Кіріспе
Кеміргіштерді өлтіруге арналған химиялық заттар. Кеміргіштерді өлтіру мақсатымен жасалатын және сатылатын химиялық заттар. Көбінесе "тышқан уы" деп аталатын бұл заттар, тышқандарды, суыртықтарды, дала тышқандарын, кірпішті, нутрияларды, бобърларды және құсқұстарды өлтіру үшін де қолданылады. Кеміргіштер табиғатта маңызды рөл атқаратындықтан, оларды бақылау қажет болатын жағдайлар да болады. Кейбір кеміргіштерге қарсы препараттар бір рет қолданылғаннан кейін өлімге алып келеді, ал басқаларына бірнеше рет қолдану қажет. Кеміргіштер белгілі емес тағамды көп жемейді (мүмкін, құсу қабілетіне бейімделуімен байланысты), олар үлкен мөлшерде жемес бұрын, олардың немесе басқа тышқандардың ауыратынын байқап, күтеді және бақылайды. Осы уға қатысты ұялшақтық феномені, бірнеше дозадан кейін ғана әсер ететін улардың себебін түсіндіреді. Көптеген кеміргіштерге қарсы препараттар оларды жұтқан сүтқоректілерге, соның ішінде иттерге, мысықтарға және адамдарға тікелей уытты әсер етеді, сонымен қатар, өлген кеміргіштердің денесін аулайтын немесе жейтін жануарларға қосымша улану қаупі бар.
Rodenticides are chemicals made and sold for the purpose of killing rodents. While commonly referred to as "rat poison", rodenticides are also used to kill mice, woodchucks, chipmunks, porcupines, nutria, beavers, and voles. Despite the crucial roles that rodents play in nature, there are times when they need to be controlled. Some rodenticides are lethal after one exposure while others require more than one. Rodents are disinclined to gorge on an unknown food (perhaps reflecting an adaptation to their inability to vomit), preferring to sample, wait and observe whether it makes them or other rats sick. This phenomenon of poison shyness is the rationale for poisons that kill only after multiple doses. Besides being directly toxic to the mammals that ingest them, including dogs, cats, and humans, many rodenticides present a secondary poisoning risk to animals that hunt or scavenge the dead corpses of rats.
Екіншілік улану және жануарлар дүниесіне қауіп төндіру
Кеміргіштерді жоюға арналған препараттарды қолданғанда туындауы мүмкін мәселелердің бірі – өлген немесе әлсіреген кеміргіштерді басқа жабайы жануарлар, жыртқыштар немесе тіршілік ететін малдар жеуі мүмкін. Кеміргіштерді жоюға қолданатын адамдар мұны білмеуі немесе өнімнің нұсқауларын жеткілікті дәрежеде сақтамауы мүмкін. Жемтің әсерінен екіншілік улану орын алғанына дәлелдер бар. Осыған байланысты экологиялық зерттеушілер, ең жоғары тиімділік пен ең төменгі қауіп арасындағы ең жақсы тепе-теңдікті төмен концентрациялы, ұзақ әсер ететін кеміргіштерді жою құралдары (әдетте бірінші буын антикоагулянттары) қамтамасыз етеді деген қорытындыға келді.
АҚШ заңнамасының ұсынылатын өзгеруі
[[Файл:Нарбаланған жануарлар. jpg|thumb|Екіншілік улану – уланған жемді жеу нәтижесінде туындайды, бұл ортада мақсатталмаған жануарлардың, мысалы, хищниктердің қалай зардап шегетінін көрсетеді. 2011 жылы сату және таратуға қатысты шектеулер, ең кішкентай қаптама мөлшерінің талаптары, қолданылу орнына шектеулер және бұзылуға қарсы өнімдерге қатысты жаңа ережелер күшіне енуге тиіс болған. Алайда, өндіруші Reckitt Benkiser компаниясы сотқа шағымдануына байланысты ережелер күшіне енуі кейінге шегерілді. Хавадакс аралы, Аляска (бұрынғы атауы – Тышқан аралы), Маккуори аралы және Канна, Шотландия (2008 жылы тышқаннан құтырылған деп жарияланды). Оңтүстік Джорджия аралының достары (www.fosgi.org) мәліметінше, Оңтүстік Джорджия аралындағы барлық тышқандар жойылған (бұл арал шамамен Нью-Йорк штатының Лонг-Айленд аймағындай). Альберта, Канада, климаттық жағдайлар мен күзеудің нәтижесінде тышқандардан құтырылған деп саналады.