Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1949 жылы Уильям Уайлер режиссерлік еткен американдық драмалық фильм.
1949 American drama film directed by William Wyler
«Мұрагер» – 1949 жылы түсірілген американдық романтикалық драмалық фильм. Оны Уильям Уайлер режиссерлік етіп, продюсерлікке де қатысқан. Сценарийін Рут және Август Гоц жазған, ол 1947 жылы жарық көрген осы аттас сахналық пьесадан бейімделген. Ал пьеса Генри Джеймстің 1880 жылғы «Вашингтон сквері» романының негізінде жазылған. Фильмде Оливия де Гавиланд Кэтрин Слопер рөлін сомдайды – ол әкесінің қатал мінезіне қарамастан, жас жігітке ғашық болатын қарапайым қыз. Монтгомери Клифт Моррис Таунсенд рөлінде, ал Ральф Ричардсон доктор Слопер рөлінде ойнайды. «Мұрагер» 1949 жылғы 6 қазанда Лос-Анджелесте тұңғыш рет көрсетілді, ал 28 желтоқсанда Paramount Pictures кинотеатрларында кеңінен көрсетіле бастады. Бюджеті 2,6 миллион доллар болса да, кассада 2,3 миллион доллар жинап, сәтсіздікке ұшырады. Дегенмен, фильм сыншылардың жоғары бағасын алды, олар Уайлердің режиссерлік шеберлігін, сценарийді және актерлердің ойынын жоғары бағалады. Фильм 22-ші «Оскар» марапаттау рәсімінде 8 номинацияға ие болды, соның ішінде «Үздік фильм» номинациясы да бар. Соңында төрт марапатты жеңіп алды (сол жылы ұсынылған басқа фильмдерден көп): «Үздік әйел актриса» (де Гавиланд үшін), Аарон Копланд жазған «Үздік түпнұсқа музыкасы», «Үздік өндіріс дизайны» және «Үздік костюм дизайны». 1996 жылы Конгресс кітапханасы «Мұрагер» фильмін «мәдени, тарихи немесе эстетикалық маңызы бар» деп танып, АҚШ Ұлттық кино реестріне енгізді. Қазіргі таңда Universal Pictures компаниясының EMKA бөлімшесі фильмді таратумен айналысады.
The Heiress is a 1949 American romantic drama film directed and produced by William Wyler, from a screenplay written by Ruth and Augustus Goetz, adapted from their 1947 stage play of the same title, which was itself adapted from Henry James' 1880 novel Washington Square. The film stars Olivia de Havilland as Catherine Sloper, a naive young woman who falls in love with a handsome young man despite the objections of her emotionally abusive father who suspects the man of being a fortune hunter. Montgomery Clift stars as Morris Townsend, and Ralph Richardson as Dr. Sloper. The Heiress premiered in Los Angeles on October 6, 1949, and was theatrically released by Paramount Pictures on December 28, 1949. Although a box office failure, grossing $2.3 million on a $2.6 million budget, the film garnered critical acclaim, with reviewers praising Wyler's direction, its screenplay and the performances of the cast. The film received a leading eight nominations at the 22nd Academy Awards, including for the Best Picture, and won four awards (more than any other film nominated that year): Best Actress (for de Havilland), Best Original Score, composed by Aaron Copland, Best Production Design, and Best Costume Design. In 1996, The Heiress was selected for preservation in the United States National Film Registry by the Library of Congress as being "culturally, historically, or aesthetically significant". Universal Pictures, through its EMKA division, currently handles distribution of the film.
