Кіріспе
Таспаларды таспалық жетектендіргіштерге автоматты түрде жүктейтін роботты қамтитын сақтау құрылғысы. Компьютерлік сақтауда таспалық кітапхана – магниттік деректерді сақтайтын физикалық кеңістік. Алдыңғы кезеңде таспалық кітапханаларды «таспа кітапханашылары» және компьютер операторлары деп аталатын адамдар күткен, ал кітапхананың дұрыс жұмыс істеуі пакеттік өңдеу жұмыстарын іске асыру үшін өте маңызды болды. Бұл дәуірдегі таспалық кітапханалар автоматтандырылмаған болғанымен, таспа басқару жүйесінің бағдарламалық қамтамасы оларды басқаруға көмектеседі. Кейін таспалық кітапханалар физикалық түрде автоматтандырылды, сондықтан оларды кейде «таспа қоймасы», «таспа роботы» немесе «таспа жұкпасы» деп атайды. Бұл бір немесе бірнеше таспалық жетектендіргіштер, таспа картридждерін сақтауға арналған ұялар, таспа картридждерін анықтауға арналған штрихкод оқығышы және таспаларды жүктеудің автоматты әдісі (робот) бар сақтау құрылғылары. Мұндай шешімдер көбінесе резервтік көшірмелер жасау және цифрлық мұрағаттау үшін қолданылады. Сонымен қатар, қазіргі уақытта қоймада сақталмайтын таспалар сақталатын аймақ та таспалық кітапхана деп аталады. Ең алғашқы мысалдардың бірі – 1974 жылы жарияланған IBM 3850 Mass Storage System (MSS). Кез келген кезеңде таспалық кітапханаларда миллиондаған таспалар болуы мүмкін.
In computer storage, a tape library is a physical area that holds magnetic data tapes. In an earlier era, tape libraries were maintained by people known as tape librarians and computer operators and the proper operation of the library was crucial to the running of batch processing jobs. Although tape libraries of this era were not automated, the use of tape management system software could assist in running them. Subsequently, tape libraries became physically automated, and as such are sometimes called a tape silo, tape robot, or tape jukebox. These are a storage devices that contain one or more tape drives, a number of slots to hold tape cartridges, a barcode reader to identify tape cartridges, and an automated method for loading tapes (a robot). Such solutions are mostly used for backups and for digital archiving. Additionally, the area where tapes that are not currently in a silo are stored is also called a tape library. One of the earliest examples was the IBM 3850 Mass Storage System (MSS), announced in 1974. In either era, tape libraries can contain millions of tapes.
Таспалар мен топтамалық өңдеу
Мейнфрейм компьютерлер дәуірінде, әсіресе IBM мейнфреймінде, ең көп қолданылған формат 9 тректік таспа болды. Сонымен қатар, жаңарту транзакцияларының өзі екінші кіріс таспасын құрауы мүмкін. Бір жаңарту жұмысының негізгі файлдық шығысы, сол жұмыс келесі рет іске қосылғанда негізгі файлдық кіріс ретінде пайдаланылатын, мысалы, бір күн, бір апта немесе бір айдан кейін. Көптеген кітапханаларда бірнеше мың орам таспалар кездесетін. Осы адамдар жұмыс іске қосылған кезде таспаларды таспа жетегіне орнатуға жауапты болды. Сақталуға тиіс таспаның үстінен жазып жіберу де мүмкін қателіктердің бірі еді.
