Кіріспе

Массачусетс штатының конгрессмені және губернаторы (1787–1854)

Джон Дэвис (13 қаңтар 1787 – 19 сәуір 1854) – Массачусетс штатының американдық заңгері, кәсіпкер және саясаткері. Ол 25 жыл мемлекеттік қызметте болды, АҚШ Конгресінің екі палатасында және үш рет (қатарынан емес) Массачусетс губернаторы болып қызмет етті. Адалдығымен танылғандықтан, ол «Адал Джон» Дэвис деп аталды. Массачусетс штатының Нортборо қаласында туған Дэвис Йель колледжінде оқығаннан кейін Ворстерде заңды оқыды, онда сәтті заң практикасын құрды. Ол 10 жыл (1824–1834) АҚШ Өкілдер палатасында Ұлттық республикашыл (кейін Виг) ретінде қызмет етті, онда ол протекционистік тарифтік заңнаманы қолдады. 1833 жылы штат заң шығарушы органы шешкен үштік сайыста Массачусетс губернаторы болып сайланды. Екі мерзімнен кейін ол АҚШ Сенатына сайланды, онда бір мерзімнің көп бөлігін өткізіп, 1841 жылдың басында губернатор болып қайта сайланғаннан кейін отставкаға кетті. Оның губернатор ретіндегі екінші мерзімі ерекше көзге түспеді, бірақ ол түрлі мәселелер бойынша Виг Дэниел Вебстермен келіспеді және 1843 жылғы сайлауда демократ Маркус Мортонға жеңілді. 1845 жылы Сенатқа қайта сайланды және 1851 жылға дейін қызмет етті. Ол Мексика-Америка соғысына қарсы болды және құлдықтың аумақтарға таралуын болдырмау үшін жұмыс істеді, бірақ бұл мәселеде қатал ұстаным танытпады, 1850 жылғы келісімнің көп бөлігіне дауыс берді. 1853 жылы мемлекеттік қызметтен зейнеткерлікке шығып, келесі жылы қайтыс болды.

Ерте өмір

Джон Дэвис Массачусетс штатының Нортборо қаласында Диакон Исаак Дэвис пен Анна (Бригам) Дэвистің отбасында дүниеге келді. Ол жергілікті мектептерде оқыды, содан кейін Лестер академиясына түсті. 1812 жылы оқуын аяқтап, Вурчестердегі адвокат Фрэнсис Блейктің жетекшілігімен заңды оқыды және үш жылдан кейін адвокаттыққа қабылданды. 1821 жылы Америкалық Антикварлық қоғамның мүшесі болып сайланды.

Заңгер және конгрессмен

Дэвис алдымен Массачусетс штатының Спенсер қаласында заңгерлікпен айналысты, бірақ көп ұзамай Вурчестерге оралды, онда ол ақырында Блейктің кеңсесін басқарды. Дэвис 1824 жылы саясатқа қатысып, АҚШ Конгресіне сайланды. Ол 19-шы, 20-шы, 21-ші, 22-ші және 23-ші Конгрестерде Өкілдер палатасында 1825-1833 жылдары Массачусетс штатын өкілдік етті. Ол Джон Куинси Адамстың президенттікке үміткерлігін қолдады және консервативті қаржылық саясатты жақтады. Штаттың (және Вурчестердің) өнеркәсіптік сипаты күшейгеніне орай, ол протекционистік тарифтік заңдарды қолдады; оның 1828 жылғы тарифті қолдаған сөздері кеңінен жарияланды. Ол президент Эндрю Джексонның саясатына қарсы болды және Генри Клеймен саяси байланыста болды, бірақ Клей ұсынған 1833 жылғы келісімдік тарифтеріне қарсы шықты.

