Токсин – тірі жасушалардың немесе организмдердің метаболизмі нәтижесінде пайда болатын табиғи органикалық у. Олар көбінесе ақуыз түрінде болады, көбінесе байланысқан (конъюгацияланған) күйде кездеседі. Бұл терминді алғаш рет органикалық химия ғалымы Людвиг Бригер (1849–1919) қолданған, ол "улы" сөзінен туындаған. Токсиндер – ферменттер немесе жасушалық рецепторлар сияқты биологиялық макромолекулалармен әрекеттесетін дене тіндерімен тікелей жанасқанда немесе сіңірілгенде ауру тудыруға қабілетті кішкентай молекулалар, пептидтер немесе ақуыздар болуы мүмкін. Олардың уыттылығы әртүрлі – әдетте аз (мысалы, ара шағу) және өте төмен дозада да (мысалы, ботулизм токсині) қауіпті, тіпті өлімге әкелуі мүмкін.
A toxin is a naturally occurring organic poison produced by metabolic activities of living cells or organisms. They occur especially as proteins, often conjugated. The term was first used by organic chemist Ludwig Brieger (1849–1919) and is derived from the word "toxic". Toxins can be small molecules, peptides, or proteins that are capable of causing disease on contact with or absorption by body tissues interacting with biological macromolecules such as enzymes or cellular receptors. They vary greatly in their toxicity, ranging from usually minor (such as a bee sting) to potentially fatal even at extremely low doses (such as botulinum toxin).
Зерттеу
Жалпы алғанда, ғалымдар адам, жануарлар және/немесе қоршаған орта үшін қауіпті болуы мүмкін заттың мөлшерін анықтағанда, оның әсер ететін мөлшерін анықтайды және мүмкін болса, қауіпсіз деңгейді белгілейді. Еуропадағы Еуропалық тамақ қауіпсіздігі агенттігі 4000-нан астам зат бойынша 1600-дан астам ғылыми пікірде тәуекелдік бағалау жүргізді және OpenFoodTox деректер базасында адам денсаулығы, жануарлар денсаулығы және экологиялық қауіптер туралы ашық қолжетімді қорытындыларды ұсынады. OpenFoodTox деректер базасын жаңа тағамдардың уыттылығын тексеру үшін пайдалануға болады. Америка Құрама Штаттарының Ұлттық медицина кітапханасындағы (NLM) Токсикология және қоршаған ортаны қорғау жөніндегі ақпараттық бағдарлама (TEHIP) токсикология және қоршаған ортаны қорғау жөніндегі кең ауқымды веб-сайтты ұстап тұрады, ол TEHIP және басқа да мемлекеттік органдар мен ұйымдар жасаған уыттарға қатысты ресурстарға қол жеткізуді қамтиды. Бұл веб-сайтта деректер базаларына, библиографияларға, оқулықтарға және басқа да ғылыми және тұтынушыларға бағытталған ресурстарға сілтемелер бар. TEHIP сонымен қатар Токсикологиялық деректер желісін (TOXNET) ұстап тұрады, ол токсикология және қоршаған орта денсаулығы деректер базаларының біріктірілген жүйесі болып табылады және ол интернетте тегін қолжетімді. TOXMAP – TOXNET құрамына кіретін Географиялық ақпараттық жүйе (ГИС). TOXMAP пайдаланушыларға Америка Құрама Штаттарының карталарын пайдалана отырып, Америка Құрама Штаттарының Қоршаған ортаны қорғау агенттігінің (EPA) Токсикалық заттардың шығарылуы және Суперфондтың негізгі зерттеу бағдарламаларының деректерін көруге мүмкіндік береді.
In general, when scientists determine the amount of a substance that may be hazardous for humans, animals and/or the environment they determine the amount of the substance likely to trigger effects and if possible establish a safe level. In Europe, the European Food Safety Authority produced risk assessments for more than 4,000 substances in over 1,600 scientific opinions and they provide open access summaries of human health, animal health and ecological hazard assessments in their OpenFoodTox database. The OpenFoodTox database can be used to screen potential new foods for toxicity. The Toxicology and Environmental Health Information Program (TEHIP) at the United States National Library of Medicine (NLM) maintains a comprehensive toxicology and environmental health web site that includes access to toxins related resources produced by TEHIP and by other government agencies and organizations. This web site includes links to databases, bibliographies, tutorials, and other scientific and consumer oriented resources. TEHIP also is responsible for the Toxicology Data Network (TOXNET), an integrated system of toxicology and environmental health databases that are available free of charge on the web. TOXMAP is a Geographic Information System (GIS) that is part of TOXNET. TOXMAP uses maps of the United States to help users visually explore data from the United States Environmental Protection Agency's (EPA) Toxics Release Inventory and Superfund Basic Research Programs.