Кіріспе

Микроскопиялық балдырлар немесе микрофиттер – бұл жалаң көзбен көрінбейтін микроскопиялық балдырлар. Олар әдетте тұщы және теңіз жүйелерінде кездесетін фитопланктон, су қабатында да, шөгіндіде де тіршілік етеді және фотоавтотрофтық өсу үшін парниктік газ – көмірқышқыл газын пайдаланады. "Теңіздегі фотосинтез микробалғырлар мен цианобактериялардың бірлескен фитопланктонымен басым." Микробалғырлар бактериялармен бірге тағам тізбегінің негізін құрайды және олардан жоғарыдағы барлық трофикалық деңгейлерге энергия береді. Микробалғырлардың биомассасы көбінесе хлорофилл a концентрациясымен өлшенеді және бұл потенциалды өндірістің пайдалы көрсеткіші болуы мүмкін. Микробалғырлардың биоәртүрлілігі зор және олар әлі толық игерілмеген ресурс. Көптеген түрлерге қатысты 200 000 – 800 000 аралығында 50 000-ға жуық сипатталған түр бар екендігі бағаланған. Балдыр биомассасынан алынған 15 000-нан астам жаңа қосылыстар химиялық тұрғыдан анықталды. Осы құнды метаболиттерді қамтамасыз етуден басқа, микробалғырлар биоотын үшін шикізат ретінде қарастырылады және биоремедиациядағы перспективті микроорганизм ретінде танылды. Микробалғырлар отбасының ерекшелігі – хлорофиллсіз, түссіз Prototheca. Бұл ахлорофитті балдырлар паразиттерге ауысып, адамдар мен жануарларда прототекоз ауруын тудырады. TOC

Қасиеттері мен қолданылуы

Микротоқыршалардың химиялық құрамы тұрақты фактор емес, ол түрлеріне және өсіру жағдайларына байланысты көптеген факторларға байланысты өзгереді. Кейбір микротоқыршалар қоршаған ортаның өзгеруіне бейімделіп, химиялық құрамын өзгерте алады. Олардың фосфор жетіспейтін ортада фосфолипидтерді фосфорсыз мембраналық липидтерге алмастыру қабілеті ерекше көзге түседі. Температура, жарық, pH, CO2 қоры, тұз және қоректік заттар сияқты қоршаған орта факторларын өзгерту арқылы микробалдырларда қажетті өнімдерді көп мөлшерде жинақтауға болады. Микрофиттер сонымен қатар, олжаны таңдау, қорғану және қашу үшін пайдалы химиялық сигналдар шығарады. Бұл химиялық сигналдар балдыр гүлденуі сияқты кең ауқымды трофикалық құрылымдарға әсер етеді, бірақ қарапайым диффузия және ламинарлық адвективтік ағын арқылы таралады. Микробалдырлардың ақуыздары тағам өнеркәсібінде жануар текті ақуыздарды алмастыру үшін қоюлатушы заттар немесе эмульсия және көбік тұрақтандырғыштар ретінде зерттеледі. Кейбір микротоқыршалар хлорофилл, каротиноидтар немесе фикобилипротеиндер сияқты хромофорларды жинақтайды, оларды бөліп алып, бояғыш заттар ретінде қолдануға болады.