Қолдаушы бағдарламалық қамтамасыз ету
Бұл дәуірдегі таспалық басқару жүйелері – таспалық кітапханалардың жұмысын және басқаруын жеңілдетуге арналған бағдарламалық пакеттер болатын. Олар таспалардағы дерек жиынтықтарын тіркеп, дерек жиынтығын таспада сақтау қажеттігін немесе таспадан жоюға болатындығын көрсететін есептер жасады; таспаны алу тізімдері және алдын ала басылған, жапсырмалы таспалар арқылы жоспарланған өндірістік тапсырмаларды орнатуға және іске қосуға көмектесті; сондай-ақ таспа орамдарының физикалық тізімін жүргізді. Бұл пакеттердің ең танымал түрі – University Computing Company компаниясының UCC 1 өнімі, ол «Таспалық басқару жүйесі» деп те аталатын. Ол Datapro Research Corporation компаниясының Бағдарламалық қамсыздаманың Құрмет кітабына бірнеше рет енді. Тағы бір жүйе – Capex Corporation компаниясының TLMS II жүйесі. Мейнфреймді пайдалану келесі ғасырға да көшкенде, таспалық кітапхананы басқару, қолмен де, автоматты түрде де, IBM-нің Data Facility Storage Management Subsystem (MVS) ұсыныстарының бір бөлігі болды.
Дизайн
Физикалық автоматтандырылған таспа кітапханалары 2016 жылы 20 терабайттан 2,1 эксабайтқа дейінгі көлемде зор мөлшерде деректерді сақтай алады. Мұндай сыйымдылық, әдеттегі қатты дискіден бірнеше мың есе артық, ал желілік сақтағыштан әлдеқайда жоғары. Типикалық бастапқы деңгейдегі шешімдер шамамен 10 000 АҚШ долларын құрайды, ал жоғары деңгейдегі шешімдер 200 000 АҚШ долларынан басталып, толық кеңейтілген және конфигурацияланған кітапхана үшін 1 миллион доллардан асып түсуі мүмкін. Ірі деректерді сақтау үшін бұл тиімді шешім, гигабайт құны 2 АҚШ центына дейін төмендеуі мүмкін. Олардың үлкен сыйымдылығының айырмашылығы – деректерге қол жеткізудің баяу болуы, көбінесе таспалардың механикалық түрде игерілуімен байланысты. Кітапханадағы деректерге қол жеткізу бірнеше секундтан бірнеше минутқа дейін созылуы мүмкін. Баяу тізбекті қол жеткізу және үлкен сыйымдылығының арқасында таспа кітапханалары көбінесе резервтік көшірмелер жасау және цифрлық архивтің соңғы кезеңі ретінде қолданылады. Мұндай қолданыстың бір мысалы – ұйымның заңдық немесе аудиттік мақсаттар үшін сақталатын кең ауқымды транзакциялық тізімі. Тағы бір мысал – иерархиялық сақтау басқару (HSM) жүйесі, онда таспа кітапханасы файлдық жүйелерден сирек қолданылатын файлдарды сақтау үшін пайдаланылады.
Бағдарламалық қамтамасыз ету
Кітапханаларды басқаруға арналған бірнеше ірі масштабты пакеттер коммерциялық түрде қол жетімді. Ашық кодты жүзеге асыруларға AMANDA, Bacula және қарапайым mtx бағдарламасы кіреді.
Штрих-кодты этикеткалар
Таспа кітапханалары әдетте әр таспаға жабыстырылған штрих-кодты оптикалық түрде оқуға мүмкіндік береді, бұл оларға кітапхана ішіндегі таспалардың қайда екенін автоматты түрде тіркеуге көмектеседі. Дайын штрих-кодты жапсырмалар саудада қолжетімді, немесе арнайы жапсырмаларды коммерциялық немесе тегін бағдарламалық құралдар арқылы жасауға болады. Штрих-кодты жапсырма жиі таспа жапсырмасының бір бөлігі болып табылады, таспаны бірегей анықтау үшін ақпарат ортаның басында жазылады.
Автозарядтаушылар
Тек бір жетекшісі бар кішкентай таспалық кітапханалар автозагрузчик деп аталады. Автозагрузчик термині кейде стекермен мағынасы бірдей қолданылады, яғни бұл құралда медиа міндетті түрде тізбектей жүктеледі. Басқа типтегі автозагрузчиктер оптикалық дискілермен (мысалы, компакт-дискілер немесе DVD-дискілер) немесе дискеттермен де жұмыс істей алады.