Губернатор және сенатор

1833 жылы Дэвисті Ұлттық Республикалық партиясының басшылары Массачусетс губернаторы лауазымына кандидат болуға шақырды. Ол бұрынғы президент Джон Куинси Адамсқа, ол антимасондық билетпен және демократ Маркус Мортонмен бақ сынасып жатқан еді, қарсы шықты. Оның саяси қолдауы текстильдік мүдделерден, Эбботт Лоуренс басқаратын Ұлттық Республикалықтардың (кейін Вигтер) фракциясынан, сондай-ақ қазіреттегі губернатор Леви Линкольн кішіден түсті. Сайлауда Дэвис көпшілік дауыс жинады, бірақ сол кезде қажет болған көпшілік дауысқа жетпеді. Нәтижесінде, штаттық заң шығарушы орган сайлауды шешті, Адамс бас тартқан кезде Дэвисті таңдады, оны Мортоннан артық көрді. Вигтер басымдығы бар заң шығарушы орган Адамстың бұл әрекеті үшін антимасондарды марапаттауға тырыспады, бұл екі партияның жұмыс істеу қарым-қатынасын құру мүмкіндігіне тосқауыл қойды. Дэвис 1834 жылы қайта сайланды, бұл президент Джексонның АҚШ-тың Екінші банкіне жасаған шабуылдарына Массачусетс штатының наразылығына байланысты болды. Осы екі мерзім ішінде Дэвис Линкольннің бизнеске бауырсақталған фискалдық және экономикалық саясатын жалғастырып, жеке бастамалар жасаған жоқ. Штат экономикалық өсімді жалғастырды, көлік инфрақұрылымын және өнеркәсібін кеңейтті. 1834 жылдың желтоқсанында Виг партиясының жетекшісі Дэниел Вебстер Дэвиске Адамсқа қарсы тұру үшін, ол орынға қызығушылық танытқан Адамсқа қарсы тұру үшін үміткерлікке түруді ұсынды. Бұл идеяның мақсаты – күшті кандидат Дэвис Адамсқа (Вебстердің ұзақ жылдар бойы қарсыласы, ол қайтадан антимасон ретінде бақ сынап жатқан еді) қарсы қойылып, штаттық заң шығарушы орган дауыс беруіне мүмкіндік беру еді, ал Эдвард Эверетт Дэвис осы лауазымнан кеткеннен кейін губернаторлыққа үміткер болу мүмкіндігіне ие болар еді. Штат палатасы мен сенаты Адамстың Джексонның сыртқы саясатын қолдаған сөзі сенаторларды алаңдатқанша екі таңдау бойынша келісімге келе алмады, нәтижесінде олар Дэвиске дауыстарын өзгертіп берді. Тұйық жағдай 1835 жылдың ақпанына дейін шешілмеді; губернатор болып қайта сайланған Дэвис Сенат орындығын иелену үшін осы лауазымнан кетті. Эверетт келесі сайлауда губернаторлық орынды жеңіп алды. (Адамстың ұлы Чарльз Фрэнсис Вебстер мен Эверетт осы мақсатқа жету үшін сөз байласты деп сенді, бірақ бұл пікірді растайтын дәлелдер жоқ.) Дэвис бұл мәселеге қатысты қатал ұстаным танытып, АҚШ өзінің талап еткен территориясының ешқайсысын тапсырмауы керек екенін мәлімдеді. Сенатта қызмет еткенде, Дэвис 1837 жылы АҚШ Жоғарғы Сотының алдында Чарльз өзенінің көпіріне қарсы Уоррен көпіріне қатысты сотталушылардың қорғауын жүзеге асырды. Арыз берушілер 1786 жылы Бостон мен Чарльзтаун арасында салынған Чарльз өзенінің көпірінің иелері болды, ал айыпталушылар 1828 жылы штаттан жарғы алған бәсекелес көпірдің иелері болды. Арыз берушілер жауапкердің жарғысы олардың жарғысына қайшы келеді деп мәлімдеді, онда штат оларға өтпелі жолды бақылауға айрықша құқық берді деп мәлімдеді. Дэвис және оның серіктесі Саймон Гринлиф Чарльз өзенінің иелеріне берілген құқықтарды тар мағынада түсіндіру қажет екенін және штат оларға айрықша құқық бермегенін айтты. Сотталғандардың пікірін қолдаған бас судья Роджер Б. Тейнидің шешімі де соған сәйкес болды. Чарльз өзені көпірінің жарғысы 1841 жылы, Дэвистің губернатор ретінде келесі мерзімінде штатқа тиесілі болды. Саяси мансабының алғашқы жылдары Дэвис Даниэль Вебстермен жақсы қарым-қатынаста болды, ол штаттық және ұлттық деңгейдегі партия саясатында өте ықпалды болды және оған үлгі болар еді. Алайда 1830-шы жылдардың аяғында Дэвис және басқа да Массачусетс вигтері (әсіресе Эбботт Лоуренс) Вебстердің 1836 жылғы вигтер конвенциясындағы әлсіз көрсетілісінен кейін Генри Клей мен Уильям Генри Харрисонмен сәтті күресу үшін кең ауқымды ұлттық қолдаудың жоқтығына сенді. Бұл 1838 жылы екі елдің батыс жер саясаты бойынша келіспеушілік тудырған кезде Вебстер мен Дэвис арасындағы ажырымды тереңдетті. 1842 жылы Лоуренстің Ұлыбританиямен Вебстер Эшбертон келісімін табысты келіссөздер жүргізуін атап өткен сөзінде Вебстер Лоренсті қатты сынға алғаннан кейін Дэвис пен Вебстердің арасындағы ажырым тұрақты болды, бұл солтүстік-шығыс шекарасын шешті (басқа мәселелермен қатар).