Сюжет
1849 жылы Нью-Йоркте, Кэтрин Слопер, қарапайым және ұялшақ жас әйел, өзінің бай әкесі доктор Остин Слопермен бірге беделді Вашингтон скверінде тұрады. Екатеринаның сүйкімді және талантты анасы ерте қайтыс болды, ал тыныш Екатерина әкесін әлеуметтік жағынан әдепсіздігімен үнемі өкінішке қалдырады. Кэтриннің жесір қалған әпкесі Лавиния Пенниман көшіп келіп, Кэтринге әлеуметтік дағдыларын жетілдіруге көмектесуді ұсынады. Бір балабақшада Кэтрин Моррис Таунсендпен танысады, ол әдемі, сүйкімді, бірақ кедей жас жігіт. Пениман әпкесі жігерлендірген Моррис Кэтринді қызу қуып, ол оған тез ғашық болады. Кэтрин Мористің құдалануын қабыл алып, гүлдейді, бірақ доктор Слопер Моррис тек қарапайым қызының байлығына қызығушылық танытатын байлық аулаушы деп күдіктенді, ал Морристің отбасылық қарым-қатынастарын зерттеу доктор Слопердің нашар пікірін растайды. Моррис Кэтриннің қолын ресми түрде сұрағанында Кэтрин қуанады, бірақ доктор Слопер бас тартады. Доктор Слопер Кэтринге оның батасынсыз Мориске үйленсе, мұрасынан айырамын деп ант береді және оны "сынақ" ретінде жұпты ажырату үшін Еуропаға ұзақ сапарға шығарады. Кэтрин әкесінің мақұлдауына деген ықыласынан айырылып, бірақ Мориске үйленуге және тәуелсіз болуға деген ықыласы артады. Моррис Кэтринді осы бөліну кезінде доктор Слопердің мақұлдауын күтуге және оған адал болуға уәде береді. Кэтрин мен доктор Слопердің Еуропа сапары кезінде Моррис Слопердің үйіне жиі барады және үйдің мүлкі мен жеке мазмұнына меншік иелігімен жүреді. Доктор Слопер қызының сапардан ешқандай жетістікке жетпегеніне көңілі қалды және Морриске адал болып қалды. Үйге оралғаннан кейін, ол өз қызы туралы жаман пікірін білдіреді және қызының ақыл-парасаты, сұлулығы мен жетістіктерінің жоқтығын қатыгездікпен кемсітеді. Ол оны мұрасынан басқа ер адам үшін тартымды болуы мүмкін емес деп санайтынын анық көрсетеді. Жарақаттанған және ашуланған Кэтрин әкесіне қателік жасағанын дәлелдеп, Морриспен бірге қашып кетуге бел буады. Кэтрин Морриске жүгіріп барып, олардың бірден қашып кетуін ұйымдастырып беруін сұрайды. Кейбір Моррис оны жақсы көреді және әкесімен қарым-қатынасын үзгісі келеді, Кэтрин Морриске оның мұрадан айырылып қалуы туралы айтады, олар онымен кездесу үшін жасырынғандығы туралы егжей-тегжейін талқылайды және олар одан ештеңе күтпейтінін анықтайды. Кэтрин қолына сөмке салып күтеді, ал жоспарларды жүзеге асыруға көмектескен Пенниман әпкесі оған қалуға ұсыныс жасайды, бірақ Кэтрин ақымақтықпен әкесі ақша бермейтінін ашқанына қатты қайғырады. Пенниман әпкесі Моррис Кэтриннің жалғыз некеге тұру мүмкіндігі деп санайды, сондықтан олар алдымен үйленіп, содан кейін соңынан қарайтын болса, жақсы болар еді. Белгіленген уақыт келіп, Моррис келместен өтіп бара жатқанда, Кэтрин Моррис оны тастап кеткенін түсінеді. Көп ұзамай доктор Слопер оның өліп бара жатқанын айтады. Бастапқыда ол Кэтриннің Морристі қабылдамағаны үшін мақтана бастағандықтан, Кэтрин ақыры оған тыныштықпен өлу мүмкіндігінен бас тартып, оған кек алады. Қатыгез айтыста Кэтрин оған қашып кетуді жоспарлағанын және бас тартылғанын айтады және ол оны сүйгенін айтып, оны сүйген күйеуді "сатып алу" мүмкіндігінен айыра отырып, оны алдады дейді. Егер ол оған ақша қалдырса, ол оны Морриске немесе басқа байлық аулаушыларға жұмсауы мүмкін. Доктор Слопер өлгенше соңғы деміне дейін өзінің өсиетін өзгертуге бола ма деп уайымдайды, бірақ ақыр соңында жалғыз баласын мұрадан айыра алмайды. Көп жылдан кейін бай, тәуелсіз және бойдақ Кэтрин әлі күнге дейін Вашингтон-сквер үйінде әпкесімен бірге тұрады. Пенниман әпкесі Кэтринге Моррис Калифорниядан оралғандығын айтады. Алғашында қарсы болған Кэтрин ақырында онымен кездесуге келіседі. Енді мұқтаждықта қалған Моррис Кэтринді қайтарып алуға тырысады. Кэтрин олардың сәтсіз қашып кетуін қайтадан жасауды ұсынады. Моррис оны алып кетуге келгенде, Кэтрин оны кіргізбейді, ол жарықты сөндіріп, төсекке жатып, есікті құлақтап отырады.
