977 жылғы алғашқы әлемдік финалға қатыса алмады, ал ол 1981 жылғы «Чемпиондардың сынағына» дейін жеке «Супержұлдыздар» жарысына қайтадан қатыспады, онда ол өзінің үлкен қарсыласы Джон Шервудпен бірге төртінші орынды бөлісті. 1983 жылғы «Past Masters» жарысында жеңіске жеткені оған 1984 жылғы Халықаралық финалға қатысуға мүмкіндік берді (онда ол 40 жасында үшінші орынды иеленді).

Кейінгі өмірі

Жүгіру карьерасын аяқтағаннан кейін Хемери АҚШ және Ұлыбританияда жаттықтырушы болып жұмыс істеді. Ол өзі бітірген Бостон университетіне оралып, онда жеңіл атлетика жаттықтырушысы ретінде студент-спортшыларының жоғары бағасына ие болды және көптеген талантты британдық жүгірушілерді Бостон университетіне тартуға сәттілікке жетті. 1969 жылғы Жаңа жылдық наградалар салтанатында ол Британ империясының ең жоғары орденінің мүшесі (MBE) атанды, ал 2003 жылғы Туған күн наградаларында командир (CBE) дәрежесіне көтерілді – екеуі де жеңіл атлетикаға қосқан үлесі үшін берілді. Ол Гарвард университетінен білім беру саласында магистр дәрежесін алды. 1970 жылдардың бір кезеңінде ол танымал Millfield ағылшын мектебінде оқытушы болып жұмыс істеді. 1998 жылы ол Ұлыбритания жеңіл атлетикасының алғашқы президенті болып сайланды. 2011 жылы Хемери спортқа қызметтері үшін Еуропалық Олимпиада комитетінің Лаурел сыйлығын алған алғашқы британдық азамат болды. 2015 жылы ол өзі құрған "21 ғасыр мұрасы" қайырымдылық қорына қаражат жинау мақсатында Лондон марафонына қатысты. 2016 жылы Хемери Уилтшир облысының лейтенант орынбасары болып тағайындалды.