Губернатор мен сенатор, тағы да

Маркус Мортон 1839 жылғы губернаторлық сайлауда жеңіске жеткеннен кейін көп ұзамай, вигтік басшылық Дэвиске губернаторлыққа қайта кандидат болуға көндірді. 1840 жылғы сайлауда Дэвис Харрисонның президенттік сайлаудағы күшті жеңісінің арқасында кеңсеге жол ашты. 1841 жылғы сәуірде Харрисонның қайтысы демократтарды қайта жандандырды, олар сол жылғы сайлауда Дэвиске шабуыл жасады. Олар оның қолдаған протекционистік тарифтердің кедейлерді салыққа салуын, ал батыс жер саясатына қарсылығының екіжүзділік екенін, өйткені ол сол жерлерге де қызығушылық танытқандығын айтты. Дэвис Мортоннан шамалы көп дауыс жинады, Дэвистің сайлаудағы көрсеткішіне оның атынан үгіт жүргізуден бас тартқан Вебстермен араздасуының әсері болғаны сөзсіз. 1845 жылдың басында Вебстердің жақтастары Лоренс Дэвис фракциясының қарсылығына қарамастан, Вебстерді Сенатқа сайлады. Дэвис 1845 жылдың соңында Исаак К. Бейтстің қайтысынан босаған орынды толтыру үшін Сенатқа қайта сайланды және 1847 жылы толық мерзімге сайланды. Ол Техастың қосылуына қарсы болды, себебі бұл құлдық территориясын кеңейтеді, бірақ құлдық мәселесі бойынша партияны бөлуге дайын емес еді. Дэвис Мексика-Америка соғысына қарсы дауыс берген екі сенатордың бірі болды. Дэвис құлдыққа және оның территорияларға таралуына қарсы болды, бірақ ол 1850 жылғы келісімнің көптеген тармақтарына, соның ішінде Техас шекаралары туралы заңға дауыс берді, бұл кейбір келісімге қарсы вигтерді таң қалдырды. Ол Мексика соғысында жеңіске жеткен территорияларда құлдықты тыйым салуды көздеген Уилмот шарасына жиі дауыс берді, ол 1840 жылдардың соңында заңнамаға жиі қосылған, бірақ ешқашан қабылданбады. Бір маңызды пікірталас барысында Дэвис Палата мен Сенат нұсқалары арасындағы айырмашылықтарды талқылауға уақыт болмайынша, түзетуге дауыс беруді кешіктіру үшін процедуралық шараларды қолданды, соның салдарынан әскери шығындар туралы заң жобасын қабылдауға үміттенеді. Алайда, екі палатадағы сағаттардың өзгешелігіне байланысты, Палата оның сөйлесін аяқтамай тұрып, отырысын жапты, заң жобасын күйретіп жіберді. Салмон П. Чейс бұл оқиға туралы: «Он Джон Дэвистің он саяси өмірі, ең жақсы бағытта жұмсалғанда да, осы жарты сағаттық зиянды өтеуге жеткіліксіз болар еді» деп жазды, ал Полк егер заң жобасының қабылдалмауы Мексика соғысының аяқталуын кешіктірсе, Дэвис «елдің ашуына қалуға лайық» болады деп мәлімдеді. Зерттеушілер Дэвистің жоспарланған стратегиясының іс жүзінде жұмыс істеп, жұмыс істемейтіні туралы екіге бөлінген. Дэвистің құлдыққа қатысты әлсіз ұстанымы 1840 жылдары штаттағы құлдықты жоюшылық көзқарастар күшейген сайын оның танымалдығының төмендеуіне әкелді. Ол сондай-ақ 1852 жылғы президенттік сайлауда Вебстерді қолдаудан бас тартып, Винфилд Скотттың үгіттемесіне қатысты және қоғамдық өмірден шеттетілді. Өмірінің соңғы жылдары Дэвис Америкалық антикварлық қоғаммен байланысты болды, онда ол көп жылдар бойы президент болып қызмет етті. Ол «Адал Джон» Дэвис деп танылды, өйткені оның жеке адалдығы жоғары бағаланды. Дэвис 1822 жылы Элиза Банкрофтқа үйленді. Ол Вустердің пасторы Аарон Банкрофттың қызы және тарихшы және мемлекет қайраткері Джордж Банкрофттың қарындасы болды. Олардың бес баласы болды, оның ішінде дипломат Джон Чандлер Банкрофт Дэвис, генерал Хасбрук Дэвис және конгрессмен Хорас Дэвис; олардың ұрпақтарында Ассамблея мүшесі Герарди Дэвис (1858–1941), физиолог Хэллоуэлл Дэвис, Генри Кэбот Лодж-младший, Джон Дэвис Лонг, оның туысының немересі және оның құрметіне аталған, сонымен қатар Массачусетс губернаторы болып қызмет еткен адамдар бар.