In 1849 New York City, Catherine Sloper, a plain and shy young woman, lives with her wealthy father, Dr. Austin Sloper, in the prestigious Washington Square. Catherine's mother, who was charming and talented, died early, and quiet Catherine constantly disappoints her father with her lack of social graces. Catherine's widowed Aunt Lavinia Penniman moves in and suggests she help Catherine improve her social skills. At a ball, Catherine meets Morris Townsend, a handsome and charming, but poor, young man. Morris, encouraged by Aunt Penniman, pursues Catherine ardently, and she quickly falls in love with him. Catherine accepts and blossoms under Morris's courtship, but Dr. Sloper suspects Morris is a fortune hunter only interested in his plain daughter's wealth, and investigations into Morris's family relations confirm Dr. Sloper's poor opinion. When Morris formally requests Catherine's hand in marriage, Catherine is elated, but Dr. Sloper refuses. Dr. Sloper vows he will disinherit Catherine if she marries Morris without his blessing and arranges to take her on an extended trip to Europe to separate the pair as a 'test'. Catherine is torn by her desire for her father's approval, but is becoming more and more eager to marry Morris regardless and become independent. Morris convinces Catherine to wait and earn Dr. Sloper's approval during this separation and promises to remain true while she is away. During Catherine and Dr. Sloper's European trip, Morris frequently visits the Sloper home and behaves with proprietary ownership over the property and personal contents of the house. Dr. Sloper is disappointed his daughter does not gain any sophistication from the trip and remains devoted to Morris. Upon their return home, he reveals his poor opinion of his child at last and cruelly belittles his daughter's lack of intelligence, beauty, and accomplishment, making it clear he views her as impossible to be attractive to a man outside of her inheritance. Wounded and angry, Catherine becomes determined to prove her father wrong and elope with Morris. Catherine runs to Morris and begs him to arrange their immediate elopement. Certain Morris loves her and wanting to cut free from her father, Catherine tells Morris about her pending disinheritance as they discuss the details of her sneaking out to meet him, and makes it clear they can expect nothing from her father ever again. Catherine waits with her bags packed, and Aunt Penniman, who helped facilitate the plans, offers to stay with her, but is dismayed that Catherine stupidly revealed there would be no money from her father. Aunt Penniman believes Morris is Catherine's only chance at marriage, and that it would be best if they got married first and then dealt with the aftermath. As the appointed time comes and passes without Morris's arrival, Catherine realizes that Morris has abandoned her upon learning she will not inherit her father's wealth and brokenly returns to her room. Shortly afterward, Dr. Sloper reveals he is dying. Because he was initially proud of Catherine for rejecting Morris, Catherine at last gets her revenge on him by denying him the ability to die peacefully. In a bitter argument, Catherine tells him she planned to elope and was rejected and says he has cheated her by denying her even the chance to 'buy' a husband who would pretend to love her. If he leaves her his money, she might waste it on Morris or other fortune hunters. Dr. Sloper dies fretting until his last breath on if he should change his will but ultimately cannot bring himself to disinherit his only child. Years later, wealthy, independent, and single, Catherine still lives in the Washington Square house with her aunt. Aunt Penniman informs Catherine that Morris has returned from California. Initially reluctant, Catherine eventually agrees to see him. Morris, now destitute, attempts to win Catherine back. Catherine proposes they recreate their failed elopement. When Morris returns to take her away, Catherine refuses to let him in, leaving him pounding helplessly on the door as she turns off the lights and goes to bed.
Өндіріс
Бродвейдегі "Мұрагер" спектаклін көргеннен кейін Оливия де Гавиленд Уильям Уайлерге оны пьесаның экрандық бейімделуіне режиссерлік жасау туралы ұсыныс жасады. Ол келісіп, Paramount Pictures басшыларын драматургтардан (Рут және Август Гоц) пьесаның құқықтарын 250 000 долларға сатып алуға және оларға сценарий жазу үшін аптасына 10 000 доллар төлеуге ынталандырды. Студия Монтгомери Клифттің романтикалық басты рөлдегі беделін пайдалану ниетімен, жас жұптан Морристі пьесадағы және түпнұсқа романдағыдай жамандыққа толы емес етіп көрсетуді сұрады. Фильмнің тұңғыш көрсетілімі 1949 жылғы 6 қазанда Нью-Йорктегі Radio City Music Hall-да өтті. "Бруклин Игл" газеті фильмді "күллі қызығушылықты тудыратын, әсерлі шешіміне қарай күшті дамитын, өте қанағаттандырарлық драма" деп бағалады. Басты рөлдерді сомдаған актерлерге жасалған мақтаулардың ішінде Оливия де Гавиленд ерекше аталып өтті: "Кэтрин Слопердің аянышты, ұялшақ қызdan салқын, сұлу әйелге айналуы" "шеберлікпен орындалған". "Филадельфия Инкуайер" журналы Гоцтарды сахналық нұсқаны шеберлікпен өзгерткені үшін мақтады, оны "барлық жағынан жоғарырақ" деп таныды. Де Гавилендтің Академия сыйлығына ие болу мүмкіндігі де "толығымен мүмкін" деп бағаланды. "TV Guide" журналы фильмге барынша баға беріп, бес жұлдызды тағайындады және "Бұл күшті әрі тартымды драма өзінің табысына режиссер Уильям Уайлердің шеберлігі мен Оливия де Гавилендтің керемет ойынының арқасында ие болды" деп қосты. "Time Out London" фильмді "әдеттегідей, сәнді, ұқыпты және суық – жоғары кәсіби біліктілікпен жасалған, бірақ жүрексіз" деп сипаттады. "Channel 4" телеарнасы "де Гавилендтің сомдауы омыртқаны тітіркендіреді, Клифт өзінің ең жақсы рөлдерінің біріне нәзік екіұштылық әкеледі, ал Ричардсон да өте жақсы" деді.
