Кіріспе

Каталла (KA tell ah) – Аляска штатының Валдес-Кордова халық санағы аймағында, Кордованың оңтүстік-шығысында орналасқан құлаған қала. Бұл қаланың аты кейде Каталла деп те жазылатын. Қазірде ол тасталып қалған.

География

Каталла Чугач ұлттық орманында, Контроллер шығанағы мен Беринг өзенінің жанында орналасқан.

Тарих

Каталла қазір тасталып кеткен Каталла мұнай кен орнының орталығында орналасқан. Бұл Аляскада коммерциялық мұнайдың алғашқы табылуы болды (1902 жыл). 1907-1908 жылдары қаланың халқы 5000 адамды құраған. Бұл Copper River and Northwestern Railway (CR&NW) темір жолының қала орнын Тынық мұхиты мен Беринг өзенінің көмір кен орындарына қол жеткізу үшін пайдаланатыны туралы жарияланғаннан кейін болды. 1907 жылдың күзіндегі күшті дауылдар салынып жатқан порты бұзылып, темір жолдың терминалын жақын орналасқан Кордоваға көшіру туралы шешім қабылданды. 1910 жылдың қараша айында осындай бір күзгі дауылда әйгілі "алтын кеме" SS Portland Каталла жағасында қарсы соғылып, батып кетті. Қала халқы 1933 жылдың 25 желтоқсанына дейін кішкентай мұнай кен орнынан табыс көріп келді, сол күні өрт зауытқа зақым келтіріп, жұмыс тоқтатылды. 1943 жылы қалалық пошта жабылды және қала орны тасталып кетті. Каталла айманындағы мұнай мен газды өндіру құқығы Алясканың тума халқының талаптарын реттеу туралы заңға сәйкес Chugach Alaska Corporation компаниясына берілді. Бірақ, бұрын кен орнының құқықтарының бір бөлігі Калифорния-Мексика-Аляска Холдинг Компаниясына тиесілі болған, ол 1929 жылы активтерін Аляска Көмір, Мұнай және қосалқы өнімдер компаниясына таратып сатқан. 1980-ші жылдардың басында Кореялық көмір өндірушілер консорциумы Беринг өзенінің көмір кен орындарында барлау жұмыстарын жүргізгеннен кейін Каталлаға деген қызығушылықты қайта жандандырды. Бірақ көмір қоры экономикалық тұрғыдан тиімді болмағандықтан қызығушылық азайды, сондай-ақ Каталлаға жүк тасымалдау жолы Беринг көлінен құлау қаупі бар және уақыт-уақыт мұздық бөгеттерінің бұзылуына бейім аймарлардан өтуі керек болды.

Демография

Каталла алғаш рет 1910 жылғы АҚШ халық санағында енгізілмеген елді мекен ретінде тіркелді. Ол 1940 жылға дейін мәліметтерді беруді жалғастырды, содан кейін тоқтатылды.