After seeing The Heiress on Broadway, Olivia de Havilland approached William Wyler about directing her in a screen adaptation of the play. He agreed and encouraged executives at Paramount Pictures to purchase the rights from the playwrights (Ruth and Augustus Goetz) for $250,000 and offer them $10,000 per week to write the screenplay. The couple were asked to make Morris less of a villain than he was in their play and the original novel in deference to the studio's desire to capitalize on Montgomery Clift's reputation as a romantic leading man. The film premiered at Radio City Music Hall in New York City on October 6, 1949. The Brooklyn Eagle found the film "an intensely satisfying drama that holds a high level of interest throughout, building relentlessly to a moving climax." Praise for the principals lauded de Havilland especially: "the transformation of Catherine Sloper from a pathetically shy girl to a cold, handsome woman" being "handled with finished skill." The Philadelphia Inquirer praised the Goetzes for a skillful transformation of their stage version, finding it "in almost every way superior." Prospects of an Academy Award for de Havilland were judged "thoroughly reasonable" as well. TV Guide rates the film five out of a possible five stars and adds, "This powerful and compelling drama owes its triumph to the deft hand of director William Wyler and a remarkable lead performance by Olivia de Havilland". Time Out London calls the film "typically plush, painstaking and cold highly professional and heartless." Channel 4 stated "de Havilland's portrayal is spine chilling Clift brings a subtle ambiguity to one of his least interesting roles, and Richardson is also excellent."
Ықпал
Мартин Скорсезе "Мұрагер" фильмін 2023 жылғы "Гүлді айдың кісі өлтірушілері" фильміне маңызды ықпал еткен туынды деп атады. Атап айтқанда, Молли Кайл рөлінің бейнеленуі және оның күйеуі Эрнест Буркхартпен арақатынасы, де Гавиландтың Кэтрин және Моррис арасындағы қарым-қатынасты сомдауынан шабыт алды.
Martin Scorsese has cited The Heiress as a key influence on his 2023 film Killers of the Flower Moon. Specifically, the portrayal of Mollie Kyle and her relationship with her husband Ernest Burkhart drew inspiration from de Havilland's portrayal of Catherine and her relationship with Morris.
Танымал мәдениетте
1975 жылы "Кэрол Бернет Шоу" сегізінші маусымның жиырма бірінші эпизодында "Леди-наследница" атты фильм пародияланды, онда Кэрол Бернет Кэтрин рөлінде, ал Родди Макдауэлл Моррис рөлінде ойнады. Фильмнің филиппин нұсқасы, "Ikaw Pa Lang ang Minahal" 1992 жылы түсірілді. Адаптацияның сценарийін Ракель Виллавиченсио жазды, продюсері Армида Сигион Рейна, режиссері Карлос Сигион Рейна болды. Фильмде Марисел Сориано мен Ричард Гомес Адела мен Дэвид рөлдерін сомдады.
In 1975, the twenty first episode of the eighth season of The Carol Burnett Show featured a take off of the film titled "The Lady Heir", with Carol Burnett as Catherine and Roddy McDowell as Morris. The film's Philippine adaptation, titled Ikaw Pa Lang ang Minahal, was made in 1992. The adaptation was written by Raquel Villavicencio, produced by Armida Siguion Reyna, and directed by Carlos Siguion Reyna. The film stars Maricel Soriano and Richard Gomez as Adela and David.